SENSEX
NIFTY
GOLD
USD/INR

Weather

28    C
...

कोलंबियामध्ये हवाई दलाचे विमान कोसळले:विमानात 110 सैनिक होते, टेकऑफ करताना झाला अपघात

सोमवारी कोलंबियन हवाई दलाचे एक लष्करी विमान उड्डाण करताना कोसळले. विमानात १०० हून अधिक सैनिक होते. हा अपघात दक्षिण ॲमेझॉन प्रदेशातील पेरूच्या सीमेजवळील प्युएर्तो लेगुइझामो येथे घडला. संरक्षण मंत्री पेद्रो सांचेझ यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, कोलंबियन हवाई दलाचे हर्क्युलस सी-१३० हे लष्करी विमान उड्डाण करताना कोसळले. त्यांनी सांगितले की, अपघातातील मृतांची संख्या अद्याप निश्चित झालेली नाही आणि अपघाताच्या कारणाचा तपास सुरू आहे. घटनास्थळी मदत आणि बचाव पथके पाठवण्यात आली असून ती परिस्थितीचा आढावा घेत आहेत. अपघाताची ४ छायाचित्रे… हे लक्षात घेण्यासारखे आहे की, फेब्रुवारी महिन्याच्या अखेरीस बोलिव्हियामध्ये असेच एक सी-१३० विमान कोसळले होते, ज्यात २० हून अधिक लोकांचा मृत्यू झाला आणि ३० जण जखमी झाले. कोलंबियाच्या राष्ट्राध्यक्षांनी अपघातावर दुःख व्यक्त केले कोलंबियाचे राष्ट्राध्यक्ष गुस्तावो पेट्रो यांनी लष्करी विमान अपघातावर दुःख व्यक्त केले. त्यांनी या अपघाताला भयानक अपघात म्हटले आणि यात कोणीही ठार झाले नसावे अशी आशा व्यक्त केली. पेट्रो म्हणाले की, अशी घटना घडायला नको होती आणि सैनिकांची सुरक्षा हे सर्वोच्च प्राधान्य आहे. भविष्यात असे अपघात टाळण्यासाठी सरकार लष्कराची क्षमता आणि संसाधने मजबूत करण्यावर काम करत आहे, असेही त्यांनी सांगितले. राष्ट्राध्यक्षांच्या वक्तव्यावरून हे स्पष्टपणे दिसून येते की, सरकार या अपघाताला गांभीर्याने घेत आहे आणि लष्करी पायाभूत सुविधा सुधारण्यावर लक्ष केंद्रित करत आहे. अपघातात कोसळलेल्या सी-१३० हर्क्युलस विमानाबद्दल जाणून घ्या... सी-१३० हर्क्युलस हे जगातील सर्वात विश्वासार्ह लष्करी वाहतूक विमानांपैकी एक आहे, ज्याचा उपयोग सैन्य, शस्त्रे आणि मदत साहित्य पोहोचवण्यासाठी केला जातो. हे विमान अवघड आणि कच्च्या धावपट्टीवर उतरू शकते. ते एकाच वेळी जड माल, हेलिकॉप्टर, चिलखती वाहने आणि मोठ्या प्रमाणात मदत साहित्य वाहून नेऊ शकते. याचा उपयोग वैद्यकीय आपत्कालीन परिस्थिती, नैसर्गिक आपत्ती निवारण, आग विझवणे आणि हवामान निरीक्षणासाठी देखील केला जातो. सी-१३० हर्क्युलस एका वेळी ४२,००० पाउंड (सुमारे १९,००० किलोग्रॅम) पर्यंत वजन हवेतून टाकू शकते. ही बातमी सतत अपडेट करत आहोत…

दिव्यमराठी भास्कर 23 Mar 2026 10:40 pm

वर्ल्ड अपडेट्स:ओनलीफॅन्सचे मालक लिओनिड रॅडविन्स्की यांचे कर्करोगाने निधन

ओनलीफॅन्सचे मालक लिओनिड रॅडविन्स्की यांचे वयाच्या 43 व्या वर्षी कर्करोगाने निधन झाले. कंपनीने सोमवारी ही माहिती दिली आणि सांगितले की, ते बऱ्याच काळापासून या आजाराशी झुंज देत होते. रॅडविन्स्की यांनी 2018 मध्ये कंपनीत मोठा हिस्सा विकत घेतला होता आणि त्यानंतर ओनलीफॅन्सला वेगाने पुढे नेले. त्यांच्या नेतृत्वाखाली हे व्यासपीठ असे डिजिटल मंच बनले, जिथे लोक त्यांच्या कंटेंटद्वारे थेट कमाई करू शकतात. सुरुवातीला हे व्यासपीठ त्याच्या प्रौढ कंटेंटमुळे चर्चेत राहिले असले तरी, वेळेनुसार यात फिटनेस ट्रेनर, संगीतकार, शेफ आणि इतर अनेक व्यावसायिकही जोडले गेले. कोरोना महामारीच्या काळात ओनलीफॅन्सच्या लोकप्रियतेत प्रचंड वाढ झाली, जेव्हा मोठ्या संख्येने लोकांनी ऑनलाइन कमाईचा नवीन पर्याय म्हणून याचा वापर केला. रॅडविन्स्की यांना डिजिटल क्रिएटर इकॉनॉमीला प्रोत्साहन देणाऱ्या प्रमुख नावांपैकी एक मानले जात होते. त्यांच्या नेतृत्वाखाली व्यासपीठाने लाखो क्रिएटर्सना कमाईची संधी दिली आणि सबस्क्रिप्शन-आधारित मॉडेलला लोकप्रिय करण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावली. त्यांच्या निधनानंतर आता हा प्रश्नही उपस्थित होत आहे की कंपनीची पुढील रणनीती काय असेल आणि तिचे नेतृत्व कोण करेल. आंतरराष्ट्रीय घडामोडींशी संबंधित इतर मोठ्या बातम्या… ट्रम्प यांच्या ‘बोर्ड ऑफ पीस’ला निधी देण्यापासून इंडोनेशिया मागे हटला, 1 अब्ज डॉलर देणार नाही इंडोनेशियाचे राष्ट्रपती प्रबोवो सुबियांतो यांनी स्पष्टपणे सांगितले आहे की, त्यांचा देश ‘बोर्ड ऑफ पीस’च्या स्थायी सदस्यत्वासाठी 1 अब्ज डॉलर देणार नाही. त्यांनी त्यांच्या यूट्यूब चॅनलवर जारी केलेल्या व्हिडिओमध्ये सांगितले की, इंडोनेशियाने केवळ शांतता सैनिक पाठवण्याची गोष्ट केली आहे, कोणत्याही प्रकारच्या आर्थिक मदतीचे वचन दिलेले नाही. ‘बोर्ड ऑफ पीस’ अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांचा एक उपक्रम मानला जात आहे, ज्याचा उद्देश गाझामधील युद्ध थांबवण्यासाठी अमेरिका, कतार आणि इजिप्तसोबत मिळून काम करणे आहे. प्रबोवो नुकतेच या बोर्डाच्या एका बैठकीत सहभागी झाले होते, त्यानंतर इंडोनेशियातील काही मुस्लिम संघटनांनी त्यांच्या भूमिकेवर टीका केली. त्यांनी गाझासाठी सुमारे 8,000 शांतता सैनिक पाठवण्याचा प्रस्ताव ठेवला होता, ज्यावरही प्रश्नचिन्ह उपस्थित झाले. प्रबोवो यांनी असेही म्हटले की, जर हा उपक्रम पॅलेस्टाईनच्या लोकांच्या हिताचा नसेल किंवा इंडोनेशियाच्या राष्ट्रीय हितांविरुद्ध गेला, तर त्यांचा देश यातून बाहेर पडण्याचा निर्णय देखील घेऊ शकतो. इटलीच्या पंतप्रधान मेलोनींना युवक म्हणाला- तुमच्या विरोधात मतदान करेन, उत्तर व्हायरल इटलीच्या पंतप्रधान जॉर्जिया मेलोनी यांचा एक व्हिडिओ सोशल मीडियावर वेगाने व्हायरल होत आहे, ज्यात त्यांनी टीकेला शांतपणे उत्तर दिले. व्हिडिओमध्ये एक तरुण सेल्फी घेताना मेलोनींना म्हणतो की तो आगामी जनमतसंग्रहात त्यांच्या विरोधात मतदान करेल. यावर मेलोनी हसत उत्तर देतात, “हीच लोकशाही आहे, यात काही अडचण नाही.” या संवादाचा व्हिडिओ सोशल मीडियावर वेगाने पसरला आणि मोठ्या संख्येने लोकांनी तो पाहिला. अनेक युजर्सनी मेलोनींच्या या वर्तनाची प्रशंसा केली आणि याला लोकशाही विचारसरणीचे उदाहरण म्हटले. ही घटना अशा वेळी समोर आली आहे, जेव्हा इटलीमध्ये न्यायिक सुधारणांबाबत जनमत संग्रहावर जोरदार चर्चा सुरू आहे. यामध्ये न्यायाधीशांची नियुक्ती आणि जबाबदारी, न्यायव्यवस्था जलद आणि पारदर्शक बनवणे आणि न्यायालयीन प्रणालीत सुधारणा यांसारख्या मुद्द्यांवर जनमत संग्रह होणार आहे. किम जोंग उन तिसऱ्यांदा उत्तर कोरियाचे प्रमुख बनले, दक्षिण कोरियाला शत्रू राष्ट्राचा दर्जा देण्यावर विचार उत्तर कोरियामध्ये किम जोंग उन यांना पुन्हा एकदा स्टेट अफेअर्सचे प्रमुख बनवण्यात आले आहे. हा त्यांचा सलग तिसरा कार्यकाळ आहे. प्योंगयांगमध्ये सुप्रीम पीपल्स असेंब्लीच्या अधिवेशनात संविधान दुरुस्ती आणि नवीन योजनांवरही चर्चा झाली. सरकारी माध्यम केसीएनएने सोमवारी ही माहिती दिली. बैठकीत समाजवादी संविधानात बदल आणि नवीन तरतुदी जोडण्यावरही विचार केला जात आहे. विशेषतः दक्षिण कोरियाला शत्रू राष्ट्राचा दर्जा देण्यावर विचार केला जात आहे. अलीकडच्या वर्षांत किम यांनी उत्तर आणि दक्षिण कोरियाच्या शांततापूर्ण एकीकरणाचे जुने धोरण सोडून दिले आहे आणि दक्षिण कोरियाला शत्रू राष्ट्र म्हणून परिभाषित केले आहे. तुर्कस्तानमध्ये समुद्रकिनारी शस्त्र लावलेला अमेरिकन ड्रोन सापडला, 4 किमी दूर नेऊन नष्ट करण्यात आला तुर्कस्तानमध्ये ब्लॅक सीच्या किनाऱ्यावर एक संशयास्पद अमेरिकन ड्रोन सापडल्याने खळबळ उडाली. ही घटना ओर्दूच्या उन्ने परिसरात घडली, जिथे हा ड्रोन समुद्रकिनारी येऊन अडकला होता. अधिकाऱ्यांच्या मते, तपासात असे समोर आले की हा ड्रोन अजूनही कार्यरत स्थितीत होता आणि त्यात शस्त्रेही बसवलेली होती. यानंतर सुरक्षा दलांनी आसपासच्या लोकांना सुरक्षित ठिकाणी हलवले आणि ड्रोनला सुमारे 4 किलोमीटर दूर समुद्रात नेऊन स्फोट घडवून नष्ट केले. अद्याप हे स्पष्ट झालेले नाही की हा ड्रोन तुर्कस्तानच्या किनाऱ्यापर्यंत कसा पोहोचला. याचा संबंध रशिया-युक्रेन युद्धाशी संबंधित चाचणीशी असू शकतो अशी शक्यता आहे, परंतु याची पुष्टी झालेली नाही. लंडनमध्ये यहूदी समुदायाच्या रुग्णवाहिकांवर हल्ला, 4 गाड्यांना आग लावली ब्रिटनची राजधानी लंडनमध्ये यहूदी समुदायाला लक्ष्य करून मोठी घटना घडली आहे. येथे गोल्डर्स ग्रीन परिसरात रात्रीच्या वेळी चार रुग्णवाहिकांना आग लावण्यात आली. पोलिसांचे म्हणणे आहे की हा हल्ला हेतुपुरस्सर करण्यात आला आणि याला ज्यूविरोधी द्वेष म्हणून पाहिले जात आहे. मात्र, या घटनेत कोणीही जखमी झाले नाही. या रुग्णवाहिका हात्जोला नावाच्या संस्थेच्या होत्या, जी गरज पडल्यास लोकांना त्वरित वैद्यकीय मदत पुरवते. आग इतकी तीव्र होती की रुग्णवाहिकेत ठेवलेले गॅस सिलेंडर फुटले, त्यामुळे जवळच्या इमारतींच्या खिडक्याही फुटल्या. आग विझवण्यासाठी लंडन फायर ब्रिगेडने 6 अग्निशमन इंजिन आणि सुमारे 40 अग्निशमन दलाचे जवान घटनास्थळी पाठवले. काही तासांतच आगीवर नियंत्रण मिळवण्यात आले. पोलिसांनी सांगितले की त्यांना रात्री सुमारे 1:40 वाजता या घटनेची माहिती मिळाली होती. तपास सुरू आहे आणि आजूबाजूला लावलेल्या सीसीटीव्ही कॅमेऱ्यांचे फुटेजही पाहिले जात आहे, ज्यात काही संशयित लोक दिसले आहेत. न्यूयॉर्कच्या विमानतळावर विमान आणि ट्रकची धडक, अनेक लोक जखमी अमेरिकेतील न्यूयॉर्कमधील ला गार्डिया विमानतळावर एक मोठा अपघात झाला, त्यानंतर विमानतळ बंद करावे लागले. मीडिया रिपोर्टनुसार, एअर कॅनडा एक्सप्रेसचे एक विमान लँडिंग करताना धावपट्टीवर एका अग्निशमन दलाच्या ट्रकला धडकले. हे विमान मॉन्ट्रियलहून येत होते. या अपघातात अनेक लोक जखमी झाले आहेत. प्राथमिक माहितीनुसार, काही अग्निशमन दलाचे जवान आणि विमानात असलेले प्रवासी जखमी झाले, त्यापैकी काहींची प्रकृती गंभीर आहे. तथापि, अद्याप संपूर्ण माहिती स्पष्ट झालेली नाही. अपघातापूर्वी, एअर ट्रॅफिक कंट्रोलने विमान आणि ग्राउंड वाहन या दोघांनाही थांबण्यास सांगितले होते, परंतु तरीही टक्कर झाली. या घटनेनंतर, फेडरल एव्हिएशन ॲडमिनिस्ट्रेशनने विमानतळावरील सर्व उड्डाणे थांबवली आणि तपास सुरू करण्यात आला आहे. युद्धातही तेल-गॅसमुळे इराणची विक्रमी कमाई, खार्ग टर्मिनलमधून पुरवठा सुरूच अमेरिका-इस्रायलसोबतच्या युद्धाला इराणने एका संधीत बदलले आहे. अमेरिकेने खार्ग बेटाजवळच्या लष्करी तळांना लक्ष्य केले, पण जागतिक तेल संकटाच्या भीतीने तेल टर्मिनलला थेट लक्ष्य केले नाही. याचा फायदा घेत इराणने खार्ग टर्मिनल चालू ठेवले आणि ‘घोस्ट फ्लीट’द्वारे चीनला पुरवठा सुरू ठेवला आहे. इंटरनॅशनल एनर्जी एजन्सी आणि SP ग्लोबलनुसार, इराण दररोज 1.7 ते 2 दशलक्ष (17 ते 20 लाख) बॅरल तेल निर्यात करत आहे. देशातील सुमारे 90% तेलाची निर्यात अजूनही खार्ग टर्मिनलमधून होत आहे. साउथ पार्स गॅस फील्डवरील हल्ल्यामुळे निर्यात प्रभावित झाली, पण गॅसचा पुरवठा पूर्णपणे थांबला नाही. अहवालानुसार, इराण होर्मुजच्या सामुद्रधुनीतून जाणाऱ्या परदेशी जहाजांकडून प्रत्येक जहाजामागे सुमारे १६.५ कोटी रुपये ‘वॉर टॅक्स’ (युद्ध कर) देखील वसूल करत आहे.

दिव्यमराठी भास्कर 23 Mar 2026 8:51 pm

किम जोंग उन तिसऱ्यांदा उत्तर कोरियाचे प्रमुख बनले:दक्षिण कोरियाला शत्रू राष्ट्राचा दर्जा देण्यावर विचार

उत्तर कोरियामध्ये किम जोंग उन यांना पुन्हा एकदा स्टेट अफेअर्सचे प्रमुख बनवण्यात आले आहे. हा त्यांचा सलग तिसरा कार्यकाळ आहे. प्योंगयांगमध्ये सुप्रीम पीपल्स असेंब्लीच्या अधिवेशनात संविधान दुरुस्ती आणि नवीन योजनांवरही चर्चा झाली. सरकारी माध्यम केसीएनएने सोमवारी ही माहिती दिली. बैठकीत समाजवादी संविधानात बदल आणि नवीन तरतुदी जोडण्यावरही विचार केला जात आहे. विशेषतः दक्षिण कोरियाला शत्रू राष्ट्राचा दर्जा देण्यावर विचार केला जात आहे. अलीकडील वर्षांत किम यांनी उत्तर आणि दक्षिण कोरियाच्या शांततापूर्ण एकीकरणाचे जुने धोरण सोडून दिले आहे आणि दक्षिण कोरियाला शत्रू राष्ट्र म्हणून परिभाषित केले आहे. लंडनमध्ये ज्यू समुदायाच्या रुग्णवाहिकेवर हल्ला, 4 गाड्यांना आग लावली ब्रिटनची राजधानी लंडनमध्ये यहूदी समुदायाला लक्ष्य करून मोठी घटना घडली आहे. येथे गोल्डर्स ग्रीन परिसरात रात्रीच्या वेळी चार रुग्णवाहिकांना आग लावण्यात आली. पोलिसांचे म्हणणे आहे की हा हल्ला जाणूनबुजून करण्यात आला आणि याला यहूदी विरोधी द्वेष म्हणून पाहिले जात आहे. मात्र, या घटनेत कोणीही जखमी झाले नाही. या रुग्णवाहिका हात्जोला नावाच्या संस्थेच्या होत्या, जी गरज पडल्यास लोकांना त्वरित वैद्यकीय मदत पुरवते. आग इतकी तीव्र होती की रुग्णवाहिकांमध्ये ठेवलेले गॅस सिलेंडर फुटले, त्यामुळे जवळच्या इमारतींच्या खिडक्याही फुटल्या. आग विझवण्यासाठी लंडन फायर ब्रिगेडने 6 फायर इंजिन आणि सुमारे 40 अग्निशमन दलाचे जवान घटनास्थळी पाठवले. काही तासांत आगीवर नियंत्रण मिळवण्यात आले. पोलिसांनी सांगितले की त्यांना रात्री सुमारे 1:40 वाजता या घटनेची माहिती मिळाली होती. तपास सुरू आहे आणि आजूबाजूला लावलेल्या सीसीटीव्ही कॅमेऱ्यांचे फुटेजही तपासले जात आहे, ज्यात काही संशयित लोक दिसले आहेत. न्यूयॉर्कच्या विमानतळावर विमान आणि ट्रकची धडक, अनेक लोक जखमी अमेरिकेतील न्यूयॉर्कमधील ला गार्डिया विमानतळावर एक मोठा अपघात झाला, त्यानंतर विमानतळ बंद करावे लागले. मीडिया रिपोर्टनुसार, एअर कॅनडा एक्सप्रेसचे एक विमान लँडिंगच्या वेळी रनवेवर एका फायर ट्रकवर आदळले. हे विमान मॉन्ट्रियलहून येत होते. या अपघातात अनेक लोक जखमी झाले आहेत. प्राथमिक माहितीनुसार, काही अग्निशमन दलाचे जवान आणि विमानात असलेले प्रवासी जखमी झाले, त्यापैकी काहींची प्रकृती गंभीर आहे. तथापि, अद्याप संपूर्ण माहिती स्पष्ट नाही. अपघातापूर्वी, एअर ट्रॅफिक कंट्रोलने विमान आणि ग्राउंड वाहन या दोघांनाही थांबण्यास सांगितले होते, परंतु तरीही टक्कर झाली. या घटनेनंतर, फेडरल एव्हिएशन ॲडमिनिस्ट्रेशनने विमानतळावरील सर्व उड्डाणे थांबवली आणि तपास सुरू करण्यात आला आहे. संपूर्ण बातमी येथे वाचा…

दिव्यमराठी भास्कर 23 Mar 2026 3:38 pm

डिमोना शहरावरील हल्ल्यामुळे इस्रायली डिफेन्सची पोलखोल:1500 किमीवरून आली इराणी क्षेपणास्त्रे, THAAD, एरो व आयर्न डोम कसे फेल झाले?

इस्रायलच्या सर्वात सुरक्षित भागांपैकी एक त्याचे मुख्य अणू संशोधन केंद्र मानले जाते. डिमोना अणू सुविधा नेगेव वाळवंटात डिमोना शहराजवळ स्थित आहे. येथे सुरक्षा खूप कडक असते आणि त्याचे संरक्षण करण्यासाठी अनेक स्तरांची क्षेपणास्त्र संरक्षण प्रणाली (मिसाईल डिफेन्स सिस्टिम) बसवलेली आहे. पण शनिवारी रात्री एक धक्कादायक घटना घडली. इराणची दोन बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्रे इस्रायलच्या हवाई संरक्षणाला (एअर डिफेन्स) चकमा देऊन डिमोना आणि जवळच्या अराद शहराच्या निवासी भागांत पडली. अहवालानुसार यासाठी क्षेपणास्त्रांनी १५०० किमी पेक्षा जास्त अंतर कापले. हे दोन्ही हल्ले सुमारे तीन तासांच्या अंतराने झाले. इस्रायलच्या आरोग्य मंत्रालयाच्या मते, इराणच्या क्षेपणास्त्र हल्ल्यांमध्ये १८० लोक जखमी झाले आहेत, त्यापैकी काहींची प्रकृती गंभीर आहे. इस्रायलने मान्य केले- इराणी क्षेपणास्त्रे रोखण्यात अपयशी ठरले डिमोना येथील शिमोन पेरेस नेगेव अणू संशोधन केंद्राला सामान्यतः ‘डिमोना रिॲक्टर’ असे म्हटले जाते. येथे इस्रायलची अणूशस्त्रे आहेत असे मानले जाते, तरीही इस्रायलने कधीही अधिकृतपणे हे मान्य केले नाही. हा देशातील सर्वात सुरक्षित परिसर मानला जातो. सर्वात मोठी चिंतेची बाब ही होती की इस्रायली सैन्याने स्वतः मान्य केले की त्यांनी ही क्षेपणास्त्रे रोखण्याचा प्रयत्न केला होता, परंतु ते यशस्वी होऊ शकले नाहीत. अशा परिस्थितीत, येथे झालेल्या हल्ल्यामुळे आसपासच्या लोकांमध्ये भीती पसरली आहे. इस्रायल म्हणाला- आतापर्यंत 400 इराणी क्षेपणास्त्रे रोखली इस्रायलचा दावा आहे की ते बहुतेक क्षेपणास्त्रे रोखतात. इस्रायली वायुसेनेनुसार, 28 फेब्रुवारी रोजी अमेरिका-इस्रायलच्या हल्ल्यानंतर आतापर्यंत इराणने 400 क्षेपणास्त्रे डागली आहेत, त्यापैकी 92 टक्के क्षेपणास्त्रे हवेतच रोखण्यात आली. मात्र, शनिवारी रात्रीची ही घटना दर्शवते की कोणतीही सुरक्षा प्रणाली 100 टक्के सुरक्षित नसते. आता या क्षेपणास्त्रांनी इस्रायलच्या हवाई संरक्षण प्रणालीला कसे भेदले, याची चौकशी केली जात आहे. इस्रायलकडे अनेक प्रकारच्या हवाई संरक्षण प्रणाली आहेत. आयर्न डोम लहान रॉकेट रोखण्यासाठी आहे. डेव्हिड्स स्लिंग मध्यम पल्ल्याच्या क्षेपणास्त्रांसाठी वापरले जाते. सर्वात प्रगत प्रणाली एरो-3 आहे, जी अवकाशाजवळच क्षेपणास्त्र नष्ट करण्याची क्षमता ठेवते. याशिवाय अमेरिकेची THAAD प्रणाली देखील तिथे तैनात आहे. तरीही ही क्षेपणास्त्रे आतपर्यंत पोहोचली. यामुळे चूक कुठे झाली, असा प्रश्न निर्माण होत आहे. काही तज्ञांचे म्हणणे आहे की हे ऑपरेशनचे अपयश असू शकते, म्हणजे प्रणाली योग्य होती परंतु तिचा वापर करण्यात चूक झाली. इंटरसेप्टर क्षेपणास्त्रांचा साठा संपण्याची शक्यता आणखी एक मोठी चिंता समोर येत आहे की, इस्रायल आपल्या सर्वात महागड्या आणि शक्तिशाली इंटरसेप्टर क्षेपणास्त्रांचा वापर जपून तर करत नाहीये ना. गेल्या वर्षी इराणसोबतच्या 12 दिवसांच्या युद्धात बरीच क्षेपणास्त्रे खर्च झाली होती, त्यामुळे साठा कमी होण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे. मात्र, इस्रायली सैन्याने म्हटले आहे की त्यांच्याकडे पुरेशी क्षेपणास्त्रे आहेत आणि ते दीर्घकाळापर्यंतच्या युद्धासाठी तयार आहेत. तरीही, जर युद्ध लांबले, तर दबाव वाढणे निश्चित मानले जात आहे. इस्रायलचे पंतप्रधान बेंजामिन नेतन्याहू यांनी डिमोनवरील हल्ल्याची घटना 'चमत्कार' असल्याचे म्हटले, कारण इतक्या मोठ्या हल्ल्यानंतरही कोणतीही जीवितहानी झाली नाही. त्यांनी लोकांना सांगितले की, अलर्ट मिळताच तात्काळ बंकरमध्ये जा आणि निष्काळजीपणा करू नका. या हल्ल्यांमध्ये सुमारे 175 लोक जखमी झाले, त्यापैकी किमान 10 जणांची प्रकृती गंभीर आहे. अनेक लोक वाचले कारण ते वेळेत बॉम्ब शेल्टरमध्ये पोहोचले होते. कोणतीही संरक्षण प्रणाली फुल प्रूफ नाही तज्ञांच्या मते, बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्र थांबवणे अत्यंत कठीण काम आहे. एरो-3 सारख्या प्रणालीला थेट क्षेपणास्त्राला धडक द्यावी लागते, जे असे आहे जसे दोन गोळ्या हवेत आदळतात. जर क्षेपणास्त्राने मार्ग बदलला किंवा हवेत थोडासा बदल झाला, तर त्याला थांबवणे अधिक कठीण होते. याव्यतिरिक्त, काही क्षेपणास्त्रे हवेत वर जाऊन अनेक लहान तुकड्यांमध्ये तुटतात, ज्यांना पूर्णपणे थांबवणे आणखी कठीण असते. यांचे तुकडेही जमिनीवर पडून नुकसान करतात. एकंदरीत, ही घटना दर्शवते की प्रणाली कितीही मजबूत असली तरी, युद्धाच्या परिस्थितीत पूर्ण सुरक्षिततेची हमी नसते. त्याचबरोबर हे देखील स्पष्ट होत आहे की, जर हा संघर्ष दीर्घकाळ चालला, तर इस्रायलसाठी आपल्या संसाधनांचा जपून वापर करणे एक मोठे आव्हान बनू शकते.

दिव्यमराठी भास्कर 23 Mar 2026 3:03 pm

न्यूयॉर्क विमानतळावर विमान व फायर ट्रकची धडक:एअर ट्रॅफिक कंट्रोलर ओरडत राहिला- थांबा, थांबा; विमानाचा पुढील भाग उद्ध्वस्त, 4 जखमी

अमेरिकेतील न्यूयॉर्कमधील ला गार्डिया विमानतळावर रविवारी रात्री (स्थानिक वेळेनुसार) एअर कॅनडा एक्सप्रेसचे एक विमान लँडिंग करताना धावपट्टीवर एका अग्निशमन दलाच्या ट्रकला धडकले. यामुळे विमानाचा पुढील भाग पूर्णपणे नष्ट झाला. हे विमान मॉन्ट्रियलहून येत होते. धडकेनंतर लगेचच धावपट्टी 4 बंद करण्यात आली. विमानतळावर आणीबाणी लागू करून सर्व विमान उड्डाणे थांबवण्यात आली आणि येणारी विमाने वळवण्यात आली. प्राथमिक माहितीनुसार, काही अग्निशमन दलाचे जवान आणि विमानात असलेले 4 प्रवासी जखमी झाले, त्यापैकी काहींची प्रकृती गंभीर आहे. तथापि, अद्याप संपूर्ण माहिती स्पष्ट नाही. अपघातापूर्वी हवाई वाहतूक नियंत्रकाने विमान आणि जमिनीवरील वाहन या दोघांनाही थांबण्यास सांगितले होते, तरीही धडक झाली. या घटनेनंतर फेडरल एव्हिएशन ॲडमिनिस्ट्रेशनने विमानतळावरील सर्व उड्डाणे थांबवली आणि तपास सुरू करण्यात आला आहे. एअर ट्रॅफिक कंट्रोलरने विमान थांबवण्याचा प्रयत्न केला होता लँडिंग करण्यापूर्वी एअर ट्रॅफिक कंट्रोलने विमान थांबवण्याचा प्रयत्न केला होता. व्हायरल ऑडिओमध्ये कंट्रोलर सतत “स्टॉप, स्टॉप, ट्रक 1” असे ओरडत होता, पण काही सेकंदातच टक्कर झाली. विमानाचे लँडिंग झाल्यानंतर ते धावपट्टीवर सुमारे 30 मैल प्रति तास वेगाने पुढे सरकत होते. सोशल मीडियावर व्हायरल झालेल्या व्हिडिओमध्ये विमानाच्या पुढील भागाचे नुकसान झालेले आणि कॉकपिट वर उचललेले दिसत आहे. धावपट्टीवर अग्निशमन दलाचा ट्रक कसा पोहोचला, हे अद्याप स्पष्ट झालेले नाही. विमानतळावर येणाऱ्या विमानांना इतर विमानतळांकडे वळवण्यात आले होते किंवा त्यांना परत पाठवण्यात आले.

दिव्यमराठी भास्कर 23 Mar 2026 12:23 pm

युद्धादरम्यान तेल-वायूपासून इराणची विक्रमी कमाई:खार्ग टर्मिनलमधून पुरवठा सुरू; आखाती देशांचे उत्पादन 70% पर्यंत घसरले

अमेरिका-इस्त्रायलसोबतच्या युद्धाला इराणने एका संधीत बदलले आहे. अमेरिकेने खार्ग बेटाजवळच्या लष्करी तळांना लक्ष्य केले, पण जागतिक तेल संकटाच्या भीतीने तेल टर्मिनलला थेट लक्ष्य केले नाही. याचा फायदा घेत इराणने खार्ग टर्मिनल चालू ठेवले आणि ‘घोस्ट फ्लीट’च्या माध्यमातून चीनला पुरवठा सुरू ठेवला आहे. इंटरनॅशनल एनर्जी एजन्सी आणि SP ग्लोबलनुसार, इराण दररोज 1.7 ते 2 दशलक्ष (17 ते 20 लाख) बॅरल तेल निर्यात करत आहे. देशातील सुमारे 90% तेलाची निर्यात अजूनही खार्ग टर्मिनलमधून होत आहे. साउथ पार्स गॅस फील्डवरील हल्ल्यामुळे निर्यात प्रभावित झाली, पण गॅस पुरवठा पूर्णपणे थांबला नाही. अहवालानुसार, होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून जाणाऱ्या परदेशी जहाजांकडून इराण प्रति जहाज सुमारे 16.5 कोटी रुपये ‘वॉर टॅक्स’ (युद्ध कर) देखील वसूल करत आहे. आखाती देशांचे उत्पादन 70% पर्यंत घटले इराणच्या होर्मुज सामुद्रधुनीवरील पकड आणि सततच्या हल्ल्यांमुळे सौदी अरेबिया, कतार, इराक, कुवेत आणि यूएई यांसारख्या आखाती देशांचा पुरवठा बाधित झाला आहे. सुरक्षित सागरी मार्गांची कमतरता, वाढते हल्ले आणि लॉजिस्टिक्समधील अडथळ्यांमुळे या देशांचे एकूण उत्पादन 70% पर्यंत घटले आहे. मध्यपूर्वेत सुरू असलेल्या युद्धाचा सर्वात थेट परिणाम कच्च्या तेलावर झाला आहे. शुक्रवारी ब्रेंट क्रूड 3.26% च्या वाढीसह 112.19 डॉलर प्रति बॅरलवर पोहोचले, जो जुलै 2022 नंतरचा सर्वोच्च स्तर आहे. जर तेलाच्या किमती 100 डॉलरच्या वर राहिल्या, तर यामुळे भारतात महागाई वाढेल, जे बाजारासाठी चांगले नाही. होर्मुज स्ट्रेट बंद केल्याने या पाच देशांच्या पुरवठ्यावर परिणाम…

दिव्यमराठी भास्कर 23 Mar 2026 7:48 am

वर्ल्ड अपडेट्स:पाकिस्तानमध्ये लष्कर-ए-तैयबाच्या कमांडरची हत्या, आधी चाकूने हल्ला, नंतर गोळी मारली, कुटुंबावरच आरोप

पाकिस्तानमध्ये दहशतवादी संघटना लष्कर-ए-तैयबाच्या एका कमांडरची हत्या करण्यात आली. त्याचे नाव बिलाल आरिफ सराफी असल्याचे सांगितले जात आहे. मीडिया रिपोर्ट्सनुसार, ही घटना शनिवारी ईदच्या नमाजानंतर घडली. बिलालवर आधी चाकूने हल्ला करण्यात आला आणि नंतर त्याला गोळ्या घालून ठार करण्यात आले, ज्यामुळे त्याचा जागीच मृत्यू झाला. ही घटना मुरिदके परिसरात घडली, जो लष्कर-ए-तैयबाचा एक मोठा केंद्र मानला जातो. या हत्येमध्ये त्याच्या स्वतःच्या कुटुंबातील लोक सामील असल्याचा संशय व्यक्त केला जात आहे. अद्याप हत्येचे खरे कारण समोर आलेले नाही, परंतु प्राथमिक तपासात कौटुंबिक वादाची शक्यता वर्तवली जात आहे. घटनेनंतर सोशल मीडियावर काही व्हिडिओ देखील समोर आले आहेत, ज्यात बिलाल जमिनीवर पडलेला दिसत आहे. तथापि, या व्हिडिओंच्या सत्यतेची पुष्टी झालेली नाही. रिपोर्ट्सनुसार, बिलालचे काम संघटनेसाठी नवीन लोकांना जोडणे हे होते. तो तरुणांना आपल्यासोबत जोडायचा आणि त्यांना संघटनेच्या विचारसरणीनुसार तयार करायचा. आंतरराष्ट्रीय घडामोडींशी संबंधित इतर मोठ्या बातम्या… पाकिस्तानमधील शाळेत शीख विद्यार्थिनीला मारहाण केल्याचा आरोप, आई म्हणाली- मुलीची पगडी काढली पाकिस्तानमधील फैसलाबाद येथील एका ख्रिश्चन शाळेत एका शीख विद्यार्थिनीला मारहाण केल्याचा प्रकार समोर आला आहे. अहवालानुसार, विद्यार्थिनीने प्रार्थनेत सहभागी होण्यास नकार दिला, त्यानंतर तिची पगडी जबरदस्तीने काढण्यात आली आणि तिला मारहाण करण्यात आली. ही घटना सेंट कॅथरीन हायस्कूलमधील असल्याचे सांगितले जात आहे. मुलीच्या आईचा आरोप आहे की, शाळेतील कर्मचाऱ्यांनी तिच्या मुलीला पोटात लाथा-बुक्क्यांनी मारले. त्यांनी असेही सांगितले की, मुलीला दमा आहे, परंतु जेव्हा तिची बहीण मदतीसाठी आली तेव्हा शिक्षकांनी तिला थांबवले. मुलीच्या आईने असाही आरोप केला की, मुलीसोबत झालेल्या गैरवर्तनावर कारवाईची मागणी करूनही पाकिस्तानमधील शीख नेत्यांनी त्यांना कोणतीही मदत केली नाही. या घटनेचा शीख ब्रदरहुड इंटरनॅशनलने निषेध केला असून दोषींवर कठोर कारवाईची मागणी केली आहे. कतारमध्ये हेलिकॉप्टर क्रॅश, 7 लोकांचा मृत्यू, यात तुर्कस्तानचे 3 नागरिक समाविष्ट कतारमध्ये हेलिकॉप्टर क्रॅश झाल्याने 7 लोकांचा मृत्यू झाला आहे. हा अपघात रविवारी सकाळी सागरी क्षेत्रात नियमित मोहिमेदरम्यान झाला, जिथे तांत्रिक बिघाडामुळे हेलिकॉप्टर क्रॅश झाले. मृतांमध्ये तुर्कस्तानचे 3 नागरिक समाविष्ट आहेत, ज्यात एक सैनिक आणि दोन संरक्षण कंपनीचे कर्मचारी असल्याचे सांगितले जात आहे. याशिवाय कतारच्या 4 लष्करी कर्मचाऱ्यांचाही या अपघातात मृत्यू झाला. सुरुवातीला 6 लोकांच्या मृत्यूची पुष्टी झाली होती आणि एक व्यक्ती बेपत्ता होता, परंतु नंतर सर्व 7 लोकांच्या मृत्यूची पुष्टी करण्यात आली. कतार सरकारने या अपघाताची चौकशी सुरू केली आहे आणि अपघाताच्या नेमक्या कारणांचा शोध घेतला जात आहे. बांगलादेशात ट्रेन आणि बसची धडक, 12 लोकांचा मृत्यू, 20 हून अधिक जखमी बांगलादेशातील कुमिला शहरात शनिवारी रात्री एका ट्रेनने बसला धडक दिली, ज्यात 12 लोकांचा मृत्यू झाला आणि सुमारे 20 लोक जखमी झाले. हा अपघात रात्री सुमारे 2:45 वाजता पदुआ बाजार परिसरात घडला, जेव्हा चटगावमधून येणाऱ्या एका ट्रेनने रेल्वे क्रॉसिंग ओलांडणाऱ्या बसला जोरदार धडक दिली. धडक इतकी जोरदार होती की बसचे मोठे नुकसान झाले आणि अनेक लोकांचा जागीच मृत्यू झाला. काही लोक ईद साजरी करण्यासाठी प्रवास करत होते असे सांगितले जात आहे. घटनेनंतर पोलिस, अग्निशमन दल आणि बचाव पथक घटनास्थळी पोहोचले आणि बचाव कार्य सुरू केले. जखमींना रुग्णालयात दाखल करण्यात आले, जिथे अनेकांना प्राथमिक उपचारानंतर डिस्चार्ज देण्यात आला. अपघातानंतर रेल्वेने निष्काळजीपणाच्या आरोपाखाली दोन कर्मचाऱ्यांना निलंबित केले आहे. यासोबतच, या घटनेच्या चौकशीसाठी तीन वेगवेगळ्या समित्या स्थापन करण्यात आल्या आहेत. सरकारने मृतांच्या कुटुंबीयांना नुकसान भरपाई देण्याचे आणि भविष्यात असे अपघात टाळण्यासाठी रेल्वे क्रॉसिंगवर सुरक्षा वाढवण्याचे आश्वासन दिले आहे. अमेरिकेचे माजी एफबीआय संचालक रॉबर्ट मुलर यांचे 81 व्या वर्षी निधन अमेरिकेचे माजी एफबीआय संचालक रॉबर्ट मुलर यांचे 81 व्या वर्षी निधन झाले आहे. कुटुंबाने शनिवारी निवेदन जारी करून सांगितले की, त्यांनी शुक्रवारी रात्री अखेरचा श्वास घेतला. मुलर तेच अधिकारी होते ज्यांनी 2016 च्या अमेरिकन राष्ट्राध्यक्ष निवडणुकीत रशियाशी कथित संबंधांची चौकशी केली होती, जी दीर्घकाळ चर्चेत राहिली. रॉबर्ट मुलर यांनी 2001 मध्ये एफबीआय संचालक पदाची सूत्रे हाती घेतली होती, 9/11 च्या दहशतवादी हल्ल्यांच्या बरोबर एक आठवडा आधी. त्यांच्या 12 वर्षांच्या कार्यकाळात एजन्सीला पारंपरिक कायदा आणि सुव्यवस्था राखणाऱ्या संस्थेतून दहशतवादविरोधी संघटनेत रूपांतरित करण्यात आले. त्यांची नियुक्ती रिपब्लिकन राष्ट्राध्यक्ष जॉर्ज डब्ल्यू बुश यांनी केली होती आणि त्यांचा कार्यकाळ दोन्ही पक्षांच्या सरकारांमध्ये सुरू राहिला. अफगाणिस्तानच्या काबूलमध्ये 4.6 तीव्रतेचा भूकंप नॅशनल सेंटर फॉर सिस्मोलॉजी (NCS) च्या निवेदनानुसार, शनिवारी रात्री उशिरा अफगाणिस्तानमध्ये 4.6 तीव्रतेचा भूकंप झाला. भूकंपाचा केंद्रबिंदू 82 किलोमीटर खोलीवर होता. यापूर्वी दिवसा, याच परिसरात 130 किलोमीटर खोलीवर 4.5 तीव्रतेचा आणखी एक भूकंप झाला होता. रेड क्रॉसच्या मते, अफगाणिस्तानमध्ये वारंवार भूकंप होतात, विशेषतः हिंदू कुश प्रदेशात, जो अत्यंत सक्रिय भूकंपीय क्षेत्रात आहे. अफगाणिस्तानमधील भूकंपाचा धोका, भारतीय आणि युरेशियन टेक्टोनिक प्लेट्सच्या टक्कर क्षेत्रातील त्याच्या भौगोलिक स्थानाशी संबंधित आहे.

दिव्यमराठी भास्कर 22 Mar 2026 11:24 pm

आता सट्टेबाजीवर दाव लावेल ट्रम्प कुटुंब:'ट्रुथ प्रेडिक्ट' द्वारे जुन्या कॅसिनोच्या किल्ल्यांमध्ये घुसखोरी, नेवाडा ते न्यू जर्सी पर्यंत खटल्यांचे युद्ध

वॉशिंग्टनमध्ये सध्या ‘प्रेडिक्शन मार्केट’ (भविष्यवाणी बाजार) मुळे राजकीय आणि कायदेशीर वातावरण तापले आहे. या वादाचे मूळ ट्रम्प मीडिया ग्रुपच्या ‘ट्रुथ प्रेडिक्ट’ या नवीन प्लॅटफॉर्ममध्ये आणि डोनाल्ड ट्रम्प ज्युनियरचे ‘काल्शी’ व ‘पॉलीमार्केट’ सारख्या मोठ्या कंपन्यांशी जोडले जाण्यात आहे. या डिजिटल प्लॅटफॉर्मवर लोक निवडणुकांपासून खेळांपर्यंत, भविष्यातील घटनांवर पैसे लावतात. टीकाकारांचे मत आहे की, सरकारी नियमन असलेल्या या क्षेत्रात राजकीय कुटुंबाची उपस्थिती पारदर्शकतेवर मोठे प्रश्नचिन्ह निर्माण करते. पारंपरिक कॅसिनो विरुद्ध डिजिटल मार्केटच्या या वाढत्या बाजारपेठेने जुन्या खेळाडूंची झोप उडवली आहे. विशेष म्हणजे, एप्रिल 1990 मध्ये डोनाल्ड ट्रम्प यांनी ‘ताजमहल’ कॅसिनो उघडला होता, ज्याला त्यांनी ‘जगातील आठवे आश्चर्य’ म्हटले होते. तीन दशकांनंतर ट्रम्प कुटुंब कॅसिनो व्यवसायातून बाहेर पडले आहे आणि आता खेळ सट्ट्यातून कमाईचा नवीन मार्ग प्रेडिक्शन मार्केटमध्ये शोधत आहे. कॅसिनो आणि स्पोर्ट्सबुक ऑपरेटर असा आरोप करत आहेत की, या प्रेडिक्शन कंपन्या परवान्याशिवाय ‘ऑनलाइन सट्टेबाजी’ चालवत आहेत. कमोडिटी फ्युचर ट्रेडिंग कमिशन (सीएफटीसी) ने या प्लॅटफॉर्म्सना राज्यांच्या कठोर जुगार कायद्यांमधून सूट देण्याच्या दिशेने पाऊले उचलल्यावर हा वाद आणखी वाढला. यामुळे नेवाडा आणि न्यूजर्सीसारख्या राज्यांमध्ये कायदेशीर लढाई सुरू झाली आहे, जिथे स्पोर्ट्स बेटिंगवर कठोर निर्बंध आहेत. ‘आर्टेमिस ॲनालिटिक्स’नुसार, जगभरात या प्लॅटफॉर्म्सवर दर आठवड्याला सुमारे 41,000 कोटी रुपयांपेक्षा जास्त सट्टा लावला जात आहे. या वर्षी फेब्रुवारीमध्ये ‘सुपर बाउल’च्या दिवशी जिथे ‘काल्शी’ने 1 अब्ज डॉलरच्या ट्रेडिंगचा दावा केला, तिथे नेवाडाच्या पारंपरिक कॅसिनोमध्ये सट्टेबाजी 10 वर्षांच्या नीचांकी पातळीवर पोहोचली. हे स्पष्ट आहे की, डिजिटल बाजार आता पारंपरिक गेमिंग उद्योगाला गिळंकृत करत आहे. वादांच्या दरम्यान ट्रम्प ज्युनियरच्या प्रवक्त्याने स्पष्टीकरण दिले आहे की, ते स्वतः ट्रेडिंग करत नाहीत आणि सरकारमध्ये कोणत्याही कंपनीची बाजू घेत नाहीत. त्याचबरोबर, व्हाईट हाऊसनेही स्पष्ट केले आहे की प्रशासनाचे सर्व निर्णय केवळ जनहित लक्षात घेऊन घेतले जातात. सध्या, हे प्रकरण न्यायालये आणि नियामक फायलींमध्ये अडकले आहे. इनसाइडर ट्रेडिंगवर नियंत्रण येईल, या वर्षी 6 विधेयके सादर झाली यादरम्यान, अमेरिकन काँग्रेसमध्ये कठोरतेचे संकेत आहेत. या वर्षी किमान सहा विधेयके सादर झाली आहेत, ज्यामध्ये इनसाइडर ट्रेडिंगवर बंदी, निवडणूक बाजारांवर नियंत्रण आणि सीएफटीसीच्या अधिकारांमध्ये वाढ करण्यासारख्या तरतुदींचा समावेश आहे. एका द्विपक्षीय प्रस्तावात क्रीडा, युद्ध, दहशतवाद आणि हत्येशी संबंधित पैजांवर बंदी घालण्याची मागणी करण्यात आली आहे. एकूणच, प्रेडिक्शन मार्केटची वेगाने वाढणारी व्याप्ती आता नियमन, पारदर्शकता आणि राजकीय हितसंबंधांच्या संघर्षाचे मोठे प्रश्न निर्माण करत आहे.

दिव्यमराठी भास्कर 22 Mar 2026 4:32 pm

गर्भवती महिलेला अमेरिकन कंपनीने वर्क-फ्रॉम-होम दिले नाही:जन्मानंतर काही तासांनी नवजात बाळाचा मृत्यू, ₹200 कोटी दंड

अमेरिकेतील ओहायो येथील एका कंपनीला सुमारे ₹200 कोटी (2.25 कोटी डॉलर) दंड भरण्याचा आदेश देण्यात आला आहे. चेल्सी वॉल्श नावाच्या महिला टोटल क्वालिटी लॉजिस्टिक्स (TQL) या अमेरिकन कंपनीत काम करत होत्या. फेब्रुवारी 2021 मध्ये त्यांनी वर्क फ्रॉम होम (WFH) ची परवानगी मागितली होती. कंपनीने त्यांना ऑफिसमध्ये येऊन काम करण्याचा किंवा पगार नसलेली सुट्टी घेण्याचा पर्याय दिला, ज्यामुळे त्यांच्या उत्पन्नावर आणि आरोग्य विम्यावर परिणाम झाला असता. नाइलाजाने त्यांना 22 फेब्रुवारीपासून ऑफिसमध्ये जाऊन काम करावे लागले. सलग तीन दिवस काम केल्यानंतर 24 फेब्रुवारी रोजी त्यांना अकाली प्रसूती झाली. महिलेने एका मुलीला जन्म दिला, परंतु जन्मानंतर काही तासांतच तिचा मृत्यू झाला. न्यायालयाने असे मानले की, जर महिलेला घरून काम करण्याची परवानगी दिली असती, तर परिस्थिती वेगळी असू शकली असती. याच आधारावर कंपनीवर मोठा दंड ठोठावण्यात आला. मुलीचा जन्म 18 आठवडे आधी झाला त्या महिलेची गर्भधारणा उच्च-धोक्याची होती आणि डॉक्टरांनी तिला घरी आराम करण्याचा आणि वर्क-फ्रॉम-होम करण्याची शिफारस केली होती, पण कंपनीने तिची ही मागणी फेटाळून लावली. न्यायालयाने हे प्रकरण कंपनीच्या निर्णयाशी संबंधित असल्याचे मानले. मुलीचा जन्म ठरलेल्या वेळेपेक्षा सुमारे 18 आठवडे आधी झाला होता. जन्मावेळी ती श्वास घेत होती आणि तिचे हृदय धडधडत होते, पण सुमारे दीड तासानंतर तिचा मृत्यू झाला. यानंतर कुटुंबाने कंपनीविरुद्ध खटला दाखल केला. त्यांचे म्हणणे होते की, जर WFH ला परवानगी मिळाली असती, तर महिलेला आराम मिळाला असता आणि हा अपघात टळू शकला असता. हेमिल्टन काउंटीच्या न्यायालयात हे प्रकरण चालले, जिथे जूरीने कंपनीला दोषी ठरवले. जिथे कंपनीला जबाबदार धरून 2.25 कोटी डॉलर देण्याचा आदेश देण्यात आला. न्यायालयाने याला एक दुःखद घटना म्हटले आणि सांगितले की कंपनीने कर्मचाऱ्याची स्थिती समजून घ्यायला हवी होती. गर्भवती महिलांसाठी वेगवेगळे नियम जगभरात गर्भवती महिलांच्या कामाशी संबंधित अधिकारांसाठी वेगवेगळे कायदे आहेत, परंतु काही सामान्य नियम सर्वत्र लागू होतात. या नियमांनुसार, गर्भधारणेमुळे कोणत्याही महिलेसोबत भेदभाव केला जाऊ शकत नाही आणि गरज पडल्यास वर्क फ्रॉम होमची सुविधा दिली जाऊ शकते. आंतरराष्ट्रीय स्तरावर असे मानले जाते की गर्भवती महिलांना 'रीजनेबल अकॉमोडेशन' म्हणजेच योग्य सुविधा दिली पाहिजे. यात कामाचे तास कमी करणे, हलके काम देणे किंवा घरून काम करण्याची परवानगी समाविष्ट असू शकते. अमेरिकेत गर्भवती महिलांसाठी अनेक कायदे आहेत अमेरिकेत या संदर्भात कायदे आणखी स्पष्ट आहेत. प्रेग्नेंट वर्कर्स फेयरनेस ॲक्ट (PWFA) अंतर्गत, कंपन्यांना गर्भवती कर्मचाऱ्यांना आवश्यक सुविधा देणे बंधनकारक आहे, जोपर्यंत यामुळे कंपनीला खूप जास्त नुकसान होत नाही. याव्यतिरिक्त, प्रेग्नन्सी डिस्क्रिमिनेशन ॲक्ट (PDA) नुसार, गर्भवती महिलांसोबत कोणत्याही प्रकारचा भेदभाव केला जाऊ शकत नाही. जर इतर कोणत्याही कर्मचाऱ्याला आजारपणात वर्क फ्रॉम होमची सुविधा दिली जात असेल, तर गर्भवती महिलेलाही तीच सुविधा मिळायला हवी. काही प्रकरणांमध्ये अमेरिकन्स विथ डिसएबिलिटीज ॲक्ट (ADA) देखील लागू होतो. जर गर्भधारणेसंबंधित कोणती गंभीर आरोग्य समस्या असेल, तर कंपनीला कर्मचाऱ्याला मदत करावी लागते, ज्यात वर्क फ्रॉम होमचाही समावेश असू शकतो. तथापि, प्रत्येक प्रकरणात वर्क फ्रॉम होम देणे आवश्यक नसते. जर काम असे असेल जे घरून करता येत नाही किंवा कंपनीला यामुळे जास्त नुकसान होत असेल, तर कंपनी नकार देऊ शकते. परंतु यासाठी तिला योग्य कारण देणे आवश्यक असते. याव्यतिरिक्त, कंपन्यांना हे देखील लक्षात ठेवावे लागते की गर्भवती महिलांकडून जास्त वजन उचलण्याचे काम करून घेऊ नये आणि त्यांना सुरक्षित वातावरण द्यावे. भारतात वर्क फ्रॉम होमची सुविधा आहे, कायदा नाही भारतात गर्भवती महिलांसाठी वर्क फ्रॉम होम (WFH) संदर्भात असा कोणताही कायदा नाही, जो प्रत्येक कंपनीला ही सुविधा देणे बंधनकारक करतो. परंतु, मॅटर्निटी बेनिफिट ॲक्ट, 1961 अंतर्गत महिलांना अनेक महत्त्वाचे अधिकार मिळतात. जसे की त्यांना 26 आठवड्यांची (सुमारे 6 महिने) सशुल्क सुट्टी मिळते आणि त्यांना नोकरीवरून काढले जाऊ शकत नाही. या कायद्यानुसार, जर काम घरून करता येत असेल आणि कंपनी व कर्मचारी दोघेही तयार असतील, तर मॅटर्निटी लीव्हनंतर WFH दिले जाऊ शकते. WFH ही एक सुविधा आहे, आवश्यक अधिकार नाही. त्यामुळे कंपनी आपल्या गरजेनुसार ते मंजूर किंवा नामंजूर करू शकते. सरकारने कंपन्यांना असा सल्ला दिला आहे की त्यांनी महिलांना सुट्टीनंतर काही काळ घरून काम करू द्यावे, परंतु हा नियम बंधनकारक नाही.

दिव्यमराठी भास्कर 22 Mar 2026 3:10 pm

वर्ल्ड अपडेटस्:अफगाणिस्तानच्या काबूलमध्ये 4.6 तीव्रतेचा भूकंप

नॅशनल सेंटर फॉर सिस्मोलॉजी (NCS) च्या निवेदनानुसार, शनिवारी रात्री उशिरा अफगाणिस्तानमध्ये 4.6 तीव्रतेचा भूकंप झाला. भूकंप 82 किलोमीटर खोलीवर आला. यापूर्वी दिवसा, याच प्रदेशात 130 किलोमीटर खोलीवर 4.5 तीव्रतेचा आणखी एक भूकंप झाला होता. रेड क्रॉसच्या मते, अफगाणिस्तानमध्ये वारंवार भूकंप होतात, विशेषतः हिंदू कुश प्रदेशात, जो अत्यंत सक्रिय भूकंपीय क्षेत्रात आहे. अफगाणिस्तानमधील भूकंपाचा धोका, भारतीय आणि युरेशियन टेक्टोनिक प्लेट्सच्या टक्कर असलेल्या प्रदेशातील त्याच्या भौगोलिक स्थानाशी संबंधित आहे.

दिव्यमराठी भास्कर 22 Mar 2026 2:50 pm

विमानात 13 तास ठेवला महिलेचा मृतदेह:दुर्गंधीमुळे प्रवासी हैराण झाले, पण विमान थांबवले नाही; टेकऑफनंतर 1 तासाने मृत्यू झाला होता

ब्रिटिश एअरवेजच्या विमानात रविवारी एका महिला प्रवाशाचा टेकऑफनंतर सुमारे 1 तासाने मृत्यू झाला. त्यानंतर तिचा मृतदेह तब्बल 13 तास विमानातच ठेवण्यात आला होता. मृतदेह विमानातील मागील भागात ठेवण्यात आला होता, जिथे मजला गरम होता. यामुळे हळूहळू दुर्गंधी पसरू लागली, ज्यामुळे मागील सीटवर बसलेल्या प्रवाशांना खूप त्रास झाला. ही घटना हॉंगकॉंगहून लंडनला जाणाऱ्या विमानात घडली. महिलेचे वय सुमारे 60 वर्षे होते. पायलटने विमान मध्येच थांबवण्याऐवजी किंवा परत फिरण्याऐवजी लंडनपर्यंत प्रवास सुरू ठेवण्याचा निर्णय घेतला, कारण नियमांनुसार अशा परिस्थितीला सहसा आपत्कालीन स्थिती मानले जात नाही. मृतदेह ब्लँकेटमध्ये गुंडाळून गॅलीमध्ये ठेवण्यात आला क्रू मेंबर्सनी सुरुवातीला मृतदेह टॉयलेटमध्ये ठेवण्याचा विचार केला, पण नंतर तो ब्लँकेटमध्ये गुंडाळून गॅलीमध्ये ठेवण्यात आला. गॅली हा विमानाचा तो भाग असतो, जिथे फ्लाइट स्टाफ (क्रू) खाणे-पिणे तयार करतो आणि सामान ठेवतो. इथूनच प्रवाशांना जेवण, पाणी, चहा-कॉफी दिली जाते. सामान्यतः हा विमानाचा पुढचा किंवा मागचा भाग असतो. लंडनला पोहोचल्यावर पोलिसांनी विमानात येऊन तपासणी केली आणि सुमारे 45 मिनिटे प्रवाशांना त्यांच्या सीटवरच बसवून ठेवले. एअरलाइन ब्रिटिश एअरवेजने सांगितले की, सर्व नियमांचे योग्य प्रकारे पालन करण्यात आले आणि ते महिलेच्या कुटुंबासोबत आहेत. विमानात कोणाचा मृत्यू झाल्यास काय केले जाते? विमान प्रवासादरम्यान एखाद्या प्रवाशाचा मृत्यू झाल्यास, एअरलाइन्स ठरलेल्या नियमांनुसार काम करतात. हे नियम इंटरनॅशनल एअर ट्रान्सपोर्ट असोसिएशन (IATA) च्या मार्गदर्शक तत्त्वांवर आधारित असतात. सर्वात आधी फ्लाइटमधील कर्मचारी त्या प्रवाशाला वाचवण्याचा प्रयत्न करतात. सीपीआर (CPR) दिला जातो आणि जर विमानात कोणताही डॉक्टर असेल तर त्याची मदत घेतली जाते. यानंतर पायलटला माहिती दिली जाते. मग पायलट निर्णय घेतो की फ्लाइटला मध्येच उतरवायचे की पुढे न्यायचे. सहसा फ्लाइटला त्याच्या गंतव्यस्थानापर्यंत नेले जाते, कारण प्रत्येक प्रकरणाला आपत्कालीन (इमर्जन्सी) मानले जात नाही. जर प्रवाशाचा मृत्यू झाला, तर मृतदेह ब्लँकेट किंवा बॉडी बॅगने झाकला जातो. त्यानंतर तो रिकाम्या सीटवर किंवा विमानातील मागील भागात (गॅली) ठेवला जातो. जर सीट रिकामी नसेल तर मृतदेह त्याच सीटवर ठेवला जाऊ शकतो. कर्मचारी या गोष्टीची काळजी घेतात की इतर प्रवाशांना कमीत कमी त्रास व्हावा. लँडिंग करण्यापूर्वी विमानतळाला माहिती दिली जाते, जेणेकरून वैद्यकीय पथक आणि पोलीस तयार राहतील. लँडिंगनंतर आवश्यक तपासणी आणि प्रक्रिया पूर्ण केली जाते. एअरलाइन प्रत्येक प्रकरणात नुकसान भरपाई देत नाही विमान प्रवासादरम्यान जर एखाद्या प्रवाशाचा मृत्यू झाला, तर प्रत्येक प्रकरणात एअरलाइन नुकसानभरपाई देत नाही. नुकसानभरपाई तेव्हाच दिली जाते, जेव्हा एअरलाइनची चूक किंवा निष्काळजीपणा सिद्ध होतो. नियमांनुसार, एअरलाइनची जबाबदारी असते की तिने प्रवाशाला त्वरित मदत करावी. यात वैद्यकीय मदत देणे, CPR करणे आणि गरज पडल्यास डॉक्टरांची मदत घेणे समाविष्ट आहे. जर एअरलाइन हे सर्व योग्य प्रकारे करत असेल तर तिला दोषी मानले जात नाही. IATA नुसार, जर एखाद्या प्रवाशाचा मृत्यू नैसर्गिकरित्या, जसे की हृदयविकाराच्या झटक्याने झाला, तर एअरलाइनवर नुकसानभरपाई देण्याची जबाबदारी येत नाही. परंतु जर हे सिद्ध झाले की एअरलाइनने वेळेवर मदत दिली नाही किंवा नियमांचे पालन केले नाही, तर तिला जबाबदार धरले जाऊ शकते आणि नुकसानभरपाई द्यावी लागू शकते. विमानात कधी आपत्कालीन स्थिती मानली जाते? विमान प्रवासादरम्यान प्रत्येक समस्येला आपत्कालीन स्थिती मानले जात नाही. विमान वाहतूक नियमांनुसार, जेव्हा विमान, प्रवासी किंवा कर्मचाऱ्यांच्या जीवाला धोका असतो, तेव्हाच परिस्थितीला आपत्कालीन घोषित केले जाते. फेडरल एविएशन ॲडमिनिस्ट्रेशन (FAA) सारख्या एविएशन अथॉरिटीनुसार, पायलट अशा स्थितीत “मेडे मेडे” किंवा “पेन पेन” कॉल देऊन आपत्कालीन परिस्थितीची माहिती देतो आणि पुढील निर्णय घेतो. विमानात आग लागल्यास किंवा धूर भरल्यास सर्वात गंभीर परिस्थिती मानली जाते. अशा परिस्थितीत त्वरित जवळच्या विमानतळावर लँडिंग केले जाते. याव्यतिरिक्त, इंजिन निकामी होणे, केबिनमधील दाब कमी होणे किंवा इंधनाची कमतरता देखील आपत्कालीन परिस्थिती मानली जाते, ज्यात त्वरित लँडिंग आवश्यक असते. हृदयविकाराचा झटका किंवा श्वास घेण्यास त्रास होणे यासारख्या गंभीर वैद्यकीय परिस्थितीतही विमानाचा मार्ग बदलला जाऊ शकतो, जेणेकरून प्रवाशाला त्वरित उपचार मिळू शकतील. खराब हवामान किंवा सुरक्षा धोक्याच्या (उदा. बॉम्बची धमकी) स्थितीतही पायलट विमान जवळच्या विमानतळावर उतरवू शकतो. तथापि, प्रत्येक वैद्यकीय समस्या किंवा घटनेत त्वरित लँडिंग होत नाही. किरकोळ आजार किंवा एखाद्या प्रवाशाचा मृत्यू यासारख्या परिस्थितीत अनेकदा विमान त्याच्या गंतव्यस्थानापर्यंत सुरू ठेवले जाते.

दिव्यमराठी भास्कर 22 Mar 2026 2:08 pm

दावा- इराणने हीट ट्रॅकिंग क्षेपणास्त्राने अमेरिकेचे F-35 पाडले:हे जगातील सर्वात प्रगत लढाऊ विमान, पण इराणी धोक्याचा अंदाज लावू शकले नाही

इराणने 19 मार्च रोजी जगातील सर्वात प्रगत अमेरिकन फायटर जेट F-35 पाडल्याचा दावा केला. इराणी मीडिया प्रेस टीव्हीनुसार, इराणच्या इस्लामिक रिव्होल्यूशन गार्ड कॉर्प्स (IRGC) ने आपल्या स्वदेशी 'मजीद' हवाई संरक्षण प्रणालीद्वारे ते पाडले. जर हे खरे असेल तर इराण असा करणारा पहिला देश असेल. F-35 फायटर जेटला सुमारे दोन दशकांपासून अमेरिकेच्या लष्करी सामर्थ्याचे सर्वात मोठे प्रतीक मानले जात आहे. हे सर्वात प्रीमियम फायटर जेट आहे, जे विशेषतः अशा प्रकारे डिझाइन केले आहे की ते जगातील सर्वात मजबूत हवाई संरक्षण प्रणालीमध्येही न पकडले जाता घुसून हल्ला करू शकेल. इराणचा दावा आहे की त्याने या 'अदृश्य' मानल्या जाणाऱ्या जेटची कमजोरी शोधली आहे. मजीद संरक्षण प्रणालीने F-35 मधून बाहेर पडणाऱ्या इन्फ्रारेड म्हणजेच उष्णतेला पकडून त्याला लक्ष्य केले. इराणचे म्हणणे आहे की F-35 रडारपासून वाचण्यास सक्षम असले तरी, त्याच्या इंजिनमधून बाहेर पडणारी उष्णता पूर्णपणे लपवता येत नाही. दरम्यान, अमेरिकन वेबसाइट CNN ने देखील सूत्रांच्या हवाल्याने सांगितले होते की इराणच्या हल्ल्यांमुळे F-35 ला मध्य पूर्वेत आपत्कालीन लँडिंग करावी लागली आहे. दावा- फक्त 1 क्षेपणास्त्राने F-35 पाडले इराणी माध्यमांनुसार, आधी असे मानले जात होते की F-35 पाडण्यासाठी 'तलाश' हवाई संरक्षण प्रणालीचा वापर करण्यात आला होता. परंतु आता असे म्हटले जात आहे की मजीद शॉर्ट-रेंज हवाई संरक्षण प्रणालीनेच F35 पाडले आहे. मजीद संरक्षण प्रणाली रडारऐवजी इन्फ्रारेड तंत्रज्ञानावर काम करते. त्यामुळे F-35 मध्ये असलेले सेन्सर आणि चेतावणी प्रणाली या धोक्याला सहज ओळखू शकत नाहीत. F-35 जवळ असलेले इलेक्ट्रॉनिक प्रणाली सामान्यतः शत्रूच्या रडार सिग्नलला जाम करतात. परंतु येथे ते पूर्णपणे निरुपयोगी ठरले. इराणने जारी केलेल्या व्हिडिओनुसार, या हल्ल्यात फक्त एकच क्षेपणास्त्र पुरेसे होते. यातून हे दाखवण्याचा प्रयत्न करण्यात आला की, ही प्रणाली किती अचूक आहे आणि F-35 ची उष्णतेची (HEAT) कमजोरी किती मोठी आहे. मजीद एअर डिफेन्स 6km अंतरापर्यंत लक्ष्य साधू शकते मजीद एअर डिफेन्स प्रणाली इराणने 2021 मध्ये पहिल्यांदा सार्वजनिकरित्या दाखवली होती. ही खास करून जवळच्या अंतराच्या संरक्षणासाठी तयार करण्यात आली आहे. या प्रणालीचे सर्वात मोठे वैशिष्ट्य म्हणजे ती रडारवर अवलंबून नसते, तर इन्फ्रारेड तंत्रज्ञानाचा वापर करते. यामुळेच रडारपासून वाचण्यासाठी डिझाइन केलेली विमाने देखील तिच्या नजरेतून सुटू शकत नाहीत. मजीद प्रणाली सामान्यतः कमी उंचीवर उडणाऱ्या लक्ष्यांना पकडण्यासाठी डिझाइन केली आहे. त्याची मारक क्षमता सुमारे 700 मीटर ते 6 किलोमीटरपर्यंत मानली जाते. यामुळे, अशा परिस्थितीत ते अधिक प्रभावी ठरते, जिथे शत्रूच्या विमानांना किंवा ड्रोनला एखाद्या विशिष्ट क्षेत्रावरून जावे लागते. याला ‘पॉइंट डिफेन्स’ प्रणाली म्हणतात, म्हणजेच, हे एअरबेस, लष्करी तळ, रडार स्टेशन किंवा कोणत्याही महत्त्वाच्या इमारतीसारख्या ठिकाणांच्या थेट संरक्षणासाठी तैनात केले जाते. ही प्रणाली सामान्यतः मोबाइल प्लॅटफॉर्मवर बसवली जाते, म्हणजेच, गरजेनुसार ते एका ठिकाणाहून दुसऱ्या ठिकाणी लवकर हलवता येते. यामुळे शत्रूंना त्याचे नेमके स्थान शोधणे कठीण होते. रडार प्रणाली बंद करून अमेरिकेला फसवले इराणच्या मते, ते आधीपासूनच अशा परिस्थितीसाठी तयारी करत होते. उदाहरणार्थ, कधी काय करायचे, कोणती प्रणाली वापरायची, शत्रूला कसे फसवायचे. हे सर्व आधीच ठरवले होते. असे सांगण्यात आले आहे की, 28 फेब्रुवारी रोजी जेव्हा अमेरिका आणि इस्रायलने पहिला हल्ला सुरू केला, तेव्हा इराणने जाणूनबुजून आपली खरी रडार प्रणाली बंद केली आणि त्यांना सुरक्षित ठिकाणी लपवले. त्यांच्या जागी बनावट रडार प्रणाली बसवण्यात आल्या. हे साधे बनावट सांगाडे नव्हते, तर असे डिकॉय होते जे खऱ्या रडारसारखेच सिग्नल पाठवत होते. प्रत्येक डिकॉय बनवण्यासाठी सुमारे 10 हजार डॉलरपर्यंत खर्च येतो. अमेरिका आणि इस्रायलच्या ड्रोनना, जे कॅमेरा आणि इन्फ्रारेड सेन्सरने नुकसानीचे मूल्यांकन करतात, त्यांना वाटले की त्यांनी इराणची हवाई संरक्षण प्रणाली नष्ट केली आहे. या बनावट ठिकाणांचा नाश झाल्यामुळे आणि खरी रडार प्रणाली बंद असल्यामुळे अमेरिका आणि इस्रायलला खात्री पटली की इराणची हवाई संरक्षण प्रणाली पूर्णपणे नष्ट झाली आहे. याच आधारावर अमेरिकन सेंट्रल कमांड आणि इस्रायली हवाई दलाने असे गृहीत धरले की आता त्यांना वरचढपणा मिळाला आहे. इतकेच काय, अमेरिकेचे संरक्षण मंत्री पीट हेगसेथ यांनी 19 मार्चच्या सकाळी दावाही केला की इराणची हवाई सुरक्षा नष्ट करण्यात आली आहे. पण हीच सर्वात मोठी चूक ठरली. या विश्वासात येऊन अमेरिका आणि इस्रायलने आपली सर्वात प्रगत लढाऊ विमाने, जसे की F-35, इराणच्या आत खोलवर पाठवायला सुरुवात केली. 10 दिवसांनंतर खरी रडार प्रणाली सुरू केली दुसरीकडे, इराणने शांतपणे आपली खरी रडार प्रणाली पुन्हा सुरू केली आणि मजीदसारख्या इन्फ्रारेड प्रणालींना अशा ठिकाणी तैनात केले, जिथून अमेरिका-इस्रायलची लढाऊ विमाने येण्याची शक्यता होती. F-35 त्या भागात पोहोचताच, त्याला कोणतीही कमकुवत किंवा बंद पडलेली संरक्षण प्रणाली मिळाली नाही. उलट, त्याला पूर्णपणे तयार आणि मजबूत हवाई संरक्षण प्रणालीचा सामना करावा लागला, जी आधीच त्याच संधीची वाट पाहत होती. टीप- ही संपूर्ण माहिती इराणच्या दाव्यांवर आणि अहवालांवर आधारित आहे. याची अद्याप स्वतंत्रपणे पुष्टी झालेली नाही. जगभरात F-35 च्या प्रतिमेवर प्रश्नचिन्ह इराणने F-35 पाडल्याच्या दाव्याने जगभरातील सैन्य आणि संरक्षण तज्ञांना धक्का बसला आहे. आतापर्यंत अनेक देशांची रणनीती या विचारावर आधारित होती की F-35 जवळजवळ अजिंक्य आहे, परंतु या दाव्यानंतर या धारणेवर प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले आहे. याचा परिणाम आता अनेक देशांच्या निर्णयांमध्ये दिसू लागला आहे. स्पेनने F-35 खरेदी करण्याची योजना सोडून दिली आहे आणि युरोपियन फायटर जेट्समध्ये गुंतवणूक करण्याचा निर्णय घेतला आहे. भारतानेही स्पष्ट संकेत दिले आहेत की ते F-35 खरेदी करणार नाही आणि आपल्या देशांतर्गत प्रकल्पांवर लक्ष केंद्रित करेल, स्वित्झर्लंडमध्ये हा करार रद्द करण्याची मागणी होत आहे आणि कॅनडा देखील अतिरिक्त विमानांच्या खरेदीवर पुन्हा विचार करत आहे. सध्या अमेरिकेकडे सुमारे 450 ते 500 F-35 जेट्स आहेत. F-35 ला जगातील सर्वात महागडा शस्त्र कार्यक्रम मानले जाते, ज्याची एकूण किंमत सुमारे 1.7 ट्रिलियन डॉलर सांगितली जाते. दावा- अमेरिकेच्या हवाई क्षमतेला मोठे नुकसान झाले इराण मीडियाच्या अहवालानुसार, अमेरिका आणि इस्रायलला या संपूर्ण संघर्षात सतत नुकसान सहन करावे लागले आहे. इराणच्या हवाई संरक्षण प्रणालीने अमेरिका-इस्रायलचे 125 हून अधिक प्रगत ड्रोन पाडले आहेत. यापैकी किमान 10 MQ-9 रीपर ड्रोन पाडण्यात आले आहेत. 9 ड्रोन उड्डाणादरम्यान पाडण्यात आले, तर एक ड्रोन जॉर्डनमधील हवाई तळावर उभे असताना बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्राने लक्ष्य करण्यात आले. MQ-9 रीपर ड्रोन अमेरिकेच्या पाळत ठेवण्याच्या आणि हल्ला करण्याच्या क्षमतेचा महत्त्वाचा भाग मानला जातो. याची किंमत सुमारे 30 दशलक्ष डॉलर (सुमारे 250 कोटी रुपये) आहे. इराणचा दावा आहे की त्याची इन्फ्रारेड प्रणाली अशा ड्रोनविरुद्ध विशेषतः प्रभावी ठरली आहे, जसे यापूर्वी येमेनमध्येही दिसून आले होते. अहवालात असेही म्हटले आहे की, इराकमध्ये सक्रिय असलेल्या इस्लामिक रेझिस्टन्स ग्रुपने पश्चिम इराकमधील एका KC-135 टँकर विमानाला पाडले, ज्यात सवार असलेल्या सर्व 6 लोकांचा मृत्यू झाला. याव्यतिरिक्त, सौदी अरेबियाच्या एका हवाई तळावर उभे असलेले 5 KC-135 टँकर विमान खराब केले. या घटना अमेरिकेच्या लष्करी योजनेत बिघाड झाल्याचे संकेत म्हणून पाहिल्या जात आहेत, कारण इराणच्या सततच्या क्षेपणास्त्र आणि ड्रोन हल्ल्यांमुळे अमेरिकन आणि इस्रायली सैन्याला वारंवार आपली स्थिती बदलावी लागत आहे, ज्यामुळे चुकीची शक्यता वाढते. जर तुलना केली, तर 2011 मध्ये लिबियामध्ये अमेरिकेच्या मोहिमेदरम्यान 4 महिन्यांत फक्त 3 लढाऊ नुकसान नोंदवले गेले होते. तर येथे एका महिन्यापेक्षा कमी वेळेत इतक्या मोठ्या नुकसानीची चर्चा केली जात आहे.

दिव्यमराठी भास्कर 22 Mar 2026 8:04 am

ट्रम्प यांचा इराणला अल्टिमेटम- 48 तासांत होर्मुझ उघडा:नाहीतर पॉवर प्लांट उद्ध्वस्त करू; इराण म्हणाला- अमेरिका-इस्त्रायलचे वॉटर प्लांट उडवून देऊ

अमेरिका-इस्त्रायल आणि इराण युद्धाचा आज २३ वा दिवस आहे. अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प यांनी इराणला कठोर इशारा दिला आहे. त्यांनी सांगितले की, जर ४८ तासांच्या आत होर्मुझची सामुद्रधुनी पूर्णपणे खुली केली नाही, तर अमेरिका इराणच्या ऊर्जा प्रकल्पांवर हल्ला करेल. ट्रम्प यांनी त्यांच्या 'ट्रुथ सोशल' या सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर रविवारी लिहिले, 'जर इराणने ४८ तासांच्या आत होर्मुझची सामुद्रधुनी खुली केली नाही, तर अमेरिका इराणच्या ऊर्जा प्रकल्पांवर हल्ला करून त्यांना उद्ध्वस्त करेल आणि सर्वात मोठ्या प्रकल्पापासून सुरुवात होईल.' त्याचबरोबर, इराणने इशारा दिला आहे की, जर त्याच्या ऊर्जा प्रकल्पांना लक्ष्य केले गेले, तर तो मध्य पूर्वेतील अमेरिका आणि इस्त्राईलशी संबंधित सर्व ऊर्जा पायाभूत सुविधांवर हल्ला करेल. इराणच्या खातम अल-अनबिया सेंट्रल कमांडचे प्रवक्ते इब्राहिम झुल्फाघारी यांनी सांगितले की, इराण अमेरिका आणि इस्त्राईलशी संबंधित समुद्राचे पाणी गोडे करणाऱ्या प्रकल्पांवर (डिसेलिनेशन प्लांट) आणि आयटी पायाभूत सुविधांवरही हल्ला करेल. इराणचा इस्रायली शहरावर बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्राने हल्ला इराणने शनिवारी रात्री इस्रायलच्या दक्षिणेकडील डिमोना शहरावर बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्राने हल्ला केला, ज्यात सुमारे 20 लोक जखमी झाले. डिमोना हे तेच शहर आहे जिथे इस्रायलचे अणु कार्यक्रम केंद्र आहे. डिमोनावर क्षेपणास्त्र हल्ल्याचा व्हिडिओ… इराण म्हणाला- ब्रिक्स देशांनी हल्ला रोखण्यात भूमिका बजावावी इराणचे राष्ट्राध्यक्ष मसूद पझेशकियान यांनी शनिवारी पंतप्रधान मोदींशी फोनवर चर्चा केली. यावेळी ते म्हणाले की, ब्रिक्सने इराणवर होणारे हल्ले रोखण्यात भूमिका बजावली पाहिजे. ते म्हणाले की, ब्रिक्सने कोणत्याही दबावाशिवाय, स्वतःच्या बळावर काम केले पाहिजे आणि या प्रकरणात पुढे आले पाहिजे. इराणच्या राष्ट्राध्यक्षांनी असेही सुचवले की, मध्य पूर्वेतील देशांनी एकत्र येऊन एक नवीन सुरक्षा प्रणाली तयार केली पाहिजे. यामुळे या प्रदेशात शांतता आणि स्थिरता टिकून राहील आणि बाहेरील देशांचा हस्तक्षेप कमी होईल. इराण युद्धाशी संबंधित 3 छायाचित्रे…

दिव्यमराठी भास्कर 22 Mar 2026 7:40 am

आता अणुभट्ट्यांवर हल्ले:सकाळी इराणचा अणुप्रकल्प उद्ध्वस्त, रात्री इस्रायलच्या अणू केंद्रावर क्षेपणास्त्र हल्ला

इराण आणि अमेरिका-इस्रायल युद्ध एका धोकादायक वळणावर पोहोचले आहे. शनिवारी दोन्ही बाजूंनी एकमेकांच्या सर्वात सुरक्षित ‘अणुभट्ट्यांना’ लक्ष्य करून युद्धाची दाहकता वाढवली. इस्रायल आणि अमेरिकेच्या हवाई दलाने शनिवारी सकाळी इराणची मुख्य अणूभट्टी ‘नतांझ’वर भीषण हवाई हल्ला केला. याला प्रत्युत्तर म्हणून, शनिवारी उशिरा रात्री इराणने इस्रायलच्या अण्वस्त्रांचे केंद्र असलेल्या ‘डिमोना’ शहरावर बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्रांचा वर्षाव केला. डिमोनामध्ये हाहाकार; इराणचे एक बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्र डिमोना येथील निवासी भागात पडले, ज्यामुळे एक बहुमजली इमारत पत्त्यांसारखी कोसळली. यामध्ये ४७ जण जखमी झाले असून, एक १२ वर्षांचा मुलगा गंभीर आहे.दरम्यान, इराणी लष्कराने असा आरोप केला आहे की अमेरिका आणि इस्रायल आखाती क्षेत्रात खाजगी आणि प्रवासी जहाजांना लक्ष्य करत आहेत. तेहरानने इशारा दिला आहे की हे थांबले नाही तर ते अशा प्रकारे पलटवार करतील ज्याची कोणी कल्पनाही केली नसेल. दुसरीकडे, इस्रायली संरक्षण मंत्री इस्रायल काट्झ म्हणाले की, येणाऱ्या आठवड्यात इराणवरील हल्ल्यांची तीव्रता मोठ्या प्रमाणात वाढवली जाईल. इराणमध्ये रोख रकमेची टंचाई, एटीएमवर रांगा, १ कोटी रियालची नोट जारी: युद्ध आणि वाढत्या महागाईच्या पार्श्वभूमीवर इराणने १ कोटी रियालची सर्वात मोठी नोट जारी केली आहे. तिची किंमत सुमारे ७ डॉलर आहे. युद्धाच्या दरम्यान लोक इलेक्ट्रॉनिक यंत्रणा निकामी होण्याच्या भीतीने एटीएमबाहेर लांब रांगा लावून रोख रक्कम काढत आहेत. बँकांमध्ये मर्यादित रोख रक्कम मिळत आहे. अमेरिकेने इराणविरुद्ध २००३ च्या इराक युद्धानंतरची सर्वात मोठी नौसैनिक जमवाजमव सुरू केली आहे. इराणच्या ९०% तेल निर्यातीवर नियंत्रण ठेवणाऱ्या खार्ग बेटाच्या नाकेबंदीसाठी अमेरिकेने जल-थल युद्धात सक्षम विंग आखाताकडे पाठवली आहे. १८ मार्च रोजी ‘यूएसएस बॉक्सर’ रवाना झाले, ज्यामध्ये २५०० मरीन सैनिक आहेत. १९ मार्च रोजी ‘यूएसएस त्रिपोली’ रवाना झाले, ज्यामध्ये २५०० मरीन आणि अत्याधुनिक लँडिंग क्राफ्ट आहेत. हे दोन्ही दस्ते २५ मार्चपर्यंत पर्शियन आखातातील अमेरिकन जहाजांशी जोडले जातील. होर्मुझच्या मुद्द्यावर युएई, ब्रिटन, फ्रान्स, जर्मनी व जपानसह २२ देश एकत्र आले आहेत. त्यांनी म्हटले आहे की, होर्मुझचा मार्ग रोखणे हे आंतरराष्ट्रीय कायद्याचे उल्लंघन आहे. इराणने हल्ले थांबवून सागरी मार्ग खुला करावा. आम्ही होर्मुझमध्ये सुरक्षित वाहतुकीसाठी सर्व योगदान देण्यास तयार आहोत. इराणने ज्या डिमोना शहरावर क्षेपणास्त्रे डागली, ते इस्रायलचे अघोषित अणुऊर्जा कार्यक्रमाचे केंद्र १. अणुशक्तीचे केंद्र: येथे ‘नेगेव न्यूक्लियर रिसर्च सेंटर’ स्थित आहे, जे इस्रायलच्या अघोषित अणुऊर्जा कार्यक्रमाचे आणि अण्वस्त्र निर्मितीचे मुख्य केंद्र मानले जाते.२. धोरणात्मक सुरक्षा: डिमोना शहराला इस्रायलच्या ‘अस्तित्वाची विमा पॉलिसी’ म्हटले जाते, जे मध्य-पूर्वेतील विरोधकांसाठी एक मोठा लष्करी अडथळा म्हणून काम करते.३. सुरक्षा प्राथमिकता: हे शहर इस्रायलच्या सर्वात प्रगत हवाई संरक्षण प्रणालींनी (आयरन डोम/एरो) सुरक्षित असते. येथे क्षेपणास्त्र पडणे म्हणजे इस्रायलच्या सुरक्षेसाठी सर्वात मोठी ‘धोक्याची रेषा’ ओलांडण्यासारखे आहे. हल्ल्यानंतर इस्रायलने कबूल केले की त्यांच्या एका इंटरसेप्टरने काम करणे बंद केले होते.४. ऊर्जा आणि उद्योग: वाळवंटी भाग असल्याने हे सौर ऊर्जा व ‘मृत समुद्र’ (डेड सी) मधील खनिजांच्या प्रक्रियेचे प्रमुख केंद्र. हिंदी महासागरातील अमेरिका-ब्रिटनच्या एअरबेस डिएगो गार्सियावर इराणने दोन बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्रे डागून जगाला चकित केले. पहिल्यांदाच इराणने आपली ४००० किमीची प्रहार क्षमता दाखवून दिली. इराणने खुर्रमशहर-४ श्रेणीतील क्षेपणास्त्रे डागली. अमेरिकेने म्हटले की, ही क्षेपणास्त्रे तळावर आदळली नाहीत आणि कोणतेही नुकसान झाले नाही. डिएगो इराणपासून ४००० किमी दूर आहे, म्हणजेच युरोपीय देशांच्या राजधानी सुद्धा आता इराणच्या टप्प्यात आहेत.

दिव्यमराठी भास्कर 22 Mar 2026 6:57 am

आसिम मुनीर यांची शिया धर्मगुरूंना धमकी:पाक लष्करप्रमुख म्हणाले– इराणवर प्रेम असेल तर तिथेच जा, शिया इफ्तार पार्टीत केले विधान

पाकिस्तानचे लष्करप्रमुख फील्ड मार्शल आसिम मुनीर यांनी गुरुवारी शिया धर्मगुरूंना सांगितले की, ज्यांना इराणवर इतके प्रेम आहे, त्यांनी तिथे निघून जावे. त्यांच्या या विधानाला शिया समुदायाच्या नेत्यांनी अपमानजनक आणि प्रक्षोभक म्हटले आहे. मीडिया रिपोर्ट्सनुसार, मुनीर यांनी रावळपिंडी येथे शिया समुदायाच्या एका इफ्तार पार्टीत हे विधान केले. ते म्हणाले की, ते कोणालाही दुसऱ्या देशासाठी असलेल्या त्यांच्या निष्ठेमुळे पाकिस्तानात अशांतता पसरवण्याची परवानगी देणार नाहीत. यापूर्वी त्यांनी अशीही चेतावणी दिली होती की, दुसऱ्या देशातील घटनांच्या आधारावर पाकिस्तानात हिंसाचार सहन केला जाणार नाही. या विधानानंतर शिया समुदायाचे म्हणणे आहे की, हे त्यांच्या देशभक्तीवर प्रश्नचिन्ह निर्माण करण्यासारखे आहे. त्यांचे मत आहे की, हे विधान त्यांच्या धार्मिक भावना आणि ओळखीला चुकीच्या पद्धतीने सादर करते. मुनीर यांनी अचानक कार्यक्रम सोडला अहवालानुसार, बैठकीनंतर उलेमांना सांगण्यात आले होते की, रात्रीच्या जेवणानंतर पुन्हा चर्चा होईल. पण जनरल मुनीर यांनी अचानक कार्यक्रम सोडून निघून गेले. यामुळे शिया नेत्यांना वाटले की त्यांचा केवळ औपचारिकच नव्हे तर वैयक्तिकरित्याही अपमान करण्यात आला आहे. शिया समुदायाच्या नेत्यांनी या वादामुळे सांगितले की, त्यांची निष्ठा पाकिस्तान आणि इस्लाम या दोघांप्रती आहे. त्यांनी हे देखील आठवण करून दिली की, पाकिस्तानच्या निर्मितीमध्ये शिया समुदायाचे महत्त्वाचे योगदान राहिले आहे. देशातील अनेक मोठे नेते आणि संसाधने या समुदायाशी संबंधित राहिली आहेत. शिया नेत्यांचे म्हणणे आहे की, मक्का, मदिना, इराक आणि इराणसारख्या धार्मिक स्थळांशी त्यांचे नाते त्यांच्या श्रद्धेचा भाग आहे. पण याचा अर्थ असा नाही की त्यांची देशभक्ती कमी आहे. त्यांनी स्पष्टपणे सांगितले की, धार्मिक संबंधांना देशभक्तीशी जोडून पाहणे चुकीचे आहे. पाकिस्तानमधील निदर्शनांमुळे मुनीर नाराज शिया धर्मगुरूंनी म्हटले आहे की, मुनीर यांच्या विधानामुळे असे वाटले की, ते इराणचे सर्वोच्च नेते अयातुल्लाह खामेनी यांच्या मृत्यूनंतर पाकिस्तानात झालेल्या निदर्शनांसाठी शिया समुदायाला जबाबदार धरत आहेत. बैठकीत उपस्थित शिया नेत्यांनी सांगितले की, मुनीर यांनी गिलगिट-बाल्टिस्तानमध्ये झालेल्या अशांततेला थेट शिया नेतृत्वाशी जोडले आणि संपूर्ण समुदायाला जबाबदार धरले. शिया धर्मगुरू मोहम्मद शिफा नजफी यांनी सांगितले की, त्यांनी तिथेच मुनीर यांच्या बोलण्याला विरोध केला. ते म्हणाले की, सर्व शियांना या घटनांसाठी जबाबदार धरणे योग्य नाही. सर्वांना एकाच दृष्टिकोनातून पाहिले जाऊ नये. नजफी यांनी हे देखील सांगितले की, पाकिस्तानच्या सैन्यातही शिया उपस्थित आहेत आणि देशाचे संस्थापक मोहम्मद अली जिन्ना हे देखील शिया होते. त्यांच्या मते, जेव्हा त्यांनी हा मुद्दा उपस्थित केला तेव्हा मुनीर यांच्या वृत्तीत थोडा बदल झाला, पण तरीही ते म्हणाले की, “जर तुम्हाला इराणवर इतके प्रेम असेल, तर तिथे निघून जा, दरवाजे खुले आहेत.” इराणच्या विरोधकांशी मैत्री साधत आहे पाकिस्तान मुनीर यांचे हे विधान अशा वेळी आले आहे, जेव्हा पाकिस्तान आपल्या परराष्ट्र धोरणात संतुलन बदलताना दिसत आहे. आधी तो इराण आणि आखाती देशांमध्ये संतुलन राखण्याचा प्रयत्न करत होता, पण आता तो सौदी अरेबिया आणि त्याच्या मित्र राष्ट्रांच्या जवळ जाताना दिसत आहे. मात्र, मुनीर यांनी शिया समुदायासोबत केलेल्या इफ्तार पार्टीबाबत पाकिस्तान लष्कराच्या अधिकृत निवेदनात वेगळे चित्र मांडण्यात आले. लष्कराने म्हटले की, मुनीर यांनी धार्मिक नेत्यांना राष्ट्रीय एकता राखण्याचे आणि जातीय तणाव टाळण्याचे आवाहन केले. पाकिस्तानमध्ये १५% शिया समुदायाची लोकसंख्या पाकिस्तानमध्ये इराणनंतर सर्वात मोठी शिया लोकसंख्या राहते, जी एकूण लोकसंख्येच्या सुमारे १५ टक्के (३.७७ कोटी) मानली जाते. हा वाद अशा वेळी समोर आला आहे, जेव्हा मार्चमध्ये खामेनी यांच्या मृत्यूनंतर पाकिस्तानच्या अनेक शहरांमध्ये निदर्शने सुरू झाली होती. कराचीमध्ये आंदोलकांनी अमेरिकन दूतावासाच्या आवारात घुसण्याचा प्रयत्न केला, जिथे अमेरिकन मरीनने गोळीबार केला आणि किमान 10 लोकांचा मृत्यू झाला. इस्लामाबादमध्ये आंदोलकांना रोखण्यासाठी पोलिसांनी अश्रुधुराचा वापर केला. तर स्कार्दूमध्ये संयुक्त राष्ट्रांच्या एका कार्यालयाला आग लावण्यात आली. गिलगिट-बाल्टिस्तानमध्येही अनेक लोकांच्या मृत्यूच्या बातम्या आल्या.

दिव्यमराठी भास्कर 21 Mar 2026 4:53 pm

1971 च्या बांगलादेश नरसंहाराला 'वंशसंहार' म्हणून मान्य करा:अमेरिकेच्या संसदेत प्रस्ताव; खासदार ग्रेग लँड्समन यांनी सादर केला

अमेरिकेच्या संसदेत एक मोठा प्रस्ताव मांडण्यात आला आहे, ज्यात 1971 मध्ये बांगलादेशात झालेल्या नरसंहाराला अधिकृतपणे 'वंशसंहार' मानण्याची मागणी करण्यात आली आहे. हा प्रस्ताव खासदार ग्रेग लँड्समन यांनी सादर केला आहे. यात म्हटले आहे की, 1971 च्या युद्धादरम्यान पाकिस्तानच्या सैन्याने मोठ्या प्रमाणावर हत्या, बलात्कार आणि अत्याचार केले, ज्यांना वंशसंहार आणि मानवतेविरुद्धचे गुन्हे मानले पाहिजे. प्रस्तावात विशेषतः असेही म्हटले आहे की, बंगाली हिंदूंना लक्ष्य करण्यात आले होते. तसेच जमात-ए-इस्लामी सारख्या गटांविरुद्ध कारवाई करण्याचीही मागणी करण्यात आली आहे. यात अमेरिकेच्या राष्ट्राध्यक्षांना आवाहन करण्यात आले आहे की, या घटनांना अधिकृतपणे स्वीकारावे आणि बांगलादेशातील अल्पसंख्याकांच्या सुरक्षेवर लक्ष द्यावे. आकडेवारीनुसार, त्यावेळी लाखो लोक मारले गेले, 2 लाखांहून अधिक महिलांवर अत्याचार झाले आणि कोट्यवधी लोक बेघर झाले. आतापर्यंत अमेरिकेने 1971 च्या घटनांना वंशसंहार मानले नाही. जर हा प्रस्ताव मंजूर झाला, तर हा एक मोठा आणि ऐतिहासिक निर्णय असेल. दक्षिण कोरियातील फॅक्टरीत स्फोट, 10 ठार, 59 जखमी; जीव वाचवण्यासाठी लोक इमारतीतून खाली पडले दक्षिण कोरियातील डेजॉन शहरात शनिवारी सकाळी ऑटो पार्ट्स फॅक्टरीत स्फोटानंतर आग लागली. यात 10 लोकांचा मृत्यू झाला, तर 59 लोक जखमी झाले आहेत. या दुर्घटनेत 4 जण अजूनही बेपत्ता आहेत. अनेक कर्मचाऱ्यांनी जीव वाचवण्यासाठी इमारतीतून उड्या मारल्या, त्यामुळे ते जखमी झाले. आग इतकी भीषण होती की इमारतीचा मोठा भाग जळून खाक झाला आणि बचाव दलाला आत शिरण्यासाठी अनेक तास लागले. अग्निशमन अधिकाऱ्यांच्या मते, आग लागण्याचे नेमके कारण अद्याप स्पष्ट झालेले नाही, परंतु प्रत्यक्षदर्शींनी मोठ्या स्फोटाचा आवाज ऐकला. त्यानंतर आग वेगाने संपूर्ण परिसरात पसरली. आग विझवण्यासाठी आणि मदत-बचाव कार्यासाठी 500 हून अधिक अग्निशमन दलाचे जवान, पोलीस आणि आपत्कालीन कर्मचारी तैनात करण्यात आले. सध्या 4 बेपत्ता लोकांचा शोध सुरू आहे आणि अपघाताच्या कारणांची चौकशी केली जात आहे. अध्यक्ष ली जे म्युंग यांनी सर्व संसाधने एकत्र करून मदत कार्य वेगवान करण्याचे निर्देश दिले आहेत.

दिव्यमराठी भास्कर 21 Mar 2026 1:37 pm

कोल्डप्ले 'किस कॅम' वाद पुन्हा उफाळला:ओप्रा विनफ्रेने खेद व्यक्त केला; व्हायरल क्लिपमुळे ट्रोलिंग, धमक्या आणि करिअर सेटबॅकचा एचआर क्रिस्टिनचा खुलासा

जुलै २०२५ मधील कोल्डप्लेच्या किस कॅम वादावर मीडिया आयकॉन ओप्रा विनफ्रे यांनी परिस्थिती हाताळल्याबद्दल खेद व्यक्त केल्यानंतर, तो वाद पुन्हा चर्चेत आला आहे. त्यांनी अलीकडील एका संवादात माजी एचआर एक्झिक्यूटिव्ह क्रिस्टिन कॅबोट यांच्यासोबत याबद्दल सांगितले, ज्या या घटनेच्या केंद्रस्थानी होत्या. हा वाद कोल्डप्लेच्या एका मैफिलीत सुरू झाला, जेव्हा एका किस कॅमने कॅबोट त्यांच्या बॉस, सीईओ अँडी बायर्न यांच्यासोबत जवळ बसलेल्या असताना टिपले. तो क्षण झपाट्याने व्हायरल झाला आणि ऑनलाइन मोठ्या प्रमाणावर लक्ष वेधून घेतले. कोल्डप्लेचे मुख्य गायक, ख्रिस मार्टिन यांनी मंचावर विनोद करत ते दोघे रोमँटिक संबंधात असू शकतात असे सुचवल्यानंतर परिस्थिती आणखी बिघडली. लवकरच, सोशल मीडिया वापरकर्त्यांनी दोघेही व्यक्ती ओळखले, ज्यामुळे मोठ्या प्रमाणात ट्रोलिंग, अफवा आणि तीव्र माध्यमांच्या छाननीला सामोरे जावे लागले. या प्रतिक्रियेमुळे शेवटी कॅबोट आणि बायरन यांना त्यांच्या पदांवरून पायउतार होण्यास भाग पाडले. आता, एक वर्षानंतर, ओप्राच्या प्रतिक्रियेने पुन्हा एकदा अधोरेखित केले आहे की व्हायरल क्षण खऱ्या लोकांवर कसे खोलवर परिणाम करू शकतात. यामध्ये कोण लोक सामील आहेत? क्रिस्टिन कॅबोट एक वरिष्ठ एचआर कार्यकारी होत्या, तर अँडी बायरन त्याच कंपनीचे सीईओ होते. व्हिडिओ व्हायरल झाल्यानंतर त्यांचे व्यावसायिक संबंध सार्वजनिक छाननीखाली आले. जगातील सर्वात प्रसिद्ध मीडिया व्यक्तिमत्त्वांपैकी एक असलेल्या ओप्रा विनफ्रे यांनी अलीकडेच कॅबोटशी बोलताना या चर्चेत भाग घेतला. इतर सेलिब्रिटीही अप्रत्यक्षपणे यात सामील झाले. अभिनेत्री ग्वेनेथ पाल्ट्रो आणि अभिनेता रायन रेनॉल्ड्स यांना या घटनेबद्दल विनोद केल्याबद्दल टीकेला सामोरे जावे लागले, ज्याला कॅबोटने नंतर असंवेदनशील म्हटले. ओप्राची माफी आणि तिने काय म्हटले चर्चेदरम्यान, ओप्राने कबूल केले की ही परिस्थिती सार्वजनिक मनोरंजनाचे साधन बनली, जे संबंधित लोकांसाठी अन्यायकारक होते. लोकांनी ऑनलाइन या घटनेवर किती लवकर निर्णय दिले आणि तिची खिल्ली उडवली याबद्दल तिने खेद व्यक्त केला. तिने हे देखील निदर्शनास आणून दिले की व्हायरल सामग्री अनेकदा अशा परिस्थितींच्या मानवी बाजूकडे दुर्लक्ष करते. तिच्या टिप्पण्यांना एक महत्त्वाचे स्मरणपत्र मानले गेले की ऑनलाइन ट्रेंडचे वास्तविक जीवनात परिणाम होऊ शकतात. क्रिस्टिन कॅबोटने आता काय उघड केले कॅबोटने सांगितले की त्या व्हायरल क्षणाचा तिच्या वैयक्तिक आणि व्यावसायिक जीवनावर किती खोल परिणाम झाला. तिला ट्रोलिंग, ऑनलाइन गैरवर्तन आणि तिच्या व तिच्या मुलांवर गंभीर धमक्यांचा सामना करावा लागला. तिने स्पष्ट केले की त्यावेळी ती तिच्या पतीपासून आधीच वेगळी झाली होती—ही वस्तुस्थिती अनेकांना माहीत नव्हती. या प्रतिक्रियेमुळे तिला व्यावसायिकदृष्ट्या पुढे जाणे देखील आव्हानात्मक बनले, ज्यामुळे नवीन नोकरीच्या संधी मर्यादित झाल्या. कॅबोटने टीकेमध्ये लैंगिक पूर्वग्रह (gender bias) असल्याचे नमूद केले, तिला तिच्या पुरुष बॉसपेक्षा जास्त नकारात्मक लक्ष मिळाले. तिने पुढे सांगितले की सेलिब्रिटींनी केलेले विनोद आणि मीम्समुळे परिस्थिती आणखी बिघडली. व्हायरल संस्कृतीबद्दल एक मोठी चर्चा या वादामुळे आता सोशल मीडियावरील वर्तन आणि गोपनीयतेबद्दल एक मोठी चर्चा सुरू झाली आहे. हे दर्शवते की एक वैयक्तिक क्षण किती लवकर जागतिक समस्येमध्ये रूपांतरित होऊ शकतो. कॅबोट म्हणाल्या की सोशल मीडिया अनेकदा भावनिक नुकसानीचा विचार न करता लहान घटनांना मोठ्या घोटाळ्यांमध्ये रूपांतरित करते. त्यांनी असेही नमूद केले की जरी अशा व्हायरल सामग्रीमुळे व्यक्तींना हानी पोहोचत असली तरी, प्लॅटफॉर्मना त्याचा फायदा होतो. मेगन केरिगन, अँडी बायरन यांची पत्नी, मॅसॅच्युसेट्समध्ये राहणारी एक शिक्षणतज्ञ आहे आणि बँक्रॉफ्ट शाळेत काम करते. ती सहसा लो प्रोफाइल ठेवते आणि सार्वजनिक नजरेपासून दूर राहते. मात्र, तिच्या पतीशी संबंधित 'किस कॅम' वादामुळे ती चर्चेत आली. ती दोन मुलांची आई देखील आहे आणि तिच्या कामावर आणि कौटुंबिक जीवनावर लक्ष केंद्रित करण्यासाठी ओळखली जाते. वादामुळे आडनावात बदल या घटनेनंतर, तिने कथितरित्या सोशल मीडियावर तिच्या नावावरून 'बायरन' हे आडनाव काढून टाकले, ज्यामुळे वैयक्तिक समस्यांबद्दल चर्चा वाढली, तथापि तिने कोणतेही अधिकृत विधान केलेले नाही. ओप्राच्या प्रतिसादाने आणि कॅबोटच्या कहाणीने लोकांना पुन्हा विचार करण्यास प्रवृत्त केले आहे की ते व्हायरल व्हिडिओंना कसे प्रतिसाद देतात. एका कॉन्सर्टमधील एक साधा क्षण म्हणून जे सुरू झाले ते एका मोठ्या वादामध्ये बदलला, ज्याचे दूरगामी परिणाम झाले. ओप्रा विनफ्रेची माफी आणि क्रिस्टिन कॅबोटचा अनुभव ऑनलाइन लक्ष वेधून घेण्याच्या गंभीर परिणामांना अधोरेखित करतात. ही घटना एक आठवण करून देते की प्रत्येक व्हायरल क्लिपमागे वास्तविक लोक असतात, ज्यांचे जीवन इंटरनेटमुळे रातोरात बदलू शकते.

दिव्यमराठी भास्कर 21 Mar 2026 11:28 am

दक्षिण कोरियाच्या कारखान्यात स्फोट, 10 जणांचा मृत्यू, 59 जखमी:जीव वाचवण्यासाठी लोकांनी इमारतीतून उड्या मारल्या

दक्षिण कोरियातील डेयजॉन शहरात शनिवारी सकाळी ऑटो पार्ट्स फॅक्टरीत स्फोट होऊन आग लागली. यात 10 लोकांचा मृत्यू झाला, तर 59 लोक जखमी झाले आहेत. या दुर्घटनेत 4 जण अजूनही बेपत्ता आहेत. अनेक कर्मचाऱ्यांनी जीव वाचवण्यासाठी इमारतीतून उड्या मारल्या, त्यामुळे ते जखमी झाले. आग इतकी भीषण होती की इमारतीचा मोठा भाग जळून खाक झाला आणि बचाव पथकाला आत शिरण्यासाठी तासभर लागले. अग्निशमन दलाच्या अधिकाऱ्यांनुसार, आग लागण्याचे नेमके कारण अद्याप स्पष्ट झालेले नाही, परंतु प्रत्यक्षदर्शींनी मोठ्या स्फोटाचा आवाज ऐकला. यानंतर आग वेगाने संपूर्ण परिसरात पसरली. आग विझवण्यासाठी आणि मदत-बचाव कार्यासाठी 500 हून अधिक अग्निशमन दलाचे जवान, पोलीस आणि आपत्कालीन कर्मचारी तैनात करण्यात आले. सध्या 4 बेपत्ता लोकांचा शोध सुरू आहे आणि दुर्घटनेच्या कारणांची चौकशी केली जात आहे. अध्यक्ष ली जे म्युंग यांनी सर्व संसाधने एकत्र करून मदतकार्य वेगाने करण्याचे निर्देश दिले आहेत.

दिव्यमराठी भास्कर 21 Mar 2026 10:44 am

60 वर्षांत पहिल्यांदाच अल-अक्सा मशीद ईदमध्ये बंद:इराणमध्ये बाजार ओस पडले; UAE, कतार आणि कुवेतमध्ये खुल्या मैदानात नमाज पठणावर बंदी

जगभरात ईदचा उत्सव सुरू झाला आहे. मध्यपूर्वेत अमेरिका-इस्त्रायल आणि इराण यांच्यात गेल्या 22 दिवसांपासून युद्ध सुरू आहे. अशा परिस्थितीत, 60 वर्षांत पहिल्यांदाच इस्त्राईलच्या जेरुसलेममधील अल-अक्सा मशीद ईदच्या नमाजासाठी बंद करण्यात आली आहे. 1967 च्या अरब-इस्त्रायल युद्धानंतर पहिल्यांदाच अल-अक्सा पूर्णपणे बंद करण्यात आली आहे. मुसलमानांसाठी मक्का आणि मदिनानंतर हे तिसरे सर्वात पवित्र स्थळ आहे. इराणमध्ये ईदचे बाजार ओस पडलेले दिसले. तर कतार, यूएई आणि कुवेतसारख्या देशांमध्ये खुल्या मैदानांवर नमाज पठणावर बंदी घालण्यात आली आहे. आखाती देशांमध्ये शुक्रवारी ईद साजरी करण्यात आली इराण वगळता जवळपास सर्व आखाती देशांमध्ये शुक्रवारी ईद साजरी करण्यात आली. इराणमध्ये सामान्यतः पर्शियन नववर्ष आणि ईद-उल-फितरच्या आधीच्या दिवसांमध्ये हे बाजार खूप गजबजलेले असत. लोक भेटवस्तू, कपडे आणि खाण्यापिण्याचे सामान खरेदी करण्यासाठी मोठ्या संख्येने येथे येत असत. पण यावेळी परिस्थिती बदलली आहे. बाजारात पूर्वीसारखी गर्दी नाही आणि सणांची लगबगही नाही. कमी लोक खरेदीसाठी बाहेर पडत आहेत, ज्यामुळे सणाची चमक फिकी पडताना दिसत आहे. UAE- ईदच्या निमित्ताने लगबग कमी दिसली गाझा- महिला खरेदी करताना दिसल्या इराक- लोकांनी खामेनेई यांची आठवण केली लेबनान- निवाऱ्याजवळ फिरताना दिसले लोक तुर्कस्तान- ईदची नमाज अदा करणारे लोक ब्रिटन - मोठ्या संख्येने नमाज अदा करणारे लोक ईदनिमित्त पाक-अफगाण युद्ध 4 दिवसांसाठी थांबले पाकिस्तान आणि अफगाणिस्तानने ईद-उल-फितरच्या निमित्ताने युद्धात तात्पुरत्या विरामची घोषणा केली. युद्ध 5 दिवसांसाठी थांबवण्यात आले आहे. सौदी अरेबिया, तुर्कस्तान आणि कतारच्या आवाहनानंतर हे पाऊल उचलण्यात आले आहे. माहिती मंत्री अताउल्लाह तरार यांनी सांगितले की, हा शस्त्रसंधी 18/19 मार्चच्या रात्रीपासून 23/24 मार्चच्या रात्रीपर्यंत लागू राहील. तथापि, कोणत्याही सीमापार हल्ल्यास, ड्रोन हल्ल्यास किंवा पाकिस्तानात दहशतवादी घटना घडल्यास, ऑपरेशन त्वरित पुन्हा सुरू केले जाईल. ईदसाठी विशेष उड्डाणे मिळालेल्या माहितीनुसार, एअर इंडिया आणि एअर इंडिया एक्सप्रेस संयुक्त अरब अमिराती, सौदी अरेबिया आणि ओमानसाठी नियमित आणि विशेष उड्डाणे चालवतील. एअरलाईन्सच्या मते, काही उड्डाणे सध्या तात्पुरती बंद आहेत, परंतु प्रवाशांच्या सोयीसाठी पर्यायी व्यवस्था केली जात आहे. दोन्ही एअरलाईन्सने हे देखील सांगितले की जेद्दा (सौदी अरेबिया) आणि मस्कत (ओमान) साठी नियमित उड्डाणे सुरू राहतील. यात भारत आणि जेद्दा दरम्यान सुमारे 16 उड्डाणांचा समावेश आहे. एअरलाईन्सचे म्हणणे आहे की, परिस्थितीनुसार पुढील योजनेत गरजेनुसार बदल केले जाऊ शकतात.

दिव्यमराठी भास्कर 21 Mar 2026 7:58 am

इराणचे सर्वोच्च नेते म्हणाले- युद्धात शत्रूचा पराभव झाला:हल्ल्यानंतरही देश एकजूट, मला वाटले होते जनता सरकारविरोधात जाईल

इराणचे सर्वोच्च नेते मुजतबा खामेनी यांनी म्हटले आहे की, अमेरिका आणि इस्रायलसोबत सुरू असलेल्या युद्धात शत्रूचा पराभव झाला आहे. नौरोजच्या निमित्ताने जारी केलेल्या लेखी संदेशात खामेनी म्हणाले की, शत्रू राष्ट्रांना आशा होती की हल्ल्यानंतर इराणी जनता सरकारविरोधात उभी राहील, पण तसे झाले नाही. खामेनी म्हणाले, ‘मला वाटले होते की काही दिवसांच्या हल्ल्यानंतर देशात भीती आणि निराशा पसरेल आणि लोक सरकारविरोधात उभे राहतील, पण हा माझा मोठा चुकीचा अंदाज होता.’ खामेनी यांच्या मते, याउलट देशात वेगवेगळ्या विचारधारा आणि मतभेद असूनही एकजूटता दिसून आली आहे. ते म्हणाले की, याच एकतेमुळे शत्रू आपल्या उद्देशात यशस्वी होऊ शकला नाही आणि त्याच्याच गोटात फूट पडली आहे. ट्रम्प यांनी NATO देशांना भित्रे म्हटले अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी इराण युद्धात साथ न दिल्याबद्दल NATO सहयोगी देशांवर नाराजी व्यक्त केली आहे. ट्रम्प म्हणाले आहेत की NATO देश भित्रे आहेत आणि अमेरिकेशिवाय ही युती फक्त कागदी वाघ आहे. त्यांनी ट्रुथ सोशलवर लिहिले, त्यांना अणुशक्ती असलेल्या इराणला रोखण्याच्या लढाईत सामील व्हायचे नव्हते. आता जेव्हा ही लढाई लष्करीदृष्ट्या जिंकली गेली आहे, तेव्हा ते तेलाच्या वाढलेल्या किमतींबद्दल तक्रार करत आहेत. ट्रम्प यांनी होर्मुज सामुद्रधुनीचा उल्लेख करत म्हटले की, ती खुली ठेवण्यासाठी लष्करी मदत देणे सोपे आहे, पण सहयोगी देश यातही मागे हटत आहेत. ते म्हणाले, “हे खूप सोपे लष्करी पाऊल आहे, ज्यात खूप कमी धोका आहे, पण त्यांना मदत करायची नाही. ते भित्रे आहेत, आणि आम्ही हे लक्षात ठेवू.” इराण युद्धाशी संबंधित 4 फोटो… इराणने गुरुवारी रात्री इस्रायलवर अनेक हवाई हल्ले केले.

दिव्यमराठी भास्कर 21 Mar 2026 7:13 am

मध्य पूर्वेकडे पुढे सरकत आहेत 3 अमेरिकन युद्धनौका:यात 2200 सैनिक उपस्थित, दावा - खार्ग बेटावर ताबा मिळवण्याची योजना

मध्य पूर्वेत अमेरिका आपली लष्करी उपस्थिती वेगाने वाढवत आहे. सीएनएननुसार, उपग्रह प्रतिमांवरून असे दिसून आले आहे की, 3 अमेरिकन युद्धनौकांसह मरीन सैनिक मध्य पूर्वेत पाठवले जात आहेत. यात यूएसएस त्रिपोली, यूएसएस सॅन डिएगो, यूएसएस न्यू ऑर्लिन्स यांचा समावेश आहे. यांवर सुमारे 2200 सैनिक तैनात आहेत. हे सर्व सैनिक 31व्या मरीन एक्सपेडिशनरी युनिट (MEU) चा भाग आहेत, ज्यांना त्वरित कारवाईसाठी तयार ठेवले जाते. यापैकी यूएसएस त्रिपोली एक उभयचर हल्ला जहाज आहे, म्हणजेच असे युद्धपोत जे मरीन सैनिक, हेलिकॉप्टर आणि लढाऊ विमाने (जसे की F-35B) घेऊन जाते. या तिन्ही युद्धनौका जपानजवळ होत्या. सध्या त्या भारताजवळ दक्षिण हिंद महासागरात आहेत. अमेरिकन वेबसाइट एक्सिओसच्या अहवालानुसार, ट्रम्प सरकार इराणच्या खार्ग बेटावर कब्जा करण्याच्या किंवा त्याला वेढा घालण्याच्या (ब्लॉकेड) योजनेवर विचार करत आहे. पुढील आठवड्यात इराण युद्ध नवीन टप्प्यात पोहोचू शकते अमेरिकेच्या तयारीवरून असे दिसते की, इराण युद्ध पुढील आठवड्यात नवीन टप्प्यात पोहोचू शकते. यापूर्वी ट्रम्प यांनी अनेकदा सांगितले आहे की, ते मध्य पूर्वेत सैनिक पाठवत नाहीत. ट्रम्प यांनी गुरुवारी म्हटले होते, “मी कुठेही सैनिक पाठवत नाहीये. जर पाठवले असते तरी, मी तुम्हाला सांगितले नसते.” ट्रम्प त्यांच्या अचानक घेतलेल्या निर्णयांसाठी ओळखले जातात, त्यामुळे त्यांच्या विधानावरून ते काय करणार आहेत हे स्पष्ट होत नाहीये. रॉयटर्सनुसार, अमेरिकेच्या सुरक्षा अधिकाऱ्यांनी सांगितले की ट्रम्प इराणमधील कारवाई तीव्र करण्यासाठी हजारो सैनिक पाठवण्यावर गांभीर्याने विचार करत आहेत. यामागे दोन मोठी कारणे आहेत पहिले कारण- होर्मुझच्या सामुद्रधुनीला पुन्हा उघडणे जगातील सुमारे 20% तेल आणि वायूचा पुरवठा याच मार्गाने होतो. 28 फेब्रुवारी रोजी युद्ध सुरू झाल्यापासून, इराणने येथे जहाजांची वाहतूक जवळजवळ थांबवली आहे, ज्यामुळे तेलाच्या किमती वेगाने वाढल्या आहेत. गेल्या काही दिवसांत ट्रम्प यांनी आपल्या मित्र राष्ट्रांना होर्मुझमध्ये युद्धनौका पाठवण्यास सांगितले, परंतु कोणत्याही देशाने त्यांना पाठिंबा दिला नाही. अशा परिस्थितीत, USS ट्रिपोली आणि इतर युद्धनौकांवरील अमेरिकन मरीन त्यांच्यासाठी सर्वात महत्त्वाचे पर्याय ठरू शकतात. जर अमेरिकेला हा महत्त्वाचा सागरी मार्ग सुरक्षित करायचा असेल, तर त्यांना इराणच्या किनारी भागांमध्ये सैनिक उतरवावे लागतील. इराणच्या नौदलाचे मोठे नुकसान झाले आहे, त्यामुळे हा पर्याय अमेरिकेसाठी शक्य आणि कमी जोखमीचा मानला जात आहे. काही अमेरिकन अधिकाऱ्यांचे असेही म्हणणे आहे की, यूएसएस ट्रिपोलीवरील मरीन सैनिकांचा वापर इराणच्या दक्षिण किनाऱ्याजवळील बेटांवर कब्जा करण्यासाठी केला जाऊ शकतो. या बेटांचा पुढे रणनीतिक तळ किंवा दबाव निर्माण करण्याचे साधन म्हणून वापर केला जाऊ शकतो, जेणेकरून इराणकडून व्यापारी जहाजांवर होणारे संभाव्य हल्ले रोखता येतील. इराणसाठी खूप महत्त्वाचे आहे खार्ग बेट खार्ग बेट इराणच्या किनाऱ्यापासून सुमारे 15 मैल दूर आहे आणि येथूनच त्याच्या सुमारे 90 टक्के कच्च्या तेलाची निर्यात होते. त्यामुळे जर अमेरिकेने हे बेट आपल्या ताब्यात घेतले किंवा तेथे नाकेबंदी केली, तर तो इराणवर होर्मुझ उघडण्यासाठी दबाव आणू शकतो. मात्र या योजनेत मोठा धोकाही आहे. जर अमेरिकेने खार्ग बेटावर कब्जा केला, तर त्याचे सैनिक थेट हल्ल्यांच्या कक्षेत येतील आणि यामुळे इराण नमते घेईलच असे नाही. काही तज्ञांचे म्हणणे आहे की, अमेरिकेला थेट इराणच्या भूमीवर किंवा खार्ग बेटावर कब्जा करण्याची गरज नाही. त्याऐवजी तो आपली युद्धनौका आणि लढाऊ विमाने होर्मुझच्या सामुद्रधुनीमध्ये तैनात करू शकतो, जेणेकरून तेल वाहून नेणाऱ्या जहाजांना मार्गात सुरक्षा दिली जाईल. दुसरे कारण- इराणच्या युरेनियमवर कब्जा दुसरे मोठे कारण म्हणजे इराणचे अत्यंत समृद्ध युरेनियम. इराणकडे सुमारे 950 पाउंड युरेनियम आहे, ज्याचा वापर अणुबॉम्ब बनवण्यासाठी केला जाऊ शकतो. असे मानले जाते की, हे युरेनियम त्या ठिकाणांच्या ढिगाऱ्याखाली दबले आहे, ज्यावर अमेरिका आणि इस्रायलने हल्ला केला होता. ते सुरक्षित करण्यासाठी जमिनीवर सैनिक पाठवण्याची गरज भासेल. 28 फेब्रुवारीपासून युद्ध सुरू झाल्यापासून ट्रम्प यांची विधाने बदलत राहिली आहेत, पण एक गोष्ट स्पष्ट आहे. त्यांना असे वाटते की, इराणने कधीही अणुबॉम्ब बनवू नये. USS ट्रिपोलीचे महत्त्व इथेच समोर येते. या जहाजावर 31व्या मरीन एक्सपेडिशनरी युनिटचे 2200 सैनिक आहेत, जे जपानच्या ओकिनावामध्ये तैनात असतात. हे सैनिक जमीन आणि हवा दोन्ही प्रकारच्या लढाया, छापे आणि समुद्रातून जमिनीवर उतरण्याच्या ऑपरेशन्समध्ये माहिर असतात. USS ट्रिपोली हे असे युद्धनौका आहे, जे समुद्रातूनच हवाई आणि जमिनीवरील ऑपरेशन्स चालवू शकते. यात F-35 स्टेल्थ फायटर जेट, MV-22 ऑस्प्रे हेलिकॉप्टर आणि सैनिकांना किनाऱ्यापर्यंत पोहोचवणारी विशेष जहाजे आहेत. पुढच्या आठवड्यात वॉर झोनमध्ये पोहोचेल USS ट्रिपोली अशी अपेक्षा आहे की, यूएसएस ट्रिपोली पुढील आठवड्यात युद्धक्षेत्रात पोहोचेल. जर ट्रम्प यांनी जमिनीवर सैन्य पाठवण्याचा निर्णय घेतला, तर गेल्या दोन दशकांत असे पहिल्यांदाच घडेल जेव्हा अमेरिकन सैनिक थेट युद्धात उतरवले जातील. या युद्धनौकेचे नाव 1805 मध्ये त्रिपोलीविरुद्ध अमेरिकेच्या विजयाच्या स्मरणार्थ ठेवण्यात आले होते. ही पहिलीच वेळ होती जेव्हा अमेरिकेने परदेशी भूमीवर विजय मिळवून आपला ध्वज फडकवला होता.

दिव्यमराठी भास्कर 20 Mar 2026 6:12 pm

आंतरराष्ट्रीय आनंद दिन: फिनलंड सलग 9व्या वर्षी अव्वल:147 देशांच्या यादीत भारत 116वा, गेल्या वर्षीपेक्षा दोन स्थानांची वाढ; तरीही चीन, नेपाळ, पाकपेक्षा मागे

फिनलंडमध्ये एक म्हण आहे...‘बोलणे चांदी आहे, पण शांतता सोने आहे.’ एकांत आणि शांतता आवडणारा हा देश कदाचित जगातील सर्वात आनंदी ठिकाण वाटणार नाही, पण २०२६ च्या ‘वर्ल्ड हॅपीनेस रिपोर्ट’मध्ये फिनलंडने सलग ९व्यांदा बाजी मारली आहे. हा अहवाल ऑक्सफर्ड युनिव्हर्सिटीच्या वेलबीइंग रिसर्च सेंटरने जारी केला आहे. गॅलप आणि यूएन सस्टेनेबल डेव्हलपमेंट सोल्युशन्स नेटवर्कच्या अभ्यासाच्या आधारावर हा अहवाल तयार करण्यात आला आहे. १४७ देशांच्या यादीत भारत ११६व्या स्थानावर आहे. यानुसार, आनंद कमी होण्याची प्रमुख कारणे म्हणजे आर्थिक असुरक्षितता, डिजिटल एकाकीपणा आणि सामाजिक सहकार्याची कमतरता. सोशल मीडियावरची ‘दाखवण्याची संस्कृती’ खरी मानवी जोडणी संपवत आहे. आपल्या माणसांच्या सोबतीची कमतरता मानसिक शांती आणखी कमी करत आहे, भविष्यातील अनिश्चितता हे देखील एक मोठे कारण आहे.. तर जाणून घ्या आनंदाची कारणे टॉप-१० मध्ये नॉर्वे, स्वीडन आणि आइसलँडसारखे देश आहेत. समान समृद्धी, उत्कृष्ट आरोग्य सेवा आणि मजबूत सरकारी सुरक्षा कवच. येथे श्रीमंत-गरीब यांच्यातील दरी कमी आहे, ज्यामुळे मंदीसारख्या कठीण काळातही लोकांच्या चेहऱ्यावर हास्य टिकून राहते. आणि दुःखाचे कारण सर्वात चिंताजनक बाब ही आहे की, आनंदात घट 25 वर्षांपेक्षा कमी वयाच्या तरुणांमध्ये सर्वाधिक दिसून आली आहे. जिथे जगाच्या इतर भागांमध्ये तरुण जीवनावर समाधानी आहेत, तिथे अमेरिका, कॅनडा, ऑस्ट्रेलिया, न्यूझीलंडसारख्या श्रीमंत देशांमधील किशोरांच्या आनंदाचा आलेख वेगाने खाली घसरला आहे. संशोधक यासाठी स्मार्टफोन आणि सोशल मीडियाला जबाबदार मानतात. पण गोष्ट इतकी सरळ नाही... गॅलपमधील वर्ल्ड न्यूजच्या व्यवस्थापकीय संपादक ज्युली रे म्हणतात, खरी समस्या ‘सामाजिक सहवासाची’ कमतरता आहे. जेव्हा तरुणांना आपल्या लोकांशी जोडले गेल्याचे वाटत नाही, तेव्हा ते एकटेपणा दूर करण्यासाठी स्क्रीनचा आश्रय घेतात. दुर्दैवाने, सोशल मीडियावरील ही डिजिटल निर्भरता त्यांचा आनंद वाढवण्याऐवजी त्यांची उदासीनता आणखी वाढवते. किशोरवयीन मुलींवर अधिक परिणाम डिजिटल जगाचा सर्वात खोल आणि नकारात्मक परिणाम 15 वर्षांच्या मुलींवर दिसून येत आहे. ज्या मुली 5 तासांपेक्षा जास्त वेळ सोशल मीडियावर घालवतात, त्या जीवनात सर्वात कमी समाधानी आहेत. ‘इन्फ्लुएंसर कल्चर’ आणि ‘परफेक्ट लाइफ’च्या रील्स पाहून त्यांच्यात स्वतःला कमी लेखण्याची भावना आणि तुलनात्मक ताण वाढत आहे. सोशल मीडियावर ‘कंटेंट पाहणे’ त्यांना मानसिकदृष्ट्या उदासीनता आणि एकाकीपणाकडे ढकलत आहे, ज्यामुळे त्यांचे खरे हसू फिके पडत आहे. शीर्ष-10 आनंदी देश रँकिंगमध्ये अमेरिका, ब्रिटन, कॅनडा, ऑस्ट्रेलिया आणि न्यूझीलंडपैकी कोणताही देश शीर्ष-10 मध्ये नाही. 1. फिनलंड 2. आइसलँड3. डेन्मार्क 4. कोस्टा रिका5. स्वीडन 6. नॉर्वे7. नेदरलँड्स 8. इस्रायल9. लक्झेंबर्ग 10. स्वित्झर्लंड आता भारतात आनंदाच्या पातळीबद्दल बोलूया ताज्या अहवालात भारताचे चित्र आशा आणि आव्हान, दोन्ही दर्शवते. 2024 (126) आणि 2025 (118) च्या तुलनेत स्थिती सातत्याने सुधारत आहे. भारताच्या या ‘हळू पण निश्चित’ वाढीमागे मजबूत कौटुंबिक रचना आणि सामाजिक ताणाबाणा आहे, जो कठीण काळात सुरक्षा कवच बनतो. तथापि, आपण शेजारील देश चीन (65), नेपाळ (99) आणि पाकिस्तान (104) यांच्या मागे आहोत. इप्सॉसच्या आनंद सर्वेक्षणात 29 देशांच्या यादीत भारत 22व्या स्थानावर आहे. गेल्या वर्षी 7व्या स्थानावर होता. दोन्ही अहवालानुसार आनंद कमी होण्याची सर्वात मोठी कारणे ‘आर्थिक असुरक्षितता’ आणि ‘सोशल मीडियाचा दबाव’ आहेत. सोशल मीडियावर वाढती तुलनात्मक भावना भारतीयांचे मानसिक समाधान कमी करत आहे. युद्धाशी झुंजत आहेत, पण आनंद कमी होऊ दिला नाही: युद्धाच्या परिस्थितीतही इस्रायल 5व्या स्थानावर आहे. तज्ञांनुसार, इस्रायलमध्ये ‘सामाजिक एकजूट’ आणि ‘कौटुंबिक आधार’ खूप मजबूत आहे, जो संकटाच्या वेळी मानसिक बळ देतो. युद्धाच्या परिस्थितीतही युक्रेनमध्ये (105वे) ‘सामायिक उद्दिष्टाची’ भावना आणि रशियामध्ये (72वे) मध्यम स्थिरता कायम आहे, ज्यामुळे दोघांच्या क्रमवारीत मोठी घसरण झाली नाही.

दिव्यमराठी भास्कर 20 Mar 2026 2:41 pm

ट्रम्प जपानी पंतप्रधानांच्या उपस्थितीत म्हणाले-:आम्हालाही पर्ल हार्बर हल्ल्याची माहिती नव्हती, आम्ही इराणमध्ये तसेच केले

अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प यांनी गुरुवारी जपानच्या पंतप्रधानांना तेव्हा धक्का दिला, जेव्हा त्यांनी 1941 मध्ये झालेल्या पर्ल हार्बर हल्ल्याचा उल्लेख केला. ट्रम्प यांनी ही गोष्ट हलक्याफुलक्या अंदाजात सांगितली, पण ही टिप्पणी जपानसाठी गैरसोयीची मानली जात आहे. ट्रम्प पंतप्रधान साने ताकाइची यांच्यासोबत एका बैठकीदरम्यान पत्रकारांच्या प्रश्नांची उत्तरे देत होते. तेव्हा त्यांना एका रिपोर्टरने विचारले - अमेरिका आणि इस्रायलने 28 फेब्रुवारी रोजी इराणवर हल्ला करण्यापूर्वी आपल्या मित्र राष्ट्रांना का सांगितले नाही. यावर ट्रम्प म्हणाले, “आम्ही कोणालाही सांगितले नाही कारण आम्हाला सरप्राईज द्यायचे होते. सरप्राईजबाबत जपानपेक्षा चांगले कोण जाणते?” त्यांनी एका जपानी पत्रकाराला विनोदी स्वरात विचारले, “तुम्ही मला पर्ल हार्बरबद्दल का सांगितले नाही?” ताकाइची, ज्या भाषांतरकाराच्या मदतीने बोलणे समजत होत्या, त्यांनी काहीही म्हटले नाही, पण हे ऐकून त्यांना अस्वस्थ वाटले असावे असे दिसले. खरं तर, 7 डिसेंबर 1941 रोजी जपानने अमेरिकेच्या हवाई येथील पर्ल हार्बर लष्करी तळावर अचानक हल्ला केला होता. या हल्ल्यात 2400 हून अधिक अमेरिकन मारले गेले होते. यानंतर अमेरिका दुसऱ्या महायुद्धात सामील झाला होता. नेपाळमध्ये बालेन शाह 27 मार्च रोजी पंतप्रधानपदाची शपथ घेऊ शकतात, एक दिवस आधी खासदारांचा शपथविधी सोहळा नेपाळमध्ये मोठे राजकीय बदल होणार आहेत. नुकत्याच झालेल्या संसदीय निवडणुकीत राष्ट्रीय स्वतंत्र पक्षाच्या (RSP) मोठ्या विजयानंतर, आता बालेन्द्र (बालेन) शाह 27 मार्च रोजी पंतप्रधानपदाची शपथ घेण्याच्या तयारीत आहेत. RSP ने 23 फेब्रुवारी रोजी झालेल्या निवडणुकीत 275 पैकी 182 जागा जिंकून स्पष्ट बहुमत मिळवले आहे. यामुळे हे स्पष्ट झाले आहे की बालेन शाह यांच्या नेतृत्वाखाली एकाच पक्षाचे सरकार स्थापन होईल. निवडणुकीपूर्वीच पक्षाने त्यांना पंतप्रधानपदाचे उमेदवार घोषित केले होते आणि आता सरकार स्थापनेची तयारी अंतिम टप्प्यात आहे. खासदारांचा शपथविधी २६ मार्च रोजी दुपारी २ वाजता होईल. त्यापूर्वी त्याच दिवशी सकाळी ११:३० वाजता सर्वात ज्येष्ठ खासदाराला शपथ दिली जाईल. ७८ वर्षीय अर्जुन नरसिंह केसी हे सर्वात ज्येष्ठ निवडून आलेले खासदार आहेत, जे आधी स्वतः राष्ट्रपतींकडून शपथ घेतील आणि नंतर इतर खासदारांना शपथ देतील.

दिव्यमराठी भास्कर 20 Mar 2026 11:51 am

लंडनमध्ये 2 भारतीय रस्त्यावर पान खाऊन थुंकले:दीड लाख रुपयांचा दंड ठोठावला

लंडनच्या ब्रेंट परिसरात सार्वजनिक ठिकाणी पान थुंकल्याप्रकरणी भारतीय वंशाच्या दोन व्यक्तींना 1,391 पाउंड (सुमारे 1.45 लाख रुपये) दंड ठोठावण्यात आला आहे. मीडिया रिपोर्ट्सनुसार, दोन्ही व्यक्तींना पहिल्यांदाच 100 पाउंड दंड भरण्यास सांगितले होते, परंतु त्यांनी तो भरला नाही. त्यानंतर हे प्रकरण कोर्टात पोहोचले आणि दंड अनेक पटींनी वाढला. ब्रेंट सिटी कौन्सिलने पान थुंकण्याविरोधात कठोर मोहीम सुरू केली आहे. अधिकाऱ्यांचे म्हणणे आहे की यामुळे सार्वजनिक जागा अस्वच्छ होतात आणि स्वच्छतेवर खूप खर्च वाढतो. रिपोर्टनुसार, कौन्सिलला दरवर्षी सुमारे 30,000 पाउंड (जवळपास 30 लाख रुपये) फक्त पानाचे डाग साफ करण्यासाठी खर्च करावे लागतात. पहिले प्रकरण एडग्वेअर परिसरात राहणाऱ्या अक्षीतकुमार भद्रे पटेल यांचे आहे. त्यांनी जून 2025 मध्ये किंग्सबरी रोडवरील एका मेट्रो स्टेशनजवळ पान थुंकले होते. ते कोर्टात हजर झाले नाहीत, त्यामुळे त्यांच्या अनुपस्थितीतच त्यांच्याविरुद्ध निकाल सुनावण्यात आला. वेळेवर दंड न भरल्यामुळे त्यांची रक्कम 10 पटींहून अधिक वाढली. दुसरे प्रकरण रुईस्लिप परिसरात राहणाऱ्या हितेश पटेल यांचे आहे. त्यांनी वेम्बली हिल रोडवर पान थुंकले होते. तेही न्यायालयात हजर झाले नाहीत आणि त्यांच्याविरुद्धही गैरहजेरीतच निकाल लागला, त्यामुळे त्यांनाही मोठा दंड ठोठावण्यात आला. वायव्य लंडनच्या ब्रेंट आणि आसपासच्या परिसरात पान थुंकण्याची समस्या वाढत आहे, ज्यावर स्थानिक प्रशासन कठोर झाले आहे. बीबीसीच्या अहवालानुसार, पानाचे डाग काढणे कठीण आणि महागडे असते, यासाठी खास पद्धतीने स्वच्छता करावी लागते. कौन्सिलने ‘झिरो टॉलरन्स’ (शून्य सहनशीलता) धोरण अवलंबले आहे. या अंतर्गत जागोजागी इशारा देणारे फलक लावले जात आहेत, अधिकारी गस्त घालत आहेत आणि जागेवरच 100 पाउंडपर्यंतचा दंड आकारला जात आहे.

दिव्यमराठी भास्कर 20 Mar 2026 11:49 am

कॅनडामध्ये अश्लील चाळे करणारा पंजाबी युवक अटकेत:खोट्या आजाराच्या बहाण्याने महिला डॉक्टरांना प्रायव्हेट पार्ट दाखवून पळून जात असे; ट्रोलिंगमुळे चर्चेत

कॅनडामध्ये एका तरुणाने बनावट पंजाबी नावाने महिला डॉक्टरांसोबत अश्लील कृत्य केल्याचे प्रकरण उघडकीस आले आहे. पोलिसांनी या तरुणाला डिसेंबर महिन्यात अटक केली होती. मात्र, जेव्हा त्याला सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर ट्रोल केले जाऊ लागले, तेव्हा तो चर्चेत आला. कॅनडाच्या पील प्रादेशिक पोलिसांनुसार, आरोपी गुप्तांगात आजार असल्याच्या बहाण्याने रुग्णालयात जात असे. तिथे तो महिला डॉक्टरांना भेटत असे आणि क्लिनिकमध्ये जाऊन सर्व कपडे काढत असे. त्यानंतर महिला डॉक्टरांना गुप्तांगाला स्पर्श करण्यास सांगत असे. ज्यामुळे त्याला कोणताही आजार नसल्याचे समोर येत असे. पोल उघडकीस येताच तो तिथून पळून जात असे. असे त्याने एक-दोन नव्हे, तर अनेक महिला डॉक्टरांसोबत केले. तेव्हा एका महिला डॉक्टरने त्याची तक्रार केली आणि संपूर्ण प्रकरण उघडकीस आले. आता वैभववरून आकाशदीप सिंग बनलेल्या आरोपी तरुणाला हद्दपार करण्याची प्रक्रिया सुरू करण्यात आली आहे. पोलीस महिला डॉक्टरांना पुढे येण्याचे आवाहन करत आहेत. कॅनडाची सोशल मीडिया इन्फ्लुएन्सर रुबी भसीन हिनेही 15 मार्च रोजी व्हिडिओ पोस्ट करून डॉक्टरांना पुढे येण्याचे आवाहन केले आहे. 5 मुद्द्यांमध्ये जाणून घ्या तरुणाच्या गुन्हेगारीची संपूर्ण कहाणी… अटकेनंतर तरुणावर काय कारवाई झालीपील प्रादेशिक पोलिसांनुसार, वैभव नावाचा तरुण 36 वर्षांचा आहे. तो मूळचा भारताचा रहिवासी आहे. पण त्याला कॅनडाचे नागरिकत्व मिळाले आहे. तो सध्या ब्रॅम्प्टनचा कायमस्वरूपी नागरिक (PR) आहे. पोलिसांच्या तपासात असे समोर आले की त्याने मिसिसॉगा येथील अनेक महिला डॉक्टरांसोबत अश्लील कृत्य केले आहे. पोलिसांचे म्हणणे आहे की एका डॉक्टरला त्याच्या कृत्यावर संशय आल्याने तिने पोलिसांकडे तक्रार केली. तरुणाविरुद्ध 3 महिन्यांपासून स्थानिक न्यायालयात खटलाही चालला. त्यानंतर पुढील कारवाई केली जात आहे. या प्रकरणी कॅनडा पोलिसांनी काय म्हटले?कॅनडाच्या पील रिजनल पोलिसांच्या जनसंपर्क अधिकारी (PRO) यांनी एक मीडिया रिलीज जारी करून सांगितले की, वैभवविरुद्ध जाणूनबुजून महिला डॉक्टरांसोबत अश्लील वर्तन केल्याच्या तक्रारी आल्या होत्या. तपासात असे समोर आले की, वैभवने पंजाबी वंशाच्या एका तरुणाचे खोटे नाव वापरून भेटण्यासाठी शुल्क आकारले होते. या तरुणाने अनेक महिने मिसिसॉगा येथील विविध वैद्यकीय दवाखान्यांमध्ये खोट्या आजारांचे बहाणे करून महिला डॉक्टरांसोबत अश्लील वर्तन केले. पोलिसांनी त्याच्यावर 4 गंभीर आरोप लावले आहेत. हे प्रकरण सध्या ओंटारियो कोर्ट ऑफ जस्टिस (OCJ) मध्ये सुरू आहे. पोलिसांनी सांगितले की, हे प्रकरण न्यायालयात असल्याने आरोपीचा भारतीय पत्ता आणि डॉक्टरांची नावे सार्वजनिक केली जाऊ शकत नाहीत. पोलिसांनी सांगितले की, अशा प्रकरणांमध्ये खटल्याची प्रक्रिया दीर्घकाळ चालते. डॉक्टरांचे न्यायालयात जबाब नोंदवले जात आहेत. पोलिसांकडून तरुणाला हद्दपार करण्याची प्रक्रिया सुरू आहे. कारण तो कॅनेडियन नागरिक बनला आहे, त्यामुळे प्रक्रियेला वेळ लागू शकतो.

दिव्यमराठी भास्कर 20 Mar 2026 10:33 am

नेतन्याहू म्हणाले- इराणी गॅस क्षेत्रावर आम्ही एकट्याने हल्ला केला:अमेरिका सामील नव्हता, ट्रम्प यांनी असे हल्ले थांबवण्यास सांगितले

मध्यपूर्वेत सुरू असलेल्या युद्धादरम्यान, इस्त्रायलचे पंतप्रधान बेंजामिन नेतन्याहू यांनी म्हटले आहे की, इराणच्या साउथ पार्स गॅस फील्डशी संबंधित प्रोसेसिंग प्लांटवरील हल्ला इस्त्रायलने एकट्याने केला होता आणि यात अमेरिका सामील नव्हता. नेतन्याहू यांनी गुरुवारी रात्री उशिरा पत्रकार परिषद घेऊन सांगितले की, अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी इस्त्रायलला असे हल्ले सध्या थांबवण्यास सांगितले आहे आणि इस्त्रायल त्याचे पालन करत आहे. नेतन्याहू म्हणाले, “ट्रम्प यांनी आम्हाला भविष्यात असे हल्ले थांबवण्यास सांगितले आणि आम्ही सध्या थांबलो आहोत.” हा हल्ला युद्धात एक मोठी वाढ मानली जात आहे, कारण यापूर्वी इस्त्रायल इराणच्या तेल आणि वायू उत्पादन ठिकाणांना थेट लक्ष्य करण्यापासून टाळत होता. या हल्ल्यानंतर इराणने आखाती देशांच्या ऊर्जा ठिकाणांवर प्रतिहल्ला केला, ज्यामुळे कतारच्या रास लफ्फान गॅस प्लांटला मोठे नुकसान झाले. यामुळे जागतिक ऊर्जा बाजारात वायू-तेलाच्या किमतीत वाढ झाली आहे. तज्ञांचे मत आहे की, जर ऊर्जा ठिकाणांवरील हल्ले सुरूच राहिले, तर याचा परिणाम संपूर्ण जगाच्या पुरवठा साखळीवर आणि अर्थव्यवस्थेवर होऊ शकतो. इराण म्हणाला- अमेरिकेच्या F-35 फायटर जेटचे नुकसान केले युद्धादरम्यान, इराणच्या इस्लामिक रिव्होल्यूशनरी गार्ड कॉर्प्स (IRGC) ने सांगितले आहे की, त्यांनी अमेरिकेच्या F-35 फायटर जेटवर हल्ला करून त्याचे नुकसान केले. IRGC ने या हल्ल्याचा व्हिडिओ देखील जारी केला आहे, ज्यामध्ये जेटला लक्ष्य करताना दाखवले आहे. तथापि, या व्हिडिओची पुष्टी झालेली नाही. दुसरीकडे, अमेरिकेच्या सेंट्रल कमांडने कबूल केले की, इराणच्या वर मोहिमेदरम्यान एका F-35 जेटला आपत्कालीन लँडिंग करावी लागली. हे विमान मध्य-पूर्वेतील (मिडल-ईस्ट) एका देशात उतरवण्यात आले आहे. सीएनएनच्या (CNN) अहवालानुसार, कमांडचे प्रवक्ते कॅप्टन टिम हॉकिन्स यांच्या मते, विमानाची आपत्कालीन लँडिंग करण्यात आली असून पायलट सुरक्षित आहे. घटनेची चौकशी सुरू आहे. तथापि, अमेरिकेने थेट इराणच्या हल्ल्याची पुष्टी केलेली नाही. अहवालानुसार, या युद्धादरम्यान इराणने अमेरिकेच्या कोणत्याही लष्करी विमानाला लक्ष्य करण्याची ही पहिलीच वेळ असू शकते. F-35 हे जगातील सर्वात प्रगत लढाऊ विमानांपैकी एक मानले जाते आणि त्याची किंमत 100 दशलक्ष डॉलरपेक्षा जास्त आहे. इस्त्राईल-अमेरिका आणि इराणमधील युद्धाशी संबंधित 3 फोटो…

दिव्यमराठी भास्कर 20 Mar 2026 7:15 am

कमजोर झालेला इराण युद्ध का लांबवत आहे:शरणागतीस नकार, युद्धाला महागडे बनवून शत्रूला नमवण्याचा प्रयत्न करत आहे

इराण सध्याच्या घडीला आतापर्यंतच्या सर्वात मोठ्या धोक्याचा सामना करत आहे. तरीही, तो अमेरिका आणि इस्रायलसोबत सुरू असलेला संघर्ष लांबवण्याचा प्रयत्न करत आहे. गेल्या काही आठवड्यांत इराणला मोठे नुकसान झाले आहे. त्याचे अनेक मोठे नेते आणि लष्करी कमांड संरचनेतील महत्त्वाचे लोक मारले गेले आहेत. यामुळे त्याच्या नेतृत्त्व प्रणालीला गंभीर धक्का बसला आहे. इराणमध्येही परिस्थिती चांगली नाही. लोकांना आवश्यक वस्तूंची कमतरता, पायाभूत सुविधांचे नुकसान आणि कठोर सुरक्षा वातावरणाचा सामना करावा लागत आहे. तरीही, इराणचे उर्वरित नेतृत्व सातत्याने आक्रमक विधाने करत आहे. इराण दीर्घकाळ संघर्ष सहन करू शकतो, हे दाखवण्याचा ते प्रयत्न करत आहेत. त्यांना आणखी नेते मारले जाण्याची पर्वा नाही आणि या युद्धाचा परिणाम संपूर्ण प्रदेशावर आणि जगावर झाला तरी ते हे युद्ध लांबवण्यासाठी तयार आहेत. तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे की, इराणचा उद्देश या युद्धात विजय मिळवणे नाही. त्याचा खरा उद्देश स्वतःचे अस्तित्व वाचवणे, शत्रूंना घाबरवणे आणि अशी परिस्थिती निर्माण करणे आहे ज्यात तो युद्धानंतरच्या अटी ठरवू शकेल. तो संघर्ष वाढवत आहे जेणेकरून इतर देशांसाठी तो सुरू ठेवणे खूप महाग होईल आणि त्यांना तडजोड करण्यास भाग पडावे लागेल. युद्ध संपवण्यासाठी इराणला नुकसानभरपाई हवी आहे अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प यांनी इराणला शरणागती पत्करण्यास सांगितले आहे. पण याउलट इराण स्वतःला मजबूत स्थितीत दाखवत आहे. तो म्हणत आहे की, तो या संघर्षात टिकून राहण्यात यशस्वी झाला आहे आणि आता शांततेसाठी आपल्या अटी ठेवत आहे. इराणला वाटते की, युद्ध संपल्यानंतर या प्रदेशात नवीन व्यवस्था निर्माण केली जावी. तो युद्धाच्या नुकसानीची भरपाई (मोबदला) देखील मागत आहे आणि आखाती देश व अमेरिका यांच्यातील दीर्घकाळापासूनच्या संबंधांमध्ये बदल इच्छितो. इराणचे संसद अध्यक्ष मोहम्मद बाकेर गालिबाफ यांनी सांगितले की, युद्धविराम तेव्हाच शक्य आहे, जेव्हा शत्रू पुन्हा हल्ला करणार नाही याची खात्री होईल. त्यांचे म्हणणे आहे की, जर युद्धविरामामुळे शत्रूला आपली ताकद पुन्हा तयार करण्याची संधी मिळत असेल, जसे की रडार दुरुस्त करणे किंवा क्षेपणास्त्र प्रणाली मजबूत करणे, तर असा युद्धविराम निरुपयोगी आहे. त्यांनी असेही म्हटले की, इराण तोपर्यंत लढाई सुरू ठेवेल, जोपर्यंत शत्रूला आपल्या हल्ल्याबद्दल पश्चात्ताप होत नाही आणि जगभरात व प्रदेशात योग्य राजकीय आणि सुरक्षा परिस्थिती निर्माण होत नाही. इराणचे परराष्ट्रमंत्री म्हणाले - होर्मुझ सामुद्रधुनीसाठी नवीन नियम बनले पाहिजेत इराणचे परराष्ट्रमंत्री अब्बास अराघची म्हणाले की, युद्धानंतर होर्मुज सामुद्रधुनीसाठी नवीन नियम बनवले पाहिजेत, ज्यात इराणच्या हितांचा विचार केला जाईल. ते म्हणाले की, जहाजांची सुरक्षित वाहतूक काही विशिष्ट अटींनुसारच व्हायला हवी. तज्ञांचे मत आहे की, इराण पुढे जाऊन परदेशात अडकलेले आपले पैसे सोडवण्याची मागणी करू शकतो किंवा या सागरी मार्गाचा वापर करणाऱ्या देशांकडून कर (टॅक्स) देखील घेऊ शकतो. गालिबाफ यांनी स्पष्टपणे सांगितले की, होर्मुजची स्थिती आता पूर्वीसारखी राहणार नाही. आता ‘युद्धानंतर काय होईल’ या प्रश्नावरही दबाव वाढत आहे. दोन दशके पाश्चात्त्य देश आणि इराण यांच्यात चर्चा सुरू होती, परंतु गेल्या महिन्यात अमेरिका आणि इस्रायलने इराणवर हल्ला केला. या हल्ल्यात सर्वोच्च नेते अयातुल्ला अली खामेनेई यांचा मृत्यू झाला आणि देशाच्या लष्करी व प्रशासकीय व्यवस्थेचे मोठे नुकसान झाले. याला प्रत्युत्तर म्हणून, इराणने जलद आणि सतत हल्ले केले. त्याने संपूर्ण प्रदेशात अमेरिकेच्या मित्र राष्ट्रांवर शेकडो क्षेपणास्त्रे आणि ड्रोन डागले. यामुळे आखाती देशांशी त्याचे संबंध आणखी बिघडले आणि जागतिक ऊर्जा बाजारावरही परिणाम झाला, विशेषतः होर्मुजच्या सामुद्रधुनीतील जहाजांवरील हल्ल्यांमुळे. इराणला दबावाचे रूपांतर आपल्या फायद्यात करायचे आहे मध्यपूर्वेशी संबंधित प्रकरणांच्या तज्ज्ञ सिना तूस्सी यांनी CNN ला सांगितले की, इराणला सध्या असलेला दबाव नंतर आपल्या फायद्यात बदलता यावा अशी इच्छा आहे. त्याला अशी परिस्थिती हवी आहे जिथे त्याला एकटे पाडण्याचा किंवा संपवण्याचा प्रयत्न केला जाणार नाही, तर त्याला प्रदेशाच्या स्थिरतेचा एक महत्त्वाचा भाग मानले जाईल. अमेरिकेचे संरक्षण मंत्री पीट हेगसेथ यांनी मंगळवारी सांगितले की, इराण युद्ध हरत आहे. ट्रम्प यांनी असेही म्हटले की, इराणची सेना जवळपास संपली आहे आणि त्याचे नेते जवळपास प्रत्येक स्तरावर संपवले गेले आहेत. त्यांनी असेही म्हटले की, इराणने पुन्हा कधीही अमेरिका, त्याचे सहयोगी किंवा जगाला धमकी देऊ नये. पण याच्या काही तासांनंतर इराणने 61व्यांदा हल्ला केला, ज्यात इस्रायलमध्ये एका जोडप्याचा मृत्यू झाला. तज्ज्ञ म्हणाले- इराण जिंकत नाहीये, त्याला जिंकण्याची गरजही नाही जॉन्स हॉपकिन्स विद्यापीठाच्या प्राध्यापिका नारगिस बाजोगली यांचे म्हणणे आहे की, पारंपरिक युद्धाच्या हिशोबाने इराण जिंकत नाहीये, पण त्याला त्याच प्रकारे जिंकण्याची गरजही नाही. त्याची रणनीती वेगळी आहे. इराण एक वेगळी रणनीती अवलंबत आहे, ज्यात त्याला युद्ध इतके महागडे बनवायचे आहे की समोरचा देश ते सुरू ठेवू शकणार नाही. त्यांचे म्हणणे आहे की, अमेरिका आणि आखाती देश दीर्घकाळ तेल व्यापारातील अडथळे आणि वाढत्या किमती सहन करू शकत नाहीत. एका वेळी ते म्हणतील की आता खूप झाले आणि हेच दडपण इराण निर्माण करू इच्छितो. इराणने आधीच अशा परिस्थितीसाठी तयारी केली होती. रिव्होल्यूशनरी गार्ड (IRGC) ने असे नियोजन केले होते की मोठे हल्ले झाल्यास लहान-लहान युनिट्स वेगवेगळ्या ठिकाणांहून काम करू शकतील. जुने अधिकारी मृत, नवीन अधिकारी निर्णय घेत आहेत इराण म्हणतो की तो केवळ अमेरिकेच्या हितांना लक्ष्य करत आहे, परंतु त्याच्या हल्ल्यांमध्ये ओमान, यूएई, बहरीन, कुवेत, कतार, इराक आणि सौदी अरेबियामधील हॉटेल्स, विमानतळ, उंच इमारती आणि ऊर्जा सुविधांनाही फटका बसला आहे. यावरून हे स्पष्ट होते की इराणला या प्रदेशात नवीन शक्ती संतुलन निर्माण करायचे आहे आणि भविष्यात आपल्यावरील हल्ले रोखण्यासाठी भीती निर्माण करायची आहे. तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे की आता IRGC मध्ये नवीन पिढीचे कमांडर पुढे आले आहेत, जे पूर्वीच्या नेत्यांच्या मृत्यूनंतर उदयास आले आहेत. या नवीन नेत्यांनी इराक आणि सीरियामध्ये इराणच्या सामर्थ्याचा वापर होताना पाहिला आहे आणि त्याच आधारावर ते निर्णय घेत आहेत. इराणची रणनीती आता अशी आहे की, त्याने आपली स्थिरता संपूर्ण प्रदेशाच्या स्थिरतेशी जोडावी. म्हणजे, जर इराण अस्थिर झाला, तर संपूर्ण आखाती प्रदेशही अस्थिर होऊ शकतो. अलीकडच्या काळात जहाजांवरील हल्ले आणि तेल बाजारातील चढ-उतारांनी दाखवून दिले आहे की इराणकडे दबाव निर्माण करण्याची मजबूत साधने आहेत. इराणच्या लष्कराच्या प्रवक्त्याने दावा केला की, मध्य पूर्वेतील अमेरिकेच्या नेतृत्वाखालील व्यवस्था आता संपुष्टात आली आहे. ‘आखाती देश इस्रायलच्या आणखी जवळ येऊ शकतात’ तथापि, इराणची ही रणनीती यशस्वी होईल की नाही हे स्पष्ट नाही. आतापर्यंत बहुतेक आखाती देश या युद्धात थेट सहभागी झालेले नाहीत, जरी त्यांच्यावर हल्ले झाले आहेत. अशा परिस्थितीत, अनेक देशांनी स्पष्ट केले आहे की ते अमेरिका आणि इस्रायलसोबतचे आपले संबंध आणखी मजबूत करतील. UAE च्या एका वरिष्ठ अधिकाऱ्याने CNN ला सांगितले की, आखाती देशांमध्ये इराणला सर्वात मोठा धोका मानले जाते आणि ही विचारसरणी येत्या अनेक दशकांपर्यंत बदलणार नाही. त्यांनी असेही सांगितले की, UAE होर्मुज (समुद्रधुनी) खुली ठेवण्यासाठी कोणत्याही आघाडीत सामील होऊ शकते. त्यांचे मत आहे की, इराणची रणनीती गैरसमजांवर आधारित आहे आणि युद्धानंतर आखाती देश इस्रायलच्या आणखी जवळ येऊ शकतात. UAE च्या एका मंत्र्याने सांगितले की, त्यांच्या देशावर हल्ला झाला तरीही अमेरिका आणि इस्रायलसोबतच्या त्यांच्या संबंधांवर कोणताही परिणाम होणार नाही. त्यांनी सांगितले की, अमेरिकेसोबतचे त्यांचे संबंध दीर्घकाळापासून आहेत आणि ते विश्वासावर आधारित आहेत, जे संकटाच्या वेळीही तुटणार नाहीत.

दिव्यमराठी भास्कर 19 Mar 2026 2:40 pm

युद्धविराम:पाकिस्तान आणि अफगाणिस्तानने एकमेकांवरील हल्ल्यांना तात्पुरती स्थगिती दिल्याची घोषणा केली

अफगाणिस्तान सरकारने इस्लामाबादवर काबुलमधील एका पुनर्वसन रुग्णालयावरील हल्ल्यात 400 लोकांना ठार केल्याचा आरोप केल्यानंतर एक दिवसाने, पाकिस्तान आणि अफगाणिस्तानने बुधवारी ईद-उल-फित्रच्या पार्श्वभूमीवर आणि सौदी अरेबिया, तुर्की आणि कतारच्या विनंतीवरून लढाईत तात्पुरती स्थगिती जाहीर केली. पाकिस्तानचे माहिती मंत्री अताउल्लाह तारड यांनी 'X' वर एका पोस्टमध्ये ही घोषणा केली. ही घोषणा त्यांच्या देशाने सीमावर्ती भागात कथित तालिबानच्या ठिकाणांवर नवीन हल्ले केल्यानंतर काही तासांनी करण्यात आली. ते म्हणाले, आगामी इस्लामिक सण ईद-उल-फित्रच्या पार्श्वभूमीवर, स्वतःच्या पुढाकाराने आणि तसेच सौदी अरेबिया, कतार आणि तुर्की यांसारख्या 'बंधुत्वपूर्ण इस्लामिक देशांच्या' विनंतीवरून, पाकिस्तानने सध्या सुरू असलेल्या 'ऑपरेशन गजब-लिल-हक' दरम्यान तात्पुरती स्थगिती जाहीर करण्याचा निर्णय घेतला आहे. पाकिस्तानात मुसळधार पाऊस आणि वादळामुळे 16 मृत्यू पाकिस्तानमधील कराची शहरात बुधवारी रात्री झालेल्या मुसळधार पाऊस आणि वादळामुळे 16 लोकांचा मृत्यू झाला. मृत व्यक्तींची ओळख पटवण्यासाठी त्यांचे मृतदेह सिव्हिल हॉस्पिटल आणि जिन्ना हॉस्पिटलमध्ये नेण्यात आले आहेत. बचावकार्यात गुंतलेल्या इधी फाउंडेशन या सामाजिक संस्थेने सांगितले की, मृतदेहांची ओळख पटल्यानंतर ते कुटुंबीयांना सोपवले जात आहेत. ज्या मृतदेहांची ओळख पटलेली नाही, त्यांना संस्थेच्या शवगृहात नेले जाईल. मुसळधार पावसामुळे संपूर्ण शहरात पूर आणि वाहतूक कोंडीची परिस्थिती निर्माण झाली आहे. अनेक भागांमध्ये वीजपुरवठा खंडित झाला, जोरदार वाऱ्यामुळे अनेक ठिकाणी झाडे कोसळली, ज्यामुळे शहरातील मुख्य रस्ते बंद झाले. सध्या बचावकार्य सुरू आहे, जेणेकरून बाधित लोकांना मदत करता येईल आणि बंद रस्ते साफ करता येतील. आपत्कालीन कर्मचारी जखमींना मदत करत आहेत आणि मृतदेह हलवण्याचे काम सांभाळत आहेत. रुग्णालयांबाहेर रुग्णवाहिका तैनात आहेत, जेणेकरून मदतकार्यात सातत्य राहील.

दिव्यमराठी भास्कर 19 Mar 2026 1:32 pm

वर्ल्ड हॅपीनेस रिपोर्टः पाकिस्तानी जनता भारतापेक्षा जास्त आनंदी:फिनलंड जगातील सर्वात आनंदी देश; युद्धग्रस्त इस्रायल 8 व्या स्थानी

संयुक्त राष्ट्राने बुधवारी वर्ल्ड हॅपीनेस रिपोर्ट २०२६ जारी केला आहे. यात सलग नवव्यांदा फिनलंडला जगातील सर्वात आनंदी देश घोषित करण्यात आले आहे. १४७ देशांच्या यादीत पाकिस्तान १०४व्या क्रमांकावर आहे. तर भारत ११६व्या स्थानावर आहे. २०२५ मध्ये भारताची रँकिंग ११८वी होती. तर अडीच वर्षांपासून युद्धात अडकलेल्या इस्रायलला जगातील आठवा सर्वात आनंदी देश घोषित करण्यात आले आहे. यादीत सर्वात खाली संघर्षग्रस्त देश आहेत. अफगाणिस्तान पुन्हा सर्वात कमी आनंदी देश ठरला, त्याच्या वर सिएरा लिओन आणि मलावी आहेत. यावेळीही कोणताही इंग्रजी बोलणारा देश टॉप १० मध्ये नाही. अमेरिका २३व्या, कॅनडा २५व्या आणि ब्रिटन २९व्या स्थानावर आहेत. फिनलंडसारख्या देशांच्या आनंदाचे कारण चांगली आर्थिक स्थिती, संसाधनांचे समान वाटप, मजबूत कल्याणकारी व्यवस्था आणि उत्तम जीवनमान आहे. अहवालानुसार, जास्त सोशल मीडियाच्या वापरामुळे अनेक देशांतील तरुणांच्या आनंद आणि मानसिक स्थितीवर वाईट परिणाम होत आहे. वर्ल्ड हॅपीनेस रिपोर्टमधील टॉप १० देश अमेरिका, आणखी 12 देशांकडून व्हिसा अर्जांसाठी 15,000 अमेरिकन डॉलरपर्यंतच्या बॉन्डची मागणी करेल अमेरिकेच्या परराष्ट्र मंत्रालयाने म्हटले आहे की, ते अशा देशांच्या वाढत्या यादीत आणखी 12 देशांना जोडत आहे, ज्यांच्या नागरिकांना अमेरिकेच्या व्हिसासाठी अर्ज करण्यासाठी 15,000 अमेरिकन डॉलरपर्यंतचे बॉन्ड जमा करावे लागतील. २ एप्रिलपासून प्रभावी, कंबोडिया, इथिओपिया, जॉर्जिया, ग्रेनाडा, लेसोथो, मॉरिशस, मंगोलिया, मोझांबिक, निकाराग्वा, पापुआ न्यू गिनी, सेशेल्स आणि ट्युनिशियाच्या पासपोर्ट धारकांना हा बॉन्ड जमा करावा लागेल. व्हिसा अर्ज नाकारला गेल्यास हा बॉन्ड परत केला जातो, किंवा व्हिसा मिळाल्यास, ती व्यक्ती व्हिसाच्या अटींचे पालन करते तेव्हाही तो परत मिळतो. ही माहिती परराष्ट्र मंत्रालयाच्या वेबसाइटवर बुधवारी जारी केलेल्या अधिसूचनेनुसार आहे. २ एप्रिलनंतर, अशा ५० देशांचे नागरिक असतील ज्यांना ही अट लागू होईल. ही अट गेल्या वर्षी ट्रम्प प्रशासनाने लागू केली होती, जेव्हा त्यांनी व्हिसाच्या मुदतीपेक्षा जास्त काळ थांबणाऱ्यांवर कठोर कारवाई केली होती आणि मोठ्या प्रमाणावर होणारे अवैध स्थलांतर रोखण्यासाठी पावले उचलली होती.

दिव्यमराठी भास्कर 19 Mar 2026 1:31 pm

अमेरिकेच्या परराष्ट्र-संरक्षण मंत्र्यांच्या घरावर संशयास्पद ड्रोन दिसले:सुरक्षेबाबत आपत्कालीन बैठक बोलावण्यात आली; दोन्ही नेत्यांना हलवण्यावर विचार

वॉशिंग्टनमध्ये अमेरिकन सैन्याच्या एका महत्त्वाच्या तळावर संशयास्पद ड्रोन दिसले आहेत. वॉशिंग्टन पोस्टनुसार, परराष्ट्र मंत्री मार्को रुबियो आणि संरक्षण मंत्री पीट हेगसेथ फोर्ट लेस्ली मॅकनेअर या लष्करी तळाच्या आत राहत आहेत. हा तोच तळ आहे जिथे परराष्ट्र मंत्री मार्को रुबियो आणि संरक्षण मंत्री पीट हेगसेथ राहतात. या प्रकरणाची माहिती असलेल्या तीन लोकांनी सांगितले की, या ड्रोनची ओळख अद्याप पटलेली नाही आणि ते कुठून आले होते हे देखील स्पष्ट नाही. एका वरिष्ठ अधिकाऱ्याच्या मते, अमेरिका आणि इस्रायलच्या इराणवरील हल्ल्यांमुळे सुरक्षा अलर्ट आधीच वाढवला आहे. याच कारणामुळे सैन्य संभाव्य धोक्यांवर बारकाईने लक्ष ठेवून आहे. गेल्या 10 दिवसांत एका रात्री फोर्ट लेस्ली मॅकनेअरच्या वर अनेक ड्रोन दिसले, त्यानंतर सुरक्षा वाढवण्यात आली आणि व्हाईट हाऊसमध्ये या मुद्द्यावर तातडीची बैठकही झाली. जगभरातील अमेरिकन दूतावासांसाठी इशारा जारी यादरम्यान, अमेरिकेने जगभरातील आपल्या दूतावासांसाठी सुरक्षा इशारा जारी केला आहे आणि देशातील अनेक लष्करी तळांवरही सुरक्षा वाढवली आहे. न्यू जर्सीमधील जॉइंट बेस मॅकग्वायर-डिक्स-लेकहर्स्ट आणि फ्लोरिडामधील मॅकडिल एअर फोर्स बेसवर सुरक्षा स्तर 'चार्ली' पर्यंत वाढवण्यात आला आहे. याचा अर्थ असा की, हल्ला किंवा धोक्याची शक्यता आहे. याहून वर फक्त 'डेल्टा' स्तर असतो, जो हल्ला झाला असेल किंवा होणार असेल तेव्हा लागू होतो. फोर्ट मॅकनेअरवर ड्रोन दिसल्यानंतर अधिकाऱ्यांनी रुबिओ आणि हेगसेथ यांना दुसऱ्या ठिकाणी हलवावे का, याचाही विचार केला. मात्र, त्यांना अद्याप तेथून हलवण्यात आलेले नाही. 6 महिन्यांपूर्वी ठिकाणाचा खुलासा झाला ऑक्टोबरमध्ये अनेक मीडिया रिपोर्ट्समध्ये संरक्षण मंत्री पीट हेगसेथ आणि परराष्ट्र मंत्री मार्को रुबिओ यांच्या तेथे राहण्याची माहिती सार्वजनिक झाली होती. सहसा, इतक्या मोठ्या पदांवर असलेल्या व्यक्ती कुठे राहतात, ही माहिती सार्वजनिक केली जात नाही, कारण यामुळे त्यांच्या सुरक्षेला धोका निर्माण होऊ शकतो. तपशीलवार आणखी काय समोर आले होते ही बातमी महत्त्वाची होती कारण जेव्हा एखाद्या मोठ्या अधिकाऱ्याचे निवासस्थान सार्वजनिक होते, तेव्हा ते सुरक्षा यंत्रणांसाठी चिंतेचा विषय बनते. ड्रोनसारखे नवीन धोके (जे शोधणे कठीण असते) हा धोका आणखी वाढवतात. याच कारणामुळे, जेव्हा त्याच तळावर अज्ञात ड्रोन दिसले, तेव्हा अधिकाऱ्यांनी त्यांना दुसऱ्या ठिकाणी हलवण्याचाही विचार केला. पेंटागॉनचे प्रवक्ते सीन पार्नेल यांनी या प्रकरणावर अधिक माहिती देण्यास नकार दिला आणि सांगितले की, सुरक्षा कारणांमुळे मंत्र्यांच्या हालचालींवर टिप्पणी केली जाऊ शकत नाही. सुरक्षेच्या कारणांमुळे एअरबेसवर 2 वेळा लॉकडाउन लावण्यात आले मॅकडिल एअर फोर्स बेस, जिथून अमेरिकेची सेंट्रल कमांड (जी इराणविरुद्ध लष्करी ऑपरेशन्स हाताळते) काम करते, तिथेही या आठवड्यात दोनदा सुरक्षा लॉकडाउन करण्यात आले. सोमवारी एक संशयास्पद पॅकेज मिळाल्यानंतर व्हिजिटर सेंटर अनेक तास बंद राहिले आणि बुधवारी एका अन्य सुरक्षा घटनेमुळे लोकांना काही तास तिथेच राहण्याचे आदेश देण्यात आले. अमेरिकेच्या परराष्ट्र विभागाने मंगळवारी जगभरातील आपल्या दूतावासांना त्वरित सुरक्षा आढावा घेण्याचे आदेश दिले. याचे कारण मध्यपूर्वेतील वाढता तणाव आणि त्याचे संभाव्य परिणाम सांगितले गेले. सुरक्षेच्या कारणांमुळे अमेरिकन अधिकारी लष्करी तळावर राहू लागले आहेत फोर्ट मॅकनेअरमध्ये नॅशनल डिफेन्स युनिव्हर्सिटी आणि पेंटागॉनचे अनेक वरिष्ठ अधिकारी राहतात. सामान्यतः हा तळ राजकीय नेत्यांसाठी नसतो, परंतु अलीकडच्या काळात ट्रम्प प्रशासनाचे अनेक अधिकारी सुरक्षा कारणांमुळे येथे राहू लागले आहेत. हा तळ व्हाईट हाऊस आणि कॅपिटल हिलच्या खूप जवळ आहे, परंतु त्याची सुरक्षा व्यवस्था इतर लष्करी तळांइतकी मजबूत मानली जात नाही. अमेरिकन अधिकाऱ्यांनुसार, असे ड्रोन धोके यापूर्वीही समोर आले आहेत. 2020 मध्ये इराणी जनरल कासिम सुलेमानी यांच्या अमेरिकन हल्ल्यात मृत्यूनंतर इराणच्या नेत्यांनी बदला घेण्याच्या धमक्या दिल्या होत्या, त्यानंतर ट्रम्प आणि इतर वरिष्ठ अधिकाऱ्यांच्या सुरक्षेबाबत चिंता वाढली होती. 2024 च्या निवडणूक प्रचारादरम्यानही ट्रम्पच्या सुरक्षा पथकाला अनेकदा अज्ञात ड्रोनचा सामना करावा लागला होता. त्यावेळी अधिकाऱ्यांनी ट्रम्प यांना सांगितले होते की इराण त्यांना लक्ष्य करू शकतो आणि त्याचे अनेक “किल टीम” अमेरिकेत उपस्थित आहेत. तथापि, त्या वर्षी झालेल्या हत्येच्या प्रयत्नांना थेट इराणशी जोडणारा कोणताही ठोस पुरावा मिळाला नव्हता.

दिव्यमराठी भास्कर 19 Mar 2026 12:10 pm

कतारमधील सर्वात मोठ्या गॅस प्लांटवर हल्ला:परराष्ट्र मंत्रालय म्हणाले- इराणने मर्यादा ओलांडली; इराणची धमकी- लारीजानींच्या हत्येचा बदला घेऊ

अमेरिका-इस्त्रायल आणि इराण युद्धाचा आज २०वा दिवस आहे. इराणने बुधवारी रात्री कतारमधील सर्वात मोठ्या 'रास लफान' गॅस प्लांटवर क्षेपणास्त्र हल्ला केला. हल्ल्यानंतर तिथे आग लागली आणि मोठे नुकसान झाले, ज्यावर नियंत्रण मिळवण्यासाठी तातडीने आपत्कालीन पथके पाठवण्यात आली. कतारने या हल्ल्यासाठी इराणला जबाबदार धरले आहे. कतारच्या परराष्ट्र मंत्रालयाचे म्हणणे आहे की इराणने “रेड लाईन ओलांडली आहे” कारण त्याने सामान्य नागरिक आणि महत्त्वाच्या ठिकाणांना लक्ष्य केले. कतारने म्हटले आहे की, अशा हल्ल्यांमुळे संपूर्ण प्रदेशातील परिस्थिती बिघडू शकते, त्यामुळे सर्व देशांनी एकत्र येऊन तणाव कमी करण्याचा आणि शांतता राखण्याचा प्रयत्न केला पाहिजे. तर, इराणचे नवे सर्वोच्च नेते मोज्तबा खामेनेई यांनी धमकी दिली आहे की सुरक्षा प्रमुख अली लाराजानी यांच्या हत्येचा बदला घेतला जाईल. खामेनेई यांनी इशारा दिला की ‘प्रत्येक रक्ताची एक किंमत असते’ आणि हुतात्म्यांच्या रक्ताचा हिशोब लवकरच घेतला जाईल. ते म्हणाले की असे हल्ले इराणला कमकुवत नव्हे तर अधिक मजबूत करतील. अली लारीजानी यांच्या अंत्यसंस्कारात हजारो लोक सहभागी झाले… इराणमध्ये जगातील सर्वात मोठ्या गॅस क्षेत्रावर हल्ला अमेरिका-इस्त्रायलने बुधवारी दक्षिण इराणमधील साउथ पार्स गॅस क्षेत्र आणि असालुयेह शहरातील तेल-गॅस सुविधांवर हवाई हल्ला केला. साउथ पार्स हे जगातील सर्वात मोठे नैसर्गिक वायू क्षेत्र मानले जाते. वृत्तानुसार, या हल्ल्यात गॅससोबतच पेट्रोकेमिकल आणि तेल पायाभूत सुविधांनाही लक्ष्य करण्यात आले. इस्त्रायली माध्यमांनीही बुशहर प्रदेशातील गॅस सुविधेवरील हल्ल्याची माहिती दिली. यापूर्वी इस्त्रायलच्या संरक्षणमंत्र्यांनी म्हटले होते की, आज इराण आणि लेबनॉनमध्ये ‘मोठे सरप्राईज’ (आश्चर्य) पाहायला मिळतील, ज्याला या हल्ल्यांशी जोडून पाहिले जात आहे. याला प्रत्युत्तर म्हणून इराणने आखाती देशांमध्ये मोठ्या हल्ल्यांचा इशारा दिला. इराणच्या रिव्होल्यूशनरी गार्ड (IRGC) ने लोकांना सौदी अरेबिया, संयुक्त अरब अमिराती (UAE) आणि कतारमधील प्रमुख तेल आणि गॅस ठिकाणांपासून दूर राहण्यास सांगितले. तर कतारने इराणच्या गॅस क्षेत्रावरील हल्ल्याचा निषेध केला. भारतीय जहाज 'जग लाडकी' गुजरातमध्ये पोहोचले भारतीय ध्वज असलेला तेल टँकर 'जग लाडकी' बुधवारी गुजरातच्या मुंद्रा येथील अदानी पोर्ट्सवर पोहोचला आहे. तो UAE च्या फुजैराह बंदरातून होर्मुज सामुद्रधुनी पार करून आला आहे. यावर 80,886 मेट्रिक टन (सुमारे 5.8-6 लाख बॅरल) कच्चे तेल भरलेले आहे. भारतात दररोज सुमारे 5.5-5.6 दशलक्ष बॅरल (सुमारे 90 कोटी लिटर) तेलाचा वापर होतो. इस्त्रायल-अमेरिका आणि इराण यांच्यातील युद्धाशी संबंधित 3 छायाचित्रे… अमेरिका-इस्रायल आणि इराण युद्धाशी संबंधित अपडेट्ससाठी खालील ब्लॉग वाचा…

दिव्यमराठी भास्कर 19 Mar 2026 8:20 am

इराणची घोषणा... आता आखातातील तेल:गॅस तळांवर क्षेपणास्त्रे डागणार, इस्रायलचे इराणच्या सर्वात मोठ्या गॅस प्रकल्पावर बॉम्बहल्ले

इराण आणि इस्रायल-अमेरिका युद्ध भयानक टप्प्यावर पोहोचले आहे. बुधवारी इस्रायलने इराणच्या बुशहर येथील असलुयेह गॅस प्लांटवर (साउथ पार्स) हल्ला केला. हा इराणमधील सर्वात मोठ्या ऊर्जा प्रकल्पांपैकी एक आहे. या कारवाईमुळे इराण संतापला आहे. इराणने आखाती देशांमधील तेल आणि गॅस तळांच्या सॅटेलाईट प्रतिमा जारी करून हे भाग तातडीने रिकामे करण्याचा इशारा दिला आहे. आम्ही या भागांवर क्षेपणास्त्रांनी हल्ला करू, असे इराणने म्हटले आहे. या तळांमध्ये सौदी अरेबियाची समरेफ रिफायनरी, जुबैल पेट्रोकेमिकल कॉम्प्लेक्स, युएईची अल हसन गॅस फील्ड आणि कतारचा पेट्रोकेमिकल प्लांट यांचा समावेश आहे. यापूर्वी, इस्रायलने इराणचे गुप्तचर मंत्री इस्माईल खातीब यांना ठार केले. गेल्या २४ तासांत मारले गेलेले हे तिसरे मोठे इराणी अधिकारी आहेत. याला प्रत्युत्तर म्हणून इराणने मल्टिपल वॉरहेड असलेल्या क्षेपणास्त्रांनी सौदी, कुवेत, कतार व युएईमध्ये हल्ले केले. इस्रायलने प्रत्येक इराणी अधिकाऱ्याला मारण्याचे आदेश दिले आहेत. इंडियन बास्केट... क्रूड १९ दिवसांत १०२% महागले होर्मुझ संकटामुळे इंडियन बास्केटमध्ये क्रूड १९ दिवसांत १०२% महाग होऊन १४३ डॉलर/बॅरल झाले आहे. ही तेजी पहिल्यांदाच पाहायला मिळाली आहे. कच्चे तेल रिफायनरीजवर ज्या दरात पोहोचते, त्याला इंडियन बास्केट म्हणतात. जग... युद्धानंतर ८५ देशांत इंधन महागले तेलाच्या किमती ४०% पेक्षा जास्त वाढल्या. ब्रेंट क्रूड ४७% महाग झाले आहे. किमान ८५ देशांमध्ये इंधनाच्या किमती वाढवण्यात आल्या आहेत. अमेरिका: युद्धानंतर डिझेल ३४% महागले. पेट्रोल २७% महाग झाले असून २०२३ नंतरची ही सर्वोच्च किंमत आहे. जगाला तेल विकणाऱ्या युएईमध्ये डिझेल भारतापेक्षा महाग, १०४ रु./लि. झाले दर जगाला तेल विकणाऱ्या युएईमध्ये डिझेल भारतापेक्षा महाग झाले आहे. तेल कंपनी ईएनओसीनुसार, युएईमध्ये डिझेल ४.१४ दिरहम (सुमारे १०४ रु.) प्रति लिटर विकले जात आहे. तर दिल्लीत डिझेल ८७.६७ रु. लिटर आहे. मुंबई आणि चेन्नईमध्ये हे दर अनुक्रमे ९० आणि ९२.६१ रुपये आहेत. युएईमध्ये ही दरवाढ अचानक झाली आहे. १ मार्च रोजी हा दर २.७२ दिरहम (६८ रुपये) निश्चित झाला होता. तेल उत्पादनात युएई जगात सातव्या क्रमांकावर आहे. येथे दररोज ४५ लाख बॅरल तेल उत्पादनाची क्षमता आहे. यूएई: उद्योजकांचा ट्रम्पवर ठपका युएईला रोज १० हजार कोटींचे नुकसान. राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प यांनी आम्हाला युद्धात ढकलले, अशी टीका ‘अल हबतूर ग्रुप’चे संस्थापक खलफ अहमद अल हबतूर यांनी केली. मैत्री : भारताकडून इराणला मदत भारताने इराणी रेड क्रिसेंट सोसायटीला मानवतावादी मदतीची पहिली खेप पाठवली. जीवनरक्षक औषधे, शस्त्रक्रिया उपकरणे, वैद्यकीय किटचा समावेश आहे.

दिव्यमराठी भास्कर 19 Mar 2026 6:57 am

उत्तर कोरियामध्ये किम जोंग उन यांचा पक्ष विजयी:99.93% मते मिळाली, सर्व जागा जिंकल्या; 70% खासदार बदलले

उत्तर कोरियाच्या संसदीय निवडणुकीत किम जोंग उन यांच्या पक्षाने विजय मिळवला आहे. 15 मार्च रोजी झालेल्या निवडणुकीत वर्कर्स पार्टी ऑफ कोरिया आणि तिच्या सहयोगी पक्षांना 99.93% मते मिळाली आणि सर्व जागांवर कब्जा केला. राज्य माध्यमांनुसार 99.99% मतदान झाले. सुप्रीम पीपल्स असेंब्लीचे 687 प्रतिनिधी निवडले गेले, ज्यात केवळ 0.07% मते विरोधात असल्याचे सांगण्यात आले. नवीन संसदेचे पहिले अधिवेशन लवकरच प्योंगयांगमध्ये होईल, ज्यात देशाच्या सर्वोच्च नेतृत्वाची निवड आणि घटनेतील सुधारणांवर चर्चा होईल. अहवालानुसार घटनेत दक्षिण कोरियाला शत्रू राष्ट्र घोषित करण्याची तरतूद जोडली जाऊ शकते. या सत्रात किम जोंग उन पुन्हा सर्वोच्च नेते म्हणून निवडले जातील हे निश्चित मानले जात आहे. निवडणुकीत 70% पेक्षा जास्त खासदार बदलले गेले आहेत, ज्याला सत्ता अधिक मजबूत करण्याच्या रणनीतीचा भाग म्हणून पाहिले जात आहे. नवीन यादीत किम यो-जोंग, परराष्ट्र मंत्री चोए सोन-हुई आणि किमचे जवळचे सहकारी जो योंग-वोन यांचा समावेश आहे, तर माजी अध्यक्ष चोए र्योंग-हे यांना हटवण्यात आले आहे. मात्र, उत्तर कोरियाची संसद अनेकदा औपचारिक मानली जाते. अर्जेंटिना जागतिक आरोग्य संघटनेतून बाहेर, अध्यक्ष मिलेई म्हणाले- ही एक धोकादायक संघटना आहे अर्जेंटिनाने आता अधिकृतपणे जागतिक आरोग्य संघटना (WHO) मधून बाहेर पडण्याचा निर्णय लागू केला आहे. या पावलामुळे, अमेरिकेच्या मार्गावर चालत, त्याने या जागतिक आरोग्य संस्थेशी आपले संबंध तोडले आहेत. मंगळवारी परराष्ट्र मंत्री पाब्लो क्विरनो यांनी याची पुष्टी केली. त्यांनी सांगितले की हा निर्णय एक वर्षापूर्वी घेण्यात आला होता आणि आता तो औपचारिकपणे लागू झाला आहे. त्यांनी सोशल मीडियावर लिहिले की अर्जेंटिना अजूनही आरोग्य क्षेत्रात आंतरराष्ट्रीय सहकार्य करेल, परंतु आपल्या धोरणांवर पूर्ण नियंत्रण स्वतःच ठेवेल. अर्जेंटिनाच्या राष्ट्राध्यक्ष जेवियर मिलेई यांचे हे धोरण अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प यांच्या निर्णयासारखेच आहे. दोन्ही नेत्यांनी आंतरराष्ट्रीय संघटनांवर आरोप केला आहे की, त्या आरोग्य आणि इतर बाबतीत एका विशिष्ट विचारसरणीला पुढे नेतात. मिलेई यांनी विशेषतः WHO वर कोविड महामारीदरम्यान दिलेल्या सल्ल्याबद्दल टीका केली. ते म्हणाले की, मास्क, सोशल डिस्टन्सिंग आणि लसीकरण यांसारखे उपाय लोकांवर नियंत्रण ठेवण्याचे मार्ग होते. त्यांनी WHO ला ‘धोकादायक संघटना’ असेही म्हटले.

दिव्यमराठी भास्कर 18 Mar 2026 6:46 pm

केनियात 2000 हून अधिक जिवंत मुंग्यांच्या तस्करीचा प्रयत्न:चिनी नागरिकांसह दोन आरोपींना अटक

केनियामध्ये एका चिनी नागरिकावर आणि त्याच्या केनियन साथीदारावर वन्यजीवांच्या अवैध तस्करीचा गुन्हा दाखल करण्यात आला आहे. त्या दोघांना तेव्हा पकडण्यात आले, जेव्हा ते 2,000 हून अधिक जिवंत 'क्वीन गार्डन मुंग्या'ना देशाबाहेर नेण्याचा प्रयत्न करत होते. राजधानी नैरोबी येथील आंतरराष्ट्रीय विमानतळावर गेल्या आठवड्यात झांग केकुन नावाच्या व्यक्तीला अटक करण्यात आली. अधिकाऱ्यांना त्याच्या सामानात मोठ्या संख्येने मुंग्या आढळल्या. प्रत्येक मुंगीला एकतर टेस्ट ट्यूबमध्ये ठेवले होते किंवा टिश्यू पेपरमध्ये गुंडाळले होते. मंगळवारी नैरोबीच्या न्यायालयात सांगण्यात आले की, झांगने या मुंग्या चार्ल्स मवांगी नावाच्या व्यक्तीकडून विकत घेतल्या होत्या. त्याने प्रत्येक 100 मुंग्यांसाठी 10,000 केनियन शिलिंग (सुमारे 77 डॉलर) दिले होते. केनियाच्या अधिकाऱ्यांनी यापूर्वीच इशारा दिला होता की युरोप आणि आशियामध्ये गार्डन मुंग्यांची मागणी वेगाने वाढत आहे, जिथे लोक त्यांना पाळीव प्राणी म्हणून ठेवतात. झांगही त्यांना याच उद्देशाने घेऊन जात होता हे स्पष्ट नसले तरी, त्याचे सामान चीनला पाठवले जाणार होते. दोन्ही आरोपींवर गुन्हेगारी कट रचल्याचाही गुन्हा दाखल करण्यात आला आहे आणि सध्या ते कोठडीत आहेत. मवांगीवर आणखी एक गुन्हा दाखल आहे, कारण एका वेगळ्या घटनेत त्याच्याकडून आणखी जिवंत मुंग्या सापडल्या होत्या. नैरोबीच्या प्रसारमाध्यमांनुसार, दोघांनीही त्यांच्यावरील आरोप चुकीचे असल्याचे सांगितले आहे. झांगचे वकील डेव्हिड लुस्वेटी यांनी सांगितले की, दोघांनाही आपण कायदा मोडत आहोत हे माहीत नव्हते. ते म्हणाले की, त्यांना वाटले की या मुंग्या परदेशात विकून ते आपली उपजीविका चालवू शकतात. दोघांनाही 27 मार्च रोजी पुन्हा न्यायालयात हजर केले जाईल. केनिया वन्यजीव सेवेच्या एका वरिष्ठ अधिकाऱ्याने यापूर्वी बीबीसीला सांगितले होते की, तपासाची व्याप्ती वाढवली जात आहे आणि या प्रकरणात आणखी अटक होण्याची शक्यता आहे. गेल्या वर्षी मे महिन्यात केनियातील एका न्यायालयाने चार जणांना एक वर्षाची तुरुंगवासाची शिक्षा किंवा 7,700 डॉलरचा दंड ठोठावला होता. ते देखील हजारो जिवंत क्वीन मुंग्यांची तस्करी करण्याचा प्रयत्न करत होते, ज्या युरोप आणि आशियातील संग्राहकांसाठी पाठवायच्या होत्या.

दिव्यमराठी भास्कर 18 Mar 2026 6:44 pm

चीनकडे जाणारे रशियन तेलाचे जहाज आता भारताकडे वळले:21 मार्चला पोहोचेल; चीनच्या रिझाओ बंदरावर जायचे होते

रशियाचा एक तेल टँकर, जो आधी चीनला जात होता, आता मार्ग बदलून भारतात येत आहे. मीडिया रिपोर्ट्सनुसार 'अक्वा टायटन' नावाचे हे जहाज रशियाच्या बाल्टिक समुद्रातून तेल घेऊन निघाले होते आणि त्याला चीनच्या रिझाओ बंदरावर जायचे होते. पण मार्चच्या मध्यात दक्षिण चीन समुद्रात पोहोचताच त्याने आपला मार्ग बदलला आणि आता ते 21 मार्च रोजी न्यू मंगळूरला पोहोचणार आहे. रिपोर्टनुसार, हा बदल यासाठी झाला कारण भारताने अचानक रशियाकडून तेल खरेदी वाढवली आहे. खरेतर, इराणमध्ये सुरू असलेल्या युद्धामुळे मध्य पूर्वेतून येणाऱ्या तेल पुरवठ्यावर परिणाम झाला आहे. याच दरम्यान अमेरिकेने भारताला काही काळासाठी रशियाकडून अधिक तेल खरेदी करण्याची सूट दिली. यानंतर भारताने फक्त एका आठवड्यात सुमारे 3 कोटी बॅरल रशियन तेल खरेदी केले. आता परिस्थिती अशी आहे की, भारताच्या जवळपास सर्व मोठ्या रिफायनरीज रशियन तेल खरेदी करत आहेत. याच कारणामुळे अनेक जहाजे, जी आधी चीनला जात होती, आता आपला मार्ग बदलून भारताकडे येत आहेत. रिपोर्टनुसार, किमान 7 टँकरने असे केले आहे. त्याचप्रमाणे, 'जौजू एन' नावाचा आणखी एक टँकर, जो रशियाच्या ब्लॅक सीमधून कझाकिस्तानचे तेल घेऊन चीनला जात होता, त्यानेही आपला मार्ग बदलला आहे आणि आता ते भारताच्या सिक्का बंदराकडे येत आहे. असे मानले जात आहे की, पुढे जाऊन जपान आणि दक्षिण कोरियासारखे देशही पुन्हा रशियाकडून तेल खरेदी करण्यास सुरुवात करू शकतात. असे झाल्यास तेलाच्या किमतींवर परिणाम होऊ शकतो. एकंदरीत, इराण युद्धामुळे निर्माण झालेल्या परिस्थितीत रशिया आता भारतासाठी एक मोठा तेल पुरवठादार बनत आहे आणि सध्या चीनपेक्षा भारताला अधिक प्राधान्य मिळत आहे. नेपाळमध्ये हेलिकॉप्टर क्रॅश, 1 जखमी; काठमांडूहून मृतदेह घेऊन परत येत होते नेपाळमध्ये लँडिंग करताना एक हेलिकॉप्टर क्रॅश झाले, ज्यात एक व्यक्ती जखमी झाला. न्यूज एजन्सी ANI नुसार, एअर डायनेस्टी कंपनीचे हेलिकॉप्टर खोटांग जिल्ह्यात शेतात लँडिंग करण्याचा प्रयत्न करत होते. कंपनीनुसार हेलिकॉप्टरमध्ये 5 प्रवासी होते. खोटांग जिल्ह्याच्या मुख्य जिल्हा अधिकारी रेखा कंडेल यांनी सांगितले की, 9N-ASQ नोंदणी असलेले हे हेलिकॉप्टर सकाळी सुमारे 11:51 वाजता कोसळले. ते काठमांडूहून आणले जात होते. त्यात एक मृतदेहही नेला जात होता. अधिकाऱ्यांनी सांगितले की, अद्याप कोणाचाही मृत्यू झालेला नाही आणि उर्वरित माहिती येणे बाकी आहे. कंपनीने सांगितले की, हेलिकॉप्टरमधील एक प्रवासी जखमी झाला आहे, तर पायलट आणि इतर प्रवासी सुरक्षित आहेत. जखमीला बाहेर काढण्यासाठी 9N-ANA नोंदणी असलेले दुसरे हेलिकॉप्टर पाठवण्यात आले आहे. प्राथमिक तपासानुसार, जोरदार वारा किंवा लँडिंग करताना उडालेली धूळ या अपघाताचे कारण असू शकते. कंपनीनुसार पायलटचे नाव सबिन थापा आहे. सध्या या प्रकरणी अधिक माहितीची प्रतीक्षा आहे.

दिव्यमराठी भास्कर 18 Mar 2026 6:42 pm

आयर्लंडमध्ये सेंट पॅट्रिक्स डेचा उत्साह:हिरव्या रंगात रंगली राजधानी डब्लिन, 5 लाख पर्यटक पोहोचले

आयर्लंडच्या सर्वात मोठ्या राष्ट्रीय उत्सव 'सेंट पॅट्रिक्स डे' निमित्त राजधानी डब्लिनमध्ये चार दिवसांपासून उत्सवाचे वातावरण आहे. या महोत्सवात जगभरातून सुमारे 5 लाखांहून अधिक लोक सहभागी झाले. उत्सवाचे मुख्य आकर्षण 17 मार्च रोजी काढण्यात आलेली राष्ट्रीय परेड होती. यावेळी रस्त्यांवर आंतरराष्ट्रीय मार्चिंग बँड, नर्तक आणि रंगीबेरंगी चित्ररथ दिसले. संपूर्ण शहर हिरव्या रंगात रंगलेले दिसले या सेंट पॅट्रिक दिनानिमित्त डब्लिनमध्ये जिथे पाहावे तिथे हिरवा रंगच दिसत होता आणि जगभरातील विविध उच्चार ऐकू येत होते. उत्सवाचे वातावरण पूर्ण उत्साहात होते आणि आयर्लंडचे अध्यक्ष मायकेल डी हिगिन्स यांच्यासमोर एक भव्य परेड काढण्यात आली. आयर्लंडच्या राजधानीत आलेल्या जागतिक पाहुण्यांनी हिरव्या रंगाच्या विविध छटांचे पोशाख परिधान केले होते आणि आयरिश पारंपरिक संगीत, स्थानिक व आंतरराष्ट्रीय मार्चिंग बँड आणि रस्त्यांवर सतत चालणाऱ्या मनोरंजनाचे सूर ऐकू येत होते. डब्लिनसह अनेक ठिकाणी सांस्कृतिक कार्यक्रम देखील आयोजित करण्यात आले. हा उत्सव आयर्लंडचे संरक्षक संत ‘सेंट पॅट्रिक’ यांच्या पुण्यतिथीनिमित्त आयोजित केला जातो, ज्यांनी ५ व्या शतकात येथे ख्रिश्चन धर्माचा प्रचार केला होता. १६३१ साली चर्चकडून धार्मिक मान्यता मिळाल्यानंतर आता हा एक जागतिक सांस्कृतिक महोत्सव बनला आहे. पहिल्यांदा परेड १९३१ मध्ये झाली होती.

दिव्यमराठी भास्कर 18 Mar 2026 6:23 pm

पाकिस्तानला स्वस्त तेल देण्यासाठी रशिया तयार:म्हणाले- त्यांनी स्वतः बोलावे; पाकिस्तानकडे फक्त 11 दिवसांचा तेलसाठा

पाकिस्तानमधील रशियन राजदूत अल्बर्ट खोरेव यांनी सांगितले आहे की, रशिया पाकिस्तानला स्वस्त तेल देण्यासाठी तयार आहे. परंतु, पाकिस्तानकडून याबाबत अद्याप कोणतीही अधिकृत मागणी करण्यात आलेली नाही. त्यांनी सांगितले की, जर पाकिस्तानने स्वतःहून पुढाकार घेतला, तर रशिया त्याला कमी किमतीत तेल पुरवठा करू शकतो. अहवालानुसार, रशियन कच्च्या तेलाची किंमत सुमारे 70 ते 76 डॉलर प्रति बॅरल आहे, तर आंतरराष्ट्रीय बाजारात हीच किंमत 95 ते 105 डॉलर प्रति बॅरल दरम्यान आहे. दुसरीकडे, पाकिस्तानच्या पेट्रोलियम सचिवांनी संसदेच्या एका समितीला सांगितले की, देशाकडे सध्या फक्त 11 दिवसांचा कच्चा तेलसाठा शिल्लक आहे. तर, पेट्रोल 321 PKR (पाकिस्तानी रुपये) आणि डिझेल 335 PKR प्रति लिटर मिळत आहे. पाकिस्तान होर्मुझमधून तेल आणण्यासाठी इराणशी बोलणी करत आहे पाकिस्तान सरकार इराणशी बोलणी करत आहे जेणेकरून होर्मुझ सामुद्रधुनीतून तेल आणण्याची परवानगी मिळू शकेल. जर मंजुरी मिळाली, तर पाकिस्तानची चार जहाजे या मार्गाने तेल आणू शकतील. त्याचबरोबर, अधिकाऱ्यांनी इशारा दिला आहे की 14 एप्रिलनंतर देशात गॅसची मोठी टंचाई निर्माण होऊ शकते, कारण एलएनजीचा पुरवठाही बाधित झाला आहे. पाकिस्तानचे सुमारे 70% तेल मध्यपूर्वेतून येते, परंतु युद्धामुळे शिपिंग मार्ग आणि पुरवठा साखळीवर परिणाम झाला आहे. तेलाच्या किमतीही वेगाने वाढल्या आहेत. डिझेलची किंमत 88 डॉलरवरून वाढून 187 डॉलर झाली आहे आणि पेट्रोल 74 डॉलरवरून वाढून 130 डॉलरपर्यंत पोहोचले आहे. आधी जिथे तेल 4-5 दिवसांत पोहोचत असे, आता रेड सी मार्गे येण्यासाठी सुमारे 12 दिवस लागत आहेत. पाकिस्तानमध्ये कतारमधून येणारा गॅस पुरवठा बंद अधिकाऱ्यांनी हे देखील सांगितले की कतारमधून येणारा गॅस पुरवठा जवळजवळ बंद झाला आहे. मार्चमध्ये येणाऱ्या 8 LNG कार्गोपैकी फक्त 2च पोहोचले, तर एप्रिलमध्येही निम्म्याहून अधिक कार्गो पोहोचू शकणार नाहीत. अशा परिस्थितीत गॅसचा पुरवठा कमी होऊ शकतो आणि सरकार घरगुती वापरासाठी गॅस वाचवण्याचा विचार करत आहे. परिस्थिती हाताळण्यासाठी पाकिस्तानी सरकारने 23 अब्ज पाकिस्तानी रुपयांची सबसिडी देण्याचा निर्णय घेतला आहे, जी मोटारसायकल आणि रिक्षा चालवणाऱ्या सुमारे 3 कोटी लोकांना दिली जाईल. हा पैसा सरकारच्या बचतीतून दिला जाईल, जो खर्च कमी करण्याच्या धोरणातून आला आहे. सरकार दररोज तेलाच्या साठ्यावर लक्ष ठेवून आहे. अर्थमंत्र्यांनी सांगितले की, देशात सध्या तेलाचा पुरवठा व्यवस्थित आहे आणि लोकांना विनाकारण पेट्रोल जमा करण्याची गरज नाही. सरकारने अशीही चेतावणी दिली आहे की, जर कोणी साठेबाजी करण्याचा प्रयत्न केला, तर त्याच्याविरुद्ध कठोर कारवाई केली जाईल. रशियाने 2023 मध्ये पाकिस्तानला तेल पुरवले होते रशियाने 2023 मध्येही पाकिस्तानला तेल पुरवले होते. तेव्हा जून 2023 मध्ये पहिले जहाज कराचीला पोहोचले होते. त्यावेळी हा करार अपेक्षेप्रमाणे फायदेशीर ठरला नाही. पाकिस्तानच्या रिफायनरीजना रशियन तेल प्रक्रिया करण्यात अडचण आली, कारण त्यातून पेट्रोल आणि डिझेल कमी निघत होते आणि फर्नेस ऑइल जास्त तयार होत होते. याव्यतिरिक्त, रशियातून तेल आणण्यासाठी जास्त अंतर असल्यामुळे शिपिंग खर्चही वाढला. पाकिस्तानमधील बंदरे मोठ्या जहाजांना थेट हाताळू शकत नाहीत, त्यामुळे तेल लहान जहाजांमध्ये हस्तांतरित करावे लागत होते, ज्यामुळे खर्च आणखी वाढत होता. यासोबतच पाकिस्तानला चिनी चलन युआनमध्ये पैसे द्यावे लागले, त्यांच्याकडे आधीच परकीय चलनाचा तुटवडा होता. या सर्व अडचणींमुळे पाकिस्तानने काही काळानंतर हे तेल खरेदी करणे बंद केले होते. मात्र, अधिकाऱ्यांचे म्हणणे होते की हा फक्त एक प्रयोग होता आणि जर भविष्यात रशियाने आणखी सवलत दिली, तर पाकिस्तान पुन्हा या पर्यायाचा विचार करू शकतो. अमेरिकेने 30 दिवसांपर्यंत रशियन तेल खरेदी करण्याची सूट दिली अमेरिकेने 13 मार्च रोजी जगभरातील देशांना रशियन तेल खरेदी करण्यासाठी 30 दिवसांची तात्पुरती सूट दिली आहे. हा निर्णय घेण्यात आला आहे कारण इराणमधील युद्धामुळे जगातील तेल पुरवठ्यावर परिणाम होत आहे. या सवलतीअंतर्गत देश मर्यादित प्रमाणात रशियन तेल खरेदी करू शकतील. अमेरिकेचे म्हणणे आहे की यामुळे बाजारात तेल पुरवठा वाढेल आणि किमती नियंत्रित ठेवण्यास मदत होईल. युद्धामुळे कच्च्या तेलाची किंमतही 100 डॉलर प्रति बॅरलच्या पुढे गेली आहे, जे ऑगस्ट 2022 नंतर पहिल्यांदाच घडले आहे. युद्धामुळे जागतिक तेल बाजारात चिंता वाढली आहे. अमेरिकेचे ट्रेझरी सचिव स्कॉट बेसेंट म्हणाले की, ही परवानगी केवळ त्या रशियन तेलासाठी आहे जे आधीच जहाजांमध्ये भरून समुद्रात अडकले आहे. याचा उद्देश बाजारात पुरवठा वाढवणे हा आहे. होर्मुझच्या मार्गाने 20% तेलाचा पुरवठा होतो इराण युद्धानंतरही होर्मुझ सामुद्रधुनीतून जहाजांची ये-जा पूर्णपणे थांबलेली नाही. न्यूज एजन्सी AP च्या अहवालानुसार, युद्ध सुरू झाल्यापासून आतापर्यंत सुमारे 90 जहाजे या मार्गातून गेली आहेत, ज्यात तेल वाहून नेणारे टँकरही समाविष्ट आहेत. न्यूज एजन्सी AP ने सांगितले की, अनेक जहाजे कोणतीही माहिती न देता या मार्गातून शांतपणे जात आहेत, जेणेकरून ती पाश्चात्त्य देशांच्या नियमांपासून आणि निर्बंधांपासून वाचू शकतील. अलीकडेच भारत आणि पाकिस्तानशी संबंधित काही जहाजेही या मार्गातून बाहेर पडण्यात यशस्वी झाली आहेत. या युद्धामुळे कच्च्या तेलाची किंमत प्रति बॅरल 100 डॉलरच्या वर गेली आहे. अशा परिस्थितीत अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी इतर देशांवर दबाव आणला आहे की त्यांनी एकत्र येऊन हा मार्ग पुन्हा पूर्णपणे खुला करावा, जेणेकरून तेल स्वस्त होऊ शकेल. होर्मुझ हा जगातील एक अत्यंत महत्त्वाचा मार्ग आहे, जिथून सुमारे 20% तेलाचा पुरवठा होतो. युद्धानंतर बहुतेक जहाजांची वाहतूक कमी झाली होती आणि अनेक जहाजांवर हल्लेही झाले आहेत. तरीही, इराणने मार्चपासून आतापर्यंत 1.6 कोटी बॅरलपेक्षा जास्त तेल विकले आहे. अहवालानुसार, चीन इराणचा सर्वात मोठा खरेदीदार राहिला आहे. तज्ञांचे म्हणणे आहे की, कठीण परिस्थिती असूनही इराण आपले तेल विकण्यात यशस्वी ठरला आहे. संयुक्त राष्ट्रांची सागरी संस्था जहाजांच्या सुरक्षेवर लवकरच बैठक घेणार संयुक्त राष्ट्रांची सागरी संस्था इंटरनॅशनल मॅरिटाइम ऑर्गनायझेशन (IMO) आखाती प्रदेशातील परिस्थितीवर लवकरच आपत्कालीन बैठक घेणार आहे. ही बैठक बोलावण्यात आली आहे कारण युद्धाच्या परिस्थितीमुळे जहाजे आणि तेथे काम करणाऱ्या लोकांची सुरक्षा धोक्यात आली आहे. या बैठकीत अनेक देश सहभागी होतील आणि मोठे निर्णय घेतले जाऊ शकतात. ब्रिटन, फ्रान्स, जर्मनी आणि आखाती देशांना असे वाटते की, इराणच्या हल्ल्यांचा आणि होर्मुझ सामुद्रधुनी बंद करण्याच्या प्रयत्नांचा निषेध केला जावा. तर जपान, पनामा, सिंगापूर आणि यूएई (UAE) सारख्या देशांना असे वाटते की, अडकलेली जहाजे आणि खलाशांना सुरक्षित बाहेर काढण्यासाठी एक योग्य योजना तयार केली जावी. दुसरीकडे, इराणचे म्हणणे आहे की या परिस्थितीसाठी अमेरिका आणि इस्रायल जबाबदार आहेत. इराणनुसार, समुद्रात जो काही धोका वाढला आहे, तो याच देशांमुळे झाला आहे.

दिव्यमराठी भास्कर 18 Mar 2026 3:20 pm

व्हेनेझुएला-इराणनंतर क्यूबावर हल्ला करू शकते अमेरिका:ट्रम्प म्हणाले- क्यूबाला मिळवूनच राहीन; 65 वर्षांपासून दोन्ही देशांचे संबंध बिघडलेले

अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प यांनी सोमवारी ओव्हल ऑफिसमध्ये पत्रकारांशी बोलताना सांगितले की, त्यांचा ‘क्युबाला आपल्या ताब्यात घेण्याचा’ इरादा आहे. ते म्हणाले, “कोणत्या ना कोणत्या स्वरूपात मी क्युबाला घेईन… मग मी त्याला स्वतंत्र करू किंवा माझ्या नियंत्रणात घेऊ. मी त्याच्यासोबत काहीही करू शकतो.” न्यूयॉर्क टाइम्सनुसार, ट्रम्प यांचे हे विधान खूप धक्कादायक मानले जात आहे. अमेरिकेच्या इतिहासात अनेक राष्ट्राध्यक्ष क्युबासोबत तणावपूर्ण संबंधात राहिले आहेत, परंतु कोणीही अशा प्रकारे उघडपणे क्युबावर कब्जा करण्याची गोष्ट केली नव्हती. या वर्षी ट्रम्प यांनी आधीच व्हेनेझुएला आणि इराणमध्ये लष्करी कारवाई केली आहे. अशा परिस्थितीत, त्यांचे विधान केवळ विनोद किंवा अचानक बोललेली गोष्ट मानली जात नाही, तर ते एक संभाव्य पुढील पाऊल मानले जात आहे. अमेरिका आणि क्युबाचे संबंध 65 वर्षांपासून बिघडलेले आहेत. अमेरिकेने क्युबाला होणारा तेल पुरवठा थांबवला ट्रम्प यांनी यापूर्वी रविवारी एअर फोर्स वनमध्येही म्हटले होते की, “मी क्युबाची परिस्थिती हाताळत आहे… लवकरच आम्ही काहीतरी करार करू किंवा जे काही करायचे असेल ते करू.” त्यांनी हेदेखील स्पष्ट केले की त्यांची प्राथमिकता आधी इराण आहे, त्यानंतर क्युबा. खरं तर, अमेरिका आधीपासूनच क्युबावर दबाव आणत आहे. जानेवारीपासून अमेरिकेने क्युबाला होणारा तेल पुरवठा जवळजवळ थांबवला आहे. इतर देशांनाही क्युबाला तेल न देण्याची चेतावणी दिली जात आहे. अलीकडेच, अमेरिकन कोस्ट गार्डने कोलंबियाहून क्युबाकडे जाणाऱ्या एका तेल टँकरलाही थांबवले. याचा परिणाम क्युबामध्ये स्पष्टपणे दिसत आहे. 9 जानेवारीनंतर तिथे कोणतीही मोठी तेल पुरवठा पोहोचलेली नाही. तिथली परिस्थिती वेगाने बिघडत आहे. क्युबाच्या ब्लॅक मार्केटमध्ये पेट्रोल सुमारे 35 डॉलर प्रति गॅलनपर्यंत पोहोचले आहे. रोज वीजपुरवठा खंडित होत आहे, सोमवारी संपूर्ण देशात ब्लॅकआउट झाला. रुग्णालयांमध्ये शस्त्रक्रिया पुढे ढकलल्या जात आहेत. औषधांची कमतरता भासत आहे आणि खाण्याची समस्या वाढत आहे. या परिस्थितीत क्युबा सरकारवर दबाव वाढला आहे. ट्रम्पसोबत करार करण्याचा प्रयत्न करत आहे क्युबा क्युबाचे अध्यक्ष मिगेल डियाज-कॅनेल यांनी अलीकडेच देशाला संबोधित करताना कबूल केले की अमेरिकेशी चर्चा सुरू आहे आणि लवकरच अर्थव्यवस्था उघडण्याची प्रक्रिया सुरू होऊ शकते. त्याचबरोबर अशीही बातमी आहे की अमेरिकेला डियाज-कॅनेल यांनी क्युबाच्या अध्यक्षपदावरून पायउतार व्हावे असे वाटते. तथापि, अमेरिका सध्या कॅस्ट्रो कुटुंबाविरुद्ध थेट कारवाई करण्याची चर्चा करत नाहीये. ही रणनीती व्हेनेझुएलामध्ये वापरलेल्या रणनीतीसारखीच आहे. म्हणजेच, ट्रम्प क्युबामध्ये सरकार बदलण्याऐवजी त्यांना आपल्या इच्छेनुसार वागण्यास भाग पाडू इच्छितात. रशिया म्हणाला - गरज पडल्यास क्युबाला मदत करू दरम्यान, रशियाने संकेत दिले आहेत की गरज पडल्यास तो क्युबाला पाठिंबा देऊ शकतो. दोन्ही देशांचे अधिकारी सतत संपर्कात आहेत. क्युबामध्ये आर्थिक सुधारणांची सुरुवातही दिसत आहे. तेथील एका वरिष्ठ अधिकाऱ्याने घोषणा केली आहे की, परदेशात राहणारे क्युबन लोक आता देशात गुंतवणूक करू शकतील, बँकिंग करू शकतील आणि व्यवसाय करू शकतील. हा एक मोठा बदल मानला जात आहे. मात्र, परिस्थिती इतकी वाईट होती की ही घोषणा टीव्हीवर नव्हे, तर रेडिओवर करावी लागली, कारण वीज नव्हती. मंगळवार सकाळपर्यंत राजधानी हवानाच्या सुमारे 70 टक्के भागात वीज नव्हती. ट्रम्प यांना क्युबामध्ये गुंतवणुकीची संधी निर्माण करायची आहे ट्रम्प यांच्या विधानावरून हे देखील स्पष्ट होते की ते क्युबाकडे केवळ राजकीय नव्हे, तर व्यावसायिक दृष्टिकोनातूनही पाहत आहेत. ते या बेटावर गुंतवणुकीची शक्यता आधीपासूनच पाहत आले आहेत. 1998 मध्ये त्यांच्या कंपनीने गुपचूप क्युबाला भेट दिली होती. 2011-12 मध्येही त्यांच्या संस्थेच्या लोकांनी तिथे गोल्फ कोर्स बनवण्याची शक्यता तपासली होती. 2016 च्या निवडणूक प्रचारादरम्यानही ट्रम्प यांनी म्हटले होते की क्युबा गुंतवणुकीसाठी एक चांगली संधी असू शकते. आता त्यांनी पुन्हा म्हटले, “ते आमच्याशी बोलत आहेत. हा एक अयशस्वी देश आहे. त्यांच्याकडे ना पैसा आहे, ना तेल, काहीही नाही.” यासोबतच त्यांनी क्युबाच्या भूमीची आणि हवामानाची प्रशंसाही केली आणि त्याला एक सुंदर बेट म्हटले. पण त्यांच्या विधानावरून हे देखील दिसले की त्यांना भौगोलिक माहिती पूर्ण नाही. ते म्हणाले की क्युबा वादळांच्या (हरिकेन) क्षेत्रात येत नाही, वास्तविक पाहता क्युबावर अनेकदा हरिकेनचा परिणाम होतो. शेवटी ट्रम्प यांनी असे संकेत दिले जणू क्युबा आधीच अमेरिकेची मालमत्ता आहे. ते म्हणाले, “त्यांना दर आठवड्याला वादळासाठी आमच्याकडे पैसे मागावे लागणार नाहीत.” स्वतंत्र झाल्यानंतर अमेरिकेने क्युबावर नियंत्रण ठेवले होते 1898 मध्ये स्पेन-अमेरिका युद्धानंतर क्युबा स्पेनपासून स्वतंत्र झाला, पण खरी सत्ता अमेरिकेच्या हातात गेली. अमेरिकेने क्युबाच्या राजकारण, सैन्य आणि अर्थव्यवस्थेवर मोठा प्रभाव ठेवला. तेथील जमीन, साखर उद्योग आणि व्यवसायावर अमेरिकन कंपन्यांचे वर्चस्व होते. 1959 साली क्रांतिकारक फिडेल कॅस्ट्रो यांनी आपल्या गनिमी सैनिकांसह हुकूमशहा बतिस्ताला सत्तेवरून हटवले. बतिस्ता एक हुकूमशहा होता. त्याच्याविरुद्धच्या लढाईत अमेरिकेनेच फिडेल कॅस्ट्रो यांना पाठिंबा दिला होता. अमेरिकन वृत्तपत्रांमध्ये कॅस्ट्रो यांच्या मुलाखती छापल्या जात होत्या. सत्ता मिळाल्यानंतर कॅस्ट्रो यांनी मोठे बदल केले. त्यांनी देशात साम्यवादी धोरण स्वीकारले. अमेरिकन कंपन्यांची मालमत्ता जप्त केली आणि जमीन व उद्योग सरकार नियंत्रणाखाली घेतले. अमेरिकेने निर्बंध लादल्यावर क्युबा सोव्हिएत युनियनच्या जवळ गेला अमेरिकेने प्रत्युत्तर म्हणून क्युबावर आर्थिक निर्बंध लादले. व्यापार बंद केला आणि तेल व आवश्यक वस्तूंचा पुरवठा थांबवला. यामुळे क्युबाची अर्थव्यवस्था बिघडायला लागली. यानंतर क्युबाने सोव्हिएत युनियन (रशिया) कडे मोर्चा वळवला. यामुळे अमेरिका आणि क्युबाचे संबंध आणखी बिघडत गेले. या दोघांचे संबंध इतके बिघडले होते की 55 वर्षांपर्यंत कोणताही अमेरिकन राष्ट्राध्यक्ष क्युबाला गेलाच नाही. ही परंपरा 2015 मध्ये तेव्हा संपली जेव्हा अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष म्हणून बराक ओबामा क्युबाला गेले, पण तोपर्यंत फिडेल यांच्या जागी त्यांचे भाऊ राउल यांनी क्युबाची सत्ता सांभाळली होती. अमेरिकेने कॅस्ट्रो यांना मारण्याचा 600 वेळा प्रयत्न केला होता फिडेल कॅस्ट्रो यांना अमेरिका आपल्या सर्वात मोठ्या शत्रूंमध्ये एक मानत असे. अनेक अहवालानुसार, अमेरिकेने फिडेल यांना मारण्यासाठी 60 वर्षांत 600 हून अधिक वेळा अयशस्वी प्रयत्न केले. अमेरिकन गुप्तचर संस्थेने फिदेल यांना मारण्यासाठी विषारी सिगारपासून ते विषारी पेनपर्यंत अनेक उपाय वापरले होते, मात्र हे सर्व प्रयत्न अयशस्वी ठरले. एकेकाळी फिडेल कॅस्ट्रो यांना मारण्याच्या कटात सामील होण्यासाठी त्यांची एक माजी गर्लफ्रेंडही तयार झाली होती. या कटानुसार, कॅस्ट्रो यांना मारण्यासाठी विषारी कोल्ड क्रीमचा डबा त्यांच्यापर्यंत पोहोचवायचा होता, परंतु कॅस्ट्रो यांना याची आधीच माहिती मिळाली आणि ही योजनाही अयशस्वी ठरली. 25 नोव्हेंबर 2016 रोजी, 90 वर्षांच्या वयात क्युबाच्या हवाना येथे फिडेल कॅस्ट्रो यांचे निधन झाले.

दिव्यमराठी भास्कर 18 Mar 2026 2:04 pm

इराणचे सर्वात शक्तिशाली अधिकारी लारीजानी यांचा मृत्यू:इस्रायली हल्ल्यात मुलगाही मारला गेला; तेल अवीवमध्ये 100 हून अधिक ठिकाणांवर हल्ला

अमेरिका-इस्त्रायल आणि इराण यांच्यातील युद्धाचा आज १९वा दिवस आहे. इस्त्रायलच्या हल्ल्यात काल इराणचे सुरक्षा प्रमुख नेते अली लारीजानी आणि त्यांच्या मुलाचा मृत्यू झाला आहे. इराणच्या इस्लामिक रिव्होल्यूशनरी गार्ड कॉर्प्स (IRGC) ने याची पुष्टी केली आहे. IRGC ने यानंतर इस्त्रायलची राजधानी तेल अवीवमध्ये १०० हून अधिक ठिकाणी क्षेपणास्त्रांनी हल्ला केला. इराणचे म्हणणे आहे की हा हल्ला लारीजानी, त्यांचा मुलगा आणि त्यांच्या साथीदाराच्या हत्येचा बदला घेण्यासाठी करण्यात आला आहे. इराणने असाही दावा केला की इस्त्रायलची मजबूत संरक्षण प्रणाली हा हल्ला रोखू शकली नाही. तर इस्त्रायलचे म्हणणे आहे की क्षेपणास्त्राचा ढिगारा कोसळल्याने एका महिलेचा मृत्यू झाला आहे. ट्रम्प म्हणाले-नाटो देश इराण युद्धात साथ देऊ इच्छित नाहीत अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी म्हटले आहे की, NATO मधील बहुतेक सहयोगी देश इराणविरुद्ध सुरू असलेल्या अमेरिकेच्या लष्करी मोहिमेत सहभागी होऊ इच्छित नाहीत. ट्रम्प यांनी सोशल मीडिया पोस्टमध्ये म्हटले आहे की, अमेरिका अनेक वर्षांपासून या देशांच्या सुरक्षेवर अब्जावधी डॉलर्स खर्च करत आहे, परंतु गरजेच्या वेळी ते सोबत येत नाहीत. त्यांनी NATO ला ‘वन-वे स्ट्रीट’ (एकतर्फी मार्ग) असे संबोधले. ट्रम्प म्हणाले की, त्यांना या वृत्तीचे आश्चर्य वाटत नाही आणि अमेरिकेला आता सहयोगी देशांच्या मदतीची गरजही नाही. त्यांनी दावा केला की, अमेरिकेच्या सैन्याने इराणची लष्करी ताकद बऱ्याच अंशी नष्ट केली आहे आणि आता ते कोणाच्याही पाठिंब्याशिवाय परिस्थिती हाताळू शकतात. ट्रम्प यांनी असेही म्हटले की, जपान, ऑस्ट्रेलिया आणि दक्षिण कोरियासारख्या देशांच्या मदतीचीही अमेरिकेला गरज नाही. मध्य पूर्वेत सुरू असलेल्या संघर्षादरम्यान ट्रम्प यांचे हे विधान सहयोगी देशांसोबत अमेरिकेच्या संबंधांमध्ये वाढत्या अंतराकडे निर्देश करते. युद्धाशी संबंधित 3 छायाचित्रे…

दिव्यमराठी भास्कर 18 Mar 2026 7:20 am

इराणचे दुसरे शक्तिशाली नेते अली लारीजानींचा मृत्यू झाल्याचा दावा:इस्रायलचा तेहरानवर मोठा हल्ला; युद्ध भडकण्याची चिन्हे

अमेरिका-इस्रायल युद्धात १८ व्या दिवशी इराणला मोठा धक्का बसला. इस्रायलचे पंतप्रधान बेंजामिन नेतन्याहू यांनी मंगळवारी दावा केला की, आम्ही इराणच्या राष्ट्रीय सुरक्षा परिषदेचे सचिव अली लारीजानींना तेहरानमध्ये ठार केले. सर्वोच्च नेते अयातुल्ला खामेनी यांच्या निधनानंतर लारीजानी हे इराणमधील दुसरे सर्वात शक्तिशाली व्यक्ती होते. ते शेवटचे १३ मार्च रोजी तेहरानमधील कुद्स रॅलीत दिसले होते. त्यानंतर लगेचच अमेरिकेने लारीजानींवर ९२ कोटींच्या बक्षिसाची घोषणा केली होती. मात्र, इराणकडून लारीजानी यांच्या मृत्यूची अधिकृत पुष्टी करण्यात आलेली नाही. अयातुल्ला यांच्या निधनानंतर सध्या त्यांचे पुत्र मोज्तबा खामेनी हे सर्वोच्च नेते आहेत, परंतु तेदेखील गंभीर जखमी असल्याचे वृत्त आहे. अशा परिस्थितीत ६७ वर्षीय लारीजानी हे व्यावहारिकदृष्ट्या इराणचे ‘नंबर २’ चे नेते होते आणि ट्रान्झिशनल कौन्सिलच्या मदतीने देश चालवत होते. त्यांनी मंगळवारीच त्यांच्या ‘एक्स’ अकाउंटवर अमेरिकन पाणबुडीच्या हल्ल्यात मारल्या गेलेल्या इराणी खलाशांना हाताने लिहिलेली श्रद्धांजली पोस्ट केली होती. लारीजानींच्या कथित मृत्यूनंतर इराणी सैन्य संतापले. त्यांनी घातक क्षेपणास्त्रांच्या ५९ व्या तुकडीसह इस्रायल, जेरुसलेम, कुवेतमधील अमेरिकेचा अली अल सालेम एअर बेस, यूएईमधील फुजैराह व इराकच्या इर्बिलमधील अमेरिकी तळांना लक्ष्य केले. बसीज फोर्सचा प्रमुखही मारला गेला: इस्रायलने इराणी सैन्याच्या स्वयंसेवक ‘बसीज फोर्स’चे प्रमुख घोलाम रेझा सुलेमानी यांनाही मारल्याचा दावा केला आहे. पुढे काय... ५ जणांच्या हाती इराणची धुरा यूएसला झटका: संचालक जो केंट यांचा राजीनामा ट्रम्प यांना आणखी एक धक्का बसला आहे. अमेरिकेच्या राष्ट्रीय दहशतवादविरोधी केंद्राचे प्रमुख जो केंट यांनी युद्धाच्या निषेधार्थ राजीनामा दिला आहे. त्यांनी ट्रम्प यांना लिहिलेल्या पत्रात म्हटले आहे - मी या युद्धाचे समर्थन करू शकत नाही. इराणपासून अमेरिकेला धोका नव्हता. आम्ही या युद्धाची सुरुवात इस्रायल आणि शक्तिशाली अमेरिकन लॉबीच्या दबावाखाली केली होती. ट्रम्प यांचे सूर बदलताहेत.. इराणचे जोरदार प्रत्युत्तर... दरम्यान, राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी म्हटले आहे की, इराणने सौदी अरेबिया, यूएई, कतार, बहरीन आणि कुवेतवर हल्ला करायला नको होता. या हल्ल्यांनी संपूर्ण जगाला चकित केले आहे.इराणचे उत्तर- ‘एपिक फिअर’ करा... ट्रम्प यांच्या विधानानंतर इराणी सैन्याने म्हटले की, अमेरिकेने ऑपरेशनचे नाव बदलून ‘एपिक फ्युरी’ ऐवजी ‘एपिक फिअर’ करायला हवे. लारीजानी हे इराणचे नंबर २ चे नेते होते. ते ट्रान्झिशनल कौन्सिलच्या माध्यमातून देश चालवत होते. इराणच्या संविधानातील कलम १११ नुसार, सर्वोच्च नेत्याचा मृत्यू किंवा ते अक्षम झाल्याच्या परिस्थितीत एक परिषद देश चालवते. मात्र, लारीजानी या सर्वांच्या वर होते. इराणची रिव्होल्युशनरी गार्ड म्हणजेच सैन्यदेखील त्यांचेच आदेश पाळत होते. त्यांना व त्यांच्या कुटुंबाला ‘इराणचे केनेडी कुटुंब’ म्हटले जात असे. खामेनींच्या मृत्यूनंतर लारीजानींकडे होते नेतृत्व ४.५ कोटी लोक उपासमारीच्या उंबरठ्यावर: जागतिक अन्न कार्यक्रमने म्हटले आहे की, युद्ध जूनपर्यंत सुरू राहिले तर ४.५ कोटी लोकांना उपासमारीचा सामना करावा लागेल.

दिव्यमराठी भास्कर 18 Mar 2026 7:03 am

भागीदारी:अमेरिकी सुरक्षेचा विश्वास संपला; खाडी देश युक्रेन, इटलीच्या आश्रयात, युद्धात ढकललेल्या देशांना समस्या...

अमेरिका आणि इराण यांच्यात सुरू असलेल्या युद्धामुळे आखाती देशांवर गंभीर परिणाम होत आहे. सौदी अरेबिया, संयुक्त अरब अमिराती आणि कतार यासारखे देश, जे दशकांपासून अमेरिकेच्या सुरक्षा हमीवर अवलंबून होते, त्यांना आपली रणनीती बदलण्यास भाग पडले आहे. आश्चर्याची गोष्ट म्हणजे, आखातात अमेरिकेचे मोठे लष्करी तळ असूनही, या देशांना असुरक्षित वाटते. या असहायतेत सौदी अरेबियाने आता युक्रेनशी संपर्क साधला आहे. रशियाला इराणी बनावटीचे रशियन ड्रोन पाडण्याचा मोठा अनुभव आहे.यूएईने ऑस्ट्रेलिया आणि फ्रान्सकडून मदत मागितली आहे, तर इतर अनेक आखाती देशांनी इटलीकडून ड्रोनविरोधी प्रणालीची मागणी केली आहे.अरब नेत्यांचा असा विश्वास आहे की अमेरिकेने त्यांना विश्वासात न घेता हे युद्ध सुरू केले आणि ते परिणाम भोगत आहेत. तथापि, व्हाइट हाऊसनुसार, युद्धामुळे इराणची हल्ला करण्याची क्षमता कमी झाली आहे. ट्रम्प टीम मीडियाला : आमच्या दृष्टिकोनातून ‘युद्ध’ दाखवा राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प इराण युद्धाबाबत मीडियावर दबाव आणत आहे. ट्रम्प टीमने पत्रकारांना इशारा दिला आहे की, त्यांनी युद्धाचे वृत्तांकन प्रशासनाच्या इच्छेनुसार करावे. संघीय संवाद आयोगाचे अध्यक्ष ब्रेंडन कार यांनी ‘फेक न्यूज’च्या नावाखाली टीव्ही चॅनलना घाबरवताना म्हटले आहे की, जर ते सार्वजनिक हितासाठी काम करणार नाहीत, तर त्यांच्या परवान्यांचे नूतनीकरण केले जाणार नाही. अमेरिकी नाकेबंदीने क्युबात ब्लॅकआऊट; ट्रम्प म्हणाले, ते बळकावण्याचा मान मला मिळणार अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी क्युबाबाबत वादग्रस्त विधान केल्यामुळे आंतरराष्ट्रीय राजकारणात खळबळ माजली आहे. आठवड्यांपासून सुरू असलेल्या अमेरिकन तेल नाकेबंदीमुळे क्युबाचे वीज जाळे पूर्णपणे कोलमडले आहे आणि संपूर्ण देश अंधारात बुडाला आहे. सोमवारी व्हाइट हाऊसमध्ये ट्रम्प म्हणाले, ‘माझे असे मानणे आहे की क्युबा ‘मिळवण्याचा’ मान मला मिळणार आहे. मग मी त्याला स्वतंत्र करेन किंवा त्यावर कब्जा करून, मला वाटते की मी त्याच्यासोबत हवे ते करू शकतो.’ त्यांनी क्युबाला ‘अत्यंत कमकुवत राष्ट्र’ म्हटले आहे.

दिव्यमराठी भास्कर 18 Mar 2026 6:41 am

वर्ल्ड अपडेट्स:दावा- इराणचे नवे सर्वोच्च नेते कदाचित समलिंगी आहेत, आपल्या शिक्षकासोबत रिलेशनमध्ये होते, ट्रम्प यांना कळल्यावर ते मोठ्याने हसले

अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांना गेल्या आठवड्यात एक गुप्त माहिती देण्यात आली होती. यात अमेरिकेच्या गुप्तचर संस्थांनी सांगितले होते की, इराणचे नवे सर्वोच्च नेते मोज्तबा खामेनी कदाचित समलैंगिक (गे) आहेत. ही बातमी अमेरिकन वृत्तपत्र न्यूयॉर्क पोस्टने दिली आहे. अहवालानुसार, त्यांचे वडील अयातुल्लाह अली खामेनी यांना भीती होती की यामुळे मोज्तबा देशाला व्यवस्थित चालवू शकणार नाहीत. ट्रम्प यांना जेव्हा ही माहिती देण्यात आली, तेव्हा ते खूप आश्चर्यचकित झाले आणि मोठ्याने हसले. खोलीत उपस्थित असलेले इतर लोकही याला खूप मजेदार मानून हसू लागले. न्यूयॉर्क पोस्टला ही माहिती तीन सूत्रांकडून मिळाली आहे, ज्यात दोन गुप्तचर अधिकारी आणि एक व्हाईट हाऊसच्या जवळचा व्यक्ती यांचा समावेश आहे. सूत्रांनुसार, मोज्तबा यांचे लहानपणापासून एका शिक्षकाशी दीर्घकाळापासून संबंध होते. तर एका सूत्राने सांगितले की, त्यांचे खामेनी कुटुंबासाठी काम करणाऱ्या एका व्यक्तीशी संबंध होते. अमेरिकेकडे कोणताही फोटो किंवा व्हिडिओ पुरावा नसला तरी, ही माहिती अत्यंत विश्वसनीय सूत्राकडून आली आहे. इराणमध्ये समलैंगिक संबंध बेकायदेशीर आहेत आणि यासाठी मृत्यूदंडाची शिक्षा देखील होऊ शकते. आंतरराष्ट्रीय घडामोडींशी संबंधित इतर मोठ्या बातम्या… क्युबामध्ये देशव्यापी ब्लॅकआउट, पॉवर ग्रिड निकामी, 1.1 कोटी लोक प्रभावित क्युबामध्ये सोमवारी मोठे वीज संकट निर्माण झाले, जेव्हा देशाचे पॉवर ग्रिड पूर्णपणे निकामी झाले आणि संपूर्ण देशात ब्लॅकआउट झाला. या घटनेमुळे सुमारे 1.1 कोटी लोकांना फटका बसला आहे. ऊर्जा मंत्रालयाच्या मते, रात्री उशिरा देशाची वीज प्रणाली पूर्णपणे खंडित झाली. तथापि, प्राथमिक तपासणीत कोणतीही स्पष्ट तांत्रिक बिघाड समोर आलेली नाही. सध्या थर्मोइलेक्ट्रिक प्लांट्स हळूहळू सुरू करून वीज पूर्ववत करण्याचा प्रयत्न केला जात आहे. हवानासह अनेक शहरांमध्ये लोकांना अंधारात राहावे लागत आहे. वारंवार वीज खंडित झाल्यामुळे खाण्यापिण्याचे सामान खराब होत आहे आणि दैनंदिन जीवनावर वाईट परिणाम झाला आहे. गेल्या चार महिन्यांतील हा तिसरा मोठा ब्लॅकआउट आहे, ज्यामुळे देशाच्या वीज व्यवस्थेवर प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले आहे. सरकार सध्या रुग्णालये आणि इतर आवश्यक सेवांना प्राधान्य देत आहे. गेल्या तीन महिन्यांपासून तेलाच्या पुरवठ्यात घट झाल्यामुळे परिस्थिती आणखी बिघडली असल्याचे सांगितले जात आहे. क्युबा सरकारने या संकटासाठी अमेरिकेच्या निर्बंधांनाही जबाबदार धरले आहे. तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे की, जर लवकरच परिस्थिती सुधारली नाही, तर देशाचे आर्थिक संकट आणखी वाढू शकते. ट्रम्प यांनी क्युबावर कब्जा करण्याबद्दल सांगितले, ते म्हणाले- मला जे हवे ते मी करू शकतो अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी म्हटले आहे की, ते क्युबासोबत जे हवे ते करू शकतात. त्यांनी असेही म्हटले की, त्यांना लवकरच कोणत्याही मार्गाने क्युबावर कब्जा करण्याचे 'सन्मान' मिळू शकते. हे विधान अशा वेळी आले आहे, जेव्हा अमेरिका आणि क्युबा यांच्यातील संबंध सुधारण्याबाबत चर्चा सुरू आहे. अहवालानुसार, अमेरिकेला हवे आहे की क्युबाचे राष्ट्राध्यक्ष मिगुएल डियाज-कनेल यांनी सत्ता सोडावी, परंतु क्युबाने स्पष्टपणे सांगितले आहे की, तो आपल्या देशाच्या कारभारात कोणत्याही बाह्य हस्तक्षेपाला मानणार नाही. यावेळी क्युबा गंभीर आर्थिक आणि वीज संकटातून जात आहे. तेलाच्या कमतरतेमुळे देशात दीर्घकाळ वीजपुरवठा खंडित होत आहे आणि अलीकडेच संपूर्ण वीज व्यवस्थाही ठप्प झाली होती. यापूर्वी ट्रम्प यांनी म्हटले होते की, अमेरिका क्युबाशी चर्चा करत आहे, परंतु आधी इराणचा प्रश्न सोडवेल. पाकिस्तान ट्रेन अपघात: शालीमार एक्सप्रेसचे 10 ‘डमी’ डबे, 9 मध्ये ब्रेक फेल पाकिस्तानमधील शालीमार एक्सप्रेस अपघाताच्या प्राथमिक चौकशीत गंभीर निष्काळजीपणा समोर आला आहे. कराचीहून लाहोरला जाणारी ही ट्रेन रविवारी नौशाहरो फिरोज जिल्ह्यातील लखा रोड रेल्वे स्थानकावर उभ्या असलेल्या एका मालगाडीला धडकली होती. तपास अहवालानुसार, ट्रेनचे 18 पैकी 10 डबे “डमी” आढळले, म्हणजेच ते पूर्णपणे चांगल्या स्थितीत नव्हते. यापैकी 9 डबे असे होते, ज्यांचे ब्रेक काम करत नव्हते. अहवालात असेही म्हटले आहे की, या डब्यांना तातडीने दुरुस्तीची गरज होती, परंतु तरीही ट्रेन चालवण्यात आली. अपघाताच्या वेळी स्टेशनवर लाल सिग्नल होता, परंतु ड्रायव्हर ट्रेन थांबवू शकले नाहीत. धडक इतकी जोरदार होती की, इंजिन उलटले आणि दोन डबे व तीन कंटेनर वॅगन रुळावरून घसरले. प्राथमिक तपासणीत ड्रायव्हर आणि असिस्टंट ड्रायव्हरला जबाबदार धरण्यात आले होते. अहवालात म्हटले होते की, त्यांनी वेळेत ट्रेन थांबवली नाही. तथापि, रेल्वेच्या एका अधिकाऱ्याने यावर प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले आहे. त्यांचे म्हणणे आहे की, जेव्हा डब्यांचे ब्रेकच खराब होते, तेव्हा संपूर्ण जबाबदारी फक्त क्रूवर टाकणे योग्य नाही. त्यांनी हे देखील विचारले की, अशा खराब ट्रेनला चालवण्याची परवानगी का देण्यात आली. विशेष म्हणजे, गेल्या वर्षी ऑगस्टमध्येही ट्रेन चालकांनी खराब डबे आणि वॅगनबाबत विरोध केला होता. त्यांनी इशारा दिला होता की, जर तांत्रिक त्रुटी दूर केल्या नाहीत, तर ते देशभरात संप करतील. नायजेरियात बॉम्बस्फोटात डझनभर ठार, अनेक जखमी ईशान्य नायजेरियातील बोर्नो राज्यात सोमवारी रात्री किमान तीन ठिकाणी आत्मघाती हल्ले झाले, ज्यात डझनभर लोक ठार झाले आणि अनेक जखमी झाले. इमर्जन्सी सर्व्हिसेसने ही माहिती असोसिएटेड प्रेस (AP) च्या हवाल्याने दिली आहे. वृत्तानुसार, बोर्नो राज्याची राजधानी मैदुगुरी येथे तीन वेगवेगळ्या ठिकाणी स्फोटांचे आवाज ऐकू आले. मैदुगुरी हे ते ठिकाण आहे जिथे नायजेरियातील जिहादी संघटना बोको हरामचे अतिरेकी एका दशकाहून अधिक काळापासून बंडखोरी करत आहेत. मैदुगुरीमध्ये नायजेरियाच्या नॅशनल इमर्जन्सी मॅनेजमेंट एजन्सी (NEMA) चे ऑपरेशन्स प्रमुख सिराजू अब्दुल्लाही यांच्या म्हणण्यानुसार, हे बॉम्बस्फोट एका स्थानिक बाजारात आणि मैदुगुरी युनिव्हर्सिटी टीचिंग हॉस्पिटलच्या प्रवेशद्वारावर झाले.

दिव्यमराठी भास्कर 17 Mar 2026 6:36 pm

इराणसोबतच्या युद्धात एकटे पडले ट्रम्प:नाटो देश म्हणाले- हे आमचे युद्ध नाही, होर्मुझचा मार्ग मोकळा करण्यास नकार

इराणमध्ये खामेनेई यांच्यासह 40 हून अधिक अधिकाऱ्यांच्या मृत्यूनंतर अमेरिकेला हे युद्ध मोठे यश वाटत होते. पण 17 दिवसांनंतर परिस्थिती बदलली आहे. युद्धाचा कोणताही स्पष्ट शेवट दिसत नाहीये. प्रत्युत्तरादाखल इराणने होर्मुज सामुद्रधुनीमार्गे तेलपुरवठा थांबवला, ज्यामुळे जगाच्या अर्थव्यवस्थेला मोठा धक्का बसला आहे. ट्रम्प आता आपल्या सहयोगी नाटो देशांना होर्मुजमध्ये मार्ग मोकळा करण्याची विनंती करत आहेत. मात्र, या देशांनी स्पष्ट केले आहे की, ते होर्मुज सामुद्रधुनीमध्ये आपली युद्धनौका पाठवणार नाहीत. हा निर्णय अशा वेळी आला आहे, जेव्हा अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी इशारा दिला होता की, जर नाटो देशांनी हा महत्त्वाचा सागरी मार्ग पुन्हा सुरू करण्यास मदत केली नाही, तर नाटोचे भविष्य धोक्यात येऊ शकते. जर्मनीने म्हटले- हे युरोपचे युद्ध नाही द गार्डियनच्या वृत्तानुसार, जर्मनीने स्पष्टपणे सांगितले आहे की तो कोणत्याही लष्करी कारवाईत भाग घेणार नाही. जर्मन चान्सलर फ्रेडरिक मर्ज म्हणाले की, या प्रकरणी कधीही कोणताही निर्णय झाला नाही, त्यामुळे जर्मनीच्या लष्करी योगदानाचा प्रश्नच उद्भवत नाही. ते असेही म्हणाले की, इराणचे सध्याचे सरकार संपले पाहिजे, परंतु बॉम्बफेक करून त्याला झुकवणे हा योग्य मार्ग नाही. जर्मनीचे संरक्षण मंत्री बोरिस पिस्टोरियस यांनीही अमेरिकेवर प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले. ते म्हणाले की, हे युरोपचे युद्ध नाही आणि जेव्हा अमेरिकेची नौसेना स्वतःच इतकी शक्तिशाली आहे, तेव्हा काही युरोपीय जहाजे काय करणार. ब्रिटनने म्हटले- आम्ही या युद्धात अडकणार नाही ब्रिटनचे पंतप्रधान कीर स्टार्मर म्हणाले की, त्यांचा देश या मोठ्या युद्धात अडकणार नाही. त्यांनी मान्य केले की, तेल बाजार स्थिर ठेवण्यासाठी होर्मुज सामुद्रधुनी पुन्हा उघडणे आवश्यक आहे, परंतु हे सोपे काम नाही. त्यांनी असेही सांगितले की, कोणतेही पाऊल जास्तीत जास्त देशांच्या सहमतीनेच उचलले जाईल. युरोपीय देशांनी लष्करी कारवाईऐवजी मुत्सद्देगिरीवर भर दिला आहे. होर्मुज सामुद्रधुनी खूप महत्त्वाची आहे, कारण येथून जगातील सुमारे 20% तेल आणि वायूचा पुरवठा होतो, जो सध्या इराणमुळे बाधित होत आहे. इटलीने म्हटले- युद्ध नाही, चर्चेतूनच मार्ग निघेल इटलीचे परराष्ट्र मंत्री अँटोनियो ताजानी म्हणाले की, या संकटावर चर्चेतूनच तोडगा काढला पाहिजे आणि त्यांचा देश कोणत्याही नौदल मोहिमेचा विस्तार करण्याच्या बाजूने नाही. ते असेही म्हणाले की युरोपियन युनियनची सध्याची मोहिमा केवळ समुद्री चाचेगिरी रोखण्यासाठी आणि संरक्षणासाठी आहेत, त्यांना युद्धात बदलता येणार नाही. ऑस्ट्रेलिया, फ्रान्स आणि जपाननेही स्पष्ट केले आहे की ते आपली युद्धनौका पाठवणार नाहीत. युरोपियन युनियननेही ट्रम्पचे आवाहन फेटाळले दुसरीकडे, ट्रम्प आपल्या मित्र राष्ट्रांवर सतत दबाव टाकत आहेत. त्यांनी म्हटले की ज्या देशांना या सागरी मार्गाचा फायदा होतो, त्यांनी त्याच्या सुरक्षेत सहभागी झाले पाहिजे. ट्रम्प यांनी विशेषतः ब्रिटनबद्दल नाराजी व्यक्त केली, तरीही त्यांना आशा आहे की तो यात सामील होईल. युरोपीय संघाच्या परराष्ट्र मंत्र्यांनीही आपले रेड सी (लाल सागर) मिशन होर्मुजपर्यंत वाढवण्यास नकार दिला. युरोपीय संघाच्या परराष्ट्र धोरण प्रमुख काजा कॅलस यांनी सांगितले की, सध्या मिशनची व्याप्ती वाढवण्याची कोणतीही इच्छा दिसत नाही. युरोपीय देशांना अमेरिका आणि इस्रायलच्या युद्धाच्या उद्देशाबद्दलही स्पष्टता हवी आहे. एस्टोनियाच्या परराष्ट्र मंत्र्यांनी सांगितले की, ट्रम्प यांची रणनीती काय आहे आणि पुढील योजना काय असेल हे त्यांना समजून घ्यायचे आहे. इस्त्रायल म्हणाला- 3 आठवड्यांसाठी युद्धाची योजना तयार यादरम्यान, इस्रायलने इराणमधील तेहरान, शिराज आणि तबरीज यांसारख्या अनेक शहरांवर मोठ्या प्रमाणावर हल्ले केले आहेत. इस्रायलचा दावा आहे की त्यांनी इराणचे माजी सर्वोच्च नेते अयातुल्ला अली खामेनेई यांच्याशी संबंधित एक विमानही नष्ट केले. इस्त्रायली लष्कराचे म्हणणे आहे की इराणसोबत पुढील 3 आठवडे लढण्यासाठी त्यांची योजना तयार आहे. लष्कराचे प्रवक्ते नदाव शोशानी यांनी सोमवारी सांगितले की, लष्कराने यापुढील काळासाठीही वेगवेगळ्या योजना तयार केल्या आहेत. इस्त्रायली लष्कराचे म्हणणे आहे की या मोहिमेचा उद्देश मर्यादित आहे. इराणच्या ज्या क्षमतांमुळे तो इस्त्रायलसाठी धोका निर्माण करू शकतो, त्या कमकुवत करणे त्यांना अपेक्षित आहे. या अंतर्गत इराणच्या बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्र रचना, अणु ठिकाणे आणि सुरक्षा यंत्रणेला लक्ष्य केले जात आहे. इस्त्रायली लष्कराचे म्हणणे आहे की इराणमध्ये अजूनही हजारो अशी ठिकाणे आहेत ज्यांना लक्ष्य केले जाऊ शकते. मात्र, गेल्या आठवड्यात अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी म्हटले होते की, इराणमध्ये आता “लक्ष्य करण्यासाठी जवळजवळ काहीही शिल्लक नाही.” इराण म्हणाला- अमेरिकन सैन्य आले तर परिणाम भोगावे लागतील इराणचे परराष्ट्र मंत्री अब्बास अराघची म्हणाले की, त्यांचा देश युद्ध इच्छित नाही, परंतु जर युद्ध संपले तर ते अशा प्रकारे संपले पाहिजे की शत्रू पुन्हा हल्ला करण्याची हिंमत करणार नाही. इराणच्या एका वरिष्ठ अधिकाऱ्याने अमेरिकेला इशारा देत म्हटले की, जर अमेरिकन सैन्य जमिनीवर उतरले, तर त्यांना व्हिएतनामसारखे परिणाम भोगावे लागतील. अमेरिकेने सांगितले की या युद्धात त्याचे सुमारे 200 सैनिक जखमी झाले आहेत, त्यापैकी बहुतेक ड्युटीवर परतले आहेत, तर 13 सैनिकांचा मृत्यू झाला आहे. एका अहवालानुसार, इराणमध्ये आतापर्यंत 1,800 हून अधिक लोक मारले गेले आहेत, ज्यात मोठ्या संख्येने सामान्य नागरिक आहेत. लेबनॉनमध्ये जमिनीवरील हल्ले करत आहे इस्रायल इस्रायलने लेबनॉनच्या दक्षिण भागात जमिनीवरील कारवाईही वाढवली आहे, जिथे हिजबुल्लाहविरुद्ध मोहीम सुरू आहे. या संघर्षात लेबनॉनमध्ये आतापर्यंत 850 हून अधिक लोकांचा मृत्यू झाला आहे, ज्यात 100 हून अधिक मुलांचा समावेश आहे. जर्मनीने इस्रायलला इशारा दिला आहे की लेबनॉनमध्ये जमिनीवरील हल्ला करणे चूक ठरेल आणि यामुळे तेथील मानवी परिस्थिती आणखी बिघडेल.

दिव्यमराठी भास्कर 17 Mar 2026 2:31 pm

युनायटेड एअरलाइन्सच्या महिला पायलट क्रॅस्टनची रंजक कथा:9 वर्षांच्या असताना पायलट बनण्याचा निश्चय केला, 22 व्या वर्षी पदवी नसताना कॉकपिट सांभाळले

अमेरिकेच्या 64 वर्षीय कॅप्टन क्रॅस्टन विल्सन जगातील अग्रगण्य युनायटेड एअरलाइन्सच्या 18 हजार वैमानिकांमध्ये सर्वात 'ज्येष्ठ' महिला वैमानिक बनणार आहेत. ही उपलब्धी खूप खास आहे कारण या एअरलाइनच्या 100 वर्षांच्या प्रवासात आतापर्यंत कोणतीही महिला या पदावर पोहोचली नाही. पुरुषांचे वर्चस्व असलेल्या क्षेत्रात, जिथे आजही महिला वैमानिकांचा सहभाग केवळ 6% आहे, क्रॅस्टनचा हा प्रवास चढ-उतारांनी भरलेला राहिला आहे. त्यांचे हे स्थान हे सिद्ध करते की जर इरादे मजबूत असतील, तर कोणत्याही कॉलेज पदवीशिवायही कठोर परिश्रमाच्या जोरावर वार्षिक ₹3.70 कोटी रुपये (4 लाख डॉलर) चे पॅकेज मिळवता येते. वाचा त्यांच्या जीवनाची कहाणी... लिंगभेदाची भिंत तोडली क्रॅस्टनच्या प्रवासाची सुरुवात 9 वर्षांच्या वयात झाली, जेव्हा तिने पहिल्यांदा विमानाच्या खिडकीतून जगाला पाहिले. ती सांगते, 'तेव्हा माझे वडील मला फोटोग्राफीसाठी एका छोट्या हवाई प्रवासाला घेऊन गेले होते. मी त्या दिवशी खूप आनंदाने हसत होते.' वडिलांनी आनंदाचे कारण विचारले, तेव्हा क्रॅस्टनचे उत्तर सरळ आणि स्पष्ट होते, 'मोठी झाल्यावर मी हेच काम करेन.' मात्र, तेव्हा तिला कोणी सांगितले नव्हते की मुली सहसा पायलट बनत नाहीत, म्हणून क्रॅस्टनने कधीही ते अशक्य मानले नाही. पहिल्यांदा अर्ज करताना अपयशी होण्याची भीती होती क्रॅस्टनने कॉलेजमध्ये शिक्षणासोबतच उड्डाणाचे प्रशिक्षण घेणे सुरू केले. त्यांनी स्टुडंट पायलट सर्टिफिकेट, प्रायव्हेट पायलट लायसन्स आणि इतर उड्डाण प्रमाणपत्रे मिळवली. विशेष म्हणजे, यासाठी त्यांना त्यावेळी कोणत्याही पारंपरिक पदवीची गरज पडली नाही. त्यांचे 'फ्लाइंग आवर्स' हीच त्यांची खरी पदवी ठरली. क्रॅस्टन यांच्या मते, पहिल्यांदा नोकरीसाठी जेव्हा त्यांच्या एका विद्यार्थ्याने त्यांना एअरलाइन्सचा अर्ज दिला, तेव्हा त्यांना त्यांच्या यशाबद्दल शंका होती. विल्सन म्हणतात, 'मला वाटले होते की माझी निवड होणे अशक्य आहे'. पण 22 वर्षांच्या वयात त्यांच्या क्षमतेने त्यांना कॉकपिटपर्यंत पोहोचवले. नंतर को-पायलट, पायलटचा प्रवास करत त्या 31 वर्षांपासून कॅप्टन आहेत. सणांमध्ये घरापासून दूर राहिल्या, मुलांच्या वाढदिवसात सहभागी होऊ शकल्या नाहीत क्रैस्टनचा शिखरावर पोहोचण्याचा मार्ग सोपा नव्हता. त्या सांगतात की सुरुवातीच्या दिवसांत त्यांना कुटुंबापासून दूर राहावे लागत असे. त्या म्हणतात, ‘पायलट असण्याचा अर्थ असा आहे की तुम्ही मुलांचे वाढदिवस आणि त्यांचे सामने चुकवाल. जर तुम्हाला प्रत्येक सणाला घरी राहायचे असेल, तर कदाचित हे क्षेत्र तुमच्यासाठी नाही.' आज त्या बोइंग 787 उडवतात आणि महिन्यातील 12 दिवस हवाई प्रवासात घालवतात. त्यांचा त्यांच्या क्रूसाठी एकच मंत्र असतो, ‘आपल्याला इतकी सुरक्षित लँडिंग करायची आहे की, पुढच्या दिवशी बातम्यांमध्ये नाही, तर प्रवाशांच्या मनात स्थान मिळेल.'

दिव्यमराठी भास्कर 17 Mar 2026 10:34 am

युद्धादरम्यान आज भारतात पोहोचतील आणखी 2 जहाज:'नंदा देवी' आणि 'जग लाडकी' क्रूड ऑइल आणि LPG घेऊन येतील; शिवालिक जहाज काल पोहोचले

अमेरिका-इस्त्रायल आणि इराण युद्धाचा आज १८वा दिवस आहे. या युद्धादरम्यान आज भारताची दोन जहाजे 'नंदा देवी' कांडला पोर्ट (गुजरात) आणि 'जग लाडकी' मुंद्रा पोर्ट (गुजरात) येथे पोहोचतील. ही जहाजे होर्मुज स्ट्रेटमधून तेल आणि वायू घेऊन भारतात येत आहेत. 'नंदा देवी' जहाजावर सुमारे ४६ हजार मेट्रिक टन एलपीजी (LPG) भरलेला आहे, तर 'जग लाडकी' जहाज सुमारे ८१ हजार टन कच्चे तेल घेऊन भारतात येत आहे. यापूर्वी भारतीय जहाज 'शिवालिक' सोमवारी एलपीजी (LPG) घेऊन 'मुंद्रा पोर्ट' येथे पोहोचले आहे. या जहाजावर सुमारे ४६ हजार मेट्रिक टन एलपीजी (LPG) आहे, जे अंदाजे ३२.४ लाख घरगुती गॅस सिलिंडरच्या बरोबरीचे आहे. 'शिवालिक' जहाज भारतात पोहोचल्याचा व्हिडिओ… भारताने होर्मुझ स्ट्रेटजवळ दोन युद्धनौका तैनात केल्या भारताने इराणजवळ असलेल्या जगातील महत्त्वाच्या सागरी मार्गांपैकी एक असलेल्या होर्मुझ स्ट्रेटजवळ आपल्या दोन युद्धनौका तैनात केल्या आहेत. एएनआयने सूत्रांच्या हवाल्याने सांगितले की, भारतीय नौदलाची ही टास्क फोर्स जहाजे तेल आणि वायू घेऊन भारतात येणाऱ्या व्यापारी जहाजांना आणि टँकर्सना सुरक्षा देतील. त्याचबरोबर, गरज पडल्यास त्यांना सर्व प्रकारची मदतही उपलब्ध करून दिली जाईल. मध्य पूर्वेत सुरू असलेला संघर्ष आणि होर्मुझ स्ट्रेटमधील वाढत्या धोक्याच्या पार्श्वभूमीवर, भारत आपल्या ऊर्जा पुरवठा मार्ग आणि सागरी व्यापाराच्या सुरक्षेबाबत सतर्क आहे. इस्रायल-अमेरिका आणि इराण यांच्यातील युद्धाशी संबंधित 3 फोटो…

दिव्यमराठी भास्कर 17 Mar 2026 7:49 am

पाकिस्तानचा अफगाणिस्तानवर हवाई हल्ला, 400 जणांचा मृत्यू:250 हून अधिक जखमी, तालिबानचा आरोप- काबुलमधील रुग्णालयावर बॉम्ब टाकले

पाकिस्तानने सोमवारी रात्री पुन्हा एकदा अफगाणिस्तानवर हवाई हल्ला केला आहे. स्थानिक माध्यमांनुसार, पाकिस्तानी हवाई दलाच्या लढाऊ विमानांनी राजधानी काबूलमधील अनेक भागांना लक्ष्य केले आहे. यात 400 लोकांचा मृत्यू झाला, तर 250 हून अधिक लोक जखमी झाले आहेत. वृत्तानुसार, दारुलअमान, अरजान किंमत, खैरखाना आणि काबूल आंतरराष्ट्रीय विमानतळाच्या आसपास अनेक ठिकाणी स्फोट आणि गोळीबाराचे आवाज ऐकू आले. तालिबान सरकारचे प्रवक्ते जबीहुल्लाह मुजाहिद यांनी आरोप केला आहे की, पाकिस्तानी सैन्याने काबूलमधील एका व्यसनमुक्ती रुग्णालयावर बॉम्ब टाकले. तालिबानने या हल्ल्याचा तीव्र निषेध करत याला मानवतेविरुद्धचा गुन्हा म्हटले आहे आणि पाकिस्तानने अफगाणिस्तानच्या हवाई हद्दीचे उल्लंघन केले असल्याचे म्हटले आहे. तर, पाकिस्तानचे पंतप्रधान शहबाज शरीफ यांचे प्रवक्ते मोशर्रफ जैदी यांनी हे आरोप निराधार असल्याचे सांगितले आणि म्हटले की काबूलमधील कोणत्याही रुग्णालयाला लक्ष्य करण्यात आले नाही. हल्ल्यामुळे 2000 खाटांच्या रुग्णालयाचे मोठे नुकसान अफगाणिस्तान सरकारचे उपप्रवक्ते हमदुल्लाह फितरत यांनी सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म X वर सांगितले की, स्थानिक वेळेनुसार रात्री 9 वाजता हा हल्ला झाला. या हल्ल्यामुळे 2000 खाटांच्या रुग्णालयाचे मोठे नुकसान झाले आहे. मीडिया रिपोर्ट्सनुसार, जेव्हा रुग्णालयावर हल्ला झाला, तेव्हा सुमारे 3000 लोक उपचार घेत होते. मीडियाचे पथक तिथे पोहोचले तेव्हा रुग्णालयाच्या काही भागांमध्ये अजूनही आग लागलेली होती. सुमारे 30 हून अधिक मृतदेह स्ट्रेचरवर बाहेर काढले जात होते. रुग्णालयाच्या अधिकाऱ्यांनी सांगितले की, तिथे खूप जास्त रुग्ण होते, त्यामुळे मृतांची आणि जखमींची संख्या शेकडोंपर्यंत पोहोचू शकते. अफगाण क्रिकेटर राशिद खानने UN कडून चौकशीची मागणी केली अफगाणिस्तानचा क्रिकेटर राशिद खानने पाकिस्तानी हल्ल्यांचा तीव्र निषेध केला आहे. त्याने सोशल मीडियावर लिहिले की, काबुलमध्ये नुकत्याच झालेल्या हवाई हल्ल्यांमुळे लोक दुःखी आहेत. या हल्ल्यांमध्ये अनेक सामान्य नागरिकांचा जीव गेला. काही हल्ले घरे, शाळा आणि रुग्णालयांच्या आसपासही झाले. सामान्य नागरिकांच्या भागांवर हल्ला करणे आंतरराष्ट्रीय कायद्यानुसार युद्ध गुन्हा मानला जातो, मग तो जाणूनबुजून केला असो किंवा चुकून. विशेषतः रमजानच्या पवित्र महिन्यात अशा घटनेमुळे लोकांमध्ये अधिक दुःख आणि संताप आहे. लोकांनी संयुक्त राष्ट्र (UN) आणि मानवाधिकार संघटनांकडून मागणी केली आहे की, या प्रकरणाची पूर्ण चौकशी केली जावी आणि जो कोणी जबाबदार असेल त्याला शिक्षा दिली जावी. PAK ने रविवारी रात्रीही अफगाणिस्तानमध्ये हल्ले केले पाकिस्तानने रविवारी रात्रीभरही कंधार प्रांतात हवाई हल्ले करून दहशतवादी ठिकाणांना लक्ष्य केल्याचा दावा केला होता. पाकिस्तानने ही कारवाई 'गजब-लिल-हक' ऑपरेशन अंतर्गत केली. याला प्रत्युत्तर म्हणून अफगाणिस्तानच्या तालिबान सरकारने पाकिस्तानच्या लष्करी छावणीवर हल्ला केला. पाकिस्तानचे माहिती मंत्री अताउल्लाह तरार यांच्या मते, हल्ल्यात अशा ठिकाणांना लक्ष्य करण्यात आले, ज्यांचा वापर पाकिस्तानी तालिबान (TTP) सारख्या संघटना सीमापार हल्ल्यांच्या तयारीसाठी करत होत्या. पाकिस्तानने असाही आरोप केला आहे की, शुक्रवारी रात्री अफगाणिस्तानकडून ड्रोन हल्ला करण्यात आला होता, ज्याचा ढिगारा कोसळल्याने क्वेटामध्ये दोन मुलांसह काही नागरिक जखमी झाले. पाकिस्तान-अफगाणिस्तानमध्ये युद्धासारखी परिस्थिती पाकिस्तान आणि अफगाणिस्तानमध्ये संघर्षाची सुरुवात 22 फेब्रुवारी रोजी झाली होती. पाकिस्तानने अफगाणिस्तानच्या सीमावर्ती भागांमध्ये हवाई हल्ले केले होते. पाकिस्तानचे उप गृहमंत्री तलाल चौधरी यांनी दावा केला होता की, सीमावर्ती भागांमध्ये TTP च्या ठिकाणांवर केलेल्या कारवाईत किमान 70 दहशतवादी मारले गेले. नंतर पाकिस्तानी वृत्तपत्र डॉनने ही संख्या 80 पर्यंत पोहोचल्याचा दावा केला होता. याला प्रत्युत्तर म्हणून अफगाणिस्तानने 27 फेब्रुवारी रोजी पाकिस्तानवर हल्ला केला. अफगाण संरक्षण मंत्रालयाने म्हटले होते की, पाकिस्तानला 'योग्य वेळी कठोर प्रत्युत्तर' दिले जाईल. मंत्रालयाने या हल्ल्यांना देशाच्या सार्वभौमत्वाचे उल्लंघन म्हटले होते. पाकिस्तान अफगाणिस्तानच्या तालिबान सरकारवर दीर्घकाळापासून दबाव टाकत आहे की त्यांनी आपल्या भूमीचा वापर कोणत्याही दहशतवादी संघटनेला करू देऊ नये. इस्लामाबादचा आरोप आहे की TTP अफगाणिस्तानातून कार्यरत आहे, तर तालिबान सरकार हे आरोप सातत्याने फेटाळत आहे. 1 लाख लोकांना घर सोडावे लागले गेल्या काही आठवड्यांत अफगाण आणि पाकिस्तानी सुरक्षा दलांमध्ये सीमेवर अनेकदा चकमकी झाल्या आहेत. संयुक्त राष्ट्रांच्या अफगाणिस्तान मिशन (UNAMA) नुसार, 26 फेब्रुवारी ते 5 मार्च दरम्यान पाकिस्तानच्या लष्करी कारवाईत 56 नागरिक मारले गेले आहेत. यात 24 मुलांचाही समावेश आहे. संयुक्त राष्ट्र निर्वासित संस्थेनुसार, या हल्ल्यांमुळे सुमारे 1.15 लाख लोकांना आपली घरे सोडून सुरक्षित ठिकाणी जाण्यास भाग पाडले आहे. पाकिस्तान आणि TTP मध्ये संघर्ष का? 2001 मध्ये अमेरिकेने अफगाणिस्तानवर हल्ला केल्यानंतर पाकिस्तानने अमेरिकेला साथ दिली. यामुळे TTP नाराज झाले, त्यांना हे इस्लामच्या विरोधात वाटले. टीटीपीचे (TTP) असे मत आहे की पाकिस्तान सरकार खरा इस्लाम मानत नाही, म्हणून ते तिच्यावर हल्ला करतात. टीटीपीचे (TTP) अफगाण तालिबानशी घनिष्ठ संबंध आहेत. दोन्ही गट एकमेकांना पाठिंबा देतात. 2021 मध्ये अफगाण तालिबान सत्तेत आल्यानंतर पाकिस्तानने टीटीपीला (TTP) लक्ष्य करून अफगाणिस्तानमध्ये हल्ले केले.

दिव्यमराठी भास्कर 17 Mar 2026 7:01 am

अफगाणिस्तान-पाक सीमेवर स्थिती बिघडतेय:युद्धाच्या तोंडावर शेजारी देश, चीनची तैवानमध्ये आघाडी उघडण्याचे संकेत

मध्य-पूर्वेतील युद्धासोबतच भारताचे शेजारी देशही वाढत्या लष्करी तणावाचा सामना करत आहेत. एकीकडे अफगाणिस्तान-पाकिस्तान सीमेवर हवाई हल्ले आणि गोळीबारा मुळे युद्धासारखी परिस्थिती निर्माण झाली आहे, तर दुसरीकडे पूर्व आशियात चीनने नवीन आघाडी उघडण्याचे संकेत दिले आहेत. दरम्यान, अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांची ३१ मार्चपासून होणारी बीजिंग भेट लांबणीवर पडण्याची शक्यता आहे. गेल्या ४८ तासांत तैवानच्या हवाई क्षेत्रात चीनच्या २६ हून अधिक लष्करी विमानांनी गस्त घातली आहे.. तैवानच्या राष्ट्रीय संरक्षण मंत्रालयानुसार, २५ फेब्रुवारीनंतर चिनी लढाऊ विमानांची ही सर्वात मोठी कारवाई आहे. चीनच्या धमक्या पाहता तैवानही बचावाच्या तयारीत आहे. तैवानचे राष्ट्राध्यक्ष विल्यम लाय यांनी ४० अब्ज डॉलरच्या विशेष संरक्षण बजेटचा प्रस्ताव मांडला आहे. इतकेच नाही तर संपूर्ण देशातील बहुमंजिली इमारतींमध्ये ‘एअर डिफेन्स शेल्टर’ची व्यवस्था केली जात आहे. हवाई हल्ल्यांपासून वाचण्यासाठी तैवान इस्रायलच्या ‘आयर्न डोम’प्रमाणे राजधानीभोवती ‘टी-डोम’ची रचना करत आहे. तैवानच्या तयारीबाबत तैपेईमधील ‘सिव्हिल डिफेन्स एज्युकेशन असोसिएशन’च्या डॉ. वेन लियू यांनी सांगितले की, कोणत्याही हल्ल्याचा सामना करण्यासाठी प्रत्येक नागरिकाने सैनिकाची भूमिका बजवावी. संघर्ष वाढला तर परिणाम संपूर्ण आशियावर रणनीतिक विश्लेषकांनुसार, आशियातील विविध भागांत निर्माण होत असलेला हा तणाव थेट एकमेकांशी जोडलेला नसला तरी, त्याचा परिणाम संपूर्ण क्षेत्राच्या सुरक्षा व्यवस्थेवर होत आहे. सीमावाद, सागरी दावे व लष्करी युती यामुळे अनेक शेजारी देश एकाच वेळी दबावाखाली दिसत आहेत. एखाद्या भागात संघर्ष वाढला, तर त्याचा परिणाम आशियावर होऊ शकतो. जपानची घोषणा : तैवानवर हल्ला झाल्यास मदत करणार, चीन संतप्त तैवानशी संबंधित अन्य एका घडामोडीत जपानच्या पंतप्रधान सना ताकाइची पुढच्या आठवड्यात अमेरिका दौऱ्यावर जात आहेत. तैवानवरील कोणताही धोका जपान स्वतःवर झालेला हल्ला मानले आणि तैवानला पूर्ण मदत करेल, अशी घोषणा त्यांनी यापूर्वीच केली आहे. या विधानानंतर चिनी राष्ट्राध्यक्ष शी जिनपिंग यांची अस्वस्थता वाढली आहे. अफगाण-पाकिस्तानातशांततेची आशा नाही अफगाणिस्तान-पाकिस्तान सीमेवर सुरू असलेल्या संघर्षामुळे मानवतावादी संकटाची भीती वाढली आहे. २६ फेब्रुवारीपासून पाकिस्तानने केलेल्या हल्ल्यांमध्ये किमान ७५ नागरिक मारले गेले असून १.१५ लाख लोक विस्थापित झाले आहेत. या हल्ल्यांमध्ये घरे, आरोग्य केंद्रे व नागरी पायाभूत सुविधांचेही नुकसान झाले. अफगाण सैन्याची प्रत्युत्तराची कारवाई मर्यादित असली तरी, अफगाण सीमेवरून डागलेल्या मॉर्टरमुळे पाकिस्तानातील नागरिकही प्रभावित झाले. दोन्ही देशांनी सीमा व्यापार बंद केला असून, अफगाणिस्तानात अन्न, इंधन, औषधांचा पुरवठा धोक्यात आला आहे.

दिव्यमराठी भास्कर 17 Mar 2026 6:37 am

आरोग्य सेवा महाग, स्टार्टअप्स स्वस्त पर्याय देताहेत:अमेरिकेत अर्ध्या खर्चात संपूर्ण शरीराचा MRI स्कॅन, रक्त तपासणीची सुविधा

अमेरिकेत महागड्या आरोग्य व्यवस्थेला टेक कंपन्या आणि स्टार्टअप्सकडून आव्हान मिळत आहे. या कंपन्या डिजिटल हेल्थ प्लॅटफॉर्म, व्हर्च्युअल क्लिनिक आणि एआय आधारित सुविधांद्वारे उपचार, तपासणी आणि आरोग्याशी संबंधित सेवा पुरवत आहेत. हेल्थकेअरच्या वाढत्या खर्चामुळे रुग्णही आता उपचारांचे नवीन पर्याय शोधत आहेत. स्टार्टअप्सना मिळणारा निधीही वाढला आहे. 2025 मध्ये अमेरिकेतील डिजिटल हेल्थ स्टार्टअप्सची व्हेंचर कॅपिटल फंडिंग 35% वाढून 1.3 लाख कोटी रुपये झाली. हे सार्वजनिक आरोग्य प्रणालीतील बदलाचे संकेत आहे. तथापि, यापूर्वी असे प्रयोग अयशस्वी झाले आहेत. जेपी मॉर्गन चेज आणि बर्कशायर हॅथवे यांनी 2018 मध्ये 'हेवन' नावाचा उपक्रम सुरू केला होता, जो 3 वर्षांतच बंद करावा लागला. आरोग्य सेवांमध्ये टेक कंपन्या, स्टार्टअप्सचा वाढता प्रभाव वाढण्याची प्रमुख कारणे आरोग्यावर 20% सरकारी खर्च, तरीही 33% लोकांना खर्च परवडत नाही अमेरिकन सरकार दरवर्षी आरोग्य सेवांवर सुमारे 463 लाख कोटी रुपये खर्च करते. हा अमेरिकेच्या जीडीपीचा पाचवा भाग म्हणजेच सुमारे 20 टक्के आहे. उपचार इतका महाग आहे की सुमारे एक तृतीयांश (33%) लोकांनी गेल्या एका वर्षात अवाजवी खर्चामुळे तर उपचार केला नाही किंवा पुढे ढकलला. खर्च वाढण्याचा परिणाम आरोग्य विम्यावरही दिसत आहे. अमेरिकेत 65 वर्षांपेक्षा कमी वयाचे बहुतेक लोक खासगी विम्यावर अवलंबून आहेत. केएफएफ या ना-नफा संस्थेनुसार, 2015 पासून कुटुंबासाठी वार्षिक विमा प्रीमियम (विम्याचा खर्च) 50% वाढला आहे. 45 टक्के अमेरिकन लोकांना आरोग्य प्रणालीवर विश्वास नाही, आता ते पर्याय शोधत आहेत अमेरिकन जनतेचा आरोग्य प्रणालीवरील विश्वास वर्षानुवर्षे कमी होत आहे. गॅलपच्या एका सर्वेक्षण अहवालानुसार, कोविड महामारीच्या सुरुवातीला जिथे रुग्णांचा डॉक्टरांवर 75% विश्वास होता, तिथे 2025 मध्ये तो घटून 55% राहिला. म्हणजे 45% अमेरिकन आरोग्य प्रणालीवर विश्वास ठेवत नाहीत. डॉक्टरांच्या भेटीपासून ते, विमा कंपनी निवडण्यापर्यंत संपूर्ण साखळी डिजिटल प्राथमिक आरोग्य सेवांमध्ये डिजिटल प्लॅटफॉर्म बदल घडवत आहेत. ‘सेसम’ आणि ‘वन मेडिकल’ सारखे प्लॅटफॉर्म डॉक्टरांकडून स्वस्त ऑनलाइन अपॉइंटमेंट घेण्यास मदत करत आहेत. व्हीसी फर्म जनरल कॅटलिस्टने हॉस्पिटल आणि हेल्थ केअर चेन सुम्मा हेल्थचे अधिग्रहण केले आहे. ही कंपनी विमा निवडण्यापासून ते उपचार आणि बिल पेमेंटपर्यंत संपूर्ण प्रणालीला डिजिटली जोडत आहे. आता व्हर्च्युअल क्लिनिक; सल्ला, औषधांचे प्रिस्क्रिप्शनही देत आहेत अनेक स्टार्टअप रुग्णांना नवीन तंत्रज्ञानाद्वारे आरोग्य सेवा देत आहेत. ‘हिम्स अँड हर्स’ आणि ‘रो’ सारखे व्हर्च्युअल क्लिनिक ऑनलाइन सल्ला आणि औषधांचे प्रिस्क्रिप्शन देत आहेत. ‘प्रीनुवो’ आणि ‘फंक्शन हेल्थ’ जवळपास निम्म्या खर्चात 1,000 ते 4,500 डॉलर (4 लाख रुपयांपर्यंत) मध्ये संपूर्ण शरीराची एमआरआय आणि ब्लड टेस्टची सुविधा देत आहेत, जेणेकरून मोठे आजार लवकर ओळखता येतील. एआय - एक चतुर्थांश वापरकर्ते किमान एक प्रश्न आरोग्याशी संबंधित विचारत आहेत आरोग्य क्षेत्रात जनरेटिव्ह एआयची भूमिका वाढली आहे. चॅटजीपीटीच्या डेव्हलपर्सचे म्हणणे आहे की, त्यांच्या सुमारे 80 कोटी साप्ताहिक वापरकर्त्यांपैकी एक चतुर्थांशपेक्षा जास्त लोक किमान एक प्रश्न आरोग्याशी संबंधित विचारतात. ओपनएआयमध्ये हेल्थ केअरचे नेतृत्व करणारे डॉ. नेट ग्रॉस यांचे म्हणणे आहे की, जनरेटिव्ह एआय इंटरनेट स्क्रोल करण्याच्या जुन्या पद्धतीत मोठी सुधारणा घडवून आणत आहे. आता वापरकर्ते अशा सॉफ्टवेअरशी थेट संवाद साधू शकतात जे त्यांची लक्षणे, वय आणि वैद्यकीय इतिहास लक्षात घेऊन त्यांना सल्ला देते.

दिव्यमराठी भास्कर 16 Mar 2026 2:10 pm

बीसीजी अहवाल: भाग-2 अमेरिकेत भारतीय वंशाच्या लोकांचे किती सामर्थ्य?:अमेरिकन पेटंटमध्ये भारतीय वंशाच्या लोकांचा सहभाग 50 वर्षांत 5 पटीने वाढला

जेव्हा अमेरिकेला नोबेल हवे असते, तेव्हा भारतीय बुद्धी कामी येते. जेव्हा स्पेलिंग बीचा मुकुट हवा असतो, तेव्हा भारतीय मुले बाजी मारतात. जेव्हा नवीन पेटंट हवे असतात, तेव्हा भारतीय वैज्ञानिक लेखणी उचलतात. हा केवळ योगायोग नाही, ही त्या भारतीय वंशाच्या समुदायाची कथा आहे, जो अमेरिकेच्या भूमीवर 2% म्हणून आला, पण आता बौद्धिक जगात आपला वाटा दहा पटीहून अधिक वाढवला आहे. बीसीजी आणि इंडियास्पोरा यांनी तयार केलेल्या ‘अमेरिकेतील भारतीय वंशाच्या लोकांच्या सामर्थ्याची कहाणी’ च्या दुसऱ्या भागात वाचा, कसे अमेरिकेची बौद्धिक ताकद बनले भारतीय वंशाचे लोक… जर अमेरिका आज विज्ञान आणि आरोग्य क्षेत्रात जगाचे नेतृत्व करत असेल, तर त्यात भारतीय बुद्धिमत्तेचे मोठे योगदान आहे. पेटंट दाखल करण्यापासून ते वैज्ञानिक शोधनिबंधांच्या प्रकाशनापर्यंत, भारतीय डायस्पोराचा आलेख 1975 पासून आतापर्यंत पाच पटीने वाढला आहे. दर 10 पैकी 1 अमेरिकन डॉक्टर भारतीय वंशाचा आहे, जो देशातील सर्वात दुर्गम भागात आरोग्य सेवा देत आहे. दरवर्षी 1,800 नवीन भारतीय डॉक्टर प्रणालीमध्ये सामील होत आहेत, जे डॉक्टरांची कमतरता पूर्ण करण्यात आघाडीवर आहेत. संशोधन क्षेत्रातही हीच स्थिती आहे. अमेरिकेतील शीर्ष 50 महाविद्यालयांपैकी 35 मध्ये भारतीय वंशाचे लोक नेतृत्वाची भूमिका बजावत आहेत. अमेरिकेत 38,000 भारतीय वंशाच्या परिचारिका कार्यरत आहेत. दोन वेळा नोबेल पुरस्कार जिंकले; स्पेलिंग बी मध्ये 26 वर्षांत 34 पैकी 28 विजेते भारतीय वंशाचे, शोधनिबंधांमध्ये 13% सहभाग आहे... भारतीय वंशाच्या अमेरिकन लोकांचा सहभाग किती आणि कुठे?नोबेल पुरस्कार 2 वेळाफील्ड्स मेडल 1 वेळाट्युरिंग अवॉर्ड 1 वेळास्पेलिंग बी विजेते 82%पेटंटमध्ये सहभाग 10%संगणक पेटंट 11%वैज्ञानिक संशोधन पत्रे 13%फोर्ब्स 30 अंडर 30 11%(स्रोत: फोर्ब्स, यूएसपीटीओ आणि नेचर इंडेक्सचे आकडे.) -1968 मध्ये हर गोविंद खुराना आणि 2019 मध्ये अभिजीत बॅनर्जी यांना नोबेल पुरस्कार प्रदान करण्यात आला. -मंजुल भार्गव यांनी 2014 मध्ये फील्ड्स मेडल जिंकले होते, ज्याला ‘गणिताचे नोबेल’ म्हटले जाते. -2000 नंतर स्पेलिंग बी मध्ये 34 पैकी 28 विजेते भारतीय वंशाचे होते. -2022 ते 2024 दरम्यान संपूर्ण उत्तर अमेरिकेत फोर्ब्स 30 अंडर 30 पुरस्कारांमध्ये 11% सहभाग. -1975 मध्ये पेटंटमध्ये भारतीय वंशाच्या लोकांचा सहभाग 1.9% होता, जो 2019 मध्ये वाढून 10% वर पोहोचला. शिक्षण - टॉप-50 पैकी 35 महाविद्यालयांमध्ये हेच अव्वल - 22,000 हून अधिक भारतीय वंशाचे प्राध्यापक अमेरिकन विद्यापीठांमध्ये शिकवत आहेत.- हार्वर्ड, स्टॅनफोर्ड सारख्या संस्थांमध्ये डीन आणि प्रेसिडेंट पदांवर भारतीयांचे असणे आता सामान्य आहे.- अमेरिकेतील टॉप-50 कॉलेजेसवर नजर टाकल्यास, 35 मध्ये भारतीय अमेरिकन नेतृत्वाची भूमिका बजावत आहेत. म्हणजेच अमेरिकेतील प्रत्येक दुसऱ्या शीर्ष विद्यापीठात कोणताही भारतीय अमेरिकन नेतृत्वाखाली आहे. तंत्रज्ञान - एआयचा पाया रचण्यातही महत्त्वाची भूमिका जनरेटिव्ह एआयचा पाया रचणारा 2017 चा शोधनिबंध गुगलच्या आठ अभियंत्यांनी लिहिला होता, त्यापैकी दोन भारतीय वंशाचे होते. या संशोधनाला लार्ज मॉडेल्सचा आधारशिला मानले जाते, म्हणजेच आज जे चॅटजीपीटी इत्यादी चालू आहेत, ते सर्व याच पेपरची देणगी आहे, म्हणजेच एआयचा पाया रचण्यातही मोठे योगदान आहे. आरोग्य - अमेरिकेसाठी भारतवंशी 'संकटमोचक' - 2032 पर्यंत अमेरिकेत 1.22 लाख डॉक्टरांची कमतरता असेल. - 2027 पर्यंत अमेरिकेतील 8 लाख परिचारिका (नर्सेस) काम सोडून देतील. - हेल्थकेअरमधील नोकऱ्या 2030 पर्यंत 10-20% वाढतील, पण लोक नाहीत. - भारतीय वंशाच्या लोकांचे मेडिकल स्कूलमधील प्रवेश सरासरीपेक्षा सुमारे चार पटीने वेगाने वाढत आहेत. - भारत हा दुसरा सर्वात मोठा देश आहे जो अमेरिकेला परिचारिका पाठवतो. - सीडीसी आणि एनएसएफ (NSF) सारख्या मोठ्या सरकारी संस्थांमध्ये भारतीय-अमेरिकन व्यक्ती 3% उच्च पदांवर आहेत. हे डॉक्टर अनेकदा सर्वात दुर्गम आणि वंचित भागांमध्ये सेवा देतात, जिथे इतर कोणीही जाऊ इच्छित नाही.

दिव्यमराठी भास्कर 16 Mar 2026 1:25 pm

केनियामध्ये मुसळधार पावसामुळे हाहाकार:पुरामुळे 66 जणांचा मृत्यू, हजारो लोकांना घर सोडावे लागले

आफ्रिकन देश केनियामध्ये मुसळधार पावसामुळे आलेल्या पुरामुळे परिस्थिती बिघडली आहे. गेल्या एका आठवड्यात 66 लोकांचा मृत्यू झाला आहे. सततच्या पावसामुळे नद्या दुथडी भरून वाहत आहेत. अनेक घरांमध्ये पाणी शिरले आणि रस्ते, वीज तसेच पाण्याच्या लाईनही खराब झाल्या. काही पूल तुटल्यामुळे अनेक रस्ते बंद करावे लागले आणि अनेक शाळांमध्येही पाणी शिरले. सरकारने इशारा दिला आहे की देशाच्या अनेक भागांमध्ये अजूनही मुसळधार पाऊस सुरू आहे. सखल भागांमध्ये राहणाऱ्या लोकांना सुरक्षित ठिकाणी जाण्यास सांगितले आहे. आतापर्यंत 2000 हून अधिक लोकांना आपली घरे सोडून आश्रय घेण्यास भाग पडले आहे. पोलीस आणि मदत पथके सतत शोध आणि बचाव कार्य करत आहेत. राष्ट्राध्यक्ष विल्यम रुटो यांनी सांगितले आहे की, पूरग्रस्तांपर्यंत अन्न आणि वैद्यकीय मदत पोहोचवली जात आहे. संबंधित इतर बातम्या… पाकिस्तानने अफगाणिस्तानच्या कंदाहारमध्ये पुन्हा हवाई हल्ला केला, तालिबानने पाकिस्तानच्या लष्करी छावणीला लक्ष्य केले पाकिस्तानने अफगाणिस्तानच्या कंदाहार प्रांतात रविवारी रात्रभर हवाई हल्ले करून दहशतवादी ठिकाणांना लक्ष्य केले. पाकिस्तानने ही कारवाई ऑपरेशन गजब-लिल-हक अंतर्गत केली. याला प्रत्युत्तर म्हणून अफगाणिस्तानच्या तालिबान सरकारने पाकिस्तानच्या लष्करी छावणीवर हल्ला केला आहे. पाकिस्तानचे माहिती मंत्री अताउल्लाह तरार यांच्या मते, या हल्ल्यात अशा ठिकाणांना लक्ष्य करण्यात आले, ज्यांचा वापर तहरीक-ए-तालिबान पाकिस्तान (TTP) सारख्या संघटना सीमापार हल्ल्यांच्या तयारीसाठी करत होत्या. तर, अफगाणिस्तानच्या तालिबान सरकारने हे दावे फेटाळून लावले आहेत. प्रवक्ते जबीहुल्लाह मुजाहिद यांनी सांगितले की, हल्ल्यांमध्ये कोणत्याही दहशतवादी ठिकाणाला नाही, तर कंदाहारमधील एका व्यसनमुक्ती केंद्राला आणि रिकाम्या कंटेनर्सना नुकसान झाले आहे. पाकिस्तानने असाही आरोप केला आहे की शुक्रवारी रात्री अफगाणिस्तानकडून ड्रोन हल्ला करण्यात आला होता, ज्याचा ढिगारा कोसळल्याने क्वेटामध्ये दोन मुलांसह काही नागरिक जखमी झाले.

दिव्यमराठी भास्कर 16 Mar 2026 10:13 am

इराणने इस्रायलवर सेजिल बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्र डागले:या युद्धात पहिल्यांदाच वापरले गेले; 2500 किमीपर्यंत लक्ष्य भेद करू शकते

अमेरिका-इस्त्रायल आणि इराण युद्धाचा आज 17 वा दिवस आहे. इराणने रविवारी या युद्धात पहिल्यांदाच इस्त्रायलवर 'सेजिल बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्र' डागले. इराणच्या इस्लामिक रिव्होल्यूशनरी गार्ड कॉर्प्स (IRGC) ने सांगितले की इस्त्रायलच्या लष्करी आणि संरक्षण सुविधांना लक्ष्य करण्यात आले आहे. हे घन इंधनावर चालणारे सामरिक क्षेपणास्त्र आहे, जे 2000-2500 किलोमीटरपर्यंत हल्ला करू शकते. दरम्यान, इराणचे परराष्ट्र मंत्री अब्बास अराघची यांनी काल सांगितले की, इराणने ना युद्धविरामाची मागणी केली आहे ना अमेरिकेशी चर्चा करण्याचा प्रयत्न केला आहे. जोपर्यंत गरज असेल तोपर्यंत इराण स्वतःचे संरक्षण करत राहील. सीबीएस न्यूजला दिलेल्या मुलाखतीत त्यांनी सांगितले की, इराण या संघर्षातून मागे हटणार नाही. जोपर्यंत ट्रम्प हे बेकायदेशीर युद्ध आहे हे मान्य करत नाहीत, तोपर्यंत इराण प्रत्युत्तर देत राहील. युद्धाच्या दरम्यान यूएईमध्ये १९ भारतीयांना अटक, फेक न्यूज पसरवल्याचा आरोप युद्धाच्या दरम्यान यूएईने ३५ जणांना अटक करण्याचे आदेश दिले, ज्यात १९ भारतीय आहेत. पीटीआय वृत्तसंस्थेनुसार, त्यांच्यावर सोशल मीडियावर फेक व्हिडिओ आणि माहिती पसरवल्याचा आरोप आहे. यूएईचे ॲटर्नी जनरल डॉ. हमद सैफ अल शम्स यांनी सांगितले की, हे पाऊल डिजिटल प्लॅटफॉर्मच्या निगराणीनंतर उचलण्यात आले आहे, जेणेकरून खोटी माहिती पसरवून अशांतता किंवा भीती निर्माण करण्यापासून रोखता येईल. इस्रायल-अमेरिका आणि इराण यांच्यातील युद्धाशी संबंधित ३ छायाचित्रे…

दिव्यमराठी भास्कर 16 Mar 2026 7:12 am

इराणमध्ये 15 दिवसांनंतरही सत्ता बदलली नाही:तज्ज्ञांचे म्हणणे- ट्रम्प एकटे युद्ध थांबवू शकत नाहीत, तेहरानकडे अजूनही खेळ पालटण्याची ताकद

दोन आठवड्यांपर्यंत इराणविरुद्ध युद्ध चालल्यानंतर अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प लवकरच विजयाची घोषणा करू शकतात. मात्र, अंतिम निकाल इराण पुढे काय करतो यावरही अवलंबून असेल. वॉशिंग्टन पोस्टनुसार, जर इराणने लढा सुरू ठेवला, जहाजांवर हल्ले केले किंवा प्रतिहल्ला केला, तर युद्ध खऱ्या अर्थाने संपणार नाही. अहवालानुसार, इराणच्या नौदलाचा मोठा भाग नष्ट करण्यात आला आहे. त्याची अनेक क्षेपणास्त्रे नष्ट झाली आहेत आणि त्याचे अनेक शीर्ष नेते मारले गेले आहेत. तरीही, ट्रम्पचे ते मोठे राजकीय उद्देश अद्याप पूर्ण झालेले नाहीत, ज्याबद्दल त्यांनी अनेकदा बोलले होते. इराणमध्ये अजूनही जुनेच शासन कायम आहे. यासोबतच, इराणने होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतील तेलाचा सागरी मार्ग अडवून जागतिक तेल बाजारात खळबळ उडवून दिली आहे. तज्ञांचे मत आहे की इराणमध्ये अजूनही खेळ पालटण्याची ताकद आहे. अमेरिकेतही दिसू लागला युद्धाचा परिणाम ही परिस्थिती ट्रम्प यांच्यासाठी अडचणीची ठरत आहे, कारण त्यांच्याच पक्षाचे लोक आता त्यांना युद्ध थांबवून अर्थव्यवस्थेकडे लक्ष देण्याची मागणी करत आहेत. याच वर्षी नोव्हेंबरमध्ये अमेरिकेत मध्यावधी निवडणुका होणार आहेत. युद्धाचा परिणाम अमेरिकेच्या आतही दिसू लागला आहे. अमेरिका आणि इस्रायलचे हल्ले सुरू झाल्यानंतर पेट्रोलच्या किमतीत जवळपास 25 टक्क्यांपर्यंत वाढ झाली आहे. शेतकऱ्यांसाठी खते महाग झाली आहेत आणि अमेरिकन सैनिकांच्या मृत्यूचा आकडाही वाढून 13 वर पोहोचला आहे. एकट्याने युद्ध थांबवून ट्रम्प तेलाच्या वाढत्या किमती रोखू शकत नाहीत इराणने हे देखील दाखवून दिले आहे की, तो होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून जाणाऱ्या जहाजांवर हल्ला करण्याची क्षमता ठेवतो. यामुळे हे स्पष्ट नाही की, अमेरिकेने एकट्याने युद्ध थांबवले तरी तेलाच्या किमती लगेच कमी होतील का. इराणच्या हल्ल्यांमुळे पर्शियन आखातातील त्या देशांसमोरही मोठे आव्हान उभे राहिले आहे, जे दीर्घकाळापासून अमेरिकेचे सहयोगी आहेत आणि जिथे अमेरिकेचे लष्करी तळही आहेत. याशिवाय ट्रम्प सतत दावा करत आहेत की युद्धावर त्यांचे पूर्ण नियंत्रण आहे. त्यांनी शुक्रवारी फॉक्स न्यूज रेडिओला सांगितले की युद्ध तेव्हा संपेल जेव्हा त्यांना वाटेल की आता ते संपवण्याची वेळ आली आहे. इराण आणखी वेगाने अणुशस्त्रे बनवू शकतो तज्ज्ञ म्हणत आहेत की युद्धात विजय मिळवणे आणि एखाद्या देशाचा धोका दीर्घकाळ संपवणे या दोन वेगवेगळ्या गोष्टी आहेत. काहींना अशीही भीती आहे की युद्धानंतर इराणमधील कट्टरपंथी शक्ती आणखी मजबूत होऊ शकतात. अशा परिस्थितीत ते अणुबॉम्ब बनवण्याच्या दिशेने अधिक वेगाने पुढे जाण्याचा निर्णय घेऊ शकतात. इराणकडे अजूनही सुमारे 440 किलोग्राम समृद्ध युरेनियम आहे, ज्याला अमेरिका आणि त्याचे सहयोगी देश एक मोठा धोका मानतात. हे युरेनियम इराणसाठी एक प्रकारची रणनीतिक शक्ती देखील आहे, ज्यामुळे तो अमेरिका आणि इस्रायलच्या हल्ल्यांपासून स्वतःचे संरक्षण करण्याचा प्रयत्न करू शकतो. इराण आपल्या समृद्ध युरेनियमच्या साठ्यापर्यंत पोहोचू शकतो की नाही हे देखील स्पष्ट नाही. असे मानले जाते की जूनमध्ये अमेरिकेच्या हल्ल्यानंतर अणु ठिकाणांवर पडलेल्या ढिगाऱ्याने या वायूच्या कंटेनर्सना झाकले आहे. इराणी वैज्ञानिक या युरेनियम वायूला तात्पुरत्या अणुबॉम्बमध्ये किंवा रेडिओएक्टिव्ह बॉम्बमध्ये रूपांतरित करू शकतात की नाही हे देखील अनिश्चित आहे. तज्ञांचे मत - युद्धामुळे परिस्थिती अधिक कठीण झाली मिडल ईस्ट इन्स्टिट्यूटचे तज्ञ ब्रायन कातुलिस यांनी वॉशिंग्टन पोस्टला सांगितले की, या युद्धामुळे परिस्थिती आणखी कठीण झाली आहे. इराण दीर्घकाळापासून अमेरिकेसाठी जागतिक सुरक्षेशी संबंधित एक मोठे आव्हान राहिले आहे. राष्ट्राध्यक्ष जिमी कार्टर यांच्यापासून ते आतापर्यंत जवळजवळ प्रत्येक अमेरिकन राष्ट्राध्यक्षाला इराणच्या अणुकार्यक्रमामुळे, त्याच्या प्रादेशिक मित्रपक्षांमुळे आणि दहशतवादाच्या समर्थनासारख्या मुद्द्यांशी झुंजावे लागले आहे. माजी राष्ट्राध्यक्ष बराक ओबामा यांनी 2015 मध्ये इराणसोबत एक अणुकरार केला होता, ज्या अंतर्गत इराणच्या अणुकार्यक्रमावर कठोर नियंत्रण ठेवण्यात आले होते. परंतु ट्रम्प यांनी 2017 मध्ये सत्तेत आल्यानंतर हा करार रद्द केला होता. त्यावेळी डेमोक्रॅट नेत्यांनी इशारा दिला होता की करार रद्द केल्याने भविष्यात इराणसोबत युद्ध होऊ शकते. मात्र, ट्रम्प यांच्या सहकाऱ्यांनी तो आरोप फेटाळून लावला होता. होर्मुझ सामुद्रधुनीच्या नाकेबंदीमुळे समस्या वाढली इराण युद्धामुळे असे अनेक धोके समोर आले आहेत जे यापूर्वी केवळ शक्यता मानले जात होते. सर्वात मोठा धोका होर्मुझ सामुद्रधुनीतील तेलवाहू जहाजांवर हल्ल्याचा आहे. हा २१ मैल रुंद सागरी मार्ग इराण आणि ओमान यांच्या दरम्यान स्थित आहे. येथूनच सौदी अरेबिया, इराक, कुवेत आणि संयुक्त अरब अमिरातीसारख्या तेल उत्पादक देशांकडून जगभरात तेल पाठवले जाते. युद्धापूर्वी होर्मुज स्ट्रेटशी संबंधित धोका केवळ एक रणनीतिक शक्यता मानला जात होता. पण आता परिस्थिती बदलली आहे. तज्ज्ञ ब्रायन कातुलिस यांचे म्हणणे आहे की, आता हा धोका पूर्वीपेक्षा अधिक तात्काळ आणि सततचा बनला आहे. त्यांचे म्हणणे आहे की, अजून युद्धाची सुरुवातच आहे, पण यामुळे इराणचे शासन अधिक अनपेक्षित होऊ शकते. अशा परिस्थितीत तो कोणत्याही वेळी या स्ट्रेटमधील जहाजांवर अचानक हल्ले करू शकतो. अमेरिका होर्मुज स्ट्रेट खुला ठेवण्यात अपयशी व्हाईट हाऊसचे म्हणणे आहे की, जेव्हा अमेरिकेने इराणवर हल्ला करण्याची योजना आखली होती, तेव्हा असेही मानले गेले होते की इराण या सागरी मार्गाला लक्ष्य करू शकतो. आता जेव्हा युद्ध सुरू झाले आहे, तेव्हा अमेरिका अजूनही हा सागरी मार्ग पूर्णपणे खुला ठेवण्यात यशस्वी झालेला नाही. यामुळे अमेरिका या युद्धात आणखी खोलवर ओढला जात असल्याचे दिसत आहे.

दिव्यमराठी भास्कर 16 Mar 2026 7:08 am

दिव्य मराठी विशेष:9 व्या वर्षी वैमानिक होण्याचा निश्चय, 22 मध्ये पदवीविना कॉकपिट सांभाळले, आता 18 हजार लोकांत क्रॅस्टन सीनियर महिला अधिकारी

विमान क्षेत्राच्या इतिहासात अमेरिकन महिला वैमानिक क्रॅस्टन विल्सन यांचा प्रवास जगभरातील नोकरी करणाऱ्या महिलांसाठी एक आदर्श मानला जाईल. ६४ वर्षांच्या कॅप्टन क्रॅस्टन विल्सन अमेरिकेतील नामांकित ‘युनायटेड एअरलाइन्स’च्या १८ हजार वैमानिकांमध्ये सर्वात सीनियर अधिकारी बनणार आहेत. हे यश विशेष आहे. कारण युनायटेड एअरलाइन्सच्या १०० वर्षांच्या प्रवासात आतापर्यंत कोणतीही महिला या पदापर्यंत पोहोचली नव्हती. पुरुषांचे वर्चस्व असलेल्या या क्षेत्रात, जिथे आज आजही महिला वैमानिकांचा वाटा केवळ ६% आहे, क्रॅस्टन यांचा हा प्रवास आव्हानात्मक राहिला आहे. जर जिद्द असेल तर कोणत्याही पारंपरिक महाविद्यालयीन पदवीशिवाय वर्षाला ३.७० कोटी रुपये (४ लाख डॉलर्स) कमावता येतात, हे त्यांनी सिद्ध केले आहे. लहानपणातील त्या क्षणाने ठरवले आयुष्याचे ध्येय क्रॅस्टन यांच्या प्रवासाची सुरुवात वयाच्या ९ व्या वर्षी झाली, जेव्हा त्यांनी पहिल्यांदा विमानाच्या खिडकीतून जगाचे दर्शन घेतले. त्या सांगतात, ‘तेव्हा माझे वडील मला फोटोग्राफीसाठी एका छोट्या विमान प्रवासाला घेऊन गेले होते त्या दिवशी मी खूप आनंदी होते.’ वडिलांनी आनंदाचे कारण विचारले असता क्रॅस्टन यांचे उत्तर स्पष्ट होते, ‘मोठी झाल्यावर मी हेच काम करेन.’ तेव्हा मुली वैमानिक होऊ शकत नाहीत असे त्यांना कोणीही सांगितले नव्हते. त्यामुळे त्यांनी हे स्वप्न कधीच अशक्य मानले नाही. पदवीशिवाय कोट्यवधींचे पॅकेज आणि २२ व्या वर्षी पहिले यश क्रॅस्टन यांनी महाविद्यालयात शिकत असतानाच उड्डाणाचे प्रशिक्षण घेण्यास सुरुवात केली आणि आवश्यक प्रमाणपत्रे मिळवली. या करिअरचे सर्वात मनोरंजक वैशिष्ट्य म्हणजे त्यांना कोणत्याही पारंपरिक पदवीची गरज भासली नाही. त्यांचे उड्डाणाचे तास (फ्लाइंग आवर्स) हीच त्यांची खरी पदवी ठरली. वयाच्या २२ व्या वर्षी त्यांच्या कौशल्यामुळे त्या कॉकपिटपर्यंत पोहोचल्या. कुटुंबापासून दूर राहण्याचे दुःख आणि सुरक्षित लँडिंगची जिद्द सर्वोच्च स्थानी पोहोचण्याचा क्रॅस्टन यांचा मार्ग सोपा नव्हता. त्या सांगतात की, सुरुवातीला अनेकदा कुटुंबापासून दूर राहावे लागत असे. ‘वैमानिक म्हणजे तुम्ही मुलांचे वाढदिवस आणि त्यांचे महत्त्वाचे कार्यक्रम मिस करणे होय.’ त्या बोइंग ७८७ विमान उडवतात व महिन्यातील १२ दिवस प्रवासात घालवतात. सहकाऱ्यांना त्या एकच मंत्र देतात, ‘आपल्याला इतके सुरक्षित लँडिंग करायचे आहे की,दुसऱ्या दिवशी बातम्यांत नव्हे तर प्रवाशांच्या हृदयात जागा मिळायला हवी.’

दिव्यमराठी भास्कर 16 Mar 2026 7:07 am

टाइम मॅगझिन वर्ल्ड्स ग्रेटेस्ट प्लेसेसमध्ये भारतातील 4 ठिकाणे:पर्यटकांना आकर्षित करत आहेत ‘जोधपुरी स्ट्रॉबेरी शेत’, 7000 फूट उंचीवर मिळतोय सुकून

संपूर्ण जगात फिरण्याची क्रेझ वाढत आहे. 2025 मध्ये सुमारे 1.5 अब्ज पर्यटकांनी परदेश प्रवास केला, जो मागील वर्षापेक्षा 4% जास्त आहे. हाच उत्साह पाहून ‘टाइम’ मॅगझिनने जगातील 100 द वर्ल्ड्स ग्रेटेस्ट प्लेसेस ऑफ 2026 ची यादी जाहीर केली आहे. यात भारतातील 4 ठिकाणांचाही समावेश आहे. ही यादी आंतरराष्ट्रीय लेखक आणि वार्ताहरांच्या अभिप्रायाच्या आधारावर तयार करण्यात आली आहे, ज्यात नवीन आणि रोमांचक अनुभव देणाऱ्या हॉटेल्स आणि संग्रहालयांना प्राधान्य देण्यात आले आहे. थारच्या मध्यभागी जोधपूरचे ‘म्हारो खेत’, शेतीसोबत लक्झरी स्टे जोधपूर। राजस्थानमधील जोधपूरच्या बाहेरील भागात असलेले ‘म्हारो खेत’ हे थार वाळवंटाच्या मध्यभागी कृषी-पर्यटनाचे एक उत्कृष्ट ठिकाण आहे. 40 एकरच्या पुनरुत्पादक शेतावर बांधलेल्या या संकुलात 10 आलिशान सुइट्स आहेत, जे पाहुण्यांना निसर्ग आणि शेतीच्या जवळ आणतात. येथील मुख्य आकर्षण म्हणजे शेतातील ताजी उत्पादने आणि स्ट्रॉबेरी-डाळिंबाची बागायत. पाहुणे स्वतः भाज्या निवडण्यासोबतच कुकिंग लेसन आणि फार्म वॉकचा आनंद घेऊ शकतात. जेवणासाठी येथे 3 रेस्टॉरंट्स देखील उपलब्ध आहेत. डोंगरांमध्ये ‘शक्ती प्राण लॉज’, पोहोचण्याचा मार्ग फक्त पायी कुमाऊँ। उत्तराखंडमधील कुमाऊँच्या डोंगरांमध्ये वसलेले ‘शक्ती प्राण लॉज’ हे शांतता आणि साहसाचे एक अनोखे मिश्रण आहे. 7,000 फूट उंचीवर बांधलेल्या या रिट्रीटपर्यंत केवळ पायीच पोहोचता येते. येथे सौर ऊर्जेवर चालणारे फक्त 7 सुइट्स आहेत, जिथून नंदा देवी आणि पंचाचूली शिखरांची अद्भुत दृश्ये दिसतात. निसर्गप्रेमींसाठी हे ठिकाण खास आहे, जिथे बर्फाच्छादित शिखरांमध्ये लाकडी फायरप्लेस आणि शांततापूर्ण वातावरण मिळते. डोंगरांमध्ये वाघ आणि ऐतिहासिक मंदिरांचा आनंद घ्या राजगड. मध्य प्रदेशातील मणियागड टेकड्यांमध्ये वसलेले ‘द ओबेरॉय राजगड पॅलेस’ हे बुंदेला वंशाच्या 350 वर्षांच्या जुन्या निवासस्थानाला पुनर्संचयित करून बनवलेले एक भव्य रिसॉर्ट आहे. तलावाच्या काठी वसलेल्या या रिसॉर्टचे मोठे वैशिष्ट्य म्हणजे पन्ना राष्ट्रीय उद्यानाजवळ त्याचे स्थान, जिथे पर्यटक वाघ आणि बिबट्या पाहू शकतात. येथील तज्ञ पाहुण्यांना रनेह धबधबा आणि केन अभयारण्याची सफारी घडवतात. यासोबतच, जवळच असलेल्या युनेस्को वारसा स्थळ खजुराहो येथील प्राचीन मंदिरांवरील कोरीव काम पाहण्याची संधी देखील मिळते. एएबीबीसीसी: बार नाही, ड्रिंक्सचा म्युझियमसारखा अनुभव नवी दिल्ली। दिल्लीतील वसंत विहारमध्ये स्थित 'एएबीबीसीसी' हे पेयांचे एक आधुनिक संग्रहालय आहे. याची सुरुवात एका प्रयोगशाळेतून होते, जिथे औषधी वनस्पती आणि मध यांसारख्या अनोख्या घटकांपासून पेयांना नवीन चव दिली जाते. येथील मेन्यू वेळेच्या प्रवासासारखा आहे, जो भूतकाळ, वर्तमानकाळ आणि भविष्यकाळ या श्रेणींमध्ये विभागलेला आहे. यात वांग्याचे भरीत यांसारख्या अनोख्या कॉकटेल प्रयोगांचाही समावेश आहे. शेवटी एक म्युझिक लाउंज आहे, जिथे उत्कृष्ट ध्वनी गुणवत्तेचा आनंद घेता येतो.

दिव्यमराठी भास्कर 15 Mar 2026 6:01 pm

पाकिस्तानात सरकारी कर्मचाऱ्यांच्या पगारात 30% पर्यंत कपात:नवीन गाडी खरेदीवरही बंदी

पाकिस्तानमध्ये वाढत्या इंधन संकटाच्या पार्श्वभूमीवर, सरकारने खर्च कमी करण्यासाठी अनेक मोठे निर्णय घेतले आहेत. पंतप्रधान शाहबाज शरीफ यांच्या अध्यक्षतेखाली झालेल्या बैठकीत, सरकारी कंपन्या आणि सरकारच्या अखत्यारीतील स्वायत्त संस्थांमधील कर्मचाऱ्यांच्या पगारात 5% ते 30% पर्यंत कपात करण्याचा निर्णय घेण्यात आला. सरकारने म्हटले आहे की, या उपायांमुळे वाचलेला पैसा लोकांना दिलासा देण्यासाठी वापरला जाईल. बैठकीत असाही निर्णय घेण्यात आला की, पुढील दोन महिन्यांसाठी सरकारी गाड्यांसाठी इंधनाचा वापर 50% पर्यंत कमी केला जाईल आणि सुमारे 60% सरकारी वाहने रस्त्यांवरून हटवली जातील. याव्यतिरिक्त, नवीन सरकारी गाड्या खरेदी करण्यावर बंदी घालण्यात आली आहे. मंत्री आणि सरकारी अधिकाऱ्यांच्या परदेश दौऱ्यांवरही निर्बंध घालण्यात आले आहेत आणि सरकारी बैठकांमध्ये मिळणारे शुल्क रद्द करण्याचाही निर्णय घेण्यात आला आहे. खरं तर, आंतरराष्ट्रीय बाजारात तेलाच्या किमती वाढल्यानंतर, पाकिस्तानमध्ये पेट्रोलची किंमत प्रति लिटर सुमारे 55 रुपयांपर्यंत वाढली आहे. याच कारणामुळे सरकार इंधनाचा वापर कमी करण्यासाठी आणि आर्थिक दबाव कमी करण्यासाठी हे उपाय करत आहे. व्हेनेझुएलामध्ये अमेरिकन दूतावासावर 7 वर्षांनंतर अमेरिकेचा ध्वज फडकवला, राजनैतिक संबंध बिघडल्यामुळे बंद होता व्हेनेझुएलाची राजधानी कराकसमध्ये अमेरिकन दूतावासावर 7 वर्षांनंतर पुन्हा अमेरिकेचा ध्वज फडकवण्यात आला. अमेरिकन दूतावासाने सांगितले की, 12 मार्च 2019 रोजी दोन्ही देशांमधील राजनैतिक संबंध बिघडल्यामुळे दूतावास बंद करण्यात आला होता. ध्वज फडकवण्याची ही घटना अमेरिका-व्हेनेझुएला संबंधांमध्ये अलीकडील सुधारणेचे संकेत मानले जात आहेत. खरेतर, याच वर्षी 4 जानेवारी रोजी अमेरिकेच्या लष्करी कारवाईत व्हेनेझुएलाचे तत्कालीन अध्यक्ष निकोलस मादुरो यांना अटक करण्यात आली होती. यानंतर डेल्सी रॉड्रिगेझ यांना देशाचे कार्यवाहक अध्यक्ष बनवण्यात आले. ध्वजारोहण करताना अनेक स्थानिक लोक तेथे पोहोचले. काही लोकांनी याला एक चांगले पाऊल म्हटले आणि सांगितले की यामुळे इतर देशांशी संबंध सुधारू शकतात. मात्र, देशात अजूनही काही लोक अमेरिकेच्या वाढत्या प्रभावावर टीका करत आहेत. त्यांचे म्हणणे आहे की मादुरो यांना जबरदस्तीने सत्तेवरून हटवणे आणि त्यांना त्यांच्या पत्नीसह न्यूयॉर्कच्या तुरुंगात ठेवणे चुकीचे होते. तसेच, व्हेनेझुएलाच्या तेल उद्योगात वाढत्या अमेरिकन प्रभावाबाबतही चिंता व्यक्त केली जात आहे.

दिव्यमराठी भास्कर 15 Mar 2026 1:47 pm

नेपाळमध्ये भारतीय यात्रेकरूंची बस दरीत कोसळली:7 लोकांचा मृत्यू, 7 जखमी; मनाकामना मंदिरातून दर्शन करून परत येत असताना अपघात

नेपाळमधील गंडकी प्रांतातील गोरखा जिल्ह्यात शनिवारी रात्री भारतीय भाविकांनी भरलेली एक बस दरीत कोसळली. यात 7 लोकांचा मृत्यू झाला, तर 7 जण जखमी झाले आहेत. प्रवासी मनाकामना मंदिरातून दर्शन करून परत येत होते. पोलिसांनी दिलेल्या माहितीनुसार, भाविकांना घेऊन जाणारी एक मायक्रोबस मनाकामना मंदिरातून परत येत असताना रस्त्यावरून घसरून 200 फूट खोल दरीत कोसळली. अपघातात जखमी झालेल्या 7 प्रवाशांना भरतपूर येथील चितवन मेडिकल कॉलेजमध्ये उपचारासाठी पाठवण्यात आले आहे. पोलिसांच्या माहितीनुसार, बसमध्ये डझनहून अधिक प्रवासी होते. प्रशासनाने दिलेल्या माहितीनुसार, बस मनाकामना मंदिरातून तनहुन जिल्ह्यातील अंबुखैरेनी भागाकडे जात होती. घटनेनंतर रात्री उशिरापर्यंत बचावकार्य सुरू होते. पोलिसांनी सांगितले की, अपघाताच्या इतर कारणांचीही चौकशी केली जात आहे. अपघातात बसचा चालक सुरक्षित, मदतनीस जखमी गोरखा जिल्हा वाहतूक पोलीस कार्यालयाचे प्रमुख सूरज अर्याल यांनी सांगितले की, मृतांमध्ये दोन महिला आणि पाच पुरुषांचा समावेश आहे. सर्व भारतीय नागरिक होते. जिल्हा पोलीस प्रमुख भरत बहादूर बीके यांच्या माहितीनुसार, मृतांची ओळख मुथु कुमार (58), अनामालिक (58), मीनाक्षी (59), शिवगामी (53), विजयल (57), मीना (58) आणि तमिलरसी (60) अशी झाली आहे. हिमालयन टाइम्सनुसार, इलेक्ट्रिक बसचा चालक सुरक्षित बचावला, तर त्याचा मदतनीस या अपघातात जखमी झाला आहे. रस्ते अपघातांमुळे नेपाळमध्ये नुकसान तिप्पट वाढले जागतिक बँकेच्या एका अभ्यासानुसार, नेपाळमध्ये रस्ते अपघातांमुळे होणारे आर्थिक नुकसान 2007 नंतर तिप्पट वाढले आहे आणि आता ते देशाच्या सकल राष्ट्रीय उत्पादनाच्या (GNP) सुमारे 1.5% आहे. जागतिक बँकेनुसार, नेपाळमधील रस्ते अपघातात मरण पावलेल्यांपैकी 70% पेक्षा जास्त पादचारी, सायकलस्वार आणि मोटारसायकलस्वार यांसारखे असुरक्षित रस्ते वापरकर्ते असतात. बस दरीत कोसळून 19 लोकांचा मृत्यू झाला होता यापूर्वी नेपाळमधील धादिंग जिल्ह्यात 23 फेब्रुवारी रोजी एक पर्यटक बस 200 मीटर खोल दरीत कोसळली होती. या अपघातात 19 लोकांचा मृत्यू झाला, तर 25 लोक जखमी झाले होते. बस पोखराहून काठमांडूला जात होती आणि त्यात 44 लोक होते. मृतकांमध्ये 24 वर्षांचा ब्रिटिश नागरिक, 40 वर्षांची चिनी महिला आणि 32 वर्षांचा भारतीय पुरुष यांचा समावेश आहे. नेपाळमध्ये डोंगराळ भागातील अरुंद रस्ते आणि खराब रस्ते देखभालीमुळे रस्ते अपघात सामान्य आहेत. नेपाळमध्ये अपघात जास्त होण्याची 5 प्रमुख कारणे आहेत डोंगराळ भूभाग नेपाळचा बहुतेक भाग डोंगराळ आणि दुर्गम आहे. रस्त्यांच्या कडेला खोल दऱ्या आणि उतार असतात. थोडीशी चूक किंवा खराब हवामानात वाहने सहजपणे रस्त्यावरून घसरू शकतात, त्यामुळे रस्ते अपघात जास्त होतात. खराब आणि अरुंद रस्ते नेपाळमधील अनेक भागांमध्ये रस्ते अरुंद, वळणाचे आणि व्यवस्थित विकसित नाहीत. अनेक ठिकाणी संरक्षक भिंती किंवा रेलिंग्जही नसतात. यामुळे बस किंवा कार दरीत कोसळण्याचा धोका वाढतो. हवामान आणि नैसर्गिक आपत्ती नेपाळमध्ये मान्सूनदरम्यान मुसळधार पाऊस पडतो, ज्यामुळे भूस्खलन आणि पुराच्या घटना वाढतात. डोंगरांमध्ये माती सरकल्याने रस्ते तुटतात आणि वाहने अपघातांना बळी पडतात. भूकंप आणि भूगर्भीय क्रियाकलाप नेपाळ भूकंपाच्या दृष्टीने संवेदनशील क्षेत्रात येतो. जमिनीची अस्थिरता आणि डोंगराळ उतार देखील अपघातांची शक्यता वाढवतात. वाहतूक व्यवस्थेच्या मर्यादा अनेकदा गाड्या ओव्हरलोड असतात, वाहने जुनी असतात किंवा चालकांना कठीण डोंगराळ रस्त्यांवर पुरेसे प्रशिक्षण नसते. यामुळे अपघातांचा धोका आणखी वाढतो. सोप्या भाषेत सांगायचे तर, नेपाळमध्ये डोंगर, खराब रस्ते, मुसळधार पाऊस आणि कमकुवत पायाभूत सुविधा एकत्र येऊन अपघातांची संख्या वाढवतात.

दिव्यमराठी भास्कर 15 Mar 2026 1:32 pm

युद्धाच्या दरम्यान लंडनमध्ये घर शोधणे कठीण:एका आठवड्याचे भाडे 3-4 लाख रुपये; लेबनॉनमध्ये 2 लाख मुले बेघर, 20 PHOTO

अमेरिका-इस्त्रायल आणि इराण युद्धाचा आज १६ वा दिवस आहे. दरम्यान, मध्य पूर्वेतील वाढत्या तणावामुळे मोठ्या संख्येने ब्रिटिश नागरिक दुबईतून परत येत आहेत. यामुळे लंडनमध्ये भाड्याच्या घरांची मागणी अचानक वाढली आहे. डेली मेलनुसार, अनेक लोक सुरक्षिततेच्या कारणास्तव लवकर स्थलांतरित होऊ इच्छित आहेत आणि एका आठवड्यासाठी ३ ते ४ लाख रुपये देण्यास तयार आहेत. त्याचबरोबर, हल्ल्यांमुळे इराणमधील सुमारे २०,००० नागरिक इमारती प्रभावित झाल्या, ज्यात १६,००० घरांचा समावेश होता. ७७ आरोग्य सुविधांचे नुकसान झाले, ६५ शाळा उद्ध्वस्त झाल्या. लेबनॉनमध्येही इस्त्रायली हल्ले सुरू आहेत, ज्यामुळे सुमारे ८ लाख लोकांना घरे सोडावी लागली आहेत. अल जझीरानुसार, यात २ लाखांहून अधिक मुलांचा समावेश आहे. २० फोटोंमध्ये युद्धाने उद्ध्वस्त झालेले जीवन…. युद्धातील बालपण हल्ल्याची छायाचित्रे लंडनमध्ये भाडे संकट इस्त्रायलच्या तेल अवीवमध्ये हवाई हल्ल्याचे सायरन वाजल्यावर आपल्या लहान मुलासोबत आश्रय घेणारी महिला. रुग्णालयावर हल्ला युद्धात हजारो घरे उध्वस्त

दिव्यमराठी भास्कर 15 Mar 2026 9:52 am

इराण म्हणाला- नवीन सर्वोच्च नेते मुजतबा खामेनी पूर्णपणे ठीक:कोणतीही दुखापत नाही; ट्रम्प म्हणाले- इतर देशांनीही होर्मुझ स्ट्रेटची जबाबदारी घ्यावी

अमेरिका-इस्त्रायल आणि इराण युद्धाचा आज १६वा दिवस आहे. दरम्यान, इराणने म्हटले आहे की देशाचे नवीन सर्वोच्च नेते मुजतबा खामेनी पूर्णपणे ठीक आहेत आणि त्यांना कोणतीही दुखापत झालेली नाही. इराणचे परराष्ट्र मंत्री अब्बास अराघची यांनी सांगितले की खामेनी सामान्यपणे आपली कर्तव्ये पार पाडत आहेत. यापूर्वी, ब्रिटिश मीडिया 'द सन'ने आपल्या अहवालात दावा केला होता की मुजतबा २८ फेब्रुवारी रोजी अमेरिका-इस्त्रायलच्या हल्ल्यात जखमी झाले होते. तेव्हापासून ते कोमात आहेत आणि त्यांचा एक पाय देखील कापावा लागला आहे. अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड यांनीही म्हटले होते की मुजतबा जखमी झाले आहेत. तथापि, अराघची यांनी हे दावे फेटाळून लावले आहेत. दरम्यान, ट्रम्प यांनी म्हटले की, होर्मुझ सामुद्रधुनीतून तेल घेणाऱ्या देशांनी या सागरी मार्गाच्या सुरक्षेची जबाबदारीही उचलली पाहिजे. ते म्हणाले की, अमेरिका इतर देशांसोबत मिळून हा मार्ग सुरक्षित ठेवण्यासाठी काम करेल. होर्मुझ सामुद्रधुनी जागतिक ऊर्जा पुरवठ्यासाठी अत्यंत महत्त्वाचा सागरी मार्ग आहे, जिथून जगातील सुमारे २० टक्के कच्च्या तेलाचा व्यापार होतो. LPG घेऊन येणाऱ्या 2 भारतीय जहाजांनी होर्मुझ पार केले आखाती देशांतून LPG घेऊन येणारी भारताची दोन जहाजे सुरक्षितपणे होर्मुझ सामुद्रधुनीतून (स्ट्रेट) पार झाली आहेत. इराणने एक दिवसापूर्वी या जहाजांना जाण्याची परवानगी दिली होती आणि आता ती भारताच्या पश्चिम किनारपट्टीकडे जात आहेत. शिपिंग जलमार्ग मंत्रालयाचे विशेष सचिव राजेश कुमार सिन्हा यांच्या माहितीनुसार, भारतीय ध्वज असलेले LPG वाहक शिवालिक आणि नंदा देवी यांनी शनिवारी होर्मुझ सामुद्रधुनी पार केली. दोन्ही जहाजे एकूण 92,700 टन LPG घेऊन भारतात येत आहेत. अधिकाऱ्यांनी सांगितले की, दोन्ही जहाजे गुजरातच्या मुंद्रा आणि कांडला बंदराकडे जात आहेत आणि पुढील 2-3 दिवसांत भारतात पोहोचण्याची शक्यता आहे. ही दोन्ही जहाजे त्या 24 जहाजांपैकी होती, जी मध्यपूर्वेत युद्ध सुरू झाल्यानंतर होर्मुजच्या सामुद्रधुनीच्या पश्चिम भागात अडकली होती. यापूर्वी, भारतातील इराणचे राजदूत मोहम्मद फतहाली यांनी शुक्रवारी सांगितले होते की, इराणने अनेक भारतीय जहाजांना या जलमार्गातून जाण्याची परवानगी दिली आहे, तथापि त्यांनी एकूण किती जहाजांना परवानगी दिली हे सांगितले नाही. इस्त्राईल-अमेरिका आणि इराण यांच्यातील युद्धाशी संबंधित 3 छायाचित्रे…

दिव्यमराठी भास्कर 15 Mar 2026 7:20 am

अमेरिका इराण युद्ध 15 वा दिवस:इराणी ‘रण’नीतीसमोर अमेरिकेचा नवा डाव... 2500 मरीन कमांडो, इराणच्या सर्वात मोठ्या तेलाच्या तळावर हल्ला

अमेरिका-इराणमधील युद्धाला १५ दिवस उलटून गेले असतानाही ते लवकर थांबण्याची चिन्हे दिसत नाहीत. इराणने आपली ‘मोझॅक डिफेन्स’ व ‘प्रदीर्घ थकवणाऱ्या युद्धा’च्या रणनीतीमुळे अमेरिकेवर मोठा दबाव निर्माण केला आहे. आता अमेरिकेने नवा डाव खेळला आहे. अमेरिकन अधिकाऱ्यांनी सांगितले की, इंडो-पॅसिफिक क्षेत्रातून सुमारे २,५०० मरीन सैनिक मध्य-पूर्वेकडे कूच करत आहेत. हे कमांडो ३ युद्धनौकांसह जात आहेत, ज्यामुळे अमेरिकेकडे समुद्र, हवा व जमीन अशा तिन्ही मार्गांनी कारवाई करण्याची क्षमता राहील. येथे आधीपासूनच ५०,००० अमेरिकन सैनिक तैनात आहेत. फ्रान्सच्या आंतरराष्ट्रीय संबंध संस्थेचे संशोधक एली टेनेनबाम यांच्या मते, इराणच्या ‘मोझॅक डिफेन्स’ रणनीतीअंतर्गत, इराणने सैन्याची ३१ प्रांतीय कमांडमध्ये विभागणी केली आहे. प्रत्येक प्रांताचा कमांडर स्वतः एक ‘स्वतंत्र जनरल’ असतो. वरिष्ठ नेतृत्वाशिवाय ते आघाडी सांभाळू शकतात. दुसरीकडे, बगदादमधील अमेरिकन दूतावासाच्या हेलिपॅडवर क्षेपणास्त्र हल्ला झाला. इस्रायली गोळीबारामुळे दक्षिण लेबनॉनमधील संयुक्त राष्ट्रांच्या शांती सेनेच्या नेपाळी बटालियन मुख्यालयाचे नुकसान झाले. पुढे काय? या युद्धात संभाव्य पर्याय काय असू शकतात... तीन संभाव्य पर्याय दिसत आहेत. पहिला- अमेरिका युद्ध थांबवेल, पण इराण हल्ले सुरूच ठेवेल. दुसरा- अमेरिका भूदल पाठवून युद्ध वाढवेल. तिसरा- अमेरिका आणि इस्रायल इराणविरोधी गटांना शस्त्रे देऊन संघर्षाला वांशिक युद्धात बदलतील. याशिवाय ट्रम्प यांच्याकडे ३ मार्ग आहेत- १. जमिनीवरून हल्ला, २. हवाई हल्ला, ३. अणू पर्याय. पण हे तिन्ही मार्ग सोपे नाहीत. दीर्घ लढाईसाठी किती तयार? इराणकडे अजूनही ३००० पेक्षा जास्त बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्रांचा साठा, हजारो ड्रोन्स आहेत. इराणने मोज्तबा खामेनी यांची नवीन सर्वोच्च नेते म्हणून निवड करून स्पष्ट संकेत दिले आहेत की ते झुकणार नाहीत. जनताही त्यांच्या पाठीशी आहे. इराणसमोर काय आव्हाने? इराणलाही युद्धामुळे राजकीय, लष्करी, आर्थिक दबावाचा सामना करावा लागत आहे. काही तज्ज्ञांच्या मते, देश हळूहळू ‘झॉम्बी स्टेट’ बनू शकतो, जिथे सरकार सुरक्षा तर राखते, पण अर्थव्यवस्था आणि प्रशासन कमकुवत होते. इराणची प्रभावी रणनीती... इंटरनॅशनल क्रायसिस ग्रुपचे तज्ज्ञ अली वाएज यांच्या मते, इराण त्रिस्तरीय रणनीती अवलंबत आहे. पहिली- स्वतःचे रक्षण. दुसरी- प्रत्युत्तरादाखल कारवाईची क्षमता टिकवून ठेवणे. तिसरी- दीर्घ संघर्ष, ज्याने शत्रू स्वतःहून हटेल. तेल व महागाईचाही दबाव?ब्रेंट क्रूड १०३ डॉलर्स प्रति बॅरलवर पोहोचले. २८ फेब्रुवारीपासून यात ४१.५% वाढ झाली. अमेरिकन क्रूड ४७% वाढून ९८.७१ डॉलर्सवर गेले आहे. युद्धामुळे मार्चमध्ये जागतिक तेल पुरवठा रोज ८० लाख बॅरलने घटला आहे. ट्रम्प यांच्याकडे काय पर्याय?तज्ज्ञांच्या मते, ट्रम्प आपल्या ‘विजयाची’ व्याख्या बदलू शकतात. ते खामेनेई यांच्या मृत्यूलाच ‘पूर्ण विजय’ घोषित करून सन्मानजनक एक्झिटचा प्रयत्न करू शकतात, कारण इराणला नमवणे कठीण वाटत आहे. ट्रम्प यांच्या चिंतेची कारणे...सीएनएन पोलनुसार ५९-६०% अमेरिकन जनता युद्ध लांबण्याच्या विरोधात आहे. मध्यावधी निवडणुका जवळ असल्याने ट्रम्प यांना लोकप्रियता घटण्याची भीती वाटते. स्पेन, तुर्की व ब्राझीलसारख्या देशांनी अमेरिकेपासून अंतर राखले आहे. दिव्य मराठी नेटवर्क. तेहरान| अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी म्हटले की, इराणच्या खार्ग बेटावरील लष्करी तळ अमेरिकन दलांनी नष्ट केले आहे. मात्र, इराणने दावा केला की तेलाची निर्यात सामान्यपणे सुरू आहे. २० चौकिमीमध्ये पसरलेले हे छोटेसे बेट इराणच्या एकूण तेल निर्यातीपैकी सुमारे ९०% प्रक्रिया करते. येथे बनवलेले साठवण टाके, लोडिंग टर्मिनल व पाइपलाइ तेल निर्यातीसाठी महत्त्वाच्या आहेत. दरवर्षी ९५ कोटी बॅरल क्रूड येथे हाताळले जाते. भारताला दिलासा; २ जहाजे होर्मुझ पार नवी दिल्ली |शिपिंग कॉर्प. ऑफ इंडियाचे भारतीय ध्वज असलेले २ एलपीजी टँकर ‘शिवालिक’ व ‘नंदा देवी’ शनिवारी होर्मुज पार करून भारताकडे रवाना झाले. दोन दिवसांत ते गुजरातच्या मुंद्रा व कांडला बंदरावर पोहोचतील. यात ७० हजार मेट्रिक टनांहून अधिक गॅस आहे. यातून सुमारे ४९ लाख घरगुती सिलिंडर भरतील.

दिव्यमराठी भास्कर 15 Mar 2026 7:06 am

इंधन संकट:पाकिस्तानात कर्मचाऱ्यांच्या वेतनात 30 टक्के कपात, सरकारी कंपन्यांसाठी शरीफ सरकारचा निर्णय

पाकिस्तानचे पंतप्रधान शाहबाज शरीफ यांनी शनिवारी सरकारी मालकीच्या उपक्रम आणि स्वायत्त संस्थांच्या कर्मचाऱ्यांच्या पगारात ५ ते ३० टक्क्यांपर्यंत कपात करण्यास मंजुरी दिली आहे. देशात सुरू असलेल्या काटकसरीच्या मोहिमेचा हा एक भाग आहे. अमेरिका-इस्रायल-इराण संघर्षामुळे निर्माण झालेल्या इंधन संकटाच्या आर्थिक परिणामांना तोंड देण्यासाठी सोमवारी जाहीर करण्यात आलेल्या विविध बचत योजनांचा आढावा घेण्यासाठी बोलावलेल्या बैठकीत हे नवीन उपाय मंजूर करण्यात आले. पंतप्रधान कार्यालयाने जारी केलेल्या निवेदनात म्हटले की, शरीफ यांनी इंधनाच्या किमतीतील चढ-उतार आणि सरकारी काटकसरीच्या उपायांच्या अंमलबजावणीचा आढावा घेण्यासाठी उच्चस्तरीय बैठक घेतली. या बैठकीत असा निर्णय घेण्यात आला की, सरकारी कर्मचाऱ्यांप्रमाणेच सरकारी मालकीच्या उपक्रमांमधील आणि सरकारी आश्रयाखाली स्वायत्त संस्थांमधील कर्मचाऱ्यांच्या पगारात ५-३० टक्क्यांपर्यंत कपात केली जाईल. या काटकसरीच्या उपायांमधून निर्माण होणारी बचत केवळ जनतेला दिलासा देण्यासाठी वापरली जाईल, असेही निवेदनात नमूद करण्यात आले आहे. सरकारी वाहनांच्या इंधन कोट्यामध्ये ५० टक्के कपात केली जाईल.याव्यतिरिक्त, विविध महामंडळे आणि संस्थांच्या मंडळांवर असलेल्या सरकारी प्रतिनिधींना यापुढे बैठकीचा भत्ता मिळणार नाही. सरकारी वाहन खरेदी, मंत्र्यांचे परदेश दौरे बंद निवेदनानुसार, “नवीन वाहने खरेदी करण्यावर आणि इतर सर्व सरकारी खरेदीवर सरकारने घातलेल्या पूर्ण बंदीच्या अंमलबजावणीची माहितीही या बैठकीत देण्यात आली.” तसेच, मंत्रिमंडळ सदस्य, मंत्री, सल्लागार आणि विशेष सहाय्यकांचे पुढील दोन महिन्यांचे वेतन सार्वजनिक कल्याणासाठी बचत म्हणून वापरले जाईल. सरकारी अधिकारी, मंत्री आणि विशेष सहाय्यकांच्या परदेश दौऱ्यांवरील पूर्ण बंदी कायम राहील, असे पंतप्रधानांनी स्पष्ट केले. पेट्रोलचे दर प्रति लिटर ५५ रुपयांनी वाढले गेल्या शुक्रवारी पेट्रोलच्या किमतीत प्रति लिटर ५५ रुपयांनी वाढ करण्यात आली होती, ज्यामुळे सरकारला इंधन वापर कमी करण्यासाठी अनेक कठोर उपाययोजना कराव्या लागल्या आहेत. यापूर्वीच्या पावलांमध्ये दोन महिन्यांसाठी अधिकृत वाहनांच्या इंधन वाटपात ५० टक्के कपात करणे, ६० टक्के सरकारी वाहने रस्त्यावरून काढून टाकणे यांचा समावेश आहे.

दिव्यमराठी भास्कर 15 Mar 2026 6:48 am

वर्ल्ड अपडेट्स:ट्रम्प समर्थक कार्यकर्त्या म्हणाल्या - पाकिस्तान जगभरात दहशतवाद पसरवतो, अमेरिकेने त्याच्यापासून दूर राहावे

ट्रम्प समर्थक कार्यकर्त्या लॉरा लूमर यांनी पाकिस्तानबद्दल वादग्रस्त विधान केले आहे. त्या म्हणाल्या की, पाकिस्तान हा जगात सर्वाधिक इस्लामिक दहशतवाद पसरवणारा देश आहे. त्यांनी अमेरिकेला पाकिस्तानपासून दूर राहण्याचा आणि संबंधांमध्ये सावधगिरी बाळगण्याचा सल्ला दिला. लूमर यांनी हे विधान इंडिया टुडे कॉन्क्लेव्हदरम्यान केले. त्यांनी थेट पाकिस्तानचे पंतप्रधान शाहबाज शरीफ यांच्या सरकारचा उल्लेख करत सांगितले की, पाकिस्तानवर दीर्घकाळापासून जिहादी विचारधारा पसरवल्याचा आरोप होत आहे. त्या म्हणाल्या की, अशा परिस्थितीत अमेरिकेने पाकिस्तानच्या सध्याच्या सरकारशी जवळीक वाढवण्यापूर्वी सावधगिरीने पाऊल उचलले पाहिजे. लूमर या यापूर्वीही त्यांच्या मुस्लिमविरोधी आणि वादग्रस्त विधानांमुळे चर्चेत राहिल्या आहेत. यापूर्वी त्या भारताबाबतही वादात सापडल्या आहेत. त्यांनी भारतीय स्थलांतरितांना ‘थर्ड वर्ल्ड इनवेडर्स’ (मागासलेला देश) म्हटले होते आणि बॉलिवूडची खिल्ली उडवली होती. आंतरराष्ट्रीय घडामोडींशी संबंधित इतर मोठ्या बातम्या… अमेरिका-दक्षिण कोरिया लष्करी सरावादरम्यान उत्तर कोरियाने समुद्रात बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्र डागले उत्तर कोरियाने शनिवारी आपल्या पूर्व किनाऱ्यावरून समुद्राच्या दिशेने एक क्षेपणास्त्र डागले. दक्षिण कोरिया आणि जपानचे म्हणणे आहे की, हे बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्र असू शकते. तथापि, या प्रक्षेपणामुळे कोणत्याही जहाज किंवा विमानाला कोणतेही नुकसान झाले नाही. हे क्षेपणास्त्र त्यावेळी डागण्यात आले जेव्हा अमेरिका आणि दक्षिण कोरियाचा फ्रीडम शील्ड लष्करी सराव सुरू आहे, जो 19 मार्चपर्यंत चालेल. उत्तर कोरिया अनेकदा या लष्करी सरावांना विरोध करतो आणि त्यांना हल्ल्याची तयारी असल्याचे सांगतो. दक्षिण कोरियाई सैन्यानुसार, क्षेपणास्त्र उत्तर कोरियाच्या पूर्व किनाऱ्यावरून समुद्राच्या दिशेने सोडण्यात आले. तर जपानच्या तटरक्षक दलाने सांगितले की, हे क्षेपणास्त्र कदाचित जपानच्या क्षेत्राबाहेर समुद्रात पडले. अमेरिकेत 11 भारतीयांवर व्हिसा फसवणुकीचा आरोप, व्हिसा मिळवण्यासाठी बनावट लुटमार घडवून आणत होते अमेरिकेत 11 भारतीयांवर बनावट लुटमारीच्या घटना घडवून यू-व्हिसा मिळवण्याच्या कटाचा आरोप आहे. अमेरिकेचा यू-व्हिसा अशा लोकांना मिळतो जे एखाद्या मोठ्या गुन्ह्याचे बळी ठरतात आणि तपासात पोलिसांना मदत करतात. यामुळे त्यांना अमेरिकेत राहण्याची आणि काम करण्याची परवानगी मिळते आणि नंतर ग्रीन कार्ड देखील मिळू शकते. तपासात असे समोर आले की, आरोपी दुकानांमध्ये बनावट शस्त्रांसह दरोडे घडवून आणत होते, जेणेकरून कर्मचारी स्वतःला पीडित दाखवून व्हिसासाठी अर्ज करू शकतील. अमेरिकेच्या न्याय विभागाच्या माहितीनुसार, 6 आरोपी बोस्टनच्या फेडरल कोर्टात हजर झाले, तर इतरांना मॅसॅच्युसेट्स, केंटकी आणि ओहायो येथून अटक करण्यात आली. एका आरोपीला यापूर्वीच भारतात पाठवण्यात आले आहे. दोष सिद्ध झाल्यास 5 वर्षांपर्यंत तुरुंगवास आणि 2.5 लाख डॉलरपर्यंत दंड होऊ शकतो. ब्राझीलचे माजी राष्ट्राध्यक्ष बोल्सोनारो आयसीयूमध्ये दाखल, निमोनियामुळे प्रकृती गंभीर ब्राझीलचे माजी राष्ट्राध्यक्ष जेअर बोल्सोनारो यांना गंभीर अवस्थेत रुग्णालयाच्या आयसीयूमध्ये दाखल करण्यात आले आहे. 70 वर्षीय बोल्सोनारो निमोनियाने त्रस्त आहेत. ब्राझीलच्या डीएफ स्टार रुग्णालयाने सांगितले की, त्यांना तीव्र ताप, थंडी वाजणे आणि ऑक्सिजनची पातळी कमी झाल्यानंतर दाखल करण्यात आले. तपासणीत ब्रोंकोनिमोनिया (फुफ्फुसांचा संसर्ग) झाल्याची पुष्टी झाली आहे. बोल्सोनारो यांच्या डॉक्टरांच्या मते, 70 वर्षांपेक्षा जास्त वयाच्या रुग्णांमध्ये न्यूमोनिया धोकादायक ठरू शकतो कारण यामुळे सेप्टीसेमिया (रक्तात संसर्ग) होण्याचा धोका वाढतो. सध्या त्यांना आयसीयूमध्ये अँटीबायोटिक्स आणि इतर वैद्यकीय सहाय्य दिले जात आहे. बोल्सोनारो यांना 2022 च्या निवडणुकीनंतर सत्तापालटाच्या कटाच्या प्रकरणात दोषी ठरवण्यात आले होते. त्यांना गेल्या वर्षी 27 वर्षांच्या तुरुंगवासाची शिक्षा सुनावण्यात आली होती. त्यांच्यावर आरोप होता की त्यांनी निवडणूक हरल्यानंतर ब्राझीलची लोकशाही व्यवस्था उलथवून टाकण्याचा प्रयत्न केला होता.

दिव्यमराठी भास्कर 14 Mar 2026 5:10 pm

उत्तर कोरियाकडून बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्राचे प्रक्षेपण:अमेरिका-दक्षिण कोरिया लष्करी सरावादरम्यान समुद्रात क्षेपणास्त्र डागले

उत्तर कोरियाने शनिवारी आपल्या पूर्व किनाऱ्यावरून समुद्राच्या दिशेने एक क्षेपणास्त्र डागले. दक्षिण कोरिया आणि जपानचे म्हणणे आहे की हे बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्र असू शकते. तथापि, या प्रक्षेपणामुळे कोणत्याही जहाज किंवा विमानाला कोणतेही नुकसान झाले नाही. हे क्षेपणास्त्र अशा वेळी डागण्यात आले, जेव्हा अमेरिका आणि दक्षिण कोरियाचा “फ्रीडम शील्ड” लष्करी सराव सुरू आहे, जो 19 मार्चपर्यंत चालेल. उत्तर कोरिया अनेकदा या लष्करी सरावांना विरोध करतो आणि त्यांना हल्ल्याची तयारी असल्याचे सांगतो. दक्षिण कोरियाई सैन्यानुसार, क्षेपणास्त्र उत्तर कोरियाच्या पूर्व किनाऱ्यावरून समुद्राच्या दिशेने सोडण्यात आले. तर जपानच्या तटरक्षक दलाने सांगितले की हे क्षेपणास्त्र कदाचित जपानच्या क्षेत्राबाहेर समुद्रात पडले. अमेरिकेत 11 भारतीयांवर व्हिसा फसवणुकीचा आरोप, व्हिसा मिळवण्यासाठी बनावट लुटमार घडवून आणत होते अमेरिकेत 11 भारतीयांवर बनावट दरोड्याच्या घटना घडवून U-व्हिसा मिळवण्याचा कट रचल्याचा आरोप आहे. अमेरिकेचा U-व्हिसा अशा लोकांना मिळतो जे एखाद्या मोठ्या गुन्ह्याचे बळी ठरतात आणि तपासात पोलिसांना मदत करतात. यामुळे त्यांना अमेरिकेत राहण्याची आणि काम करण्याची परवानगी मिळते आणि नंतर ग्रीन कार्ड देखील मिळू शकते. तपासात असे समोर आले की आरोपी दुकानांमध्ये बनावट शस्त्रांसह दरोडे घडवून आणत होते, जेणेकरून कर्मचारी स्वतःला पीडित दाखवून व्हिसासाठी अर्ज करू शकतील. अमेरिकेच्या न्याय विभागाच्या मते, 6 आरोपी बोस्टनच्या फेडरल कोर्टात हजर झाले, तर उर्वरित आरोपींना मॅसॅच्युसेट्स, केंटकी आणि ओहायो येथून अटक करण्यात आली. एका आरोपीला यापूर्वीच भारतात पाठवण्यात आले आहे. दोष सिद्ध झाल्यास 5 वर्षांपर्यंत तुरुंगवास आणि 2.5 लाख डॉलरपर्यंत दंड होऊ शकतो. ब्राझीलचे माजी राष्ट्राध्यक्ष बोल्सोनारो आयसीयूमध्ये दाखल, निमोनियामुळे प्रकृती गंभीर ब्राझीलचे माजी राष्ट्राध्यक्ष जेर बोल्सोनारो यांना गंभीर अवस्थेत रुग्णालयाच्या आयसीयूमध्ये दाखल करण्यात आले आहे. 70 वर्षीय बोल्सोनारो निमोनियाने त्रस्त आहेत. ब्राझीलच्या डीएफ स्टार रुग्णालयाने सांगितले की, त्यांना तीव्र ताप, थंडी वाजणे आणि ऑक्सिजनची पातळी कमी झाल्यानंतर दाखल करण्यात आले. तपासणीत ब्रोंकोनिमोनिया (फुफ्फुसांचा संसर्ग) झाल्याची पुष्टी झाली आहे. बोल्सोनारो यांच्या डॉक्टरांच्या मते, 70 वर्षांपेक्षा जास्त वयाच्या रुग्णांमध्ये निमोनिया धोकादायक ठरू शकतो कारण यामुळे सेप्टीसीमिया (रक्तात संसर्ग) होण्याचा धोका वाढतो. सध्या त्यांना आयसीयूमध्ये अँटीबायोटिक्स आणि इतर वैद्यकीय मदत दिली जात आहे. बोल्सोनारो यांना 2022 च्या निवडणुकीनंतर सत्तापालटाच्या कटाच्या प्रकरणात दोषी ठरवण्यात आले होते. त्यांना गेल्या वर्षी 27 वर्षांच्या तुरुंगवासाची शिक्षा सुनावण्यात आली होती. त्यांच्यावर आरोप होता की त्यांनी निवडणूक हरल्यानंतर ब्राझीलची लोकशाही व्यवस्था उलथवून टाकण्याचा प्रयत्न केला होता.

दिव्यमराठी भास्कर 14 Mar 2026 1:11 pm

होर्मुझमधून सुरक्षित बाहेर पडले भारतीय जहाज शिवालिक:याची 55,000 टन LPG आणण्याची क्षमता; ट्रम्प म्हणाले- इराणच्या खार्ग बेटावरील लष्करी तळ उद्ध्वस्त

अमेरिका-इस्त्रायल आणि इराण युद्धाचा आज १५वा दिवस आहे. या युद्धादरम्यान भारताचे एलपीजी (स्वयंपाकाचा वायू) वाहून नेणारे शिवालिक जहाज शुक्रवार रात्री होर्मुझ सामुद्रधुनी सुरक्षितपणे पार करून गेले. जहाजांच्या हालचालींवर लक्ष ठेवणाऱ्या 'मरीनट्रॅफिक' वेबसाइटनुसार हे जहाज ७ मार्च रोजी कतारहून अमेरिकेसाठी रवाना झाले होते. हे जहाज भारताच्या सरकारी कंपनी शिपिंग कॉर्पोरेशन ऑफ इंडियाचे आहे आणि यात सुमारे ५५,००० टन एलपीजी वाहून नेण्याची क्षमता आहे. याच कारणामुळे या जहाजाचे सुरक्षित बाहेर पडणे भारतासाठी खूप महत्त्वाचे मानले जात आहे. याच दरम्यान अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प यांनी दावा केला आहे की, अमेरिकन सैन्याने पर्शियन आखातात असलेल्या खार्ग बेटावरील इराणचे लष्करी तळ उद्ध्वस्त केले आहेत. त्यांनी अशीही चेतावणी दिली की, गरज पडल्यास या भागातील तेल पायाभूत सुविधांनाही लक्ष्य केले जाऊ शकते. इराणच्या सुमारे ८० ते ९०% कच्च्या तेलाची निर्यात याच बेटावरून होते. दावा-इराण दोन भारतीय गॅस टँकरना होर्मुजमधून जाऊ देणार इराणने दोन भारतीय गॅस टँकरना होर्मुज स्ट्रेटमधून जाण्याची परवानगी दिली आहे. न्यूज एजन्सी रॉयटर्सने आपल्या अहवालात हा दावा केला आहे. अहवालात सूत्रांच्या हवाल्याने सांगण्यात आले आहे की, दोन भारतीय एलपीजी टँकर लवकरच होर्मुज स्ट्रेटमार्गे भारताकडे रवाना होतील. यामुळे देशांतर्गत गॅस पुरवठ्यावर पडणारा दबाव कमी होण्यास मदत मिळण्याची अपेक्षा आहे. अहवालात असेही सांगण्यात आले आहे की, कच्च्या तेलाचा एक टँकरही 1 मार्चच्या आसपास होर्मुज स्ट्रेट पार करून आला आहे आणि सौदी अरेबियाचे तेल घेऊन शनिवारपर्यंत भारतात येऊ शकतो. यापूर्वी गुरुवारी संध्याकाळीच भारतातील इराणचे राजदूत मोहम्मद फतहाली यांनी सांगितले होते की, इराण होर्मुज स्ट्रेटमध्ये भारताला सुरक्षित मार्ग देईल. ते म्हणाले- भारत आणि इराण यांच्यात दीर्घकाळापासून मैत्रीपूर्ण संबंध आणि परस्पर विश्वास आहे. दावा- इराणच्या नवीन सर्वोच्च नेत्याचा पाय कापावा लागला अनेक मीडिया रिपोर्ट्समध्ये दावा करण्यात आला आहे की, इराणचे नवीन सर्वोच्च नेते मुजतबा खामेनेई गंभीर जखमी असून कोमामध्ये आहेत. ब्रिटिश मीडिया द सनच्या रिपोर्टनुसार, 28 फेब्रुवारी रोजी अमेरिका-इस्त्रायलच्या हल्ल्यात जखमी झाल्यानंतर त्यांना तेहरानमधील सिना युनिव्हर्सिटी रुग्णालयात दाखल करण्यात आले आहे. त्यांची प्रकृती अत्यंत गंभीर असल्याचे सांगितले जात आहे. अहवालानुसार, हल्ल्यात झालेली जखम इतकी गंभीर होती की त्यांचा एक पाय कापावा लागला आणि यकृतालाही गंभीर नुकसान झाले आहे. रुग्णालयाचा एक भाग पूर्णपणे सील करण्यात आला आहे आणि तिथे कडेकोट सुरक्षा व्यवस्था तैनात आहे. मुजतबा खामेनेई यांना त्यांचे वडील आणि इराणचे माजी सर्वोच्च नेते अयातुल्ला अली खामेनेई यांच्या निधनानंतर 9 मार्च रोजी देशाचे नवे सर्वोच्च नेते बनवण्यात आले होते. अली खामेनेई यांचे 28 फेब्रुवारी रोजी निधन झाले होते. इस्त्राईल-अमेरिका आणि इराण यांच्यातील युद्धाशी संबंधित 3 छायाचित्रे… अमेरिका-इस्रायल आणि इराण युद्धाशी संबंधित अपडेट्ससाठी खालील ब्लॉग वाचा…

दिव्यमराठी भास्कर 14 Mar 2026 8:16 am

पाकिस्तानने इस्लामाबादमध्ये 2 स्फोटक ड्रोन पाडले:अफगाणिस्तानने सैन्य तळांना लक्ष्य केले; आधी पाकिस्तानने काबुलवर हवाई हल्ला केला

पाकिस्तानची राजधानी इस्लामाबादमध्ये सुरक्षा यंत्रणांनी स्फोटकांनी भरलेले दोन ड्रोन खाली पाडले आहेत. मीडिया रिपोर्ट्सनुसार, एक ड्रोन फैजाबाद परिसराजवळ पडले, तर दुसरे I-9 सेक्टरमध्ये पाडण्यात आले. यापूर्वी अफगाणिस्तानच्या संरक्षण मंत्रालयाने दावा केला की, अफगाण हवाई दलाने पाकिस्तानच्या खैबर पख्तूनख्वामधील कोहाट प्रदेशात लष्करी तळांना लक्ष्य केले. खरं तर, पाकिस्तानने गुरुवारी रात्री अफगाणिस्तानची राजधानी काबूल आणि कंदाहारमध्ये हवाई हल्ले केले होते. तालिबान अधिकाऱ्यांनुसार, या हल्ल्यांमध्ये 6 लोकांचा मृत्यू झाला आणि 15 लोक जखमी झाले. यादरम्यान, पाकिस्तान विमानतळ प्राधिकरणाने सांगितले की, इस्लामाबाद आंतरराष्ट्रीय विमानतळावर विमानसेवा सामान्यपणे सुरू आहेत आणि विमानतळ बंद झाल्याच्या बातम्या चुकीच्या आहेत. अफगाणिस्तानच्या पाकिस्तानवरील ड्रोन हल्ल्याचा व्हिडिओ… पाकिस्तानने अफगाणच्या इंधन डेपोवर हल्ला केला होता तालिबानचे प्रवक्ते जबीहुल्लाह मुजाहिद यांच्या मते, पाकिस्तानने 'काम एअर' या खासगी एअरलाइनच्या इंधन डेपोवर हल्ला केला होता, जो नागरी विमाने आणि संयुक्त राष्ट्रांच्या विमानांनाही इंधन पुरवतो. त्यांनी या हल्ल्याला प्रत्युत्तर दिले जाईल, असा इशारा दिला. तर, पाकिस्तानी सुरक्षा अधिकाऱ्यांनी रॉयटर्सला सांगितले की ही कारवाई पाकिस्तानी तालिबान (TTP) च्या ठिकाणांवर करण्यात आली आहे. गेल्या काही महिन्यांत देशात वाढलेल्या दहशतवादी हल्ल्यांनंतर हे ऑपरेशन सुरू करण्यात आले. अफगाण हल्ल्याशी संबंधित छायाचित्रे… पाकिस्तानने तालिबान नेत्यांच्या गडाला लक्ष्य केले तालिबान सरकारचे प्रवक्ते जबीहुल्लाह मुजाहिद यांनी सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म X वर सांगितले की, पाकिस्तानी हल्ले कंधार आणि पक्तिका प्रांतांमध्येही करण्यात आले. कंधार तालिबान नेत्यांचा गड मानला जातो. दरम्यान, तालिबान सरकारने पाकिस्तानचे आरोप फेटाळून लावले आहेत. त्यांचे म्हणणे आहे की, अफगाणिस्तानच्या भूमीचा वापर कोणत्याही देशाविरुद्ध हल्ल्यांसाठी होऊ दिला जाणार नाही. खरं तर, पाकिस्तान दीर्घकाळापासून अफगाणिस्तानच्या तालिबान सरकारवर दबाव टाकत आहे की, त्यांनी आपल्या भूमीचा वापर कोणत्याही दहशतवादी संघटनेला करू देऊ नये. इस्लामाबादचा आरोप आहे की TTP अफगाणिस्तानातून कार्यरत आहे, तर तालिबान सरकार हे आरोप सातत्याने फेटाळत आहे. पाकिस्तान-अफगाणिस्तान दरम्यान युद्धासारखी परिस्थिती पाकिस्तान आणि अफगाणिस्तानमध्ये संघर्षाची सुरुवात २२ फेब्रुवारी रोजी झाली होती. पाकिस्तानने अफगाणिस्तानच्या सीमावर्ती भागांमध्ये हवाई हल्ले केले होते. पाकिस्तानचे उपगृहमंत्री तलाल चौधरी यांनी दावा केला होता की, सीमावर्ती भागांमध्ये TTP च्या ठिकाणांवर केलेल्या कारवाईत किमान ७० दहशतवादी मारले गेले. नंतर पाकिस्तानी वृत्तपत्र डॉनने ही संख्या ८० पर्यंत पोहोचल्याचा दावा केला होता. याला प्रत्युत्तर म्हणून अफगाणिस्तानने २७ फेब्रुवारी रोजी पाकिस्तानवर हल्ला केला. अफगाण संरक्षण मंत्रालयाने म्हटले होते की, पाकिस्तानला 'योग्य वेळी कठोर प्रत्युत्तर' दिले जाईल. मंत्रालयाने या हल्ल्यांना देशाच्या सार्वभौमत्वाचे उल्लंघन म्हटले होते. पाकिस्तान अफगाणिस्तानच्या तालिबान सरकारवर दीर्घकाळापासून दबाव टाकत आहे की, त्यांनी आपल्या भूमीचा वापर कोणत्याही दहशतवादी संघटनेला करू देऊ नये. इस्लामाबादचा आरोप आहे की, TTP अफगाणिस्तानमधून कार्यरत आहे, तर तालिबान सरकार हे आरोप सातत्याने फेटाळत आहे. पाकिस्तानने अफगाणिस्तानमध्ये ४१५ तालिबानी सैनिक मारले पाकिस्तानने अफगाणिस्तानविरुद्धच्या हल्ल्याला ‘गजब लिल हक’ ऑपरेशन असे नाव दिले होते आणि काबूलसह अनेक प्रांतांमध्ये हल्ले केले. ‘गजब लिल हक’ म्हणजे, आपल्या हक्कांसाठी उभे राहणे. पाकिस्तानचे माहिती मंत्री अत्ता उल्लाह तारर यांच्या मते आतापर्यंत - पाकिस्तानी हवाई दलाने दावा केला होता की त्यांनी नंगरहार आणि कंधारमधील तालिबानच्या लष्करी मुख्यालयांना लक्ष्य केले. तर तालिबानचे म्हणणे आहे की त्यांचे फक्त 8 ते 13 सैनिक मारले गेले आणि काही जखमी झाले. त्यांनी दावा केला होता की 55 पाकिस्तानी सैनिक मारले गेले आणि दोन लष्करी मुख्यालयांसह अनेक चौक्यांवर ताबा मिळवला. 1 लाख लोकांना घर सोडावे लागले गेल्या काही आठवड्यांत अफगाण आणि पाकिस्तानी सुरक्षा दलांमध्ये सीमेवर अनेकदा चकमकी झाल्या आहेत. संयुक्त राष्ट्रांच्या अफगाणिस्तान मिशन (UNAMA) नुसार, 26 फेब्रुवारी ते 5 मार्च दरम्यान पाकिस्तानच्या लष्करी कारवाईत 56 नागरिक मारले गेले आहेत. यात 24 मुलांचाही समावेश आहे. संयुक्त राष्ट्र निर्वासित संस्थेनुसार, या हल्ल्यांमुळे सुमारे 1.15 लाख लोकांना आपली घरे सोडून सुरक्षित ठिकाणी जाण्यास भाग पडले आहे. पाकिस्तान आणि TTP मध्ये संघर्ष का? ग्लोबल टेररिज्म इंडेक्समध्ये पाकिस्तान दुसऱ्या क्रमांकावर दोन्ही देशांमध्ये आधीही तणाव होता अफगाणिस्तान आणि पाकिस्तानमध्ये ड्युरंड रेषेवरून दीर्घकाळापासून वाद आहे. दोन्ही देश एकमेकांवर हल्ले आणि दहशतवाद्यांना लपवल्याचा आरोप करत असतात. 2021 मध्ये अफगाणिस्तानच्या सत्तेवर तालिबानचे नियंत्रण आल्यापासून तणाव आणखी वाढला आहे.

दिव्यमराठी भास्कर 14 Mar 2026 7:29 am

युद्धक्षेत्रात अडकलेले डॉ. मिलर यांचे मिशन इम्पॉसिबल:ट्रम्प सरकारने हात वर केल्यावर अमेरिकन डॉक्टरने सूत्रे हाती घेतली; कतारमधून 4 खंड पार करून 62 तासांत घरी पोहोचले

अमेरिकेतील न्यू ऑर्लिन्सचे रहिवासी असलेले डॉक्टर जेय मिलर यांच्यासाठी भारताची 'वन्स-इन-ए-लाइफटाइम' कौटुंबिक सहल एका भयानक अनुभवात बदलली. मध्यपूर्वेत वाढत्या युद्धाच्या तणावामध्ये अडकलेले डॉक्टर ज्या प्रकारे आपला जीव वाचवून घरी परतले, ती एखाद्या फिल्मी कथेपेक्षा कमी नाही. 28 फेब्रुवारी रोजी डॉ. मिलर दोहा (कतार) येथून डलाससाठी निघाले होते, परंतु इराण-इस्त्रायल तणावामुळे हवाई क्षेत्र बंद झाल्याने त्यांचे विमान एका तासानंतर परत दोहाला आले. इस्त्रायल आणि अमेरिकेने इराणवर हल्ला केला होता. प्रत्युत्तरादाखल इराण रॉकेट आणि ड्रोन डागत होता. कतारसह मध्यपूर्वेतील अनेक देशांनी हवाई क्षेत्र बंद केले. विमानसेवा रद्द झाली. हजारो प्रवासी अडकले. डॉ. मिलर यांनी सांगितले की, त्यावेळी त्यांनी आपल्या पत्नीला फोन केला आणि फक्त एवढेच म्हटले की, 'मी तिच्यावर खूप प्रेम करतो, कारण मला माहित नव्हते की मी घरी परत येऊ शकेन की नाही.' मिलर हे 45 वर्षांचे पल्मोनरी आणि क्रिटिकल केअर स्पेशालिस्ट आहेत. रुग्णांकडे परत जाण्यासाठी ते पत्नी स्वाथी नर्रा आणि 5 वर्षांच्या मुलगी देवीला सोडून एक आठवडा आधी भारतातून निघाले होते. भारतातून अमेरिकेला जात असताना, कतारमधून मिलर यांना पुढील विमान पकडायचे होते, परंतु युद्ध सुरू झाल्यामुळे ते दोहामध्येच अडकले. ते अंदाझ दोहा हॉटेलमध्ये थांबले होते. या दरम्यान मिलर यांनी अमेरिकन स्टेट डिपार्टमेंटला फोन केले. फॉर्म भरले. लुईझियानाच्या नेत्यांशी संपर्क साधला, पण कोणतीही मदत मिळाली नाही. अमेरिकन परराष्ट्र विभागाने जेव्हा सांगितले की प्रवाशांनी त्यांच्या सुरक्षेसाठी सरकारवर अवलंबून राहू नये, तेव्हा डॉक्टर मिलर यांनी स्वतःच बाहेर पडण्याचा मार्ग शोधला. दोहा ते रियाद टॅक्सीने 9 तासांत पूर्ण केला प्रवास आशिया (सौदी अरेबिया) - दोहा विमानतळ बंद असल्यामुळे मिलर यांनी रियादपर्यंतचा 9 तासांचा प्रवास टॅक्सीने पूर्ण केला. यासाठी त्यांना 3 गाड्या बदलाव्या लागल्या आणि 2.5 लाख रुपये खर्च करावे लागले. आफ्रिका (इथिओपिया) - रियादहून ते इथिओपियाची राजधानी अदिस अबाबा येथे पोहोचले. येथे ते 15 तास थांबले. युरोप आणि अमेरिका - इथिओपियाहून त्यांचे विमान इंधन भरण्यासाठी इटली (रोम) येथे थांबले, नंतर शिकागोमार्गे ते न्यू ऑर्लिन्सला पोहोचले.

दिव्यमराठी भास्कर 13 Mar 2026 3:22 pm

शिक्षण, आरोग्यावर सर्वाधिक खर्च करताहेत अमेरिकन परोपकारी:टॉप-50 दानशूरांनी विक्रमी 2 लाख कोटी दिले; ब्लूमबर्ग पहिल्या स्थानावर, गेट्स दुसऱ्या स्थानावर

अमेरिकेतील टॉप 50 परोपकारी व्यक्तींनी 2025 मध्ये फाउंडेशन, विद्यापीठे आणि रुग्णालयांना 2 लाख कोटी रुपयांचे महादान देण्याची वचनबद्धता दर्शविली आहे. क्रॉनिकल ऑफ फिलैंथ्रोपीच्या यादीनुसार, हे 2024 च्या 16.6 अब्ज डॉलरच्या तुलनेत 35% अधिक आहे. मीडिया क्षेत्रातील दिग्गज आणि न्यूयॉर्कचे माजी महापौर मायकेल ब्लूमबर्ग या यादीत अव्वल स्थानी आहेत. त्यांनी 4.3 अब्ज डॉलरचे दान दिले, जे टॉप 50 व्यक्तींनी दिलेल्या एकूण दानाच्या 19% आहे. त्यांच्या पाठोपाठ मायक्रोसॉफ्टचे सह-संस्थापक बिल गेट्स (3.7 अब्ज डॉलर) आणि पॉल ॲलन (3.1 अब्ज डॉलर) होते. टॉप 10 मध्ये वॉरेन बफे, मायकेल डेल आणि मार्क झुकरबर्ग यांसारखी नावे देखील आहेत. तथापि, जगातील सर्वात श्रीमंत व्यक्ती टेस्लाचे संस्थापक इलॉन मस्क आणि ॲमेझॉनचे संस्थापक जेफ बेझोस टॉप 50 मध्ये नाहीत. मस्क अनेकदा या यादीतून बाहेर असतात कारण त्यांच्या संपत्तीचा खूपच लहान भाग (0.1% पेक्षाही कमी) प्रत्यक्ष दानामध्ये जातो. त्यांचे बहुतेक 'दान' त्यांच्या स्वतःच्या 'मस्क फाउंडेशन'मध्ये जाते, ज्याची ही यादी तोपर्यंत गणना करत नाही जोपर्यंत ते पैसे प्रत्यक्षात एखाद्या धर्मादाय संस्थेपर्यंत किंवा गरजू व्यक्तीपर्यंत पोहोचत नाहीत. तज्ञांचे म्हणणे आहे की ही यादी बऱ्याच अंशी स्थिर आहे. गेल्या पाच वर्षांत, शीर्ष 20 दानशूरांपैकी 16 नावे किमान दोनदा या यादीचा भाग राहिली आहेत. यापैकी निम्म्याहून अधिक ‘द गिव्हिंग प्लेज’चे स्वाक्षरीदार आहेत, ज्यांनी आपली बहुतेक संपत्ती दान करण्याचा संकल्प केला आहे. तज्ञ डेव्हिड कॅम्पबेल यांचे मत आहे की 2026 मध्ये परोपकाराची दिशा लोकशाही मजबूत करण्याकडे वळू शकते. सर्वात मोठ्या दानशूर - मॅकेन्झी स्कॉटचे यादीत नाव नाही, 7.1 अब्ज डॉलर दान केल्याचा दावा ॲमेझॉनचे सीईओ जेफ बेझोस यांच्या माजी पत्नी मॅकेन्झी स्कॉट यांनी दावा केला की त्यांनी 2025 मध्ये 7.1 अब्ज डॉलर दान केले. जर हे स्वीकारले असते, तर त्या यादीत पहिल्या स्थानावर असत्या. तथापि, पुरेशी माहिती न दिल्याने त्यांना या यादीतून वगळण्यात आले. आकडेवारीनुसार असे दिसून येते की यादीत एकही अशी महिला नाही जिने स्वतंत्रपणे दान केले असेल. हे अमेरिकेतील अब्जाधीशांमध्ये असलेल्या लैंगिक फरकाचे द्योतक आहे, जिथे 86% अब्जाधीश पुरुष आहेत.

दिव्यमराठी भास्कर 13 Mar 2026 2:37 pm

अमेरिकेत भारतीय वंशाच्या दोन भावांना 835 वर्षांची शिक्षा:वैद्यकीय घोटाळ्यात दोषी

अमेरिकेत भारतीय वंशाच्या दोन भावांना फसवणुकीच्या प्रकरणात 835 वर्षांची तुरुंगवासाची शिक्षा सुनावण्यात आली आहे. अमेरिकेतील पेनसिल्व्हेनिया येथे राहणारे भास्कर सवानी आणि अरुण सवानी यांच्यावर हेल्थकेअर आणि H-1B व्हिसाशी संबंधित अनेक घोटाळे केल्याचा आरोप आहे. या प्रकरणात त्यांची सहकारी अलेक्झांड्रा ओला राडोमिक देखील दोषी आढळली आहे. अमेरिकेच्या न्याय विभागाच्या मते, दोन्ही भावांनी सुमारे 10 वर्षे कंपन्या आणि डेंटल क्लिनिकचे नेटवर्क तयार करून फसवणूक केली. त्यांनी 'मेडिकेड'मधून 3 कोटी डॉलर (सुमारे 250 कोटी रुपये) पेक्षा जास्त रकमेची फसवणूक केली आणि असे उपचार केले नसतानाही त्यांची बिले लावली. त्यांच्यावर आरोप आहे की त्यांनी परवानगी नसलेले डेंटल इम्प्लांट्स देखील लावले. त्याचबरोबर, H-1B व्हिसाद्वारे परदेशातून, विशेषतः भारतातून कर्मचाऱ्यांना बोलावण्यासाठी बनावट अर्ज केले आणि अनेक कर्मचाऱ्यांवर पगाराचा काही भाग परत देण्यासाठी दबाव टाकला. अफगाण तालिबानचा आरोप- पाकिस्तानने कंदाहार विमानतळाजवळच्या इंधन डेपोवर बॉम्ब हल्ला केला पाकिस्तान आणि अफगाणिस्तान यांच्यातील तणाव पुन्हा वाढत असल्याचे दिसत आहे. अफगाण तालिबानचा दावा आहे की पाकिस्तानने कंदाहार विमानतळाजवळ एका एअरलाइनच्या इंधन डेपोवर बॉम्ब हल्ला केला आहे. तालिबानचे प्रवक्ते जबीहुल्लाह मुजाहिद यांच्या मते, हा हल्ला 'काम एअर' या खासगी एअरलाइनच्या इंधन डेपोवर करण्यात आला, जो नागरी विमानांना आणि संयुक्त राष्ट्रांच्या विमानांनाही इंधन पुरवतो. तालिबानने असाही आरोप केला की पाकिस्तानने राजधानी काबूलसह इतर ठिकाणी बॉम्ब हल्ला केला. या हल्ल्यांमध्ये महिला आणि मुलांचा मृत्यू झाल्याचेही सांगण्यात आले आहे. दो देशांमधील संघर्ष गेल्या महिन्यात सुरू झाला होता, जेव्हा पाकिस्तानने अफगाणिस्तानमध्ये हवाई हल्ले केले होते. पाकिस्तानचे म्हणणे होते की हे हल्ले दहशतवादी ठिकाणांना लक्ष्य करून केले होते, तर अफगाणिस्तानने याला आपल्या सार्वभौमत्वाचे उल्लंघन म्हटले होते. केनिया विमानतळावर 2,000 हून अधिक ‘क्वीन मुंग्या’ तस्करी करताना चिनी नागरिक पकडला गेला केनियातील एका विमानतळावर एका चिनी नागरिकाला हजारो जिवंत 'क्वीन मुंग्यांची' तस्करी करताना पकडण्यात आले आहे. आरोपीकडून 2,000 हून अधिक मुंग्या सापडल्या आहेत. माहितीनुसार, आरोपी झांग केकुनला जोमो केन्याटा आंतरराष्ट्रीय विमानतळावर सुरक्षा तपासणीदरम्यान अटक करण्यात आली. त्याच्या बॅगची तपासणी केली असता मोठ्या संख्येने जिवंत मुंग्या सापडल्या, ज्या तो चीनला घेऊन जाण्याचा प्रयत्न करत होता. अधिकाऱ्यांनी सांगितले की, सुमारे 1,948 राणी मुंग्या टेस्ट ट्यूबमध्ये पॅक केल्या होत्या, तर सुमारे 300 मुंग्या टिश्यू पेपरच्या रोलमध्ये लपवून ठेवल्या होत्या. या मुंग्या ‘मेसर सेफालोट्स’ नावाच्या प्रजातीच्या आहेत, ज्या आंतरराष्ट्रीय जैवविविधता नियमांनुसार संरक्षित मानल्या जातात. केनिया वेलफेअर सर्व्हिसनुसार, युरोप आणि आशियातील काही देशांमध्ये या मुंग्यांना विदेशी पाळीव प्राणी म्हणून ठेवण्याचा कल वाढत आहे, त्यामुळे त्यांच्या तस्करीची प्रकरणेही समोर येत आहेत. तपास यंत्रणांचे म्हणणे आहे की, हे प्रकरण एखाद्या आंतरराष्ट्रीय मुंगी तस्करी नेटवर्कशी देखील संबंधित असू शकते. सध्या न्यायालयाने आरोपीला 5 दिवसांच्या कोठडीत पाठवले आहे, जेणेकरून त्याच्या फोन आणि लॅपटॉपची तपासणी करता येईल आणि संपूर्ण प्रकरणाचे सत्य समोर येऊ शकेल.

दिव्यमराठी भास्कर 13 Mar 2026 1:29 pm

पाकिस्तानने अफगाणिस्तानात हवाई हल्ले केले:महिला आणि मुलांसह 4 लोकांचा मृत्यू, 15 जखमी; तालिबान म्हणाला- याला प्रत्युत्तर देऊ

पाकिस्तानने गुरुवारी रात्री अफगाणिस्तानच्या अनेक भागांवर हवाई हल्ले केले. रॉयटर्सनुसार, काबुलमधील घरांवर झालेल्या बॉम्ब हल्ल्यात 4 लोकांचा मृत्यू झाला आणि 15 जण जखमी झाले. यात महिला आणि मुलांचा समावेश आहे. हल्ल्यांमध्ये अनेक घरांचेही नुकसान झाले आहे. तर, तालिबानचे प्रवक्ते जबीहुल्लाह मुजाहिद यांच्या मते, हा हल्ला 'काम एअर' या खासगी एअरलाइनच्या इंधन डेपोवर करण्यात आला, जो नागरी विमाने आणि संयुक्त राष्ट्रांच्या विमानांनाही इंधन पुरवतो. त्यांनी इशारा दिला की या हल्ल्याला प्रत्युत्तर दिले जाईल. पाकिस्तानी सुरक्षा अधिकाऱ्यांनी रॉयटर्सला सांगितले की, ही कारवाई पाकिस्तानी तालिबान (TTP) च्या ठिकाणांवर करण्यात आली आहे. पाकिस्तानचे म्हणणे आहे की, अलिकडच्या काही महिन्यांत देशात वाढलेल्या दहशतवादी हल्ल्यांनंतर हे ऑपरेशन सुरू करण्यात आले आहे. पाकिस्तानने तालिबान नेत्यांच्या बालेकिल्ल्याला लक्ष्य केले तालिबान सरकारचे प्रवक्ते जबीहुल्लाह मुजाहिद यांनी सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म X वर सांगितले की, पाकिस्तानी हल्ले कंदाहार आणि पक्तिका प्रांतांमध्येही करण्यात आले. कंदाहार तालिबान नेत्यांचा बालेकिल्ला मानला जातो. तर, तालिबान सरकारने पाकिस्तानचे आरोप फेटाळून लावले आहेत. त्यांचे म्हणणे आहे की, अफगाणिस्तानच्या भूमीचा वापर कोणत्याही देशाविरुद्ध हल्ल्यांसाठी केला जाणार नाही. खरं तर, पाकिस्तान अफगाणिस्तानच्या तालिबान सरकारवर बऱ्याच काळापासून दबाव टाकत आहे की त्यांनी आपल्या भूमीचा वापर कोणत्याही दहशतवादी संघटनेला करू देऊ नये. इस्लामाबादचा आरोप आहे की TTP अफगाणिस्तानातून कार्यरत आहे, तर तालिबान सरकार हे आरोप सातत्याने फेटाळत आहे. पाकिस्तान-अफगाणिस्तानमध्ये युद्धासारखी परिस्थिती पाकिस्तान आणि अफगाणिस्तानमधील संघर्षाची सुरुवात 22 फेब्रुवारी रोजी झाली होती. पाकिस्तानने अफगाणिस्तानच्या सीमावर्ती भागांमध्ये हवाई हल्ले केले होते. पाकिस्तानचे उपगृहमंत्री तलाल चौधरी यांनी दावा केला होता की, सीमावर्ती भागातील TTP च्या ठिकाणांवर केलेल्या कारवाईत किमान 70 दहशतवादी मारले गेले. नंतर पाकिस्तानी वृत्तपत्र डॉनने ही संख्या 80 पर्यंत पोहोचल्याचा दावा केला होता. याला प्रत्युत्तर म्हणून अफगाणिस्तानने 27 फेब्रुवारी रोजी पाकिस्तानवर हल्ला केला. अफगाण संरक्षण मंत्रालयाने म्हटले होते की, पाकिस्तानला 'योग्य वेळी कठोर प्रत्युत्तर' दिले जाईल. मंत्रालयाने या हल्ल्यांना देशाच्या सार्वभौमत्वाचे उल्लंघन म्हटले होते. पाकिस्तानने अफगाणिस्तानच्या तालिबान सरकारवर दीर्घकाळापासून दबाव आणला आहे की त्यांनी आपल्या भूमीचा वापर कोणत्याही दहशतवादी संघटनेला करू देऊ नये. इस्लामाबादचा आरोप आहे की TTP अफगाणिस्तानातून कार्यरत आहे, तर तालिबान सरकारने हे आरोप सातत्याने फेटाळले आहेत. पाकिस्तानने अफगाणिस्तानात 415 तालिबानी सैनिक मारले पाकिस्तानने अफगाणिस्तानवरील हल्ल्याला ‘गजब लिल हक’ ऑपरेशन असे नाव दिले होते आणि काबूलसह अनेक प्रांतांमध्ये हल्ले केले. ‘गजब लिल हक’ म्हणजे, आपल्या हक्कांसाठी उभे राहणे. पाकिस्तानचे माहिती मंत्री अत्ता उल्लाह तारर यांच्या मते, आतापर्यंत - पाकिस्तानी हवाई दलाने दावा केला होता की त्यांनी नंगरहार आणि कंधारमधील तालिबानच्या लष्करी मुख्यालयांना लक्ष्य केले. तर तालिबानचे म्हणणे आहे की त्यांचे फक्त 8 ते 13 सैनिक मारले गेले आणि काही जखमी झाले. त्यांनी दावा केला होता की 55 पाकिस्तानी सैनिक मारले गेले आणि दोन लष्करी मुख्यालयांसह अनेक चौक्यांवर ताबा मिळवण्यात आला. 1 लाख लोकांना घर सोडावे लागले गेल्या काही आठवड्यांपासून अफगाण आणि पाकिस्तानी सुरक्षा दलांमध्ये सीमेवर अनेकदा चकमकी झाल्या आहेत. संयुक्त राष्ट्रांच्या अफगाणिस्तान मिशन (UNAMA) नुसार, 26 फेब्रुवारी ते 5 मार्च दरम्यान पाकिस्तानच्या लष्करी कारवाईत 56 नागरिक मारले गेले आहेत. यात 24 मुलांचाही समावेश आहे. संयुक्त राष्ट्र निर्वासित संस्थेनुसार, या हल्ल्यांमुळे सुमारे 1.15 लाख लोक आपली घरे सोडून सुरक्षित ठिकाणी जाण्यास भाग पडले आहेत. पाकिस्तान आणि TTP मध्ये संघर्ष का? ग्लोबल टेररिज्म इंडेक्समध्ये पाकिस्तान दुसऱ्या क्रमांकावर दोन्ही देशांमध्ये यापूर्वीही तणाव निर्माण झाला आहे अफगाणिस्तान आणि पाकिस्तान यांच्यात ड्युरंड रेषेवरून दीर्घकाळापासून वाद आहे. दोन्ही देश एकमेकांवर हल्ले आणि दहशतवाद्यांना लपवल्याचा आरोप करत असतात. 2021 मध्ये अफगाणिस्तानच्या सत्तेवर तालिबानचे नियंत्रण आल्यापासून तणाव आणखी वाढला आहे.

दिव्यमराठी भास्कर 13 Mar 2026 1:25 pm

सर्व देशांना रशियन तेल खरेदी करण्याची सूट:अमेरिकेने युद्धामुळे 30 दिवसांची सवलत दिली; कच्च्या तेलाची किंमत 100 डॉलरच्या पुढे

अमेरिकेने जगभरातील देशांना रशियन तेल खरेदी करण्यासाठी 30 दिवसांची तात्पुरती सूट दिली आहे. हा निर्णय यासाठी घेण्यात आला आहे कारण इराणमधील युद्धामुळे जगातील तेल पुरवठ्यावर परिणाम होत आहे. या सवलतीनुसार देश मर्यादित प्रमाणात रशियन तेल खरेदी करू शकतील. अमेरिकेचे म्हणणे आहे की यामुळे बाजारात तेल पुरवठा वाढेल आणि किमती नियंत्रित ठेवण्यास मदत होईल. युद्धामुळे कच्च्या तेलाची किंमतही 100 डॉलर प्रति बॅरलच्या पुढे गेली आहे, जे ऑगस्ट 2022 नंतर पहिल्यांदाच घडले आहे. युद्धामुळे जागतिक तेल बाजारात चिंता वाढली आहे. अमेरिकेचे ट्रेझरी सचिव स्कॉट बेसेंट यांनी सांगितले की ही परवानगी केवळ त्या रशियन तेलासाठी आहे जे आधीच जहाजांमध्ये भरून समुद्रात अडकले आहे. याचा उद्देश बाजारात पुरवठा वाढवणे हा आहे. इराकमध्ये अमेरिकन विमान कोसळले, शिया गटाने जबाबदारी स्वीकारली इराकमध्ये अमेरिकन सैन्याचे एक KC-135 लष्करी विमान कोसळले आहे. यानंतर इराकमधील एका बंडखोर गटाने दावा केला आहे की, त्यांनीच हे विमान पाडले. यापूर्वी 2 मार्च रोजी कुवेतमध्ये फ्रेंडली फायरिंगमध्येही तीन अमेरिकन विमाने कोसळली होती. 'इस्लामिक रेझिस्टन्स इन इराक' नावाच्या संघटनेने सांगितले की, त्यांच्या सैनिकांनी पश्चिम इराकमध्ये अमेरिकन विमानावर एअर डिफेन्स सिस्टिमने हल्ला केला, ज्यामुळे ते कोसळले. ही संघटना इराण-समर्थित अनेक गटांची युती आहे. तरीही अमेरिकन सैन्याने हा दावा चुकीचा ठरवला आहे. अमेरिकन सेंट्रल कमांड (CENTCOM) नुसार, दोन अमेरिकन विमानांशी संबंधित एक घटना घडली होती. यामध्ये एक विमान पश्चिम इराकमध्ये कोसळले, तर दुसरे विमान सुरक्षितपणे इस्रायलमध्ये उतरले. अमेरिकन सैन्याचे म्हणणे आहे की विमान कोणत्याही हल्ल्यामुळे किंवा गोळीबारामुळे कोसळले नाही. सैन्यानुसार, हा अपघात अशा परिसरात झाला ज्याला ते 'फ्रेंडली एअरस्पेस' म्हणतात. इस्रायल-अमेरिका आणि इराण यांच्यातील युद्धाशी संबंधित 3 फोटो… अमेरिका-इस्त्राईल आणि इराण युद्धाशी संबंधित अद्यतनांसाठी खालील ब्लॉग पहा…

दिव्यमराठी भास्कर 13 Mar 2026 8:56 am

अमेरिकेने एच-1बी व्हिसा देण्याच्या प्रक्रियेत बदल केला:आता पगाराच्या आधारावर निवड होईल; 1 एप्रिलपासून नवीन फॉर्म I-129 लागू होईल

अमेरिकेने एच-1बी व्हिसा प्रक्रियेत मोठा बदल केला आहे. आता लाभार्थ्यांची निवड यादृच्छिक लॉटरीऐवजी वेतनावर आधारित असेल. यासाठी अमेरिकन इमिग्रेशन एजन्सीने फॉर्म I-129 ची नवीन प्रणाली तयार केली आहे, जी 1 एप्रिल 2026 पासून अनिवार्य केली जाईल. कंपन्यांना परदेशी कर्मचाऱ्यांसाठी दाखल केलेल्या याचिकेत नोकरीशी संबंधित माहिती द्यावी लागेल. यामुळे पूर्वीच्या तुलनेत अधिक अनुभवी आणि उच्च पगार मिळवणाऱ्या व्यावसायिकांना व्हिसा मिळण्याची शक्यता वाढेल. नवीन प्रणालीमध्ये अर्जदारांना चार वेतन स्तरांमध्ये विभागले जाईल. ज्या पदाचा वेतन स्तर जितका जास्त असेल, निवड प्रक्रियेत त्याला तितक्या जास्त संधी मिळतील. उदाहरणार्थ, लेव्हल-4 च्या उमेदवाराला चार संधी मिळतील, तर लेव्हल-1 ला फक्त एक संधी मिळेल. फॉर्म I-129 चा उपयोग तात्पुरत्या कामगारांना अमेरिकेत बोलावण्यासाठी केला जातो. अमेरिकेचे कामगार विभाग प्रत्येक व्यवसाय आणि शहरासाठी एक मानक वेतन निश्चित करते. त्याच आधारावर नोकरीला लेव्हल-1 ते लेव्हल-4 मध्ये ठेवले जाते. 70% एच-1 बी व्हिसा भारतीयांना मिळतो एच-1 बी वर ट्रम्पचे कधी हो, कधी नाही ट्रम्पचे एच-1 बी व्हिसावर 9 वर्षांत कधी हो, कधी नाही असे धोरण राहिले आहे. पहिल्या कार्यकाळात 2016 मध्ये ट्रम्प यांनी या व्हिसाला अमेरिकेच्या हिताच्या विरोधात म्हटले होते. 2019 मध्ये या व्हिसाची मुदतवाढ निलंबित केली. गेल्या महिन्यातच यू-टर्न घेत म्हटले - आम्हाला प्रतिभेची गरज आहे. गोल्ड कार्डमध्ये कायमस्वरूपी राहण्याचा अधिकार मिळेल ट्रम्पने H-1B मध्ये बदलांव्यतिरिक्त 3 नवीन प्रकारचे व्हिसा कार्ड लॉन्च केले होते. 'ट्रम्प गोल्ड कार्ड', 'ट्रम्प प्लॅटिनम कार्ड' आणि 'कॉर्पोरेट गोल्ड कार्ड' यांसारख्या सुविधाही सुरू करण्यात आल्या आहेत. ट्रम्प गोल्ड कार्ड (8.8 कोटी किंमत) व्यक्तीला अमेरिकेत अमर्यादित निवास (कायमस्वरूपी राहण्याचा) अधिकार देईल. टेक कंपन्या सर्वाधिक H-1B स्पॉन्सर करतात भारत दरवर्षी लाखो अभियांत्रिकी आणि संगणक विज्ञान पदवीधर तयार करतो, जे अमेरिकेच्या टेक उद्योगात महत्त्त्वाची भूमिका बजावतात. इन्फोसिस, TCS, विप्रो, कॉग्निझंट आणि HCL यांसारख्या कंपन्या आपल्या कर्मचाऱ्यांसाठी सर्वाधिक H-1B व्हिसा स्पॉन्सर करतात. असे म्हटले जाते की भारत अमेरिकेला वस्तूंपेक्षा जास्त लोक म्हणजेच अभियंते, कोडर आणि विद्यार्थी निर्यात करतो. आता शुल्क महाग झाल्यामुळे भारतीय प्रतिभा युरोप, कॅनडा, ऑस्ट्रेलिया, मध्य पूर्वेकडील देशांकडे वळेल.

दिव्यमराठी भास्कर 13 Mar 2026 8:47 am

व्यापार युद्ध:ट्रम्प यांनी भारत, चीनसह 16 देशांची सुरू केली चौकशी, ‘अयोग्य व्यापारा’ ची चौकशी होणार

अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी एकीकडे इराणविरुद्ध युद्ध पुकारले व दुसरीकडे व्यापार युद्धात एक नवीन आघाडी उघडली आहे. ट्रम्प प्रशासनाने भारत आणि चीनसह १६ प्रमुख व्यापारी भागीदार देशांविरुद्ध चौकशी सुरू केली आहे. जेणेकरून ते अमेरिकेविरुद्ध ‘अयोग्य व्यापार पद्धती’मध्ये सहभागी आहेत की नाही हे ठरवता येईल. गेल्या महिन्यात अमेरिकेच्या सर्वोच्च न्यायालयाने हे टेरिफ रद्द करून त्यांना बेकायदा घोषित केल्यामुळे या देशांवर पुन्हा आयात कर लादण्यासाठी दबाव आणण्यासाठी ही नवीन रणनीती तयार केली आहे. अमेरिकेचे व्यापार प्रतिनिधी जेमिसन ग्रीर यांनी सांगितले की या तपासणीमुळे जुलैपर्यंत चीन, युरोपियन संघ, भारत, जपान, दक्षिण कोरिया आणि मेक्सिकोवर नवीन टेरिफ लादले जाऊ शकतात. ट्रम्प पुन्हा आयात करासाठी जोरदार प्रयत्न करताना दिसतात. कलम ३०१ मध्ये टेरिफ लावण्याचा अधिकार ‘अयोग्य व्यापार व्यवहार’ म्हणजे काय? - देशांतर्गत गरजेपेक्षा जास्त माल तयार करून जागतिक बाजारपेठेत स्वस्त दरात विकणे. सरकारी अनुदान घेऊन बाजारभावापेक्षा कमी किमतीत माल देणे, इतर कंपन्यांना बाजारपेठेत प्रवेश करू न देणे, चलन कमकुवत ठेवणे जेणेकरून अमेरिकन कंपन्या त्यांच्याशी स्पर्धा करू शकणार नाहीत. ही तपासणी कोणत्या अधिकाराने?अमेरिकेच्या ट्रेड ॲक्ट १९७४ च्या कलम ३०१ अंतर्गत ही चौकशी केली जात आहे. हा कायदा अधिकार देतो की, एखाद्या देशावर अयोग्य व्यापाराचा आरोप सिद्ध झाला तर त्यावर टेरिफ लावले जाऊ शकतात. पुढे काय होणार? १७ मार्चपासून देश आणि कंपन्या आपली बाजू मांडू शकतील. १५ एप्रिलपर्यंत लेखी उत्तरे द्यावी लागतील. ५-८ मे रोजी सुनावणी होईल. त्यानंतर कारवाई होऊ शकते.

दिव्यमराठी भास्कर 13 Mar 2026 6:45 am

रिपोर्ट- इराणमध्ये अमेरिका सध्या सरकार पाडू शकणार नाही:सध्याच्या नेतृत्वाचे जनतेवर पूर्ण नियंत्रण; ट्रम्प लवकरच ऑपरेशन संपवू शकतात

अमेरिका आणि इस्रायल गेल्या दोन आठवड्यांपासून इराणमध्ये हवाई हल्ले करत आहेत, तरीही इराणची सत्ता अजूनही खूप मजबूत आहे आणि ती लवकर कोसळण्याचा कोणताही धोका नाही. ही बाब अमेरिकन गुप्तचर संस्थांच्या अहवालात समोर आली आहे. या प्रकरणाशी संबंधित तीन सूत्रांनी रॉयटर्स वृत्तसंस्थेला ही माहिती दिली आहे. एका सूत्रानुसार, अनेक गुप्तचर अहवालांमध्ये असेच मूल्यांकन करण्यात आले आहे की इराणचे सरकार कोसळण्याच्या स्थितीत नाही आणि ते अजूनही देशातील जनतेवर नियंत्रण ठेवून आहे. दरम्यान, तेलाच्या किमती वाढल्यामुळे राजकीय दबाव वाढत आहे. अशा परिस्थितीत, अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी संकेत दिले आहेत की अमेरिकेचे हे मोठे ऑपरेशन ‘लवकरच’ संपवले जाऊ शकते. तथापि, जर इराणचे कट्टरपंथी नेते सत्तेत राहिले तर युद्ध संपवण्याचा मार्ग शोधणे सोपे होणार नाही. इराणचे सध्याचे सरकार पडेल हे निश्चित नाही गुप्तचर अहवालानुसार 28 फेब्रुवारी रोजी अमेरिका आणि इस्त्रायलच्या हल्ल्यांच्या पहिल्याच दिवशी इराणचे सर्वोच्च नेते अयातुल्ला अली खामेनी यांचा मृत्यू झाला होता, परंतु असे असूनही तेथील धार्मिक नेतृत्वाची व्यवस्था अजूनही एकजूट आहे. इस्त्रायलच्या एका वरिष्ठ अधिकाऱ्यानेही रॉयटर्सला सांगितले की, गुप्त बैठकांमध्येही हीच गोष्ट समोर आली आहे की, सध्या इराणचे सध्याचे सरकार पडण्याची कोणतीही शक्यता नाही. सूत्रांनी असेही सांगितले की, जमिनीवरील परिस्थिती खूप वेगाने बदलत आहे आणि येत्या काळात इराणमधील परिस्थिती वेगळ्या दिशेने जाऊ शकते. खामेनीच्या मृत्यूनंतरही नेतृत्वाचे इराणवर नियंत्रण युद्ध सुरू झाल्यानंतर अमेरिका आणि इस्रायलने इराणमधील अनेक ठिकाणांना लक्ष्य केले आहे. यात हवाई संरक्षण प्रणाली, अणु ठिकाणे आणि उच्च नेतृत्वाशी संबंधित लोकांचा समावेश आहे. ट्रम्प प्रशासनाने या युद्धाची वेगवेगळी कारणे सांगितली आहेत. युद्ध सुरू करताना ट्रम्प यांनी इराणच्या जनतेला सांगितले होते की त्यांनी स्वतः आपले सरकार बदलावे. मात्र, नंतर त्यांच्या वरिष्ठ अधिकाऱ्यांनी सांगितले की इराणचे सरकार हटवणे हे या ऑपरेशनचे उद्दिष्ट नाही. हल्ल्यांमध्ये खामेनी व्यतिरिक्त अनेक वरिष्ठ अधिकारी आणि इस्लामिक रेव्होल्यूशनरी गार्ड कॉर्प्स (IRGC) चे अनेक मोठे कमांडरही मारले गेले आहेत. ही इराणची एक शक्तिशाली निमलष्करी दल आहे, जे देशाच्या अर्थव्यवस्थेच्या मोठ्या भागावर नियंत्रण ठेवते. याव्यतिरिक्त, अमेरिकन गुप्तचर अहवालांनुसार, खामेनी आणि IRGC च्या अधिकाऱ्यांच्या मृत्यूनंतर तयार झालेली 'आंतरिक नेतृत्व प्रणाली' अजूनही देशावर नियंत्रण ठेवून आहे. ब्रुकिंग्स इन्स्टिट्यूशनच्या तज्ज्ञ सुझॅन मलोनी म्हणाल्या की, सध्या इराणमध्ये अशी कोणतीही शक्ती नाही जी सरकारच्या उर्वरित शक्तीला आव्हान देऊ शकेल. त्यांच्या मते, इराण जरी आपल्या शेजारील देशांविरुद्ध पूर्ण ताकद वापरू शकत नसला तरी, देशांतर्गत तो अजूनही पूर्णपणे नियंत्रण ठेवण्यास सक्षम आहे. इराणमध्ये अमेरिकन सैनिक युद्ध लढायला जातील की नाही हे स्पष्ट नाही या आठवड्यात इराणच्या वरिष्ठ शिया धर्मगुरूंच्या 'असेंबली ऑफ एक्सपर्ट्स' या संस्थेने खामेनी यांचा मुलगा मुजतबा खामेनी यांना नवीन सर्वोच्च नेता घोषित केले. एका अन्य सूत्रानुसार, इस्रायलचा इरादा असा आहे की सध्याच्या इराणी शासनाचा कोणताही भाग सत्तेत राहू नये. मात्र, अमेरिका आणि इस्रायलचे सध्याचे ऑपरेशन सरकारला कसे पाडेल हे अद्याप स्पष्ट नाही. सूत्रांचे म्हणणे आहे की यासाठी कदाचित जमिनीवर लष्करी कारवाई करावी लागेल, ज्यामुळे इराणमधील लोक रस्त्यावर उतरून विरोध करू शकतील. ट्रम्प प्रशासनाने अद्याप इराणमध्ये अमेरिकन सैन्य पाठवण्याची शक्यता नाकारलेली नाही. कुर्दांचे म्हणणे - अमेरिकेने पाठिंबा दिल्यास शस्त्रे उचलतील याच दरम्यान, इराकस्थित इराणी कुर्द मिलिशिया गटांनी अमेरिकेशी चर्चा केली होती की ते पश्चिम इराणमधील सुरक्षा दलांवर हल्ला करू शकतात का. असे झाल्यास इराणच्या सुरक्षा यंत्रणेवर दबाव येऊ शकतो आणि देशात सरकारविरोधी विरोध वाढू शकतो. इराणी कुर्दिस्तानच्या कोमाला पक्षाचे प्रमुख अब्दुल्ला मोहतादी म्हणाले की, जर अमेरिकेने पाठिंबा दिला तर हजारो तरुण सरकारविरोधात शस्त्रे उचलण्यास तयार आहेत. त्यांनी असाही दावा केला की, इराणी कुर्द प्रदेशातील सुरक्षा दलांनी काही ठिकाणे सोडली आहेत, कारण त्यांना अमेरिका आणि इस्रायलच्या हल्ल्यांची भीती आहे. इराणी कुर्दांकडे लढण्याची ताकद नाही मात्र, अमेरिकन गुप्तचर अहवालांमध्ये अशी शंका व्यक्त करण्यात आली आहे की, इराणी कुर्द गट दीर्घकाळ इराणी सुरक्षा दलांशी लढण्याची क्षमता ठेवत नाहीत. दोन सूत्रांनुसार, त्यांच्याकडे पुरेसे शस्त्रे नाहीत आणि पुरेसे सैनिकही नाहीत. सूत्रांनुसार, अलीकडच्या काळात इराणी कुर्द गटांनी वॉशिंग्टनमधील अमेरिकन अधिकारी आणि खासदारांकडे शस्त्रे आणि चिलखती वाहने देण्याची मागणी केली आहे. पण ट्रम्प यांनी शनिवारी सांगितले की, त्यांनी इराणी कुर्द गटांना इराणात पाठवण्याचा विचार सध्या तरी फेटाळून लावला आहे. इराणमधील सध्याची सत्ता उलथून टाकणे सोपे नाही वॉशिंग्टन पोस्टच्या एका वेगळ्या अहवालानुसार, अमेरिकेच्या गुप्तचर संस्थांच्या एका गोपनीय अहवालात म्हटले आहे की, जर अमेरिकेने इराणवर मोठ्या प्रमाणावर लष्करी हल्ला केला तरीही, तेथील सध्याची सत्ता उलथून टाकणे सोपे होणार नाही. हे मूल्यांकन नॅशनल इंटेलिजन्स कौन्सिल (NIC) च्या अहवालात करण्यात आले आहे. अहवालानुसार, इराणची लष्करी आणि धार्मिक नेतृत्वाची व्यवस्था इतकी मजबूत आहे की तिला हटवणे कठीण होईल. हा अहवाल अमेरिका आणि इस्रायलने 28 फेब्रुवारी रोजी इराणवर हल्ला सुरू करण्याच्या सुमारे एक आठवडा आधी तयार केला होता. यात वेगवेगळ्या शक्यतांचे मूल्यांकन केले होते, जसे की जर इराणच्या सर्वोच्च नेत्यांना लक्ष्य केले गेले किंवा सरकार आणि संस्थांवर मोठा हल्ला केला गेला. इराणमध्ये विरोधी शक्तींच्या सत्तेत येण्याची शक्यता कमी अहवालात म्हटले आहे की, जर इराणचे सर्वोच्च नेते अयातुल्ला अली खामेनी यांच्या हत्येनंतरही तेथील सत्ता व्यवस्था कोसळण्याऐवजी ठरलेल्या प्रक्रियेनुसार नवीन नेतृत्व निवडेल आणि सरकार सुरू राहील. गुप्तचर मूल्यांकनात असेही म्हटले आहे की, इराणमधील विखुरलेल्या विरोधी शक्तींच्या सत्तेत येण्याची शक्यता खूप कमी आहे. नॅशनल इंटेलिजन्स कौन्सिल हा अमेरिकेच्या 18 गुप्तचर संस्थांमधील वरिष्ठ तज्ञांचा एक गट आहे, जो अशा गोपनीय अहवाल तयार करतो. व्हाईट हाऊसने यावर थेट टिप्पणी केलेली नाही आणि राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांना लष्करी कारवाई सुरू करण्यापूर्वी या अहवालाची माहिती दिली होती की नाही, हे देखील स्पष्ट केलेले नाही.

दिव्यमराठी भास्कर 12 Mar 2026 2:55 pm

ट्रम्प यांच्याकडे युद्ध संपवण्याची कोणतीही योजना नाही:इराणच्या ताकदीचा चुकीचा अंदाज लावला, तेल पुरवठा थांबेल असे वाटले नव्हते

अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प 18 फेब्रुवारी रोजी इराणवर हल्ला करायचा की नाही हे ठरवत असताना, तेव्हा ऊर्जा मंत्री क्रिस राईट यांनी एका मुलाखतीत सांगितले होते की, जर युद्ध झाले तर मध्य पूर्वेतून तेलाच्या पुरवठ्यावर परिणाम होईल किंवा तेलाच्या बाजारात मोठी गडबड होईल याची त्यांना चिंता नव्हती. राईट यांनी सांगितले होते की, गेल्या वर्षी जूनमध्ये जेव्हा इस्रायल आणि अमेरिकेने इराणवर हल्ले केले होते, तेव्हाही तेलाच्या बाजारावर फारसा परिणाम झाला नव्हता. त्यांच्या मते, त्यावेळी तेलाची किंमत थोडी वाढली होती, पण लवकरच ती पुन्हा खाली आली होती. ट्रम्पचे इतर सल्लागारही वैयक्तिकरित्या असेच मत बाळगत होते. त्यांचे मत होते की, धोक्याच्या सूचना वाढवून सांगितल्या जात आहेत आणि इराण यावेळी तेल वाहून नेणारे सागरी मार्ग बंद करण्याची शक्यता कमी आहे, ज्यातून जगातील सुमारे 20% तेलाचा पुरवठा होतो. पण, अलीकडच्या काळात हे मूल्यांकन चुकीचे ठरताना दिसत आहे. इराणने धमकी दिली आहे की, तो होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून जाणाऱ्या तेलाच्या टँकरवर हल्ला करू शकतो. हा तोच महत्त्वाचा सागरी मार्ग आहे, ज्यातून पर्शियन आखातातून बाहेर पडणारी सर्व जहाजे जातात. होर्मुझ सामुद्रधुनीतील जहाजांची वाहतूक थांबली इराणच्या या धमक्यांनंतर आखाती प्रदेशात व्यावसायिक जहाजांची वाहतूक जवळपास थांबली आहे. यामुळे तेलाच्या किमती एकेकाळी प्रति बॅरल 110 डॉलरपर्यंत पोहोचल्या होत्या. ट्रम्प प्रशासन आता आर्थिक संकटावर नियंत्रण मिळवण्यासाठी मार्ग शोधण्यात गुंतले आहे. या संकटामुळे अमेरिकेत पेट्रोलच्या किमतीही वाढल्या आहेत. या घटनेवरून हे देखील दिसून येते की ट्रम्प आणि त्यांच्या सल्लागारांनी युद्धाबाबत इराणच्या भूमिकेचा चुकीचा अंदाज लावला. इराण या संघर्षाला आपल्या अस्तित्वाशी जोडलेला धोका मानत आहे. इराणचा प्रतिसाद अधिक आक्रमक गेल्या वर्षी जूनमध्ये झालेल्या 12 दिवसांच्या युद्धाच्या तुलनेत यावेळी इराणने खूपच आक्रमक प्रतिक्रिया दिली आहे. त्याने अमेरिकेच्या लष्करी तळांवर, मध्य पूर्वेतील अनेक अरब देशांच्या शहरांवर आणि इस्रायलच्या लोकवस्तीच्या भागांवर क्षेपणास्त्र आणि ड्रोन हल्ले केले आहेत. या हल्ल्यांमुळे अमेरिकन अधिकाऱ्यांना अनेक योजना तात्काळ बदलाव्या लागल्या. काही ठिकाणी दूतावास रिकामे करावे लागले आणि पेट्रोलच्या वाढत्या किमती नियंत्रित करण्यासाठी नवीन धोरणावर काम करावे लागले. ट्रम्प यांच्याकडे युद्ध संपवण्याची कोणतीही योजना नाही त्यानंतर मंगळवारी ट्रम्प प्रशासनाच्या अधिकाऱ्यांनी खासदारांना बंद खोलीत माहिती दिली. त्यानंतर कनेक्टिकटचे डेमोक्रॅटिक सिनेटर क्रिस्टोफर मर्फी यांनी सोशल मीडियावर लिहिले की, प्रशासनाकडे होर्मुज सामुद्रधुनी पुन्हा सुरक्षितपणे उघडण्याची कोणतीही योजना नाही. प्रशासनातील काही अधिकारी या गोष्टीमुळे निराश आहेत की, युद्ध संपवण्याची कोणतीही योजना दिसत नाहीये. मात्र, ते ही गोष्ट थेट राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प यांना सांगणे टाळत आहेत, कारण ट्रम्प वारंवार म्हणत आहेत की, लष्करी मोहीम पूर्णपणे यशस्वी झाली आहे. इराणबाबत ट्रम्प आणि संरक्षण मंत्र्यांची विचारसरणी वेगळी ट्रम्प अनेकदा खूप मोठ्या लक्ष्याबद्दल बोलतात. उदाहरणार्थ, त्यांना असे वाटते की इराणमध्ये असा नेता यावा जो अमेरिकेचे ऐकेल. पण परराष्ट्र मंत्री मार्को रुबियो आणि संरक्षण मंत्री पीट हेगसेथ असे बोलत नाहीत. पीट हेगसेथ यांनी मंगळवारी असेही म्हटले होते की, अमेरिकेने इराकमध्ये हात भाजून घेतले आहेत. ते इराणमध्ये असे करणार नाही. त्यांचे म्हणणे आहे की, इराणची क्षेपणास्त्र शक्ती आणि लष्करी क्षमता कमकुवत करणे हाच खरा उद्देश आहे. जर हे झाले तर युद्ध संपवण्याचा मार्ग निघू शकतो. हेगसेथ यांनी मान्य केले की, इराणने आपल्या शेजारील देशांवर ज्या पद्धतीने जोरदार प्रत्युत्तर हल्ले केले, त्याची तीव्रता पेंटागॉनला पूर्णपणे अपेक्षित नव्हती. तरीही त्यांनी सांगितले की, इराणच्या या कारवाया शेवटी त्याच्याच विरोधात जाऊ शकतात. त्यांनी सांगितले की, इराणकडून नेमक्या अशाच प्रतिसादाची अपेक्षा होती हे सांगणे कठीण आहे, परंतु असे होऊ शकते, याची शक्यता होती. त्यांच्या मते, इराणचे हे हल्ले दर्शवतात की तेथील सरकार दबावाखाली आहे. तेलाच्या पुरवठ्यावर झालेल्या परिणामामुळे ट्रम्प संतापले यादरम्यान ट्रम्प यांनी असेही म्हटले की, तेलाच्या पुरवठ्यावर युद्धाच्या परिणामामुळे ते नाराज आहेत. त्यांनी फॉक्स न्यूजला सांगितले की, तेलवाहू जहाजांवरील कर्मचाऱ्यांनी ‘थोडे धैर्य दाखवावे’ आणि होर्मुझ सामुद्रधुनीतून जात राहावे. काही लष्करी सल्लागारांनी युद्धापूर्वी इशारा दिला होता की, इराण अत्यंत आक्रमक प्रत्युत्तर देऊ शकतो आणि अमेरिका-इस्त्रायलच्या हल्ल्याला आपल्या अस्तित्वासाठी धोका मानू शकतो. पण काही इतर सल्लागारांना विश्वास होता की, जर इराणच्या सर्वोच्च नेत्यांना मारले गेले, तर त्यांच्या जागी येणारे नेते अधिक व्यावहारिक असतील आणि युद्ध संपवण्याचा प्रयत्न करतील. जेव्हा ट्रम्प यांना सांगण्यात आले की, युद्धामुळे तेलाच्या किमती वाढू शकतात, तेव्हा त्यांनी ही शक्यता मान्य केली, पण ती तात्पुरती समस्या असल्याचे सांगत तिला जास्त महत्त्व दिले नाही. त्यांनी ऊर्जा मंत्री क्रिस राईट आणि वित्त मंत्री स्कॉट बेसेंट यांना संभाव्य किंमतवाढीला तोंड देण्यासाठी पर्याय तयार करण्यास सांगितले. मात्र, राष्ट्राध्यक्षांनी या पर्यायांबद्दल सार्वजनिकपणे तोपर्यंत काहीही सांगितले नाही, जोपर्यंत युद्ध सुरू होऊन 48 तासांपेक्षा जास्त वेळ उलटला नाही. या पर्यायांमध्ये अमेरिकन सरकारकडून राजकीय जोखीम विमा देणे आणि अमेरिकन नौदलाकडून जहाजांना सुरक्षा देणे यासारख्या उपाययोजनांचा समावेश होता. अद्याप नौदलाची अशी एस्कॉर्ट व्यवस्था सुरू झालेली नाही. इराणची समुद्रात सुरुंग पेरण्याची तयारी अमेरिकेचे ऊर्जा मंत्री क्रिस राईट यांनी 10 मार्च रोजी सोशल मीडियावर लिहिले की, अमेरिकेच्या नौदलाने एका तेल टँकरला होर्मुज सामुद्रधुनीतून सुरक्षितपणे पार केले आहे. त्यांच्या या पोस्टनंतर तेल बाजारात खळबळ उडाली आणि गुंतवणूकदारांना वाटले की परिस्थिती सुधारत आहे. पण नंतर जेव्हा प्रशासनाच्या इतर अधिकाऱ्यांनी सांगितले की असे कोणतेही एस्कॉर्ट ऑपरेशन झालेच नाही, तेव्हा राईट यांना ती पोस्ट हटवावी लागली आणि बाजार पुन्हा अस्थिर झाला. तेलाचा पुरवठा पुन्हा सुरू करण्याचे प्रयत्न त्यामुळेही कठीण होत आहेत, कारण अमेरिकेच्या गुप्तचर संस्थांना माहिती मिळाली आहे की, इराण होर्मुज सामुद्रधुनीमध्ये सागरी सुरुंग (बारूदी सुरंग) पेरण्याची तयारी करत आहे. ही योजना अजून सुरुवातीच्या टप्प्यात असली तरी, यामुळे ट्रम्प प्रशासन चिंतेत पडले. अमेरिकेच्या सैन्याने मंगळवारी संध्याकाळी सांगितले की, त्यांनी होर्मुज सामुद्रधुनीजवळ इराणच्या 16 अशा जहाजांना लक्ष्य केले आहे, जी सागरी सुरुंग पेरण्याच्या तयारीत होती. तेलाच्या किमती वाढल्याने नेत्यांची चिंता वाढलीदरम्यान, तेलाच्या किमती वाढल्याने वॉशिंग्टनमधील रिपब्लिकन नेत्यांची चिंताही वाढली आहे. त्यांना भीती आहे की यामुळे मध्यावधी निवडणुकांपूर्वी मतदारांमध्ये त्यांच्या आर्थिक धोरणांना नुकसान होऊ शकते. अमेरिकेत नोव्हेंबरमध्ये मध्यावधी निवडणुका होणार आहेत. ट्रम्प सार्वजनिक आणि खाजगीरित्या असेही म्हणत आहेत की व्हेनेझुएलाचे तेल या संकटातून बाहेर पडण्यास मदत करू शकते. मंगळवारी प्रशासनाने टेक्सासमध्ये एका नवीन रिफायनरीची घोषणाही केली, ज्यामुळे तेल पुरवठा वाढण्यास मदत होईल आणि इराणमुळे तेल बाजारावर दीर्घकाळ परिणाम होणार नाही. काही तज्ञांना हे देखील आश्चर्य वाटले की ट्रम्प यांना इतका विश्वास कसा होता की तेल पुरवठा सुरूच राहील. कारण गेल्या वर्षीच ट्रम्प यांनी येमेनच्या हुती बंडखोरांविरुद्ध लष्करी मोहीम सुरू केली होती, ज्यांनी क्षेपणास्त्र आणि ड्रोन हल्ल्यांनी रेड सीमधील जहाजांची वाहतूक जवळजवळ थांबवली होती. गेल्या वर्षी मार्चमध्ये हुतींवर हल्ल्याची घोषणा करताना ट्रम्प म्हणाले होते की, या हल्ल्यांमुळे जागतिक अर्थव्यवस्थेला अब्जावधी डॉलर्सचे नुकसान झाले आहे. ट्रम्प वारंवार आपली विधाने बदलत आहेत पण इराणसोबत सुरू झालेल्या या युद्धानंतर ट्रम्प यांची विधाने सातत्याने एकसारखी राहिलेली नाहीत. ट्रम्प कधी म्हणतात की हे युद्ध एका महिन्यापेक्षा जास्त काळ चालू शकते, तर कधी म्हणतात की ते जवळजवळ पूर्ण झाले आहे. दुसरीकडे, परराष्ट्र मंत्री मार्को रुबियो आणि संरक्षण मंत्री पीट हेगसेथ यांनी अलीकडच्या काळात 3 उद्दिष्टांबद्दल सांगितले आहे. 1. इराणची क्षेपणास्त्रे आणि ती प्रक्षेपित करण्याची क्षमता नष्ट करणे.2. क्षेपणास्त्रे बनवणारे कारखाने नष्ट करणे.3. इराणच्या नौदलाचा नाश करणे. तज्ञांचे मत आहे की, यातून हे संकेत मिळू शकतात की अमेरिका लवकरच युद्ध संपवण्याचा मार्ग शोधत आहे. तथापि, ट्रम्प यांनी त्यांच्या पत्रकार परिषदेत इशारा दिला की, जर इराणने जगाचा ऊर्जा पुरवठा थांबवण्याचा प्रयत्न केला तर अमेरिका आणखी कठोर पाऊल उचलेल. ट्रम्प प्रशासनाचे माजी राष्ट्रीय सुरक्षा सल्लागार मॅथ्यू पॉटिंगर यांनी सांगितले की, ट्रम्प कदाचित अजूनही युद्धाला थोडे पुढे नेण्याचा निर्णय घेऊ शकतात. त्यांच्या मते, ट्रम्प यांना नंतर पुन्हा दुसरे युद्ध लढावे लागू नये असे वाटते. युद्ध संपवणे अमेरिकेसाठी अत्यंत महत्त्वाचे दरम्यान, युद्ध संपवण्याचे मार्ग शोधण्याची गरज यासाठीही वाढली आहे कारण तेलाच्या किमती वेगाने वाढत आहेत आणि अमेरिका मोठ्या प्रमाणात महागडी शस्त्रे वापरत आहे. पेंटागॉनच्या अधिकाऱ्यांनी संसदेत बंद खोलीत सांगितले की, युद्धाच्या पहिल्या दोन दिवसांतच सुमारे 5.6 अब्ज डॉलरची शस्त्रे वापरली गेली आहेत. हा आकडा यापूर्वी सार्वजनिकपणे सांगितलेल्या आकडेवारीपेक्षा खूप जास्त आहे. तिकडे इराणचे अधिकारी अजूनही कठोर भूमिका दाखवत आहेत. त्यांचे म्हणणे आहे की ते जगाच्या तेल पुरवठ्यावर आपला प्रभाव वापरून अमेरिका आणि इस्रायलवर दबाव आणतील. इराणचे वरिष्ठ राष्ट्रीय सुरक्षा अधिकारी अली लारिजानी यांनी सोशल मीडियावर लिहिले की, होर्मुजची सामुद्रधुनी एकतर सर्वांसाठी शांतता आणि समृद्धीचा मार्ग बनेल, किंवा मग युद्ध इच्छिणाऱ्यांसाठी पराभव आणि दुःखाचा मार्ग.

दिव्यमराठी भास्कर 12 Mar 2026 8:10 am

इराणी शाळेवरील हल्ल्यासाठी अमेरिका जबाबदार:सैन्याच्या चौकशीत खुलासा, चुकीने लष्करी तळ समजले, यात 160 हून अधिक मुले मारली गेली

इराणमधील मीनाब शहरात प्राथमिक शाळेवर झालेल्या क्षेपणास्त्र हल्ल्यासाठी सुरुवातीच्या चौकशीत अमेरिकेला जबाबदार धरण्यात आले आहे. अमेरिकेच्या लष्करी चौकशीनुसार, जुन्या लक्ष्यीकरण डेटाच्या वापरामुळे शाळेची चुकीची ओळख झाली होती. 28 फेब्रुवारी रोजी झालेल्या या हल्ल्यात टॉमहॉक क्रूझ क्षेपणास्त्राने शाळेच्या इमारतीला लक्ष्य करण्यात आले होते. त्यावेळी अमेरिकन सैन्य शाळेजवळील एका इराणी नौदल तळावर हल्ला करत होते, जो पूर्वी त्याच परिसराचा भाग होता. चौकशीत असे समोर आले की अमेरिकेच्या सेंट्रल कमांडने गुप्तचर संस्थेने दिलेल्या जुन्या डेटाच्या आधारे लक्ष्य साधले होते. यात शाळेला लष्करी तळ समजण्यात आले होते. इराणी अधिकाऱ्यांनुसार, या हल्ल्यात 160 हून अधिक मुलांसह किमान 175 लोकांचा मृत्यू झाला. अमेरिकन अधिकाऱ्यांचे म्हणणे आहे की या प्रकरणाची चौकशी अजूनही सुरू आहे आणि जुन्या डेटाची पडताळणी का केली नाही, याचा शोध घेतला जात आहे. इस्रायल-अमेरिका आणि इराण यांच्यातील युद्धाशी संबंधित छायाचित्रे… अमेरिका-इस्त्रायल आणि इराण युद्धाशी संबंधित अपडेट्ससाठी खालील ब्लॉगमधून जा…

दिव्यमराठी भास्कर 12 Mar 2026 8:05 am

युद्धाचा तडाखा:भारताकडे येणाऱ्या थायलंडच्या जहाजावर होर्मुज सामुद्रधुनीत हल्ला; आधी परवानगी घ्या- इराण

अमेरिका-इराण युद्धाच्या १२ व्या दिवशी आखाती प्रदेशात तणाव आणखी वाढला. भारताच्या गुजरात मधील कांडला बंदराकडे जाणाऱ्या थायलंडचे बल्क कॅरियर ‘मयूरी नारी’ ओमान किनारपट्टीजवळ हल्ल्याचे बळी ठरले. हे जहाज युएईच्या खलीफा पोर्टवरून रवाना झाले होते.होर्मुज सामुद्रधुनीतून जाताना त्याला लक्ष्य केल्याने जहाजाच्या इंजिन रूममध्ये आग लागली. जहाजावर २३ क्रू मेंबर्स होते. हल्ल्यानंतर ओमानच्या नौदलाने २० क्रू मेंबर्सना वाचवून खसाब शहरात पोहोचवले. ३ खलाशी बेपत्ता आहेत.दुसरीकडे इराणच्या रिव्होल्युशनरी गार्डने इशारा दिला की, सामुद्रधुनीतून जाणाऱ्या सर्व जहाजांना आता इराणची परवानगी घ्यावी लागेल. त्यांनी असा दावा केला की, इशारा न मानल्यामुळे लक्ष्य केले. जागतिक तेल पुरवठ्यापैकी २०% पुरवठा होर्मुज सामुद्रधुनीतून होतो. अमेरिका-इराण युद्धामुळे होर्मुज सामुद्रधुनी बंद झाल्याने हजारो जहाजे अडकून पडली आहेत. शिपिंग रिसर्च फर्म क्लार्कसन्सच्या मते, आखाती प्रदेशात सुमारे ३,२०० जहाजे प्रभावित झाली असून अनेक बंदरांवर उभी आहेत. यामध्ये २०० हून अधिक टँकर्स आखातात अडकले आहेत.भारताशी संबंधित जहाजांवरही परिणाम झाला आहे. ३७ भारतीय ध्वज असलेली जहाजे या भागात अडकली आहेत. त्यात १,१०९ भारतीय खलाशी आहेत. युद्धादरम्यान स्पेनने इस्रायलमधील आपल्या राजदूताला अधिकृतपणे हटवले आहे. सरकारने एक दिवसापूर्वीच तसे जाहीर केले होते. माद्रिदने गेल्या वर्षी सप्टेंबरमध्ये राजनैतिक तणाव वाढल्यानंतर आपल्या राजदूताला परत बोलावले होते. इस्रायलच्या परराष्ट्रमंत्र्यांनी स्पेन सरकारच्या काही निर्णयांवर टीका केल्यानंतर हा वाद अधिक वाढला. पेड्रो सांचेझ यांनी गाझा मधील हिंसेला नरसंहार म्हणत त्याचा निषेध केल्यानंतर हे निर्णय जाहीर करण्यात आले होते. इटलीच्या पंतप्रधान मेलोनी यांनी शाळेवरील हल्ल्याचा निषेध केला इटलीच्या पंतप्रधान जॉर्जिया मेलोनी यांनी इराणच्या मीनाब येथील शाळेवर झालेल्या क्षेपणास्त्र हल्ल्याचा तीव्र निषेध केला आहे. या हल्ल्यात १७० जणांचा मृत्यू झाला, ज्यामध्ये प्रामुख्याने ७ ते १२ वयोगटातील विद्यार्थिनी होत्या. इटलीच्या सिनेटमध्ये बोलताना मेलोनी यांनी सांगितले की, त्या मीनाबमधील शाळेतील मुलींच्या नरसंहाराचा तीव्र निषेध करतात. त्यांची जबाबदारी निश्चित करावी. इराणने इशारा दिला आहे की, युद्धामुळे कच्च्या तेलाच्या किमती २०० डॉलर प्रति बॅरलपर्यंत पोहोचू शकतात. लष्करी कमांड मुख्यालयाचे प्रवक्ते इब्राहिम जोलफकारी यांनी बुधवारी सांगितले की, इराण केवळ प्रत्युत्तरादाखल हल्ल्यांपुरता मर्यादित राहणार नाही. युद्धादरम्यान व्यापारी जहाजांवर झालेल्या हल्ल्यात दोन भारतीयांचा मृत्यू झाला. एक बेपत्ता आहे. परराष्ट्र मंत्रालयाचे प्रवक्ते रणधीर जयस्वाल यांनी बुधवारी म्हणाले, भारत सरकार आखाती भागातील भारतीयांच्या सुरक्षेसाठी वचनबद्ध आहे.

दिव्यमराठी भास्कर 12 Mar 2026 6:57 am

वॉशिंग्टनमध्ये ट्रम्प-एपस्टीनचा 12 फुटी पुतळा:टायटॅनिकच्या ‘किंग ऑफ द वर्ल्ड’ पोजमध्ये; यापूर्वीही असा पुतळा बनवला गेला आहे

अमेरिकेतील वॉशिंग्टन डीसीमध्ये राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प आणि लैंगिक गुन्हेगार जेफ्री एपस्टीन यांचा 12 फूट उंचीचा पुतळा उभारण्यात आला आहे. यात दोघेही टायटॅनिक चित्रपटातील प्रसिद्ध ‘किंग ऑफ द वर्ल्ड’ पोजमध्ये उभे असलेले दिसत आहेत. हा पुतळा अनामिक कलाकार गट ‘द सिक्रेट हँडशेक’ने नॅशनल मॉलजवळ उभारला आहे. काही लोक याला राजकीय कला आणि अभिव्यक्ती स्वातंत्र्याचे उदाहरण मानत आहेत, तर अनेकांनी याला आक्षेपार्ह म्हटले आहे. व्हाईट हाऊसकडून अद्याप यावर कोणतीही अधिकृत प्रतिक्रिया आलेली नाही. 'मेक अमेरिका सेफ अगेन' असे लिहिले आहे पुतळ्यात एपस्टीन पुढे उभा आहे आणि ट्रम्प त्याच्या मागे हात पसरवून उभे असलेले दिसत आहेत. ही पोझ हॉलीवूड चित्रपट टायटॅनिकमधील त्या प्रसिद्ध दृश्यापासून प्रेरित आहे, ज्यात जॅक जहाजाच्या पुढील भागावर उभा राहून हात पसरवतो आणि म्हणतो- “मी जगाचा राजा आहे.” पुतळ्याभोवती बॅनर लावण्यात आले आहेत, ज्यांवर दोघांच्या फोटोंसह ‘मेक अमेरिका सेफ अगेन’ सारखे नारे लिहिलेले आहेत. हे इंस्टॉलेशन सोशल मीडियावर व्हायरल होत आहे आणि स्थानिक लोकांमध्ये आकर्षणाचे केंद्र बनले आहे. यापूर्वीही अशी मूर्ती लावण्यात आली आहे या गटाने असा पुतळा लावण्याची ही पहिली वेळ नाही. 2025 मध्ये याच गटाने 'बेस्ट फ्रेंड फॉरएव्हर' नावाचा पुतळा लावला होता, ज्यात ट्रम्प आणि एपस्टीन यांना हात पकडून उभे दाखवले होते. जेफ्री एपस्टीन कोण होता? जेफ्री एपस्टीन अमेरिकेचा फायनान्सर होता, ज्यावर अल्पवयीन मुलींची लैंगिक तस्करी आणि लैंगिक शोषणाचे नेटवर्क चालवल्याचे गंभीर आरोप होते. 2019 मध्ये त्याला अटक करण्यात आली होती, पण त्याच वर्षी न्यूयॉर्कच्या तुरुंगात त्याचा मृत्यू झाला. 1990 च्या दशकात आणि 2000 च्या सुरुवातीच्या काळात ट्रम्प आणि एपस्टीनला काही सामाजिक कार्यक्रम आणि पार्ट्यांमध्ये एकत्र पाहिले गेले होते. तथापि, नंतर ट्रम्प यांनी सांगितले होते की त्यांचे एपस्टीनसोबतचे संबंध खूप आधीच संपले होते आणि त्यांनी त्याला त्यांच्या क्लबमधून बॅन केले होते. एपस्टीनच्या फाईल्समध्ये भारतीय नावांचा उल्लेख जेफ्री एपस्टीनशी संबंधित काही ईमेलमध्ये भारत आणि भारतीय वंशाच्या काही लोकांच्या नावांचा उल्लेख समोर आला होता. यामध्ये दीपक चोप्रा, अनिल अंबानी, हरदीप सिंग पुरी, मीरा नायर आणि अनुराग कश्यप यांसारख्या नावांचा समावेश असल्याचे सांगितले गेले. तरीही या नावांचा उल्लेख केवळ संपर्क किंवा संवादाच्या संदर्भात समोर आला होता. कोणाविरुद्धही गुन्ह्यात सामील असल्याचा आरोप सिद्ध झालेला नाही.

दिव्यमराठी भास्कर 12 Mar 2026 6:00 am

उत्तर कोरियामध्ये क्रूझ क्षेपणास्त्र चाचणी:किम जोंग उनने मुलीसोबत पाहिले फायरिंग

उत्तर कोरियाचे नेते किम जोंग उन यांनी आपल्या मुलीसोबत नौदलाची रणनीतिक क्रूझ क्षेपणास्त्र चाचणी पाहिली. सरकारी माध्यमांनी सांगितले की, ही क्षेपणास्त्रे चो ह्योन नावाच्या युद्धनौकेतून डागण्यात आली. क्षेपणास्त्र चाचणी अशा वेळी झाली आहे, जेव्हा अमेरिका आणि दक्षिण कोरिया संयुक्त लष्करी सराव करत आहेत. कोरियन सेंट्रल न्यूज एजन्सीने जारी केलेल्या छायाचित्रांमध्ये किम जोंग उन आणि त्यांची मुलगी एका कॉन्फरन्स रूममध्ये स्क्रीनवर क्षेपणास्त्र बघताना दिसले. अहवालानुसार, क्षेपणास्त्रांनी देशाच्या पश्चिम किनारपट्टीजवळील लक्षित बेटावर हल्ला केला. किम जोंग उन म्हणाले की, या चाचण्या नौदलाची रणनीतिक हल्ला करण्याची क्षमता दर्शवण्यासाठी आणि सैनिकांना शस्त्रास्त्रांच्या वापराचे प्रशिक्षण देण्यासाठी करण्यात आल्या. काही अहवालानुसार, किम जोंग यांची मुलगी ‘किम जू ऐ‘, जिचे वय सुमारे 13 वर्षे सांगितले जाते, 2022 पासून अनेक लष्करी परेड आणि शस्त्र चाचणी कार्यक्रमांमध्ये तिच्या वडिलांसोबत दिसली आहे. नॅशनल इंटेलिजन्स सर्व्हिसनुसार, किम जोंग उन तिला आपली संभाव्य उत्तराधिकारी बनवू शकतात. अमेरिकेत ट्रम्प आणि लैंगिक गुन्हेगार एपस्टीनचा ‘टायटॅनिक पोज’ असलेला पुतळा उभारण्यात आला अमेरिकेची राजधानी वॉशिंग्टन डीसी येथील नॅशनल मॉल पार्कमध्ये अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प आणि लैंगिक गुन्हेगार जेफ्री एपस्टीन यांचा पुतळा उभारण्यात आला आहे. हा पुतळा टायटॅनिक चित्रपटातील प्रसिद्ध “टायटॅनिक पोज” प्रमाणे बनवण्यात आला आहे. यात दोन्ही आकृत्या जहाजाच्या पुढील भागात उभ्या असलेल्या पात्रांप्रमाणे पोज देताना दाखवण्यात आल्या आहेत. अहवालानुसार, हे इंस्टॉलेशन ‘सीक्रेट हँडशेक’ नावाच्या कलाकारांच्या एका गटाने लावले आहे. कोणतीही अधिकृत घोषणा न करता या आठवड्यात ते अचानक स्थापित करण्यात आले. या गटाने यापूर्वीही अशाच प्रकारच्या विरोधाशी संबंधित कलाकृती स्थापित केल्या आहेत. अलीकडेच फॅरागट स्क्वेअरमध्ये 'जेफ्री एपस्टीन वॉक ऑफ शेम' या नावाने आणखी एक इंस्टॉलेशन लावण्यात आले होते. हे प्रकरण अशा वेळी समोर आले आहे, जेव्हा अमेरिकेच्या न्याय विभागाने 30 जानेवारी रोजी एपस्टीन प्रकरणाशी संबंधित काही नवीन रेकॉर्ड्स जारी केले होते. यामध्ये डोनाल्ड ट्रम्प यांचे नाव शेकडो वेळा नोंदवले आहे. चीन आणि उत्तर कोरिया दरम्यान 6 वर्षांनंतर पुन्हा प्रवासी रेल्वे सुरू होतील चीन आणि उत्तर कोरिया दरम्यान प्रवासी रेल्वे सेवा 6 वर्षांनंतर पुन्हा सुरू होणार आहे. चीनच्या रेल्वे ऑपरेटरने सांगितले की, ही सेवा कोविड-19 महामारीमुळे बंद झाली होती, जी गुरुवारपासून सुरू होईल. चीन आणि उत्तर कोरिया दरम्यान दोन गाड्या धावतील. एक गाडी बीजिंग आणि प्योंगयांग दरम्यान आठवड्यातून चार दिवस धावेल. तर दुसरी गाडी चीनच्या सीमावर्ती शहर डांडोंग आणि प्योंगयांग दरम्यान दररोज धावेल. चीन रेल्वेने सांगितले की, ही रेल्वे सेवा दोन्ही देशांमधील मैत्री आणि लोकांच्या परस्पर संपर्काला मजबूत करणारे एक महत्त्वाचे पाऊल आहे. बीबीसीच्या अहवालानुसार, बीजिंग-प्योंगयांग ट्रेनमधील काही डब्यांमध्ये आंतरराष्ट्रीय प्रवाशांना प्रवासाची परवानगी असेल. मात्र, सध्या सामान्य पर्यटक किंवा व्यापाऱ्यांसाठी तिकिटे उपलब्ध नाहीत. सध्या फक्त तेच लोक तिकीट घेऊ शकत आहेत ज्यांच्याकडे वैध व्हिसा आहे, जसे की उत्तर कोरियामध्ये काम करणारे किंवा शिक्षण घेणारे चिनी नागरिक आणि परदेशात राहणारे उत्तर कोरियाई नागरिक.

दिव्यमराठी भास्कर 11 Mar 2026 6:35 pm

युद्धादरम्यान डेटिंगला प्रोत्साहन देत आहे इस्रायल:सिंगल लोक बंकरमध्ये QR स्कॅन करून भेटत आहेत

मध्य पूर्वेत सुरू असलेल्या युद्धादरम्यान, इस्रायलच्या परराष्ट्र मंत्रालयाने एक अनोखी संकल्पना शेअर केली आहे. यात युद्धादरम्यान बंकरमध्ये लपलेले अविवाहित लोक QR कोड स्कॅन करून एकमेकांशी कनेक्ट होऊ शकतात. मात्र, सोशल मीडियावर या कल्पनेवरून बरीच ट्रोलिंगही होत आहे. इस्रायलच्या परराष्ट्र मंत्रालयाने सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म X वर 'बॉम्ब शेल्टर डेटिंग'ची संकल्पना शेअर केली. या अंतर्गत काही बंकरच्या प्रवेशद्वारावर QR कोड लावला जातो. जे लोक हवाई हल्ल्यादरम्यान निवारागृहात पोहोचतात, ते हा QR कोड स्कॅन करू शकतात. यानंतर त्यांना कळू शकते की त्याच बंकरमध्ये असलेल्या लोकांमध्ये कोण अविवाहित आहे. अशा प्रकारे लोक बोलणे सुरू करू शकतात आणि कनेक्ट होऊ शकतात. ही संकल्पना स्पीड-डेटिंग ॲप 'हुक्ड'शी संबंधित आहे. हे ॲप सामान्यतः सामाजिक मेळाव्यात लोकांना लवकर कनेक्ट करण्यासाठी बनवले होते, पण आता त्याचा वापर युद्धादरम्यान केला जात आहे. मंत्रालयाने पोस्टमध्ये काही इतर डिजिटल साधनांचाही उल्लेख केला, जे इस्रायलमधील लोक वापरत आहेत. यात 1. बॉम्ब शेल्टर ट्रॅकरहे टूल नोंदवते की क्षेपणास्त्र सायरन वाजल्यावर एखाद्या व्यक्तीला किती वेळा शेल्टरमध्ये धाव घ्यावी लागली. यासोबतच, सततच्या अलर्टमुळे लोकांची किती झोप खराब होत आहे, याचाही अंदाज ते लावते. 2. शॉवर रिस्क प्रेडिक्टरहे ॲप अलीकडील सायरन पॅटर्नचे विश्लेषण करून पुढील अलर्ट येण्याची किती शक्यता आहे हे सांगते. यामुळे लोक अंघोळीसाठी तुलनेने सुरक्षित वेळ कोणती आहे, याचा अंदाज लावू शकतात. इस्त्रायलमधील अमेरिकेचे राजदूत माईक हकाबी यांनीही ही पोस्ट शेअर केली. त्यांनी विनोदी शैलीत लिहिले की, “कधीतरी ते लोक त्यांच्या मुलांना सांगतील की आम्ही बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्रांपासून वाचत शेल्टरमध्ये डेटिंग ॲपवर भेटलो होतो.” मात्र, इंटरनेट वापरकर्त्यांना ही संकल्पना फारशी आवडली नाही. अनेकांनी याला विचित्र आणि असंवेदनशील संबोधत सोशल मीडियावर थट्टा आणि ट्रोलिंग सुरू केली. स्वित्झर्लंडमध्ये बसला आग लागल्याने 6 लोकांचा मृत्यू, अनेक जखमी स्वित्झर्लंडमध्ये एका बसला आग लागल्याने 6 लोकांचा मृत्यू झाला, तर अनेक जण जखमी झाले आहेत. काही अहवालांमध्ये दावा करण्यात आला आहे की, एका व्यक्तीने स्वतःवर पेट्रोल ओतले होते, परंतु अधिकाऱ्यांनी अद्याप याची पुष्टी केलेली नाही. ही घटना स्थानिक वेळेनुसार मंगळवारी संध्याकाळी सुमारे 6.25 वाजता (भारतीय वेळेनुसार रात्री 10.55) करजर्स येथे घडली, जे राजधानी बर्नपासून सुमारे 20 किलोमीटर दूर आहे. पोलिसांच्या माहितीनुसार, या अपघातात किमान तीन जणांना रुग्णालयात दाखल करण्यात आले आहे. बचाव मोहिमेदरम्यान एका बचाव कर्मचाऱ्यालाही दुखापत झाल्याची माहिती आहे. आगीचे कारण अद्याप स्पष्ट झालेले नाही, परंतु ती जाणूनबुजून लावण्यात आली होती का, याचा तपास सुरू आहे. अमेरिकेत मानसिक स्थितीशी झुंजणाऱ्या तरुणाला पोलिसांनी गोळ्या घातल्या, तरुणाने स्वतः 911 वर कॉल केला होता अमेरिकेत 25 वर्षीय ॲलेक्स लामोरी नावाच्या ऑटिझम या मानसिक स्थितीशी झुंजणाऱ्या तरुणाचा मेरीलँडमध्ये पोलिसांच्या गोळीबारात मृत्यू झाला. मिळालेल्या माहितीनुसार, मानसिक संकटात असताना तरुणाने स्वतः 911 वर कॉल करून वेलनेस चेकसाठी मदत मागितली होती. कुटुंबाच्या म्हणण्यानुसार, ॲलेक्सकडे मानसिक संकटाच्या स्थितीसाठी एक सुरक्षा योजना होती, ज्यात गरज पडल्यास पोलिसांना बोलावणे समाविष्ट होते. त्यांच्या आईनेही अधिकाऱ्यांना आधीच सांगितले होते की त्यांचा मुलगा ऑटिस्टिक आहे आणि त्याला स्वतःला हानी पोहोचवण्याचा धोका असू शकतो. 28 फेब्रुवारीच्या रात्री पोलीस अपार्टमेंट परिसरात पोहोचले तेव्हा त्यांना सुरुवातीला ॲलेक्स सापडला नाही. नंतर पार्किंग लॉटकडून तो हातात चाकू घेऊन पोलिसांच्या दिशेने येताना दिसला. पोलिसांचे म्हणणे आहे की, अधिकाऱ्यांनी त्याला अनेक वेळा शस्त्र खाली ठेवण्यास सांगितले, परंतु तो पुढे सरकत राहिला. यानंतर तीन अधिकाऱ्यांनी गोळीबार केला, ज्यामुळे त्याचा मृत्यू झाला. या घटनेत सहभागी असलेल्या तीन पोलीस अधिकाऱ्यांना प्रशासकीय रजेवर पाठवण्यात आले आहे. प्रकरणाचा तपास सुरू आहे आणि बॉडी-कॅमेरा फुटेज लवकरच जारी केले जाऊ शकते.

दिव्यमराठी भास्कर 11 Mar 2026 6:33 pm

एअर इंडिया एक्सप्रेस विमानाचे लँडिंग करताना चाक निखळले:नोज गियर तुटले; थायलंडमध्ये हार्ड लँडिंग, 133 प्रवासी होते स्वार

थायलंडमध्ये एअर इंडिया एक्सप्रेसचे विमान बुधवारी दुपारी लँडिंग करताना अपघाताला बळी पडले. विमान धावपट्टीवर उतरताच त्याचे नोज गियर तुटले आणि पुढील चाक वेगळे झाले. हे विमान हैदराबादहून फुकेटला जात होते. थाई वृत्तपत्र द नेशननुसार, घटनेनंतर काही काळासाठी धावपट्टी बंद करावी लागली, तथापि, विमानात असलेले सर्व 133 प्रवासी सुरक्षितपणे बाहेर काढण्यात आले आणि कोणीही जखमी झाल्याची बातमी नाही. हे विमान निर्धारित वेळेपूर्वी फुकेटला पोहोचले होते. विमानाची नियोजित लँडिंग वेळ सकाळी 11:40 होती, परंतु ते 11:24 वाजताच उतरले. असे सांगितले जात आहे की विमानाचे लँडिंग खूप वेगाने झाले, ज्यामुळे त्याच्या पुढील लँडिंग गियरला नुकसान झाले. चाक वेगळे झाल्यामुळे विमान तत्काळ धावपट्टीवरून हटवता आले नाही. एअर इंडियाने पुष्टी केली विमानतळ अधिकाऱ्यांनी परिस्थितीवर लवकर नियंत्रण मिळवले. विमानात सात क्रू सदस्य, 131 प्रवासी आणि दोन लहान मुले होती. या घटनेनंतर फुकेट आंतरराष्ट्रीय विमानतळाने धावपट्टी तात्पुरती बंद केली, जेणेकरून विमान हटवता येईल आणि धावपट्टीची सुरक्षा तपासणी करता येईल. विमानतळानुसार, एअर इंडिया एक्सप्रेसचे AXB938 हे विमान हैदराबादहून फुकेटला आले होते. हे बोइंग 737-800 विमान होते, ज्याचा नोंदणी क्रमांक VT-BWQ आहे. एअर इंडिया एक्सप्रेसने एका निवेदनात म्हटले आहे की, आम्ही याची पुष्टी करतो की 11 मार्च रोजी आमच्या हैदराबाद-फुकेट विमानात फुकेट विमानतळावर नोज व्हीलमध्ये बिघाड झाला होता. नोज व्हील हा विमानातील लँडिंग गियर प्रणालीचा एक महत्त्वाचा भाग असतो. विमानाच्या वेगवान लँडिंगमुळे नोज गियर तुटले प्राथमिक तपासणीत असे दिसून आले की विमानाचे लँडिंग खूप वेगाने झाले होते, ज्यामुळे नोज लँडिंग गियरला नुकसान झाले आणि विमान धावपट्टीवरून बाजूला होऊ शकले नाही. फुकेट आंतरराष्ट्रीय विमानतळाने दुपारी 12:08 पासून संध्याकाळी 6 वाजेपर्यंत धावपट्टी बंद राहण्याची सूचना जारी केली. त्याचबरोबर विमानतळ प्रशासनाने संबंधित एजन्सींसोबत मिळून परिस्थिती हाताळली आणि सर्व सुरक्षा नियमांचे पालन केले. विमानतळाने बाधित प्रवाशांना सांगितले आहे की, त्यांनी विमानतळावर येण्यापूर्वी त्यांच्या एअरलाइनशी संपर्क साधून विमानाची स्थिती आणि प्रवासाशी संबंधित माहिती नक्की तपासावी, जेणेकरून कोणत्याही प्रकारच्या त्रासापासून वाचता येईल.

दिव्यमराठी भास्कर 11 Mar 2026 2:20 pm

एआय सुपर ॲपसाठी डेटावर ताबा मिळवण्याची लढाई:चिनी नववर्षाच्या निमित्ताने वापरकर्त्यांना आकर्षित करण्यासाठी अलीबाबा-टेन्सेंटसारख्या कंपन्यांनी ११ हजार कोटी रुपये खर्च केले

चीनमध्ये चंद्र नववर्षाच्या काळात लोकांना लाल लिफाफ्यांमध्ये पैसे देण्याची परंपरा (हांगबाओ) आहे, यावेळी ती नव्या रूपात दिसली. एआय क्षेत्रातील दिग्गज कंपन्याच लोकांना डिजिटल हांगबाओ वाटू लागल्या. गेल्या काही आठवड्यांत अलीबाबा, बायडान्स, टेन्सेंट आणि बायडूने 11 हजार कोटी रुपयांचे कूपन आणि कॅश रिवॉर्ड देऊन लोकांना त्यांचे एआय ॲप डाउनलोड आणि वापरण्यासाठी प्रोत्साहित केले. चीनमध्ये या सबसिडीच्या स्पर्धेला 'होंगबाओ वॉर' म्हटले जात आहे. हे नवीन वर्षाला दिल्या जाणाऱ्या लिफाफ्यांच्या नावावरून आहे. बहुतेक चीनी एआय कंपन्या आधीच त्यांचे मॉडेल विनामूल्य देत होत्या. आता त्या वापरकर्त्यांना पैसे देऊन वापरण्यास प्रवृत्त करत आहेत. वास्तविक पाहता, कंपन्या एजंटिक सेवा तयार करण्यात आणि त्यांचा प्रचार करण्यात मोठी गुंतवणूक करत आहेत. चीनी नववर्षाच्या अगदी आधी अलीबाबा आणि बायडान्सने चॅटबॉटचे अपग्रेड लॉन्च केले. अपग्रेडनंतर, त्यांचे बॉट वापरकर्त्याच्या वतीने अनेक कार्ये करू शकतात. या प्रसंगी, अलीबाबाच्या चॅटबॉट क्वेनद्वारे 10 कोटींहून अधिक पेये विकली गेली. तर, बायडान्सच्या चॅटबॉट दौबाओने टीव्ही शो दरम्यान काही तासांत 2 अब्ज प्रश्नांची उत्तरे दिली. तज्ज्ञ म्हणतात, ‘ही केवळ जाहिरातबाजी नाही, तर डिजिटल बाजारावर कब्जा करण्याची रणनीती आहे. जी कंपनी सर्वात आधी जास्त वापरकर्ते जोडेल, तीच पुढे एआय-आधारित सुपर ॲप बनवू शकेल. ज्यात चॅट, खरेदी, पेमेंट आणि तिकीट बुकिंग एकाच ठिकाणी करता येईल. स्टॅनफोर्डच्या एआय इंडेक्स अहवालानुसार, सुरुवातीचा वापरकर्ता आधार खूप महत्त्वाचा आहे, कारण यामुळे कंपन्यांना अधिक डेटा मिळतो आणि मॉडेल्स वेगाने सुधारतात. याच कारणामुळे कंपन्या नफ्याऐवजी वापरकर्ते जमा करण्यावर खर्च करत आहेत. या स्पर्धेचे नकारात्मक परिणामही दिसू लागले आहेत. गुंतवणूकदारांना विश्वास नाही की इतका मोठा खर्च भविष्यात नफा देईल. उदाहरणार्थ, हांगबाओ वॉर सुरू झाल्यानंतर अलीबाबाचे शेअर्स 30% नी घसरले. उद्योग क्षेत्रातही दबाव वाढत आहे. अलीकडेच ‘क्वेन’चे मुख्य अभियंता लिन जुनयांग यांनी राजीनामा दिला. वाढत्या व्यावसायिक दबावाला यामागे प्रमुख कारण मानले जात आहे. चिप नाही, मेंदूच्या पेशींनी चालेल डेटा सेंटर मेलबर्न: ऑस्ट्रेलियाच्या बायोटेक स्टार्टअप कॉर्टिकल लॅब्सने मेलबर्नमध्ये जगातील पहिले असे डेटा सेंटर तयार केले आहे, जे चिप्सऐवजी मानवी मेंदूच्या पेशींवर चालते. कंपनी सिंगापूरमध्येही असेच केंद्र तयार करत आहे. या 'बायोलॉजिकल कंप्यूटर्स'मध्ये प्रयोगशाळेत तयार केलेले न्यूरॉन्स सिलिकॉनवर बसवले जातात, जे विजेच्या संकेतांना प्रतिसाद देतात आणि कंप्यूटिंग आउटपुट तयार करतात. या पेशी अत्यंत कमी ऊर्जा वापरतात. स्टार्टअपने यापूर्वी त्यांच्या न्यूरॉन्सना 'पोंग' गेम खेळायला शिकवले होते. आता ते 'डूम' खेळण्यातही यशस्वी झाले आहेत. तज्ञांचे मत आहे की हा प्रयोग सुरुवातीच्या टप्प्यात आहे, परंतु भविष्यात तो पारंपरिक चिप्सना आव्हान देऊ शकतो.

दिव्यमराठी भास्कर 11 Mar 2026 2:08 pm

‘वॉटरगेट’चे नायक बटरफिल्ड यांचे निधन:त्यांच्या स्फोटक सत्याने अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष निक्सन यांची खुर्ची डळमळीत केली होती; पहिल्यांदाच एखाद्या राष्ट्राध्यक्षाला राजीनामा द्यावा लागला होता

अमेरिकेचे माजी राष्ट्राध्यक्ष रिचर्ड निक्सन यांची सत्ता उलथवून टाकण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावणारे व्हाईट हाऊसचे माजी अधिकारी (राष्ट्रपतींचे उप-सहाय्यक) अलेक्झांडर बटरफिल्ड यांचे वयाच्या 99 व्या वर्षी निधन झाले. त्यांनी 1973 मध्ये अमेरिकन सिनेटसमोर साक्ष देताना ‘वॉटरगेट हेरगिरी प्रकरणा’चा खुलासा केला आणि सांगितले की व्हाईट हाऊसमध्ये संभाषण रेकॉर्ड करणारी गुप्त टेप प्रणाली अस्तित्वात आहे. खरं तर, 1972 मध्ये वॉटरगेट कॉम्प्लेक्समधील डेमोक्रॅटिक नॅशनल कमिटीमध्ये हेरगिरी करताना 5 लोक पकडले गेले. यांचा संबंध निक्सन यांच्या पक्षाशी होता. दबाव वाढल्याने 1974 मध्ये निक्सन यांना राजीनामा द्यावा लागला. असे करणारे ते पहिले अमेरिकन राष्ट्राध्यक्ष ठरले. वाचा अलेक्झांडरच्या साक्षीची ती कहाणी... 2 वर्षांपासून सुरू असलेल्या रेकॉर्डिंगमध्ये हेरगिरी लपवण्याच्या गोष्टीही नोंदवल्या गेल्या जेव्हा चौकशीत राष्ट्रपतींविरुद्ध ठोस पुरावे मिळत नव्हते, तेव्हाच बटरफिल्डच्या साक्षीनं प्रकरणाला कलाटणी दिली. सिनेटच्या वकिलांनी विचारलं की ओव्हल ऑफिसमध्ये रेकॉर्डिंग डिव्हाइस आहे का. बटरफिल्डने उत्तर दिलं, ‘होय, तिथे टेप्स उपलब्ध आहेत.’ त्यांनी सांगितलं की निक्सनच्या आदेशानुसार, ओव्हल ऑफिससह इतर ठिकाणी दोन वर्षांपासून सर्व संभाषणं आणि फोन कॉल्स टेपवर रेकॉर्ड केले जात होते. हे आवाजाने सक्रिय होऊन राष्ट्रपती, सहकारी, काँग्रेस नेत्यांची संभाषणं जतन करून ठेवत असे. यात हेरगिरी लपवण्याशी संबंधित गोष्टीही नोंदवल्या होत्या. सर्वोच्च न्यायालयाच्या आदेशाने टेप्स उघड झाले, महाभियोगाच्या भीतीने राजीनामा दिला घटनेनंतर अमेरिकेच्या राजकारणात वादळ निर्माण झाले. प्रकरण सर्वोच्च न्यायालयात पोहोचले. सर्वोच्च न्यायालयाच्या आदेशानुसार जेव्हा हे टेप सार्वजनिक झाले, तेव्हा निक्सन उघडकीस आले. महाभियोगाची (इम्पीचमेंटची) वेळ येण्यापूर्वीच निक्सन यांनी भीतीपोटी राजीनामा दिला. बटरफील्ड हे निक्सन यांच्या चीफ ऑफ स्टाफचे जुने मित्र होते. त्यांनीच व्हाईट हाऊसमध्ये सिक्रेट सर्व्हिससोबत मिळून हे रेकॉर्डिंग सिस्टम बसवले होते. बटरफिल्ड यांनी नंतर कबूल केले की त्यांनी जड अंतःकरणाने साक्ष दिली, परंतु ते राष्ट्राध्यक्षांच्या खोटेपणासोबत राहू शकत नव्हते. निक्सन यांच्या निरोपाच्या भाषणावर त्यांनी म्हटले होते की, ‘न्यायाचा विजय झाला आहे, मी आतून या गोष्टीने खूप आनंदी होतो.’ पायलट म्हणून युद्धात शत्रूच्या क्षेपणास्त्रातून बटरफील्ड वाचले होते बटरफिल्ड यांचा जन्म 6 एप्रिल 1926 रोजी फ्लोरिडामध्ये झाला होता. व्हाईट हाऊसमध्ये जाण्यापूर्वी ते अमेरिकन वायुसेनेत पायलट होते. त्यांनी 21 वर्षे सेवा दिली होती. 1955 मध्ये व्हिएतनाम युद्धादरम्यान त्यांनी अनेक धोकादायक मोहिमा यशस्वी केल्या. त्या काळात त्यांनी 98 कॉम्बॅट मिशन्स उडवले. त्यांना वायुसेनेचा सर्वोच्च सन्मान 'डिस्टिंग्विश्ड फ्लाइंग क्रॉस' मिळाला होता. एकदा त्यांचे विमान शत्रूच्या क्षेपणास्त्राच्या टप्प्यात आले होते, परंतु त्यांच्या चातुर्याने त्यांना वाचवले. एवढेच नाही तर राष्ट्राध्यक्ष असताना निक्सन यांच्याकडे तीन कुत्रे होते, ज्यांची काळजी घेण्याची जबाबदारीही बटरफिल्ड यांना देण्यात आली होती.

दिव्यमराठी भास्कर 11 Mar 2026 1:37 pm

इराण युद्ध- लोक पाळीव कुत्रे-मांजरी सोडून पळाले:अन्न-पाण्याशिवाय खांबाला बांधले, टीप लिहिली- सॉरी, मी देश सोडून जात आहे; 23 PHOTOS

मध्य पूर्वेत वाढत्या इस्रायल-इराण तणावामुळे, संयुक्त अरब अमिराती (UAE) मध्ये लोक देश सोडण्याच्या तयारीत आपले पाळीव कुत्रे, मांजरी आणि इतर प्राण्यांना रस्त्यावर किंवा निवारागृहात सोडून देत आहेत. बचाव संघटनांनुसार, लोक प्राण्यांना अन्न-पाण्याशिवाय कडक उन्हात रस्त्यावर खांबांना बांधून सोडून देत आहेत. प्राणी कल्याण कार्यकर्त्यांचे म्हणणे आहे की त्यांना घरांच्या किंवा निवारागृहांच्या बाहेर पिंजऱ्यात बंद मांजरी आणि कुत्र्याची पिल्ले देखील मिळाली आहेत. अबू धाबी येथील प्राणी कल्याण कार्यकर्त्या ॲन्सो स्टँडर यांनी याला स्वार्थी आणि निर्दयी कृत्य म्हटले आहे. त्यांनी असेही सांगितले की, त्यांच्या निवारागृहाजवळच्या परिसरात दोन सोडून दिलेल्या कुत्र्यांना गोळ्या घालून मारल्याची बातमी मिळाली आहे. इराण युद्धाचे २३ फोटोज पाहा… युद्धाच्या गर्तेत तडफडणारे मुके जीव इराण युद्धात अनेक मुले जखमी इस्त्रायली हल्ल्यांमुळे उद्ध्वस्त झालेले लेबनीज कुटुंब युद्धाने विनाश आणि स्थलांतर आता युद्धाच्या सुरुवातीची छायाचित्रे पाहा इस्रायलचा इराणवर हल्ला

दिव्यमराठी भास्कर 11 Mar 2026 12:18 pm

उपग्रहावरून चीन अमेरिकेचे लोकेशन ट्रॅक करत होता:इराणवर पहिले क्षेपणास्त्र पडण्यापूर्वीच चीनी कंपनीने हल्ल्याची माहिती दिली होती

28 फेब्रुवारी रोजी इराणवर पहिली क्षेपणास्त्रे डागण्यापूर्वीच, अमेरिकेने मोठ्या हल्ल्याची तयारी केली असल्याचे संकेत चीनी सोशल मीडियावर दिसू लागले होते. इंटरनेटवर अमेरिकेच्या लष्करी तयारीशी संबंधित उपग्रह प्रतिमा वेगाने पसरू लागल्या होत्या. या फोटोंमध्ये धावपट्टीवर उभी असलेली लढाऊ विमाने, वाळवंटातील हवाई तळांवर उतरणारी वाहतूक विमाने आणि भूमध्य समुद्रातील विमानवाहू जहाजाच्या डेकवर तैनात केलेली लढाऊ विमाने दिसत होती. या फोटोंची खास गोष्ट अशी होती की, त्यात असामान्यपणे खूप जास्त माहिती दिली होती, आणि ही माहिती इंग्रजीमध्ये नसून मँडरिन (चीनी भाषा) मध्ये लिहिलेली होती. फोटोंमध्ये वेगवेगळ्या विमानांची नावे दिली होती, क्षेपणास्त्र संरक्षण प्रणाली स्पष्टपणे दर्शविली होती आणि सैनिकांची नेमकी ठिकाणांसह तैनाती दाखवली होती. एका चिनी एआय कंपनीने फोटो शेअर केले होते हे उपग्रह फोटो एका चिनी आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स कंपनीने ऑनलाइन शेअर केले होते. एका फोटोमध्ये इस्त्रायलच्या ओवडा हवाई तळावर लॉकहीड मार्टिनचे F-22 स्टेल्थ फायटर उभे असलेले दिसले. दुसऱ्या फोटोमध्ये सौदी अरेबियाच्या प्रिन्स सुलतान हवाई तळावर विमाने आणि सपोर्ट सिस्टीमची वाढती तैनाती दाखवण्यात आली होती. याशिवाय कतार, जॉर्डन आणि बहरीनमध्ये असलेल्या अमेरिकन लष्करी तळांनाही नकाशावर चिन्हांकित केले होते. हे सर्व फोटो शांघायस्थित जिओस्पेशियल इंटेलिजन्स कंपनी मिझार व्हिजनने शेअर केले होते, जिथे 200 पेक्षा कमी कर्मचारी काम करतात. सर्व प्रतिमा मिजार व्हिजन या उपग्रह कंपनीने जारी केल्या आहेत 28 फेब्रुवारी रोजी अमेरिका आणि इस्रायलने एकत्र येऊन “ऑपरेशन एपिक फ्युरी” अंतर्गत इराणवर हवाई हल्ले सुरू केले. याला प्रत्युत्तर म्हणून तेहरानने क्षेपणास्त्र आणि ड्रोन हल्ले केले. पण या संघर्षादरम्यान आणखी एक गोष्ट समांतरपणे घडत होती. इंटरनेटवर सातत्याने उपग्रह प्रतिमा समोर येत होत्या, ज्यामध्ये अमेरिकन विमाने, क्षेपणास्त्र संरक्षण प्रणाली आणि नौदल हालचाली दर्शविल्या जात होत्या. या सर्व प्रतिमा शांघायस्थित जिओस्पेशियल इंटेलिजन्स कंपनी मिजार व्हिजनद्वारे शेअर केल्या जात होत्या. असे सांगितले जाते की पहिल्या मोठ्या प्रतिमांचा संच 20 फेब्रुवारीच्या आसपास समोर आला होता. मिजार व्हिजनने उच्च-रिझोल्यूशन उपग्रह प्रतिमांचा एक संग्रह जारी केला, ज्यात दक्षिण इस्रायलमधील ओवडा हवाई तळावर अमेरिकन विमानांची तैनाती, सौदी अरेबिया आणि कतारसह मध्य पूर्वेतील अनेक देशांमध्ये लढाऊ विमानांची उपस्थिती, अरबी समुद्रातील नौदल हालचाली आणि विमानवाहू जहाजांची ये-जा दर्शविली होती. या सर्व प्रतिमांवर कृत्रिम बुद्धिमत्तेच्या मदतीने वेगवेगळी माहिती देखील जोडण्यात आली होती. विमानांचे प्रकार सांगितले होते, सहाय्यक विमानांची ओळख पटवली होती आणि क्षेपणास्त्र संरक्षण प्रणाली देखील चिन्हांकित केली होती. 1 मार्चपर्यंत हा डेटा आणखी वाढला होता. मिजार व्हिजनने जॉर्डन, कुवेत, बहरीन आणि संयुक्त अरब अमिरातीच्या लष्करी तळांच्या नवीन उपग्रह प्रतिमा देखील जारी केल्या. या प्रतिमांमध्ये वेगवेगळ्या प्रकारची विमाने, हवाई संरक्षण प्रणालीची व्यवस्था आणि सैनिकांची तैनाती देखील दर्शविली होती. अचूक लोकेशनसह X वर शेअर केलेले फोटो हे सॅटेलाइट फोटो अचूक लोकेशनसह सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म X आणि चीनी प्लॅटफॉर्म वीबोवर पोस्ट करण्यात आले. यापैकी अनेक पोस्ट चीनी सरकारी माध्यमांशी संबंधित खात्यांनी आणि पीपल्स लिबरेशन आर्मी (PLA) शी संबंधित विश्लेषकांनी देखील शेअर केल्या. या फोटोंमध्ये अमेरिकेचे अनेक महत्त्वाचे लष्करी प्लॅटफॉर्म दिसले. सॅटेलाइट फोटोंमध्ये इस्रायलच्या ओवडा एअर बेसवर F-22 स्टेल्थ फायटर उभे दिसले, नेमके त्याच वेळी जेव्हा युद्ध सुरू होणार होते. छायाचित्रांनुसार, सात F-22 विमाने धावपट्टीजवळ उभी होती आणि इतर चार F-22 धावपट्टीवर दिसत होती. सुमारे 24 तासांनंतर “ऑपरेशन एपिक फ्युरी” सुरू झाले. इतर छायाचित्रांमध्ये सौदी अरेबियातील प्रिन्स सुलतान एअर बेसवरील लष्करी हालचाली देखील दिसल्या. येथे सात बोइंग E-3 एअरबोर्न वॉर्निंग अँड कंट्रोल सिस्टम विमाने आणि दोन बॉम्बार्डियर E-11 कम्युनिकेशन विमाने तैनात असल्याचे सांगण्यात आले. याव्यतिरिक्त, कतारमधील अल-उदीद एअर बेसची उपग्रह छायाचित्रे देखील समोर आली. नंतर हाच एअर बेस इराणच्या क्षेपणास्त्र आणि ड्रोन हल्ल्यांचे लक्ष्य बनला. तथापि, ही छायाचित्रे केवळ विमानतळापुरती मर्यादित नव्हती. समुद्रातील नौदल हालचालींचाही मागोवा घेण्यात आला. अवकाशातून विमानवाहू जहाजांचे निरीक्षण मिझार व्हिजनने अशी उपग्रह छायाचित्रे देखील जारी केली, ज्यात समुद्रातील अमेरिकन नौदलाच्या हालचाली दिसल्या. या छायाचित्रांमध्ये अमेरिकन नौदलाचे सर्वात नवीन विमानवाहू जहाज USS जेराल्ड आर फोर्ड देखील दिसले. हे जहाज ग्रीसमधील क्रेट बेटावरील सूडा बे नौदल तळावरून रवाना झाल्यानंतर दिसले. चित्रांमध्ये विमानवाहू जहाजाच्या डेकवर बोइंग F/A-18E/F सुपर हॉर्नेट फायटर जेट आणि नॉर्थरोप ग्रुम्मन E-2D अर्ली वॉर्निंग विमान देखील दिसले. एका अन्य उपग्रह चित्रात यूएसएस अब्राहम लिंकन विमानवाहू जहाज अरबी समुद्रात ओमानजवळ एका पुरवठा जहाजासोबत भेटताना दिसले. कंपनीने या उपग्रह चित्रांना ओपन-सोर्स फ्लाइट ट्रॅकिंग डेटासोबत देखील जोडले होते. विमान ट्रॅकिंग टूलच्या मदतीने विश्लेषकांनी अमेरिकन नौदलाच्या बोइंग P-8A सागरी पाळत ठेवणाऱ्या विमानाला बहरीनच्या ईसा एअर बेसवरून उड्डाण करताना ट्रॅक केले. हे विमान अरबी समुद्रातील त्या भागाकडे जात होते, जिथे अब्राहम लिंकन कॅरियर समूह उपस्थित असण्याची शक्यता वर्तवली जात होती. मिजार व्हिजन डेटा विश्लेषण करते अमेरिकेतील व्हॅनटोर (पूर्वी मॅक्सर इंटेलिजन्स) किंवा प्लॅनेट लॅब्स सारख्या कंपन्यांच्या विपरीत, ज्या स्वतःचे उपग्रह नेटवर्क चालवतात, मिजार व्हिजन प्रामुख्याने डेटाचे विश्लेषण आणि प्रक्रिया करण्याचे काम करते. विश्लेषकांच्या मते, तिची भूमिका एका प्रकारच्या “माहिती संग्राहकाची” आहे. ही कंपनी अनेक प्रकारच्या सार्वजनिकरित्या उपलब्ध डेटाला एकत्र करते, जसे की व्यावसायिक उपग्रह प्रतिमा, ADS-B द्वारे मिळणारे विमान ट्रॅकिंग सिग्नल आणि AIS द्वारे मिळणारा जहाजांचा ट्रॅकिंग डेटा. यानंतर हा सर्व डेटा आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स मॉडेलच्या मदतीने प्रोसेस केला जातो. ही मॉडेल्स आपोआप लष्करी उपकरणे आणि हालचाली ओळखतात. अशा प्रकारे तयार केलेला डेटा जिओस्पेशियल इंटेलिजन्ससारखा असतो, जो सामान्यतः राष्ट्रीय गुप्तचर संस्था तयार करतात. याच कारणामुळे या कंपनीला इंटेलिजन्सची ब्लूमबर्ग असेही म्हटले जाते, कारण ती वेगवेगळ्या स्त्रोतांकडून मिळालेला डेटा एकाच प्लॅटफॉर्मवर एकत्र करून त्याचे विश्लेषण करते. उपग्रह डेटा कुठून येतो मिजार व्हिजनने वापरलेल्या उपग्रह प्रतिमा दोन संभाव्य स्रोतांकडून येऊ शकतात. पहिला स्रोत चीनचे जिलिन-1 उपग्रह नेटवर्क मानले जाते, जे चांग गुआंग सॅटेलाइट टेक्नॉलॉजीद्वारे चालवले जाते. जिलिन-1 नेटवर्कमध्ये 100 हून अधिक पृथ्वीचे निरीक्षण करणारे उपग्रह समाविष्ट आहेत. यापैकी अनेक उपग्रह सब-मीटर रिझोल्यूशनच्या प्रतिमा घेण्यास सक्षम आहेत. इतक्या स्पष्ट प्रतिमांमध्ये धावपट्टीवर उभी असलेली विमाने आणि विविध क्षेपणास्त्र संरक्षण प्रणाली सहज ओळखता येतात. दुसरा संभाव्य स्रोत पाश्चात्त्य व्यावसायिक उपग्रह कंपन्या देखील असू शकतात, जसे की व्हॅनटोर, प्लॅनेट लॅब्स आणि एअरबस डिफेन्स अँड स्पेस. या कंपन्या जगभरात उपग्रह नेटवर्क चालवतात आणि उपग्रह प्रतिमा व्यावसायिकरित्या ग्राहकांना विकतात. इराणने या डेटाचा वापर केला का इराणने या उपग्रह प्रतिमांचा वापर आपल्या हल्ल्यांना दिशा देण्यासाठी केला होता याचा कोणताही ठोस पुरावा नाही. तथापि, मिझार व्हिजनच्या पोस्टमध्ये यापूर्वी दाखवलेल्या अनेक लष्करी तळांपैकी काही नंतर इराणच्या क्षेपणास्त्र आणि ड्रोन हल्ल्यांचे लक्ष्य बनले. यामध्ये कतारमधील अल-उदीद हवाई तळाचाही समावेश होता. याव्यतिरिक्त, इराणने जॉर्डनमधील लष्करी तळांनाही लक्ष्य केले, ज्यात मुवाफक सल्ती हवाई तळ प्रमुख होता. येथे अमेरिकन THAAD क्षेपणास्त्र संरक्षण प्रणालीसाठी वापरले जाणारे सुमारे 300 दशलक्ष डॉलरचे AN/TPY-2 रडार सिस्टम नष्ट झाले. नंतर आलेल्या उपग्रह प्रतिमांमध्ये या रडार सिस्टमच्या नाशाची पुष्टीही झाली. हे रडार आखाती प्रदेशात क्षेपणास्त्र संरक्षणासाठी अत्यंत महत्त्वाचे मानले जात होते. रडार नष्ट झाल्यानंतर, क्षेपणास्त्रे रोखण्याची जबाबदारी मोठ्या प्रमाणात पॅट्रियट क्षेपणास्त्र बॅटरीजवर आली. परंतु यामध्ये वापरले जाणारे PAC-3 इंटरसेप्टर आधीच मर्यादित संख्येत उपलब्ध आहेत.

दिव्यमराठी भास्कर 11 Mar 2026 7:36 am

पुतिन यांची इराणच्या राष्ट्रपतींशी चर्चा:म्हटले - युद्ध लवकर थांबवावे, तणाव कमी करणे आवश्यक; यापूर्वी ट्रम्प यांच्याशी चर्चा केली

अमेरिका-इस्त्रायल आणि इराण युद्धाचा आज १२वा दिवस आहे. दरम्यान, रशियाचे अध्यक्ष व्लादिमीर पुतिन यांनी मंगळवारी रात्री इराणचे अध्यक्ष मसूद पजशकियान यांच्याशी फोनवर चर्चा केली. यावेळी पुतिन म्हणाले की, युद्ध लवकर थांबवले पाहिजे आणि प्रदेशातील तणाव कमी करणे आवश्यक आहे. रशियाच्या अध्यक्षीय कार्यालयाच्या क्रेमलिननुसार, पुतिन यांनी चर्चेदरम्यान आपली भूमिका पुन्हा मांडत सांगितले की, या संघर्षाचे निराकरण राजकीय मार्गाने केले पाहिजे. फोन कॉल दरम्यान, पजशकियान यांनी रशियाच्या पाठिंब्याबद्दल आणि मानवतावादी मदतीबद्दल आभार मानले. यापूर्वी अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनीही सांगितले होते की, त्यांची पुतिन यांच्याशी फोनवर चर्चा झाली आहे. ट्रम्प यांच्या मते, दोन्ही नेत्यांनी इराण युद्ध आणि युक्रेनमधील परिस्थितीवर चर्चा केली होती. ट्रम्प म्हणाले की, पुतिन यांनी इराण युद्ध संपवण्यासाठी मदत करण्याची ऑफर दिली आहे, परंतु त्यांनी पुतिन यांना सांगितले की, जर त्यांनी रशिया-युक्रेन युद्ध संपवण्यासाठी मदत केली तर ते अधिक चांगले होईल. इस्रायल-अमेरिका आणि इराण यांच्यातील युद्धाशी संबंधित फोटो…

दिव्यमराठी भास्कर 11 Mar 2026 7:25 am

चीन-पाकसह शेजारी देशांसाठी ‘एफडीआय’चे नियम शिथिल:शेजारील देशांच्या 10% पर्यंत वाट्यासाठी मंजुरीची अट रद्द

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या अध्यक्षतेखाली झालेल्या केंद्रीय मंत्रिमंडळाच्या बैठकीत सरकारने मंगळवारी भारताच्या शेजारील देशांसाठी थेट परकीय गुंतवणूक (एफडीआय) नियम शिथिल केले. या देशांमध्ये चीन, पाकिस्तान, बांगलादेश, भूतान, नेपाळ, म्यानमार व अफगाणिस्तानचा समावेश आहे. आता या देशांतील गुंतवणूकदारांचा कोणत्याही परदेशी कंपनीत जास्तीत जास्त १०% हिस्सा असेल, तर ती कंपनी सरकारी मंजुरीशिवाय भारतात गुंतवणूक करू शकेल. तथापि, एफडीआयचे इतर नियम जसे की सेक्टोरल कॅप व एंट्री रूट पूर्वीप्रमाणेच लागू राहतील. गुंतवणुकीची माहिती उद्योग व अंतर्गत व्यापार संवर्धन विभागाला द्यावी लागेल. यासाठी सरकारने २०२० च्या प्रेस नोट ३ मध्ये सुधारणा केली आहे. यात वास्तविक लाभार्थी मालकी ठरवण्याची व्याख्या व निकष जोडले आहेत. कोरोना काळात भारतीय कंपन्यांचे संधीसाधू संपादन रोखण्यासाठी प्रेस नोट ३ द्वारे एफडीआय धोरण बदलले होते. नव्या नियमांमुळे परकीय गुंतवणूक वाढेल ६ वर्षांनंतर नियम का बदलले?जुन्या नियमांमुळे गुंतवणुकीवर परिणाम झाला आहे. विशेषतः खाजगी इक्विटी आणि व्हेंचर कॅपिटल सारख्या जागतिक फंडांच्या गुंतवणुकीवर. नवीन नियमांमुळे परकीय गुंतवणूक वाढेल, नवीन तंत्रज्ञान येईल, भारतीय कंपन्यांचा विस्तार होईल आणि जागतिक पुरवठा साखळीशी नाते अधिक घट्ट होईल, असे सरकारचे मत आहे.कोणत्या क्षेत्रांत मंजुरी?कॅपिटल गुड्स, इलेक्ट्रॉनिक कॅपिटल गुड्स, इलेक्ट्रॉनिक कॉम्पोनेंट्स, पॉलिसिलिकॉन उत्पादनाशी संबंधित गुंतवणूक प्रस्तावांवर ६० दिवसांत निर्णय होईल.कंपन्यांच्या मालकीचे काय?गुंतवणूक मिळवणाऱ्या भारतीय कंपनीतील बहुसंख्य हिस्सा आणि नियंत्रण नेहमीच भारतीय नागरिक किंवा संस्थांकडेच राहील. प्रत्येक गावात पाण्याचे डिजिटल मॅपिंग माल आयात करणे हे ओझे आहे, परंतु भांडवल आयात करणे ही मालमत्ता आहे हे सरकारला समजले आहे. यामुळे भारताची निर्यात स्पर्धात्मकता वाढू शकते. - अमित अग्रवाल, नांगिया अँड कंपनी एलएलपी केंद्रीय मंत्रिमंडळाने मंगळवारी जलजीवन मिशन (जेजेएम २.०) डिसेंबर २०२८ पर्यंत वाढवे. केंद्रीय मंत्री अश्विनी वैष्णव यांनी सांगितले की, मिशनचे एकूण बजेट ८.६९ लाख कोटींपर्यंत वाढवले आहे. योजनेत स्रोतापासून नळापर्यंतच्या पाणीपुरवठा यंत्रणेचे डिजिटल मॅपिंग केले जाईल. ‘सुजलम भारत’ ही एकात्मिक राष्ट्रीय डिजिटल फ्रेमवर्क तयार होईल. गावाला युनिक ‘सुजल गाव/सर्व्हिस एरिया आयडी’ मिळेल. पारदर्शकतेसाठी उर्वरित.स्पोर्ट््स

दिव्यमराठी भास्कर 11 Mar 2026 6:43 am

अमेरिका इराण युद्ध 11वा दिवस:पुतीनशी चर्चेनंतर ट्रम्प यांची घोषणा, इराण युद्ध जवळपास संपले, इराण म्हणाला- हे आम्ही ठरवू

इराण-अमेरिका युद्धाच्या ११ व्या दिवशी, मंगळवारी अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी रशियाचे राष्ट्राध्यक्ष व्लादिमीर पुतीन यांच्याशी फोनवर चर्चा केली. या चर्चेच्या सुमारे ४ तासांनंतर ट्रम्प यांनी युद्ध लवकरच संपुष्टात येण्याचे संकेत दिले आहेत. सोमवारी दोन्ही नेत्यांमध्ये सुमारे एक तास चर्चा झाली, ज्यामध्ये पश्चिम आशियातील तणाव कमी करण्यावर भर देण्यात आला. रशिया या संकटावर राजनैतिक तोडगा काढण्यासाठी मदत करण्यास तयार असल्याचे पुतीन यांनी सांगितले. यानंतर ट्रम्प म्हणाले की, अमेरिकन हल्ल्यांमुळे इराणच्या लष्करी क्षमतेचे मोठे नुकसान झाले आहे आणि ‘अनेक अर्थांनी आम्ही युद्ध जिंकले आहे.’ मात्र, त्यांनी असेही नमूद केले की, ‘युद्ध पूर्ण झाले असले तरी आम्हाला अद्याप अंतिम विजय मिळवायचा आहे.’ इराणी हल्ल्यात युरोपने तळाच्या संरक्षणासाठी तैनाती वाढवली इराणचे हल्ले वाढल्यामुळे अनेक युरोपीय देशांनी सुरक्षेसाठी केवळ अमेरिकेवर अवलंबून राहण्याऐवजी आपली स्वतःची स्वतंत्र लष्करी तैनाती वाढवली आहे. मोठ्या युद्धाच्या प्रसंगी नाटोची सामूहिक प्रतिक्रिया संथ असू शकते, अशी भीती त्यांना वाटत आहे; म्हणूनच अनेक देश थेट लष्करी पावले उचलत आहेत. फ्रान्स: राष्ट्राध्यक्ष इमॅन्युएल मॅक्रॉन यांनी अण्वस्त्र ऊर्जेवर चालणारी विमानवाहू युद्धनौका ‘चार्ल्स डी गॉल’, त्यासोबत इतर युद्धनौका, रफाल लढाऊ विमाने व हवाई संरक्षण यंत्रणा पूर्व भूमध्य समुद्रात पाठवली. ब्रिटन: ब्रिटनने सायप्रस क्षेत्राच्या सुरक्षेसाठी रॉयल नेव्हीची विनाशिका (डेस्ट्रॉयर) ‘एचएमएस ड्रॅगन’, पाळत ठेवणारी हेलिकॉप्टर आणि ड्रोन-विरोधी यंत्रणा तैनात केली आहे.ग्रीस: ग्रीसने पूर्व भूमध्य समुद्रात एफ-१६ विमाने व नौदलाची जहाजे पाठवली आहेत आहेत.इटली: इटलीने देखील आपल्या युद्धनौका आणि नौदल दल या क्षेत्रात पाठवले आहे, जे सायप्रस आणि भूमध्य समुद्रातील सुरक्षा मोहिमेत सहभागी झाले आहेत. आखाती देशांवर इराणचे हल्ले; तेल बाजारावर दबाव इराणने मंगळवारी आखाती क्षेत्र व इस्रायलच्या दिशेने क्षेपणास्त्रे व ड्रोन हल्ले सुरू केले. दुबईमध्ये क्षेपणास्त्र इशारा देण्यात आला, तर बहरीनच्या राजधानीत एका निवासी इमारतीवर झालेल्या हल्ल्यात एका महिलेचा मृत्यू झाला आणि ८ जखमी झाले. सौदी अरेबियाने आपल्या तेलसमृद्ध पूर्व भागात दोन ड्रोन पाडले.इस्रायलमधील तेल अवीव व जेरुसलेममध्येही क्षेपणास्त्र धोक्याचे सायरन वाजले. इराण ऊर्जा पायाभूत सुविधा व इथेनॉल व्यापारालाही प्रभावित करू शकणाऱ्या होर्मुझच्या सामुद्रधुनीवर दबाव निर्माण करून तेल बाजार विस्कळीत करू इच्छित आहे.

दिव्यमराठी भास्कर 11 Mar 2026 6:27 am

अमेरिकेत ‘ट्रम्प यांचे एसआयआर’; दोन कोटी मतदारांची नावे वगळण्याची भीती:मतदान करण्यासाठी पासपोर्ट, जन्म दाखला आवश्यक

अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी मतदानाचे नियम कडक करणाऱ्या ‘सेव अमेरिका ॲक्ट’ या कायद्यावरून काँग्रेसला (अमेरिकन संसद) कडक इशारा दिला आहे. जोपर्यंत हे विधेयक मंजूर होत नाही, तोपर्यंत आपण इतर कोणत्याही विधेयकावर स्वाक्षरी करणार नाही, असे ट्रम्प यांनी म्हटले आहे. हे विधेयक २०२३ मध्ये काँग्रेसमध्ये मांडण्यात आले होते आणि २०२६ मध्ये ‘हाऊस ऑफ रिप्रेझेंटेटिव्हज’मध्ये मंजूर झाले आहे, परंतु सिनेटमध्ये ६० मतांच्या अटीमुळे ते रखडले आहे. या नवीन कायद्यानुसार, मतदार नोंदणी आणि मतदान करताना नागरिकत्व सिद्ध करण्यासाठी पासपोर्ट, जन्म दाखला किंवा इतर अधिकृत कागदपत्रे दाखवणे अनिवार्य असेल. विरोधी पक्ष आणि ‘ब्रेनन सेंटर फॉर जस्टिस’चे म्हणणे आहे की, अमेरिकेतील २.१३ कोटी पात्र नागरिक (११%) असे आहेत ज्यांच्याकडे नागरिकत्व सिद्ध करण्यासाठी आवश्यक कागदपत्रे तातडीने उपलब्ध नाहीत. याच कारणामुळे मतदार यादीतून मोठ्या प्रमाणावर नावे वगळली जाण्याचा धोका निर्माण झाला आहे.पुढील ८ महिन्यांत अमेरिकेत मध्यावधी निवडणुका होणार आहेत. अमेरिकेत ५२% लोकांकडे पासपोर्ट नाही, तर २०% महिलांची नावे विसंगत या विधेयकावर विरोधकांनी घेतलेले आक्षेप १. मतदानासाठी पासपोर्ट, जन्म दाखला अनिवार्य:आक्षेप: ब्रेनन सेंटरनुसार, अमेरिकेतील २.१३ कोटी पात्र नागरिकांकडे (११%) नागरिकत्व सिद्ध करणारी कागदपत्रे तातडीने उपलब्ध नाहीत. तसेच सुमारे ५२% अमेरिकनांकडे पासपोर्ट नाही, त्यामुळे अनेक पात्र मतदार नोंदणीतून बाहेर पडू शकतात.२. मतदानासाठी सरकारी फोटो आयडी अनिवार्य:आक्षेप: संशोधनानुसार, कृष्णवर्णीय मतदारांकडे वैध फोटो आयडी नसण्याची शक्यता श्वेतवर्णीयांच्या तुलनेत ३ पट अधिक आहे. यामुळे मतदानामध्ये वांशिक असमानता वाढण्याचा धोका वर्तवला जात आहे.३. मेल-इन बॅलेटवर (टपाल मतदान) कडक निर्बंध:आक्षेप: २०२० च्या अमेरिकन निवडणुकीत ४६% मतदान टपाल पत्रिकेद्वारे झाले. यावर मर्यादा आणल्यास वृद्ध, दूर राहणारे व नोकरी-व्यवसाय करणाऱ्या मतदारांसाठी मतदान करणे कठीण होऊ शकते.४. मतदार यादीची गृह मंत्रालयाच्या डेटाबेसशी पडताळणी:आक्षेप: तज्ज्ञांनुसार, सरकारी डेटाबेस अचूक नाही. गेल्या काही मोहिमांमध्ये ५% वैध मतदारांची नावे चुकीच्या पद्धतीने वगळली.५. कागदपत्रे चुकीची असल्यास अधिकाऱ्यांवर खटला:आक्षेप: अमेरिकेत मतदान फसवणूक प्रकरणे ०.०००१% पेक्षाही कमी आढळली आहेत. अधिकार गटांचे म्हणणे आहे की, खटल्याच्या भीतीमुळे अधिकारी नवीन नोंदणी करण्यास टाळाटाळ करू शकतात.६. लग्नानंतर नाव बदलणाऱ्यांची कागदपत्रे वेगळी:आक्षेप: ‘सेंटर फॉर अमेरिकन प्रोग्रेस’नुसार, अमेरिकेतील ६.९ कोटी महिलांनी (२०% महिला मतदार) लग्नानंतर आडनाव बदलले आहे. अनेकांची कागदपत्रे जुन्या नावावर असल्याने अडचणी येऊ शकतात.

दिव्यमराठी भास्कर 11 Mar 2026 6:24 am

चीनमध्ये 56 जाती समुहांना एकत्र आणण्यासाठी नवीन कायदा:यात वेगवेगळ्या समुदायांमध्ये विवाहांना प्रोत्साहन, मुलांना कम्युनिस्ट पक्षावर प्रेम करायला शिकवेल

चीनमध्ये जिनपिंग सरकार एका नवीन कायद्याला मंजुरी देण्याच्या तयारीत आहे, ज्यात वेगवेगळ्या वांशिक गटांना (एथनिक ग्रुप्स) एकच राष्ट्रीय ओळख दिली जाईल. बीबीसीच्या अहवालानुसार, या कायद्याचे नाव 'लॉ ऑन प्रोमोटिंग एथनिक युनिटी अँड प्रोग्रेस' असे आहे. चीनमध्ये हान, उइगुर, तिबेटी, मंगोल यांसारखे 56 वांशिक गट आहेत. चीन सरकारवर दीर्घकाळापासून आरोप होत आहेत की, ती देशातील वांशिक अल्पसंख्याकांना (एथनिक मायनॉरिटी) दडपून टाकणारी धोरणे अवलंबते आणि त्यांना बहुसंख्य हान चीनी संस्कृतीत जबरदस्तीने मिसळण्यास भाग पाडते. अहवालानुसार, आता चीनच्या संसदेच्या वार्षिक अधिवेशनात एक नवीन कायदा मंजूर होणार आहे. तज्ज्ञ आणि मानवाधिकार कार्यकर्त्यांचे म्हणणे आहे की, हा कायदा अल्पसंख्याकांच्या हक्कांना आणि त्यांच्या संस्कृतीला धोका निर्माण करेल. तथापि, चीन सरकारचे म्हणणे आहे की, हा कायदा देशातील लोकांमध्ये एकता वाढवण्यासाठी आणि देशाला आधुनिक बनवण्यासाठी आवश्यक आहे. सरकार याला 'वांशिक एकता आणि प्रगतीला प्रोत्साहन देणारा कायदा' असे संबोधत आहे. नवीन कायद्यातील काही प्रमुख मुद्दे- मँडरिनला अधिक महत्त्व दिले जाईल. इतर भाषांचा दर्जा कमी होईल. वेगवेगळ्या वांशिक गटांमधील विवाहांना प्रोत्साहन मिळेल आणि असे विवाह रोखण्याच्या प्रयत्नांना चुकीचे मानले जाईल. पालकांना मुलांना हे शिकवावे लागेल की त्यांनी चिनी कम्युनिस्ट पक्षावर प्रेम करावे. जर एखादी व्यक्ती, संघटना किंवा कृती असे काही बोलले किंवा केले ज्यामुळे वेगवेगळ्या वांशिक समुदायांमध्ये भांडणे, द्वेष किंवा वेगळे होण्याची मागणी वाढेल, तर त्यावर बंदी घातली जाईल. जिनपिंग यांच्या धोरणाला नवीन कायदा बळकट करेल चीनचे राष्ट्राध्यक्ष शी जिनपिंग यांनी यापूर्वीही अनेकदा धर्माच्या ‘चीनीकरण’बद्दल बोलले आहे. याचा अर्थ असा आहे की धार्मिक परंपरा आणि प्रथा देखील कम्युनिस्ट पक्षाच्या विचारानुसार चीनी संस्कृती आणि मूल्यांशी सुसंगत असाव्यात. तज्ञांचे मत आहे की, नवीन कायदा याच धोरणाला आणखी बळकट करेल. पेनसिल्व्हेनिया विद्यापीठाचे एरन ग्लासरमन यांच्या मते, मंदारिनला प्रोत्साहन देणे आणि अल्पसंख्याकांच्या ओळखीवर तसेच धार्मिक अभिव्यक्तीवर नियंत्रण ठेवणे यासारखी धोरणे यापूर्वीही लागू होती. आता चीन सरकार या धोरणांना केवळ धोरण न ठेवता कायद्याचे स्वरूप देत आहे. चीनमध्ये अल्पसंख्याक समुदायांवर निर्बंध चीन सरकारचे म्हणणे आहे की, या हिंसक घटनांमुळे कठोर पावले उचलणे आवश्यक होते. परंतु संयुक्त राष्ट्र आणि मानवाधिकार संघटनांचा आरोप आहे की, 10 लाखांहून अधिक उइगर मुस्लिमांना अटक शिबिरांमध्ये ठेवण्यात आले आहे. चीन सरकार त्यांना ‘पुनर्शिक्षण आणि व्यावसायिक प्रशिक्षण केंद्रे’ असे संबोधते. अहवालांमध्ये असेही म्हटले आहे की, उइगरांच्या धार्मिक गतिविधींवर बंदी घालण्यात आली आणि अनेक मशिदी बंद करण्यात आल्या. तिबेटमध्येही मठांवर कडक नियंत्रण आहे. 18 वर्षांखालील मुलांना आता सरकारी शाळांमध्ये मंदारिन भाषेत शिक्षण घ्यावे लागते आणि ते बौद्ध धार्मिक ग्रंथ वाचू शकत नाहीत. पूर्वी मुले मठांच्या शाळांमध्ये जाऊन भिक्षू बनण्याचे प्रशिक्षण घेत असत. अलिकडच्या वर्षांत इनर मंगोलियामध्ये मंगोलियन भाषेच्या शिक्षणावर बंदी आणि निंग्शियामध्ये मुस्लिम मशिदी पाडण्याच्या आदेशानंतरही विरोध झाला आहे. तज्ञांचे मत आहे की, या प्रदेशांमध्ये अस्थिरतेच्या शक्यतेमुळे सरकारला नवीन कायदा आणण्याची गरज वाटली. यामुळे सरकारला चीनला शेजारील देश आणि जागतिक व्यापार मार्गांशी जोडणाऱ्या प्रदेशांवर अधिक नियंत्रण मिळेल. ‘नवीन कायद्यामुळे कम्युनिस्ट पक्षाची पकड आणखी मजबूत होईल’ नॅशनल पीपल्स काँग्रेसचे प्रवक्ते लू छिनजियांग म्हणाले की, वांशिक एकता कायद्यामुळे जातीय बाबींमध्ये कम्युनिस्ट पक्षाची पकड आणखी मजबूत होईल. यामुळे विविध समुदायांना देशाच्या विकासाशी चांगल्या प्रकारे जोडता येईल. चीन सरकार दीर्घकाळापासून असे म्हणत आहे की, हान समुदाय इतर समुदायांपेक्षा पुढे आहे. म्हणजेच, सरकारच्या दृष्टिकोनातून अनेक अल्पसंख्याक समुदाय अजूनही “मागासलेले” मानले जातात. तज्ञांचे म्हणणे आहे की, याच विचारसरणीमुळे अनेकदा स्थानिक अधिकारी असे मानून काम करतात की, आता सर्व लोकांनी मंदारिन भाषा बोलली पाहिजे आणि पारंपारिक चालीरीतींना जास्त महत्त्व देण्याची गरज नाही. काही प्रकरणांमध्ये मुस्लिमांना जबरदस्तीने डुकराचे मांस खाण्यास भाग पाडणे किंवा कारखान्यांमध्ये हलाल अन्न उपलब्ध न करून देणे अशा तक्रारीही समोर आल्या होत्या. बीजिंग सरकारला असे वाद नको आहेत, त्यामुळे कदाचित नवीन कायदा संपूर्ण देशात समान नियम लागू करण्याचा प्रयत्न असेल. मानवाधिकार संघटनांचे म्हणणे आहे की, हा कायदा न्यायालयांमध्ये अधिक प्रकरणे सोडवण्यासाठी नाही, तर सरकारची एक वैचारिक विचारसरणी निश्चित करण्यासाठी आणला जात आहे. या कायद्याद्वारे शिक्षण, धर्म, इतिहास, संस्कृती, पर्यटन, माध्यम आणि इंटरनेट यांसारख्या अनेक क्षेत्रांमध्ये “एक समान चीनी ओळख” ला प्रोत्साहन दिले जाईल. विश्लेषकांचे मत आहे की, चीन सरकारला आपली ताकद दाखवण्यासाठी नवीन कायद्याची गरज नाही. परंतु यातून हे नक्कीच दिसून येते की शी जिनपिंग येत्या काळात चीनला कोणत्या दिशेने घेऊन जाऊ इच्छितात.

दिव्यमराठी भास्कर 10 Mar 2026 8:40 pm

इराण युद्ध- 9 आशियाई देशांमध्ये तेल संकट:बांगलादेशात विद्यापीठे बंद, थायलंडमध्ये लिफ्टच्या वापरास बंदी; पाकिस्तानने मंत्र्यांचे वेतन-परदेश दौरे थांबवले

इराण युद्धाचा परिणाम आता आशियातील अनेक देशांमध्ये दिसू लागला आहे. तेल आणि वायूच्या पुरवठ्यावर परिणाम झाल्यामुळे किमान 9 आशियाई देशांमध्ये ऊर्जा संकट अधिक गडद होऊ लागले आहे. परिस्थिती अशी आहे की, वेगवेगळ्या देशांना इंधन वाचवण्यासाठी आणि ऊर्जा संकटातून बाहेर पडण्यासाठी कठोर पावले उचलावी लागली आहेत. बांगलादेशात सर्व विद्यापीठे बंद करण्यात आली आहेत, जेणेकरून वीज आणि इंधनाचा वापर कमी करता येईल. तर थायलंडमध्ये सरकारी कार्यालयांमध्ये लिफ्टच्या वापरास बंदी घालून कर्मचाऱ्यांना जिन्याचा वापर करण्याचे निर्देश दिले आहेत आणि वर्क फ्रॉम होम लागू करण्यात आले आहे. दुसरीकडे, पाकिस्तानात खर्च कमी करण्यासाठी मंत्र्यांच्या पगारावर आणि परदेश दौऱ्यांवर बंदी घालण्यात आली आहे, तसेच सरकारी खर्च आणि इंधनाच्या वापरात कपात करण्याचे निर्णय घेण्यात आले आहेत. खरं तर, इराण आणि अमेरिका-इस्रायल यांच्यातील युद्धामुळे होर्मुझची सामुद्रधुनी बंद आहे, यामुळे तेलाचा पुरवठा ठप्प झाला आहे. होर्मुझची सामुद्रधुनी जगातील एक अत्यंत महत्त्वाचा सागरी मार्ग आहे. दरवर्षी जगातील सुमारे 20% तेलाचा पुरवठा याच मार्गातून होतो. थायलंड - लिफ्टऐवजी पायऱ्या वापरण्याचे आदेश थायलंडमध्ये सरकारने ऊर्जा वाचवण्यासाठी सरकारी कर्मचाऱ्यांना वर्क फ्रॉम होम करण्यास आणि कार्यालयांमध्ये लिफ्टऐवजी पायऱ्या वापरण्याचे निर्देश दिले आहेत. सरकारी प्रवक्त्यानुसार, ज्या अधिकाऱ्यांना थेट जनतेची सेवा द्यायची असते, त्यांना या नियमातून सूट देण्यात आली आहे. थायलंडचे पंतप्रधान अनुतिन चार्नवीराकुल यांनी सरकारी कर्मचाऱ्यांना ऊर्जा वाचवण्यासाठी आवश्यक उपाययोजना लागू करण्यास सांगितले आहे. सरकारने परदेश प्रवासावर तात्पुरती बंदी घातली आहे. ऊर्जा बचतीसाठी, वातानुकूलित यंत्राचे तापमान 26 ते 27 अंश सेल्सिअस दरम्यान ठेवण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत. अधिकाऱ्यांनी सूट-टायसारख्या औपचारिक कपड्यांऐवजी शॉर्ट स्लीव्ह शर्ट घालण्याचा सल्ला दिला आहे. ऊर्जा मंत्र्यांच्या मते, देशाकडे सध्या सुमारे 95 दिवसांचा ऊर्जा साठा शिल्लक आहे. सरकार अमेरिका, ऑस्ट्रेलिया आणि दक्षिण आफ्रिकेकडून अतिरिक्त LNG खरेदी करण्याचा प्रयत्न करत आहे. सरकारने इशारा दिला आहे की, जर संकट अधिक गंभीर झाले, तर दुकाने आणि व्यावसायिक आस्थापनांच्या जाहिरात फलकांची रोषणाई कमी करणे आणि पेट्रोल पंपांना रात्री 10 वाजेपर्यंत बंद करणे यासारखी कठोर पावले उचलली जाऊ शकतात. चीन- कच्च्या तेलाची खरेदी वाढवली, इंधनाची निर्यात थांबवली चीनने संभाव्य ऊर्जा संकट लक्षात घेऊन कच्च्या तेलाची खरेदी वाढवून आपले सामरिक साठे मजबूत करण्यास सुरुवात केली आहे. अहवालानुसार, चीनने वर्षाच्या सुरुवातीच्या महिन्यांत अतिरिक्त कच्चे तेल खरेदी केले आहे आणि ते सामरिक तसेच व्यावसायिक साठ्यात ठेवले जात आहे. यासोबतच, सरकारने रिफायनरीजना नवीन इंधन निर्यात करार न करण्याच्या आणि काही निश्चित शिपमेंट थांबवण्याच्या सूचना दिल्या आहेत. सरकारचा उद्देश देशांतर्गत बाजारात पेट्रोल, डिझेल आणि इतर इंधनाची पुरेशी उपलब्धता राखणे हा आहे. तज्ञांचे म्हणणे आहे की, जर मध्यपूर्वेतील संघर्ष लांबला आणि जागतिक पुरवठा आणखी प्रभावित झाला, तर चीन आपल्या सामरिक तेल साठ्याचा वापर करू शकतो. पाकिस्तान- मंत्र्यांच्या पगारावर आणि परदेश दौऱ्यांवर बंदी पाकिस्तानचे पंतप्रधान शाहबाज शरीफ यांनी सोमवारी वाढत्या तेलाच्या किमती लक्षात घेऊन खर्चात कपात करण्याच्या योजनेची घोषणा केली. यानुसार, सरकारी कार्यालये आठवड्यातून फक्त चार दिवस उघडतील आणि अर्धे कर्मचारी घरून काम करतील (वर्क फ्रॉम होम). या आठवड्याच्या अखेरीस शाळा दोन आठवड्यांसाठी बंद राहतील. पाकिस्तानी वृत्तवाहिनी जिओ न्यूजच्या वृत्तानुसार, मंत्री आणि सल्लागारांचे परदेश दौरे थांबवण्यात आले आहेत. मंत्री दोन महिने वेतन घेणार नाहीत आणि खासदारांच्या पगारात 25% कपात केली जाईल. त्याचबरोबर, पाकिस्तानात आता दोन महिने सरकारी गाड्यांना 50% कमी इंधन मिळेल. 60% सरकारी वाहने चालणार नाहीत. सर्व सरकारी विभाग त्यांच्या खर्चात 20% कपात करतील. शरीफ म्हणाले की, अमेरिका-इस्रायल-इराण संघर्षामुळे कच्च्या तेलाची किंमत 60 डॉलरवरून 100 डॉलर प्रति बॅरलपेक्षा जास्त झाली आहे. यामुळे हे निर्णय घेण्यात आले आहेत. बांगलादेश- सर्व विद्यापीठे बंद बांगलादेशने वीज आणि इंधनाचा वापर कमी करण्यासाठी सोमवारपासून सर्व विद्यापीठे बंद ठेवण्याचे आदेश दिले आहेत आणि ईद-उल-फितरच्या सुट्ट्या आधीच जाहीर केल्या आहेत. ऊर्जा मंत्रालयाच्या मते, अलीकडच्या काळात इंधनाच्या तुटवड्याच्या भीतीमुळे लोकांमध्ये घबराट वाढली होती आणि अनेक ठिकाणी साठेबाजी सुरू झाली होती. त्यानंतर सरकारने दैनंदिन इंधन विक्रीवर मर्यादा घातली. गॅसच्या तुटवड्याचा परिणाम उद्योगांवरही झाला आहे. देशातील अनेक खत कारखान्यांमध्ये गॅसचा पुरवठा कमी झाल्यामुळे उत्पादन थांबवावे लागले आहे. सरकारचे म्हणणे आहे की, परिस्थितीवर सतत लक्ष ठेवले जात आहे आणि गरज पडल्यास ऊर्जा बचतीसाठी आणखी कठोर पावले उचलली जाऊ शकतात. व्हिएतनाम- कर्मचाऱ्यांना वर्क फ्रॉम होमचा सल्ला व्हिएतनाम सरकारने ऊर्जा वाचवण्यासाठी कंपन्यांना कर्मचाऱ्यांना वर्क फ्रॉम होमची सुविधा देण्याचे आवाहन केले आहे. व्हिएतनामच्या उद्योग आणि व्यापार मंत्रालयाच्या मते, यामुळे कार्यालयात ये-जा करताना होणारा इंधनाचा वापर कमी होईल आणि ऊर्जा बचतीस मदत होईल. यासोबतच, सरकारने देशांतर्गत बाजारात इंधनाची उपलब्धता कायम ठेवण्यासाठी काही इंधन आयातीवरील शुल्क (टॅरिफ) देखील काढून टाकले आहेत. सरकारचे म्हणणे आहे की, जागतिक ऊर्जा बाजारात वाढत्या अनिश्चिततेच्या पार्श्वभूमीवर इंधनाचा पुरवठा कायम ठेवणे आणि वापर कमी करणे दोन्ही आवश्यक आहे. याच कारणामुळे व्हिएतनाम ऊर्जा बचत आणि इंधनाची उपलब्धता वाढवण्यासाठी एकाच वेळी अनेक पावले उचलत आहे. दक्षिण कोरिया - इंधनाच्या किमतींवर मर्यादा घालण्याची तयारी जागतिक तेल पुरवठ्यावर दबाव वाढल्यानंतर दक्षिण कोरियाने ऊर्जा संकटाचा सामना करण्यासाठी पावले उचलण्यास सुरुवात केली आहे. सरकार देशांतर्गत इंधनाच्या किमती नियंत्रित करण्यासाठी सुमारे तीन दशकांनंतर प्रथमच किंमत मर्यादा (प्राइस कॅप) लागू करण्याची तयारी करत आहे. दक्षिण कोरियाचे अध्यक्ष ली जे-म्युंग यांनी सांगितले आहे की, तेलाच्या किमतींमधील वाढ रोखण्यासाठी आणि सामान्य ग्राहकांना दिलासा देण्यासाठी हे पाऊल उचलले जात आहे. सरकारने असेही म्हटले आहे की, ते असे पर्यायी ऊर्जा स्रोत शोधत आहे, ज्यांचा पुरवठा स्ट्रेट ऑफ होर्मुझमधून होत नाही. दक्षिण कोरिया आपला ऊर्जा पुरवठा सुरक्षित ठेवण्यासाठी नवीन स्रोत शोधत आहे आणि देशांतर्गत बाजारपेठ स्थिर ठेवण्यासाठी उपाययोजना करत आहे. जपान- राष्ट्रीय तेल साठ्यातून कच्चे तेल काढण्याच्या तयारीत जपानने ऊर्जा संकटाचा सामना करण्यासाठी राष्ट्रीय तेल साठवणूक केंद्रांना गरज पडल्यास कच्चे तेल सोडण्यासाठी तयार राहण्याचे निर्देश दिले आहेत. जपान ऑर्गनायझेशन फॉर मेटल्स अँड एनर्जी सिक्युरिटी (JOGMEC) च्या अधिकाऱ्यांनुसार, हा आदेश नैसर्गिक संसाधन आणि ऊर्जा एजन्सीने दिला आहे. जागतिक पुरवठ्यात अडथळा आल्यास देशांतर्गत बाजारात तेलाची कमतरता भासू नये, हे सुनिश्चित करणे हा सरकारचा उद्देश आहे. भारत- अनेक राज्यांमध्ये व्यावसायिक गॅस सिलेंडर पुरवठा बंद भारताने तेल शुद्धीकरण कंपन्यांना घरगुती वापरासाठी एलपीजी उत्पादन वाढवण्याचे निर्देश दिले आहेत. देशात एलपीजीची टंचाई निर्माण झाली आहे. दिल्ली, मध्य प्रदेश, महाराष्ट्र, उत्तर प्रदेश आणि राजस्थानसह अनेक राज्यांनी व्यावसायिक गॅसच्या पुरवठ्यावर बंदी घातली आहे. गॅस पुरवठा बंद झाल्यामुळे अनेक शहरांमध्ये रेस्टॉरंट्स आणि हॉटेल्स बंद होण्याची वेळ आली आहे. अशा परिस्थितीत, सरकारी सूत्रांचे म्हणणे आहे की तेल कंपन्या विविध रेस्टॉरंट संघटनांशी चर्चा करतील, जेणेकरून एलपीजी पुरवठ्यातील अडचणी समजून घेता येतील. इंडोनेशिया- इंधन सबसिडी वाढवली, बायोडीझेलच्या वापराचा विचार इंडोनेशियाने इंधन आणि विजेच्या किमती नियंत्रित ठेवण्यासाठी राष्ट्रीय अर्थसंकल्पात इंधन सबसिडी वाढवण्याचा निर्णय घेतला आहे. याचा उद्देश जागतिक तेलाच्या किमतीतील वाढीचा परिणाम सामान्य ग्राहकांवर कमी करणे हा आहे. याव्यतिरिक्त, सरकारने B50 बायोडीझेल कार्यक्रमावर पुन्हा विचार सुरू केला आहे. या योजनेअंतर्गत डिझेलमध्ये 50% पाम तेल-आधारित बायोडीझेल मिसळण्याचा प्रस्ताव आहे, जेणेकरून आयातित तेलावरील अवलंबित्व कमी करता येईल. सरकारचे मत आहे की, पर्यायी ऊर्जा स्रोतांना प्रोत्साहन देऊन देशाची ऊर्जा सुरक्षा मजबूत करता येते आणि जागतिक तेल संकटाचा परिणाम मर्यादित करता येतो. ------------------------------ ही बातमी देखील वाचा… दावा- ट्रम्प यांना इराणच्या खार्ग बेटावर कब्जा हवा:90% इराणी तेलाची निर्यात येथून, तज्ज्ञ म्हणाले- यावर हल्ला झाल्यास जागतिक युद्ध निश्चित अमेरिका, इस्रायल आणि इराणमध्ये सुरू असलेल्या युद्धामुळे होर्मुझ सामुद्रधुनीजवळ असलेल्या खार्ग बेटाचे महत्त्व अचानक वाढले आहे. काही मीडिया रिपोर्ट्समध्ये दावा करण्यात आला आहे की ट्रम्प सरकार या बेटावर कब्जा करण्यासाठी लष्करी पर्यायांवर विचार करत आहे, कारण हे इराणच्या तेल कमाईचे सर्वात मोठे केंद्र मानले जाते. वाचा सविस्तर बातमी…

दिव्यमराठी भास्कर 10 Mar 2026 6:07 pm

दावा- ट्रम्प यांना इराणच्या खार्ग बेटावर कब्जा हवा:90% इराणी तेलाची निर्यात येथून, तज्ज्ञ म्हणाले- यावर हल्ला झाल्यास जागतिक युद्ध निश्चित

अमेरिका, इस्रायल आणि इराणमध्ये सुरू असलेल्या युद्धामुळे होर्मुझ सामुद्रधुनीजवळ असलेल्या खार्ग बेटाचे महत्त्व अचानक वाढले आहे. काही मीडिया रिपोर्ट्समध्ये दावा करण्यात आला आहे की ट्रम्प सरकार या बेटावर कब्जा करण्यासाठी लष्करी पर्यायांवर विचार करत आहे, कारण हे इराणच्या तेल कमाईचे सर्वात मोठे केंद्र मानले जाते. खरेतर, इराणच्या सुमारे 80 ते 90% कच्च्या तेलाची निर्यात याच बेटावरून होते. येथे मोठे तेल टर्मिनल, पाइपलाइन, स्टोरेज टँक आणि जहाजांमध्ये तेल भरण्याची सुविधा उपलब्ध आहे. या टर्मिनलमधून दररोज सुमारे 70 लाख बॅरलपर्यंत तेल जहाजांमध्ये भरले जाऊ शकते. 1960 च्या दशकात परदेशी गुंतवणुकीनंतर या ठिकाणाला मोठे तेल निर्यात केंद्र म्हणून विकसित करण्यात आले होते आणि तेव्हापासून हे इराणच्या तेल पुरवठ्याचा कणा बनले आहे. हडसन इन्स्टिट्यूटचे वरिष्ठ फेलो मायकल डोरान म्हणाले की, ट्रम्प सरकारला युद्धानंतरही इराणची संपूर्ण अर्थव्यवस्था उद्ध्वस्त करायची नाही. त्यामुळे काही महत्त्वाच्या ठिकाणांवर हल्ला न करणे ही अमेरिकेची जुनी ‘रेड लाईन’ राहिली आहे. डोरान यांच्या मते, जर या ठिकाणांवर हल्ला झाला, तर इराण मोठ्या प्रमाणावर प्रत्युत्तर देऊ शकतो, ज्यामुळे तिसऱ्या महायुद्धासारखी परिस्थिती निर्माण होऊ शकते. युद्धादरम्यानही तेल निर्यात सुरूच अमेरिका आणि इस्रायलने इराणच्या अनेक लष्करी तळांना आणि अणु सुविधांना लक्ष्य केले आहे, परंतु खार्ग बेटावर अद्याप हल्ला झालेला नाही. सॅटेलाइट डेटा आणि जहाजांवर लक्ष ठेवणाऱ्या कंपन्यांनुसार, युद्ध सुरू असूनही इराण येथून सातत्याने तेल निर्यात करत आहे. अहवालानुसार, 28 फेब्रुवारीपासून आतापर्यंत सुमारे 1.2 कोटी बॅरलपेक्षा जास्त तेल टँकरद्वारे बाहेर पाठवले गेले आहे. वास्तविक आकडेवारी यापेक्षा जास्त असू शकते कारण इराणची अनेक जहाजे त्यांची ट्रॅकिंग सिस्टम बंद करून प्रवास करतात. डार्क फ्लीटमधून पाठवले जात आहे तेल इराण अनेकदा अशा टँकरचा वापर करतो ज्यांना डार्क फ्लीट म्हटले जाते. ही जहाजे त्यांची लोकेशन दाखवणारी ट्रॅकिंग मशीन बंद करतात, ज्यामुळे त्यांना ट्रॅक करणे कठीण होते. खार्ग बेट इराणच्या किनाऱ्यापासून फारसच्या आखातात सुमारे 25 ते 30 किलोमीटर दूर आहे. अलीकडेच एक मोठा तेल टँकर होर्मुज सामुद्रधुनी पार करताना काही काळासाठी ट्रॅकिंगमधून गायब झाला होता आणि नंतर पुन्हा दिसला. अहवालांमध्ये म्हटले आहे की ते जहाज आशियाकडे जात होते. खार्ग बेटाजवळ जगातील महत्त्वाचे तेल मार्ग खार्ग बेट होर्मुजच्या सामुद्रधुनीच्या अगदी जवळ आहे. हा जगातील सर्वात महत्त्वाच्या सागरी तेल मार्गांपैकी एक आहे. जगातील सुमारे 20% तेल याच मार्गातून जाते. जर या भागात हल्ला झाला किंवा जहाजांची वाहतूक थांबली, तर जगभरातील तेलाचा पुरवठा प्रभावित होऊ शकतो आणि किमती वेगाने वाढू शकतात. अहवालानुसार, अमेरिकन प्रशासन यावर विचार करत आहे की, जर खार्ग बेटावरील तेल टर्मिनल नष्ट केले किंवा त्यावर ताबा मिळवला, तर इराणचे सर्वात मोठे उत्पन्न थांबवले जाऊ शकते. तज्ञांचे म्हणणे आहे की, तेलाच्या विक्रीतून मिळणारे पैसे इराण सरकार आणि त्याच्या लष्करी सामर्थ्यासाठी सर्वात मोठा आर्थिक आधार आहे. जर ही कमाई थांबली, तर इराणसाठी दीर्घकाळ युद्ध सुरू ठेवणे कठीण होऊ शकते. हल्ला झाल्यास काय परिणाम होतील तज्ञांचे मत आहे की, जर खार्ग बेटावर हल्ला झाला, तर त्याचे दोन मोठे परिणाम होऊ शकतात: काही अंदाजानुसार, जर येथून पुरवठा थांबला तर तेलाची किंमत प्रति बॅरल सुमारे 10 डॉलरपर्यंत वाढू शकते. इराणची तेल उत्पादन क्षमता सध्या इराण सुमारे 33 लाख बॅरल कच्चे तेल उत्पादन करतो. याव्यतिरिक्त, सुमारे 13 लाख बॅरल कंडेन्सेट आणि इतर द्रव इंधनाचेही उत्पादन करतो. अशा प्रकारे, एकूण जागतिक ऊर्जा पुरवठ्याचा 4.5% हिस्सा इराणमधून येतो. इराणमधील मोठे तेल क्षेत्र जसे की अहवाज, मरून आणि गचसरान येथून थेट खार्ग बेटापर्यंत पाइपलाइन येतात. येथे तेल मोठ्या साठवण टाक्यांमध्ये ठेवले जाते आणि नंतर टँकर जहाजांमध्ये भरून जगातील वेगवेगळ्या देशांमध्ये पाठवले जाते. या बेटावर सुमारे 3 कोटी बॅरल तेल साठवण्याची क्षमता आहे. सध्या असा अंदाज आहे की येथे सुमारे 1.8 कोटी बॅरल तेल साठवले आहे, जे सामान्य परिस्थितीत 10 ते 12 दिवसांच्या निर्यातीइतके आहे. मीडिया रिपोर्ट्सनुसार, युद्ध सुरू होण्यापूर्वीच इराणने खार्ग बेटावरून तेलाची निर्यात वेगाने वाढवली होती. 15 ते 20 फेब्रुवारी दरम्यान तेलाची निर्यात दररोज 30 लाख बॅरलपेक्षा जास्त झाली होती, जी सामान्यपेक्षा सुमारे तिप्पट होती. असे मानले जाते की इराणने युद्ध सुरू होण्यापूर्वी जास्तीत जास्त तेल बाहेर पाठवण्याचा प्रयत्न केला. इराण-इराक युद्धात या बेटावर हल्ला झाला होता खारग बेट यापूर्वीही अनेकदा धोरणात्मक चर्चेचा भाग राहिले आहे. 1979 च्या इराणमधील ओलीस संकटादरम्यान, अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष जिमी कार्टर यांना या बेटावर कब्जा करण्याचा सल्ला देण्यात आला होता, परंतु त्यांनी तसे केले नाही. 1980 च्या दशकात राष्ट्राध्यक्ष रोनाल्ड रीगन यांच्या काळात अमेरिकेने इराणच्या काही इतर तेल सुविधांवर हल्ला केला होता, परंतु खारग बेटाला लक्ष्य केले नव्हते. इराण-इराक युद्धादरम्यान इराकी हल्ल्यांमध्ये या बेटावरील तेल टर्मिनलला मोठे नुकसान झाले होते, परंतु नंतर इराणने ते पुन्हा बांधले. आतापर्यंत हल्ला का केला नाही तज्ञांचे म्हणणे आहे की खारग बेटावर हल्ला केल्यास जगभरातील तेल बाजारात मोठे संकट निर्माण होऊ शकते. तेलाच्या किमती वेगाने वाढू शकतात, जहाजांची वाहतूक प्रभावित होऊ शकते आणि आखाती प्रदेशात युद्ध आणखी पसरू शकते. याच कारणामुळे अमेरिका आणि त्याचे सहयोगी देश सध्या इराणची लष्करी आणि अणु क्षमता कमकुवत करण्याच्या रणनीतीवर काम करत आहेत. त्यामुळे सध्या हे छोटे बेट थेट युद्धाचे मैदान बनले नाही, पण येत्या काळात युद्धाची दिशा ठरवण्यात याची मोठी भूमिका असू शकते.

दिव्यमराठी भास्कर 10 Mar 2026 2:19 pm